장음표시 사용
51쪽
eando, quia Christus, ut Deus non potuit
esse caula tantum moralis Iniluit taua eorundem Sacramentorum , quandoquidem causa moralis est tantum causa moἀuens causam Physicam ad producendum effectum intentum , sicque praesupponit raucam Physicam, sed Christus, ut Deus non praesuponit aliam causam Physicam distinctam a se ipso,ut tali,quae sit Physichproductiva eorundem Sacramentorum, ergo Christus Dominus non potest. esse causa moralis tantum, ut est Deus, Saera
Assertis II. Christus, ut homo fuit auis Christus, Otor, de4nstitutor omnium Sacramento. Vt ii mo,rum potestate principalis ministerii,&ex RV cellentiae. Est veritas Catholica conamu
ibit, L niser Mepta . . Irincipa. Probatur per singulas partes, & qui is mini- dem, quod merit auctor,& institutor om- sterii, de nium Sacramentorum expresse de niturm den a concilio Triden a sese T. cap. I. ubi ana thema tisantur, qui dixerint Sacramenta nouae legis non suille omnia a Iesu Christo Domino nostro insti tuta, auῆ esse plura , vel pauciora, quam septem I ex qua Concilii definitione duo deducuntur,primum, quod omnia fuerint ab ipso instituta ; sticundum contra di aereticos volentes,quod non sint septem Sacramenta , sed tria . . dumtaxat, vel quatuor. Quod . vero instituerit potestate principalis ministeril,ssit excellentiae ex eo euinciturprimo quod De .credatur contulit te Christo, ut hin mini omnem potestatem , maiorem,' ac potuerit cuicunque pum creaturae conserre in ordine ad Sacramenta instu mendax Secundo ex eo, quod instituerit ' non per solam.Sacramentorum applic tionem, ut sit a caeteris Sacramem um. α ministris, sed per singularem ςxcestentiam
fundatam in eo, quod Christus nobis suis
actibuς gratiam Nacramentalem morult,
cibi a numine eius sacramenta administrantur. 5ι ipse Sacramenta inllituit, &signa saluta . elegit, quibus vim sanctificandi impertiuit, de ita gratiam per cadem Sacramenta diiundit , ut potuerit alio modo a Sacramentis diffundere, cum ipsi sit collata omius potestas in L lo , di in terr ,- tua considerauhin.Thomas terris pare. q. O. art. ad inferendam excellatici ni, qua auilius Sacramenta inlli ult.
Sed hic oritur dissicultas, an Christus 3 ut homo institutor Sacramentorum pote-De facto stare illiu excellentiae, seu excellentis ni- est 'tu nisterii dici possit causa.Physica Sacramentorum, an vero tantum moralis licet
μὴ - phiticipalis. Priabilius est, de tacto es Ietantum causam moralem. li et principalem, cum sit causa meritoria principalis
effectus eorundem Sacramentorum,qui est gratia iustific psi h c solum Devinia. agno M auctore , adeout pluri inrisi quς-
stionibus de Dii ina .gratia asstrant iam producedi Physich principalitis gratiam
non cile comuni bilem alteri, qui non sit Deus,vnde,si conuenit Christo eidem conuessit,ut Deo. Accedit, quod, si Christini ut homo esses causa Physica Sacrament ruin, esset etiam causa .Physica Euchvustiae , adeonue Physice essicient εr produceret se ipsum in eridem Sacrament in quod videtur repugnare conditioni cauta emaelantis, quae Utpote causa extrinseca de. bet Producere effectum aliter a se ipsa distinctum. Dixi, nam, an potu,
rit C; risio , ut hciuiuio onserri vis Physica prinspaliter ptain tiua sacramentintum insea laia examinabitur. Assertio III. Christus Dominus, ut homo immediatEper se ipsum omnia septem acramento nou legis instituit. Eildi.
re contra in quarto d. . M. c. M, I Ionem se Sancto Uictore lib. 2. de a.
deantur absolute negare 'Extiortam vesctionem insti tutam elle a Christo Domi no, sed a D. Iacobo Apostolo, mitim in
men eorum mentem interpretando intelligena sunt voluisse soliueti no I filii se immediate a Christo institutam, sed medio stituisterio D. Iacobi; Item contra
fem quarta pari. q. . n. 2. art. I. m D. B nauenturam in quarto di. I. art. I q. I ., σῶφ. 23. art. I. q. 2. volentes Confirmati
nem fuisse institutam ab Ecclesia in Con-eii Meldensi . Christum luisse institutorem omnium
septem Sac mentorqm constaῖ ex mox diciis, & ex conci . Trid. supra censito, Sed, an omni Linstituerit immediate per se ipsum, an vero mediante ministerio D I cobi , ct Ecclesiae communicua, cisdem potestate instituendi, id est, quod venit modo dubitandum, prscipue uim Triden tinum tribuens insti tutionem Dinutu tria Christo Domino, non tribuat sub qualitate immediat. . in illimonis . Sed nos ex
eodem Concilio institutionem immedi/tam , Christo Domino. deduci uius hoc
pacto. Nemine disteptante Christus Dominus aliqua Sacramenta immedia in per se ipsum instituit, ergo omnia ii unedia in instituit. Consequentia probatur quia idem concit. I ncknt. LIGA I. ca L l assem aeque omnia Sacramenta fuisse a Christo - instituta,& anathem.itizat, qui contrarium dixerit ; non .eque autem d e tur omnia instituisse, si aliqua immediat alia tantum mediate institutile . r. Secundo ea sero ves iras ex eo deduς vi , quod habet idem concit. Tracsess. λ I. c. aneπ' εChristusve homo
septem Meram&ta insuisiuit. Evineis
52쪽
Quaera II. De Causis extrinsecis . Art. Ι. 3 3
nem ph hanc potestatem perpetuo fuit is in Ecclasia, ut in Sacramentorum dispensatione , salua illorum substantia , ea statueret, vel mutaret &c. quae expedire iudicaret, ubi nota, quod Concilium tribuit potestatem Ecclesiae statuendi, & mutandi circa accidentalia, non autem circa substantiam, cum dicar salvi illorum substam ita, erso nunquam iuit in Ecclesia pol stas circa substantialia Sacramentorum, adeoque multo minus potestas inllituendi; o etenim fuisset potestas instituendi, tui: Iet multo magis in eadem potestas initandi. ε Tertio ex mediata institutione rituum, Etiam . & remoniarum ex potestate Ecclesiae
aliquia communicata a Christo Domino non di. ratione. citur Christus Institutor eorundem rituum, dc caeremoniarum, quae seruantur in dispensatione, oc effectione Sacramen. torum , ergo etiam, si Christus immediate non instituisset Sacramenta, sed solummo do potestate communicata Ecclesiae, non
dicendus esset illorum institutor. Nec obstant primo ea, quae dicebantur de Extrema Unctione, quod scilicet eius auctor fuerit D. Iacobus, cum ipse dum. taxat illius meminerit; Non obstant, inquam, quia, ut notat, oc definit Condit. Trident. fess. l .ean. . extrema unctio fuit
a Christo Domino nostro instituta, di s lum a Beato Iacobo Apostolo promul
Nee obstant secundo ea, quae dicebans tur de Confirmatione , quod scilicet eiusExtrema dem auctor fuerit Coocilium Meldenseo; Vncti nam respondetur, quod illud Concilium immς non instituerit, sed solum statuerit, quod hist, Clarita a conficeretur seria U. maioris heb instituta dom dae , oc alia nonnulla circa dignam,
euinci--fructuosam eiusdem sumptionem. Caestur . terum, quod idem Concilium Meldens non fuerit auctor eiusdem Sacramenti mares ste euincitur ex eo, quod Clemens primus post D. Petrum Pontifex ,6e Fabianus, qWi vixit multo tepore ante dictum Concilium meminerint eiusdem Confirmationis tanquam Sacramenti, quod esse non pin M, tuisset , si fuisset institutum a Concit. Mes-ὰζ on densi. autem Quaeratui, quandonam asematicia Christo Domino hoc Sacramentum fueritne . institutum; Dicam ex Covcri. Senon. decret.
thaei I9.quando Christo Oblati sunt parum
fert Fabianus Papa infecunda Epist. ad viseeFos Orient. lom. I. C mil. p. l. pag. VI institutum esse inviti caena , a1t enim. In illa die Dommus Iesus postquam caenauit eum Discipulis suis , Oιauit pedes eorum, sicata a S. Apostotis Prisecessores nostri acceperuns, nobisque reliquerunt, brisma conficere docvit,
ex quibus Uerbis colligitur de institutione
immediata huius Sacramenti nobis comstare ex traditione Apostolorum dec. Assertio IV. Non solum certum est om- itnia Sacramenta nouae legis fuisse imine Hre ν
diath a Christo Domino instituta , sed tuas est etiam probabilius est de fide. Ita sentiunt de fide.
art. I. M. dico tamen, Madernus tract. Σ. de Sacram. ingemq. F. art. I. n. ., Cacberarius tract. 8. de sacram. in gem e. Σ. g. I. num. 6.
Mitius tamen sentiui Suarii'. Ιχ. sin. I. g. dico primo, Arriata dio. I 8.sM. N n. 3. squi licet sentiant alsertionem nostram esse certam, negant tamen esse de fide.
Probatur. quia de institutione immediata eorundem a Christo Domino lacta constat, vel ex Sacris Scripturis, vel extiaditione Apostolorum, vel ex Conciliorum definitionibus, di primo de Baptismo,
6c Eucharistia constat ex Matthaei aes, σvit., Marci I ., ct Lucae 22. De Paenitea-tia Ioannis Σα ut notat Tridentses . . c. I. De Confirmatione, vel ex illo Matthaei imsupra recensito, vel ex traditione Apost lorum in ultima caena, ut tradit Fabianus Papa toesupra cit. De Ordine ex Cancti Trident. fess. 22. c. I. coallat futile institutum
in ultima caena, quando tradidit Apost lis potestatem conficiendi corpus, de sanguine ipsius. De Matrimonio Matibai I P., de Marei io. De Extrema Unctione com
stat ex Concit. Trident. se . I . c. can. prim
mo , ubi D. Iacobum promulgatorem tantum asserit, non institutorem, quae certe omnia inducunt veritatem fidei. Solum aliquid negotii videtur facescere nota,quae ex hac nostra assertione inuri' piliun tur tum Magistro Sententiarum , tum tur 1 no Ugoni a Sancto Uictore, oc quod praeci ta infid puum est D. Bonaventurae, quod lici licet litatis tu fide errauerint, adeoque possint infide. magisterilitatis notari; nec poterunt excusari ex eo, N D N quod scripserint ante Tridentinum. U, ' Rς rum dici potest, quod ante Trident. haec veritas de immediata institutione a Christo Domino non esset expresse ab Ecclesia proposita, sicuti, nec de Confirmatione, adeoque non possint de infidelitate saltem formali notari. Dici etiam potest cum Catherano Ioe. ein, quod huiusmodi me. tores institutionem impropris vlurearint, vel cum promulgatione, vel cum insta ratione rei antecedenter neglectae; S sie dixeruntquod D. Iacobus initituerit, quatenus promulgauerit, de item, quod Comedium Mesdense Confirmationem institum rit, vel quatenus caeremonias, & ritum eiusdem praecise praescripserit, vel sorte tanquam rem tunc neglectam quasi restaurauerit, de in usum reuocauerit.
53쪽
An potestas instituendi Sacramenta sit communicabilis purae
SUMMARIUM.Jententia Dems h e potestatem non esse
communicabilem pura maeura. I. sententia Gmans esse eammunicabilem. MRatienos pro prima sententia negante. 3. Praefertur sententia Urmatiua . 4. Institutio sacramentorum est opus ad extra finitum. s. creatura esset tantum eausa moralis instituens poce late eo unaeata , oe depe denti. 6. meitur 'ritate. T. In lege vetera Deus erat institutor remedii
originalis non obstante , quod signa et, gerentvr ab hamnibus, ct quaia. 8. Ex eo, quod facultas Mituendi procedat a
Diuino decreto non tollitur, quin creatu
Determinaris non inciperet a creatura, sed a Deo. IO. Pn tribueretur creatura tanta vis quanta
est tributa christo, ut homini. II.
I Ndubitatum est potestatem instituendi
auctoritate primaria, dc imparticipata non posse purae creaturae communicari, quia potestas imparticipata est propria solius Dei, &.tribuere hanc potestatem
creaturae est illam constituere primariam auctricem gratiae, quod omnino repugnat Sentelia ς aturae conditioni. Solum hic venit exa docens minandum, an creaturae conferri possit hanc po- potestas dependens participata , & com- testatem missionis, seu delegata quoad instituti. non esse item Sacramentorum ;. qua iii distacultate video Dri in duas partes diuisos. Alii, inpure erea tςr quo rara m quar o dist. I. q. I. Me tura . fecundo dico, Durandas dist. a. q. I., Vasque: disp. 1 3 s. c. , Pontius dif- . q. s. num. O. absolute negant hanc potestatem polle
urae creaturAE communicari .iAlij vero contra , inter quos D. Thomas tertia pari. φω- art. I., σ Φ, Gometus disp. . aria , Luxus di 'T.fect L, Amsa disp. I 8.sect M abjolute sentiunt, hanc potestatem poste conferri. 1 Pro prima parte mouetur Uasquea hac Senten. ratione. Instituere nullum supponit esselia adie- praecedens rei, quae instituitur , sed est λη primo rem ipsam iacere, sed hoc non pintest creaturae competere ex potestate delegationis, S commistionis, quandoquidem ille , qui committit, debet necessario hab
re decretum de illa commissione danda,
& de illa re, quae committitur execationi mandanda; sicque res illa, quae commita Rationestitur,lam incaepit habere esse ab illo deere P Lo, ergo Commissarius non potest rem it 'Iam incohare, adeoque nec proprie insti
Secundo mouetur Scotus ea ratione , quia, si creatura etiam ex potestate com missionis posset Sacramenta instituereia , posset Deum determinare ad producem dam gratiam, quae est effectus primarius eorundem Sacramentorum; alligaret et enim gratiam alicui signo sensibili, quo
Deus teneretur gratiam ponere ; sed hoc non videtur dicendum , siquidem Deus constitueretur eausa secunda respectu illius , qui Sacramenta institueret. Tertio, mouetur Durandus. Deus ad summum potest committere creaturi elec tionem rerum, de verborum, in quibus Sacramenta consistant, sed hoc non est instituere 4acramenta , ergo non potest ei dem committere institutionem Sacramentorum. Minor probatur primo, quia de
terminare res, de verba, est supponere Sa- cramenta a Deo instituta cum indeterminatione earundem rerum , & verborum relicta determinatione eidem creaturae,
ea proportionali ratione, qua, si testator aliquis reliquerit sua bona ei, quem P trus elegerit, seu determinauerit, non diceretur Petrus eligens determinatam per sonam relinquere illa sua bona, nec eam haeredem instituere, sed ipse testator. Secundo, quia de facto Deus in veteri lege reliquit hominibus Eligererem, seu acii Inem, in qua consisteret remedium originalis, nec tamen tunc dicebantur ex cor mi ilione instituere illud remedium, aut Sacramentum iustificativum paruulorum . . His tamen non obstantibus sit Astertio pro parte amrmatim asseren- . te potestatem commissionis potuisse crea- . turis communicari in ordine ad instituen- Praeferada Sacramenta . Consentiunt DD. alle-tur langati pro . secunda sententia . te vlterius tentia ala contenson lib. II. pari. I. dissert. I. e. i. firmatim quaeres, an fartem, Misereas Oct. Σ. desa
Probatur prim6. Institutio Sacrameniatorum est opus ad extra finitum, & limitatum , ergo diuinitiis potest committi creaturae rure delegationis , seu commisisionis. Antecedens probatur, quia huiusmodi institutio nil aliud est, quam eleetra signorum, ad quorum praesentiam, S a plicationem gratia conseretur , sed talis electio est opus ad extra , & quidem limi- tatum, quandoquidem, sicuti esse Physi in opus cum gratiae, de sanctificationis instrumen- Utum finitum creaturae Diuinitus evectae μ' saces
54쪽
Quaest. III. De Causis extrinsecis . Art. II.
facultatem non excedit, ita, nec electio eligere praecia, dc determinare res, de ver- eorundem signorum limitatam creaturae superat potestatem.
Neque Mima , quod institutio sacramentorum non sit pura ,& frigida signorum estistio , sed exigat etiam vim imprimendi signis illis esticacem producendae. grati potestatem; atque hanc vim rebus sensibilibus Deus solus impertiri potest, . eum ipse solus sit auctor gratiae, ergo nulli
Esset is pur Creaturae potest inmitti, seu com tum eau municari, Contra enim impugnaberis pri-sa mora. quia data hac ratiope, nec Christo. lis insti- ut homini competere posset potestas im. tuens au- primendi rebus sensibilibus vim illam em. cacem eratiae pradurendae. Secundo,quia hieti. . , set soma Deus sit auctor primarius gratiae, nulla est tamen repugnantia, quin possit potestatem desegatam conserre creaturae ad illam moraliter producendam, & sicuti tribuere rei sensibili ex facultate intrinseca , de independenti vim producendi gratiam est proprium solius Dei, de instituere Sacramenta potestate auctoritativa, & ordinaria , ita tribuere eidem rei sensibili illam potestatem ex commissione, di delegatione est eommua nicabile creaturae, 6e instituere Sacramenta potestate delegata, & commisseria'; dehine i. Probatur secundo assertio. Est creatu ra per potentiam obedientialem eleuabilis a Deo tanquam causa instrumentalis ad tue otii. ροψ VFςndRm gratiam, ut videre est i iii. . aqua in Baptisino eleuata , ergo etiam poterit Eleuari signum aliquod maxeriale acreatura electum ex potestate a Deo eidem commissa tanquam instrumentum ad eamdem gratiam producendam; neque dicas, . t quod hac ratione illud lignum cum illa i virtute causandi gratiam non possit dici. institutum a creatura, sed tantum a Deo, cuius est et vim illam imprimere eiden . it signo,& sic illa militutio esset potius Dei, .mi MI qua m creaturae. Outra enim impugna
beris, quia, sicuti aqua quantumuis a Deo inuata dicitur producito gratiae, ita illa creatura per commissionem a Deci digni. ficata dicenda est institutiva seu instituistrix eiusdem signi gratiae productivi. i
Neque umeas, non sumcere, ut quis di . catur institutor Sacramentorum, ut eligat signa sensibilia, quibus Deus conserat vim productivam gratiae, quandoquidem etiam Deus in lege naturae reliquit homi. Diui us D bus i ςφNim eligendi signa in teme itisi ahit, dium originalis, & iustificat nia paruulo opposita. rum ,quibus vim ipse Deus contulit ad tu stilitandum, & tamen in eo statu homines non dicebantur institutores illius remedii,stu Sacramenti, sed ipse Deus a Contra enim adhuc impugnaberis, quia aliud estant; aliud
ta n quibus Sacramenta consistanest, vel ex propriis operibas, vel etiam ex solo Dei pacto gratiam aliis obtinere, ficvella attigere quodamodo rei sensibili in fallibilitatem eiusdem gratiae obliuendae; iuxta primum sensum propriE non iussiluitur Sacramentum, de iuxta eundem resse habebat in statu naturae, in quo suppinnebMura .Deo institutum remedium originalis, & homines solum determinabant ligna, seu materiam, qui iposita, seu determinata Deus gratiam remissiuam Originalis conserebat, nec erat in eorum p testate maiorem , vel minorem gratiam
pro libertate determinam i iuxta secum dum sensium proprie Sacramentum instituitur, cum non supponatur Deus instituisse Saexamentum sub materia indete minata, & solum hominibus contulisse potestatem eligendi, seu determinandi signa, sed proprid eisdem eontuliste potestatem designandi certam materiam , te imprimendi eidem infallibilitEr vim gratiae pr ducendae, ves ex proprijs meritis, ves etiam solum ex ini pacto ι unde in hoc secundo sensu habentes potestatem eligendi materiam, eidemque a uigendi vim gratiae pr ductivam, possent determinare materiam illam, seu actionem externam ad maioris, ves minoris gratiae eollationem , non sic . in prim4 sensu, seu in illo statu naturae. Iam ad argumenta contraria respo0dendum est, oc quidem ad illud, quod aD serebatur ex Uasquea de opere incohatora Diuino decreto I dicendum est primo
hoc argumentum aeque eundem Vasquea premere, az nos premat. Ipse disp. t 33. admittit Ecclesiam eta institutricem caeremoniarum, ec rituum , quae, seu, qui adhibentur in administratione Sacramentorum , de tamen denegare non potest
quod Ecclesia illas, seu illos condiderit ex potestate sibi a Christo Domino commissa. Deinde omnia, quae fiunt, semper
fiunt dependenter a Diuino decreto, nec per hoc tollitur. quin homines, qua primo illa esticiunt possiat diu eorum uisti tutores Isic in particulari. Principes in comde is legibus pendent a Diuino decreto, M 'nec tamen per hoc tollitur, quin dicant ut leges instituere, sic Religionum fundat institu res dicuntur Religiones instituere, quam- trix ex e uis id praestem ex iacuit te a Summo Pom quod fatisce accepta. Quamobrem dicendum est milias de verbum tussiluere verificati de eo, qui pri- ρς'dςMmus aliena commissione utendo opus ali d quod Piamo exequitur, de perficit . . ' '. Ad secundum desumptum. ex Scoto dicendum est, eundem etiam ac nos aeque premere; quandoquidem, dum peccator elicit actum contritionis ex augilias actua-
55쪽
libus ipsi a Deo concessis posset dici, quod
Deum determinaret ad conferendam gratiam iustificativam , seu remissi uam pecca orum. Quamobrem directe dico creaturam non posse determinare Deum determinatione incipiente ab ipsa creatura, bene tamen determinatione incipiente abuteria ipso Deo, ut eueniret in praesenti hypo
natio thesi, in qua, cum creatura iacultatem non in- acceperit ad ipso Deo ad astigendam reicipit a sensibili ab ipsa creatura electae vim inlat- φδt xyr i libiliter gratiae productivam , di pr*m Dd, P ueatur ipὶ Deo ad illam electionem,& amxionem, diceretur determinare a tione 4 Deo incipiente ratione illius iv cultatis , & praemotionis. Ad tertium iam patet ex dictis quid resipondendum; nec in hoc aliquid euincit
exemplum a testatore relinquente electi nem haeredis certae personae puta Petro deductum, quandoquidem ipse Petrus habet praecise electionem haeredis, seu detera ininationem ion autem habet ex suo conferre haereditatem, nec habet ius ad maiorem , vel minorem pro suo libito haereditatis portionem personae electae eonferemdam ; unde se habet, ut merus executor. non ut institutor. Solum aliquid disseultatis videtur la- ω . cescere, quod data hae nostra sententi
QR in tribuente communicabilitatem Sacramen tanta vis totum instituendorum purae creaturae vi- eaturae, deamur tribuere purae creaturae tantam quanta vim, ac tribuatur Christo Domino, cui est tribu- ratione unionis hyposthaticae semper e ta chri eellentior virtus est tribuenda non aequat' bili, per vim purae creaturR communica
hQm k bilem Sed ad haec potest lacile responderi longe excellentiori modo hane viri tem Christo Domino competere, ac com- Peteret purae creaturae, si eidem conlataretur τ quamuis etenim utraque potestas sit potestas delegationis , 5e commissionis, excellentiori tamen modo insidet in Chri sto Domino, ut bene notauit D. Thomas tertia pari. q. 6Φ art. 3. , εἰ in hoc specialius elucet excellentia in Christo , quod meritum,& vistus passionis vim contarat eisdem Sacramentis, de utique de condigno ad gratiam siue primam, siue secundam eonferendam, quod meritum de com digno non potest in pura creatura cons derari, quod propterea non potest in Sacramenta tramlatre, sed ad lummam de congruo, ex quo sequitur, quod eminen
tia, de persectio, quae ex merito passionis redundat in Sacramentorum institutione saeta a Christo Domino non possit resaliatare in inititutione lacta a pura creatura.
De causa ministeriali Sacramentorum lnouae legis.s V M M A R I V M. Soli homines de lege ord naria sunt ministri
Sententia docens solos homines viatores esse . .
Sententia extendens etiam ad compreMU L. .
I robabilius de lege ordinaria hae potestas non competit comprebensaribus.. Soluxntur rationes contraria fententia. F. ' . Si Mima post separationem re iretur est pori, naturalia, vivere posset Sacra
nota aliqua tamen pertinentia ad iurisdi
nonem, oe potitiari post resurrectioso
non remaneς eadem potestas . I.
De lege extraordinaria possunt Angeli,
anima separatae esse ministri Sacramento rum , s exesias Matrimonium. 8.
Verba possunt ab Angelis proferri cum de bita significatione. v. Et cum debita intentione, non sie Psita,
ίκamuis ex vi praesentis restitutionis falas tama viator o minister Sacramentorum,
non tamen quoad omnia innas hamo. II. UQuaenam Sacramenta omnIs homo capax ra
tioclis post conficere , ct quanam Noa possit. Iz. Cum Sacramenta nouae legis ordinata sint ad homines utpote pro ipsis ims itura, de utique in signis materialibus, 36c verbis organice prolatis videntur soli' bomines ex lege ordinaria es C minimi sint mi Sacramentorum, quae Christus Dominu histii instituit, ut ministeriuin correspondeat eramenis actioni, quae geritur, de subiecto, ad quod totum. ordinatur, potissimum , cum hominibus ex eadem lege ordinaria competat solum vitalis, de organica verborum pilatio, Accedunt alica congruentiaei alligatum soli homini Sacramentorum mimiter ivineuincentes, quarum altera est, quod Quinta principalis Sacramentorum est Chri stus, ut hQmo, de causa subiectiva materialis est solus homo, ergo, ut seruetur pro portio inter causam principalem, dcim strumentalem, inter lusceptorem, de co, latorem solus homo debet esse minular, . altera, quod Christus Dominus institilens Sacramenta solos homines est allocutas,ut aperte, vel ex lacris paginis, vel ex Ap sialoru traditione innotescit,ergo salos hominea Sacramentorum ministros costitui
56쪽
viatori. sa Sentelia extendes etiam ad
Quaest. III. De Causis extrinsecis. Art. III. 3γ
sed, an hu pote stas conficiendi Sacra. mentem, ita, nee possent per Sacramenta εmenta , quae bolis hominibus de lege ordi- gratiam alijs conserte, de sicuti nonnisi Probabinaria dicitur a iuxa intelligatur solummo. disia extraordinaria poliunt eorum ant i v dςle aO concessa hominibus viatoribus, an ve- u corporibus reuii iri ι de inter homines ' ro etiam comprehensoribus dissidium ma. apparere,ita nonnisi de lege extraordina e Pter D Jolis viatoribus con- ria videnturposse cum illis communicare non est
conficiendo, de conserendo Sacramenta. petit cocAdde, quodi si egressis e statu viae posset prehen Ordinaria potestas competere confieiendi laribua . Sacramenta, damnatis, in quibus non deis mirer caracthet Sacerdotalis, si corpori. hus munirenturex aliqua speciali Dei disipositione posset competere, consecrare, de conlicere corpus , & sanguinem Christi Domini adhibita debita materia, de proportionata forma , quod certe sine hor. rore dici non potesta nec arbitrandum est hane potesta tem in ipsis impediri ob eo rum pCruersitate , quandoquidem seme dato, quod esse extra statum viae compati . possit cum potestate Sacramenta con Lciendi illa peruersitax non adimit illam potestatem, cum haec reperiri possit etiam
in peccatoribus maxime peruersis , Se obduratis in prauitate, ut infra late vi. debimus. Nec obstant adducta pro contraria sententia; Non auctoritas D. Thomae, quia ipsius mens non est admodum expressa, lenesativam partem omittit potius ut per mittit, quam adstruat I Non cara ther adhuc permanens, quia licet hic vipo indelebilis in aeternum permaneat, eius tamen vis exerceri non potest, nisi in statu sviae luant utra est de lege ordinaria,Se si Soluun-
lib. II. an. I. dissere. I. c. I. vers. causa mi.
nisterialis Sacramentorum, S aliis plures. Negant vero ad solos viatores esse restri
unde extendunt etiam ad comprehenseres, si qui sint tales habentes unionem an mae cum corpore. Prima opinio rest cinges
potesta tem ad solos viatores his innititur rationibus, primo quia Christus Dominus solos viatores allocutus est in institutione
eorundem Sacra mentorum Secundo quia soli viatores sunt capaces Sacramentorum
recipiendorum . Teri , quia post diem iudieij nullum conficietur Sacramentum, ergo, quia potestas ea conficiendi est restricta ad statum viae. Quarto, quia administerium Extremae Unctionis ex D. Ia
cobo Aristolo requiritur fides, quae est
propria viatoris. Secunda sententia extendens etiam hane potestatem ad eomprehensores innititur primo auctoritati D. Thoma tertia pari. q. t. 7. Secundo rationi, quod Christus Dominus hanc potestatem concessit hominibus absolute sine ulla restricitione status viae. Tertio, quia animae Sacerdotum egressae ab hae vita, seu statuviae adhuc retinent caractherem Meetam talem, ergo, si ex Diuina dispensatione Eorpus reassumer I adhibita debita materia , fic forma, ta intentione possent valida confitere Sacramenta . Quartia quia in steris historiis, ut resert Maderatus loci eis. casus huic opinioni fauentes referuntur, in quibus Sacramenta aliqua fuerunt a comprehensoribus collata. Huius controuersita decisio , ut resere Nerin . di . I. q. modicae utilitatis est , eum vix casus possit contingere, nisi
extraordinarius ex speciali Dei dispensatione ad indicandos mirabiles Diuinae Prouidentiae effectus, in quo mirum non esset, quod scuti ille extraordinarie eum
iuret, ita extraordinariam exigeret potestatem . Probabilius tamen arbitrarer, potestatem ordinariam si item quoadaci uini secundum, seu exercitium eius dem comprehensoribus non competere non solum propter rationes pro prima opinione adductas, sed etiam , quia, sicuti comprehensores in illo statu non possent gratiam acquirere ex Sacramentis prou
ti hic earaether, qua nivistin pressus rema. x t rario
neat in anima etiam separata non potest tamen ab illa in illo statu separationis tentiae. exerceri in consectione Sacra m rorum, quia hae est alligata hominibus, non anumabus separatis, ita quamuis remaneat in animabus gloriosis unitis ex 'eciali Dei . dispensatione corporibus non poterit exemceri in eorundem Sacramentorum conis sectione, quia haec est allagata viatori Acum Sacramenti sint solius Ecelesiae milia tantis signa , quibus in unum Meligionia nomen hdelas adunantur, de quasi unum corpus cmu mentantur; Non illa pol stas indefinite eollata hominibus, quando.
quidem illa potestas intelligenda est relata dumtaxat ad eos, qum Christus in illius
collatione a linquebatur, quiq. erant capMees primarii illorum ellativo, nempe gra tim Sacramentalis recipiendae : Non vl- - ιυtimum de Sacramentis collatis a comprehensoribus , vel etiam ab Aneelis, qui dicuntur Epilcopos aliquos,& E esias inmis ras , S Sacra menta minil ralis; quam doquidem haec iacta sunt de lege extrao
Inaria , & ex speetali dispensatione Dei, non de via, dc potestate ordinaria, de si
57쪽
quandoque dicantur Angeli, vel compre. hensores ministralle Sacramentum Eucharistiae aliquibus personis Deo dilectis, ut legitur de D. Catherina Senensi , laBcata Stanislao Kosta praeterquam quod hoc telliguntur praestitille ex speciali,&extraordinaria Dei dispensatione ) hoc praestiterunt purε administrando, hoc est transserendo Eucharistiam a Sacerdotibus
consecratam, non consecrando, seu conficienda Sacramentum.
Sed quid erit dicendum, si anima post
separationem a corpore iterum ex Diuina. a pensatione ei dein re uniretur, ut conti Si εου Di. git in Lazaro a Christo Domino resuscita uina dis. Io, di contingere potest in alijs pluribus Pensatim ita tamen, ut posita reunione naturalitern ς amma viveret, nee gauderet statu beatitudinis,
i.&Sacramenta conficere. Absolute statim naturali. dum est, utique posse adhuc Sacramenta ter uiue- conficere I S ratio,est, quia adhuc ei latret, posset viator , sic verus homo, nec per mortem
Sacran D praecedentem soluitur e tellas . 'ux lim 3 c nu' mini, ut homini viatori ex dispolitione Christi ecillata est; quamuis etenim perse, uerante statu mortis intelligatur extincta, eum non sit pro illo statu homo, redeunte tamen statu vitae, per quem iterum confli tuitur homo, Sc utique viator, non est, cur non debeat redire illa potestas. Hoc tamen hic aduertendum est, quod aliqua Sacramenta, veri ipsorum constitutione, a vel in perseuerantia in effectu non depen. -n deis: solum ex intentione Diuina , sed etiaex hominum voluutate quoad ea,qua: per tinent ad societatem, S politiam. hum nam, cuiusmodi est Matrimonium , di Pae- nitentia , sua:onon solum exigit potesta tem ordinis, sed etiam iuri silictio. us; I hiscerte per mortem in tetruenientem, vel . dissoluitur potestas antecedenter habilia,S vel vinculum prius contractum; se, si M. cerdos nisi laxius motaretur, & postea resurgeret ex vi prioris facultatis rurist sic. ti is nim polliet Sacramentum paenitentiae ministrare,& si coniux mortuus resur. gereti ion pollat in prιOri Matrimonio ex
vi primi consit in permanere 1 quia per mortem potestas prioris tutisdieti is , in
Sacerdote cessaret, dc vinculum. prioris Matrimonii dissolueretur . Hac eadem Excipiu- ratione , si Pontifex mu retur, di polleatur ali- resurgeret, quamuis haberet eandem o , qui casuri dinis potet latem , non tamen haberet itinrisdictionem, quam antea habebat. Ratio horum omnium eae ita quia iii spectantibus.ad societatem, & politiam hum ammorsςst simpliciter dissolutiua,nec redi us miraculosus ad vitam, quod di Iblutum est ψ remittit; sicuti eiu in hie reditus ad vitam non est possibilia naturalibuo homi-
Irum viribus, ita, nec videtur ad natura lem eorundem prouidentiam pertinere . 'In ordine vero ad Pontificem rediuiuum, qui non reas sumit potestatem iurisdictio. nis, quam habebat in Melesia, aliam spe- , cialem rationem a 1sgnat Atidemus d arris rum. P., quia scilicet iurisdictionem, quam
habet Pontilax in Ecclesia s quod idem die de Episcopo in sua Diaeces λ hahet ex vispiritualis Matrimonii, quod ille habebat
eum uniuersali Ecclesia, ille cum sua par- . ticulari, quod Matrimonium, sicuti dinsoluitur per morte ita per hane tollitur,
Quamuis autem in coniuM redi uiuo,&in Pontifice, seu Episcopo, reuocato ad vitam intelligatur prius Matrimonium. carnale in illo, & spirituale in illis dissolutum, non tollitur tamen, quin eisdem com 'ipetat facultas, & celebrandi nouum m. trimonium siue carnale , si coniux rediuiuus velit, siue spirituale', si illi eligantae iterum ad dignitates, quas per morte perdiderunt a moellige quoad istos in ordine ad iurisdiationem, nam quoad potestatem ordinis ratione caractheris in ipsis perma. nentis alio nun indigent, ut illam valeant
H. c,quae hactenus diximus, procedunt de pote state ordinaria. Caeter umide lege extraordinaria speciali Dei dispensatione polle etiam Angelos, & animas se. 8 Paratas essena inistros Sacramentorum vi. in
detur ii ne dissicultate procedere, si tame o : I
excipias Sacramentum Matrimonii , quia possune cum ut ipso ipsi contrahentes sint ministri, Angeli ita per mutuum consensum alter in,alto esse iniis in transserat sui corporis potestatem tu nistri. ordine ad coniugalia obsequia, & carnales concubitus , perspicuum est, hoc non possit Angelis, S animabus separatis competere utpote substantiis omnino spiritu .uibus, de carentibus materia corporea . Ratio autem,propter quam de lege extraordina.
xi , Ilim Angeli, & animae separatae
esie Sacramentorum ministri, ea eii. quia virtus Diuina nulli et alligata ligno , nullique a is videterminato minastro, nec Sacramenta sci audum sei exigunt hunc potius, quam illumellaciorem, seu dispendatorem, ergo deci Neque dicas, quod, quamuis potuerint Sacramenta induvi iv ngnis materialibus s ue exequibili x siue per homines, siue per Angelo,, dcianimas separatas, sicque consti utere Angelos, & animas separatas cleorum ministros; ex quo tamen de laci modo instituit in rebus, & verbis humani non prolata. Possit eorum ministros etiam de lege em tur , sed traordinaria eos constituere, cum propriε qu d sit nequeant loqui humana verba proferen igni R D, inde vel no et leui Sacramenta ab illis
58쪽
Quaest. III. De Causis extrinseci S. Art. III. 3 q
ui valid4 conficere possint Sacramen
Assertio II. supposito usu rationis res eonina,vel saltem non essent eiusdem rationis cum Sacramentis , quae de facto dantur , cum verba constitutiva eorundem ei sent diuersae rationis ab humanis; contra enim impugnaberis, quia licet Angeli in corporibus assumptis nequeant verba vitali modo proferre sicuti proserunt homines, post uni tamen verba pr ferre significatiua eius, quod intenditur
in Sacramentorum confectione . Ad valorem autem Sacramentorum, cum sint
in genere signi, pertinet, quidem quod verba sint significatiua , non autem quod sint vitali modo prolata, & sic licet verba non vitali modo producta differant a verbis vitalibus, in ratione tamen sgnificativi pertinente ad rationem inni, &Sacramenti non differunt. Neque vegeas, hac ratione etiam Psii, taci possent de lege extraordinaria conis De tit stitui Sacramentorum essectores , & mi- tamen . nistri, cum missint verba secundum se esse cum significatim proserre ἔ si etenim non re- debit a quiritur, quod verba sint humano modo
intentio' prolata, sed solum, quod sint significati- ua, & haec possint a Psitam Proserri,non erit ιν cur Sc. Contra etiam impugnab ris , quia licet voces a Psitaco prolatae dici possint secundum se significatiuae,non sunt tamen ab eodem applicabiles signis materialibus, ut cum illis essiciant Sacramentum , quandoquidem nequeunt esse cum intentione essiciendi, quod Christus instituit, & facit Ecclesia . Restricta iam potestate ordinaria Sacramentorum eonficiendorum ad homines viatores ex vi priesentis institutionis, comparamus iam eosdem homines inter se, & inquirimus , quinam sint apti e rum mimilario, & quinam ab eodem e cludendi, & quidem relative ad omnia, ω singula Sacramenta. Pro quo sit Astertio I. Quamuis ex vi praesentis ii institutionis selus homo viator sit mini
Est .i prae ster deputatus Sacramentorum nouae te seritis in-gb, non tamen Omnis homo . In hoenitiatio- tenentur consentire quotquot sustinent Dis Π Saeramenta conficienda ella humano mo-om do ,-cum debita intentione. omnium Ratio ex eo deducitur, quia ad vali Sae eamε.ct conficienda Sacramenta praeter debi roriam tam materiam , & congruam formam minister. requiritur in ministro rationalis intentio
emetendi id, quod Christus instituit,&facit Ecclesia prout in sequentibus late ollandemus, sed plures dantur, seu dari possunt homines, quibus nectit competere talis rationalis, & debita intentio . cuiusmodi sunt paruuli, perpetuo amentes, de si qui alii via rationis careant, ergo in ordine ad istos non potest coma petere ministeritan Sacramentorum, ita pectu aliquorum Sacramentorum omni homo esse potest minister idoneus I renpectu aliorum solummodo determinati homines ad id munus specialiter depu- . . tati. In hoc conueniunt omnes Cath
Probatur, & explicatur discurrendo per singula Sacramenta ; & primo lo-
quendo de Satramento Baptismatis certum est apud omnes , quod tam viri, i, omnis quam taminae p'ssint illud valide con- liomo ea. ferre,& etiam licite, si conseratur Ur- pax r gente necessitate ; cum etenim hoc sit tionis Sacramentum maximae necessitatis, maxime congruum fuit, ut eius ministerium non alligaretur certae hominum condi- ron . tioni, ne salus baptizandorum aeterna periclitaretur ob desectum ministrorum; Haec eadem extensio quoad omnes h mines videtur competere in ordine ad
Matrimonium post susceptum Baptismum , nisi ex conditione personae alia quo impedimento detineantur. Dixi post susceptum Baptismum, nam licet possit contrahi Matrimonium etiam inter inmdeles, hoc tamen nullo modo est Sacra
mentum . Ratio autem, cur extendatur
ad omnes, ex eo deducitur, quod hoe est institutum in ossicium naturae , & cum ministri sint ipsi contrahentes, omnibus idem ossicium debet competere . In omdine vero ad Eucharistiam, paenitentiam,di Extremam Unctionem non omnes h
mines sunt apti ministri, sed soli Sace
dotes ; in ordine tandem ad Confirma tionem,& Ordines regulariter ministri sunt Episcopi. Si autem inquiratur ratio talis diuersitatis, non aliunde est desumenda, quam ex institutione , & voluntate Christi Domini instituentis nobis, vel per scripturas, vel per traditi nem mani sestata . Sed de his omnibus erit sermo, dum de singulis Sacramentis i particulari.
59쪽
eas. Nimprobi. eas mini. sti non irritat.
infidelitas, de improbitas min, stri eompati possit cum pintestate essiciendi Sa
SUMMA IV M. Qualitates in m stro requista aliae negat
ua , alia positiva. I. Infidelitas, di improbitas m ministro nonia
Intellige, si situ eatera re sita. 3.
Einncitar ex Conciliorum definitionibus. 6. Sotaintur quadam obiecta deducta ex ae scintiliis. S.
eis a recta ratione. 6. indieatis D. Cinianus a nota erroris. T. Sacramenta ab Haereticis , σ -probis eoia' lata eoa ferunt effectum fusceptoribus. 8. Dicta sS. PP., qua videntur nobis aduer. fari, quomodo inelligenda. P. Improbitas , ct infidelitas ministrumn revidis iustitam Horum actioriem. IO. ed licitam ea emoriem Sacramentoraem re quiritar in mustra status gratia . II.
IAm incipimus examinare qualitates,
quae requiri possunt in ministro, ut valiae, & liciae eonfiem possit Sacramemtum . Haec autem qualitates, aliae sunt quasi negatiuae consistentes in negatione alicuius qualitatis, vel repugnantu cum esse simpliciter sacramentorum, vel cum licito ene eorundem; aliae positivae, quae habent perficere principium operativum eorundem Sacramentorum, de aptius ad eadem conficienda reddere. Nunc agimus quodamodo de negathiti, nempe de inidelitate, de improbitate ministri inquirentes , an istie adamant potestatem in eodem conficiendi Sacramenta, vel saltem reddant eorum consectionem illicitam. Affertio I. Infideliras, de improbitas in ministro, si caetera requisita non desint, non ossieit validitati Sacramentorunia. Est communi thr recepta a Catholicis aduersus Agripinum Episcopum Cartaginensem, aliosque Episcopos Affricanos vinsentes Sacramenta collata ab Haereticis,
de Schismaticisesse inualida ,& Baptismum ab iisdem collatum esse rei strandum, item contra Donatissas, Valdenses, de alim reprobantes non stilum tanquam in lida Meramenta collata ab Het retici ed etiam
consectu a peccatoribus mani sestis.. Dixi, si eatena requisita non desint, quod intestigitur in ordine ad Haereticos baptu
ratos; nam non baptizati icet possuri va- Iide conferre Baptismum, non possint men valido alia Saeramenta conficere eum Baptisinus su ianua omnium Sacramentorum fine qua non potest esse aditus in Ecclesiam, nec ad Sacramenta es dem Ecclesiae, & licet non baptizati possint Matrimonium contrahere, non possunt
tamen contrahere, ut Sacramentum; Ir
telligitur etiam in ordine ad legitimε ordinatos quoad alia Sacramenta; si etenim non sint legitimE, de valide ordinati sacerdotes , nec poterunt vallo Eucharistiam, Paenitentiam. & Extremam Umctionem conficere, nec Confirmationem.
nec Ordinem, si non fuerint validε ordia nati Episeopi,maxiis non accedente Pomtificis dispensatione, quae dispensuio, an sumetat in simplici Sacerdote ad valorem
eorundem Sacramentorum videbimus, dum de eisdem Sacramentis in partic lari. Probatur iam assertio primo ex pluri- hus Conciliorum 'Meani celebrat an 327. Evirieruquod approbam tanquam valida Sacra. tu' ex -- ab Haereticis confecta. carrag . Concitis
omnia Concilia nullam inualidi intem. agnoscunt in Sacramentis collatis ah Ha reticis, oc Schismaticis; de licet Conta Tridentinum mox allegatum videatur so. ium loqui de Baptisino, di ordine, de uon quidem in ordine ad Haereticos, sed du m- taxat ad ministros in peccato mortali extistentes ; nihilominus quoad primum ci
citium Tridentisum L eo. Iru expressit
quodlibet Sacramentum, de licet alia ablegata Concilia meminerint tantum Baintisini, de ordinis, non ideo tamen excli, serunt alia Sacramenta cum par ratio militet de omnIbus. Quod vero expresa in minerint solito Baptismi, de ordinis, hoc erat, quia tunc agebant aduersus sectarios, qui singillatim suos errores in talibus Metamentis promulgabant ; Quoad secundum , quod ridentinum locutumia 'fuerit dumtaxat de existentibus in peccato laethali, non de Haereticis, dicendum est Concilium, usum fuisse illo generim nomine peccati laethalis ad compreMnde da omnia. inter quae est etiam peccatum infidelitatis. Quod, si dixeris allegatas Conciliorum definitiones pati diuersas expositione. , Mi quod collisitur ex eo, quod vel eadem, vel tue alia Concilia, de Pontificum sanctiones d1 obtem' contrarium definierint; sic inter caetera. tam - cam , quod pro nobis alim dicta inaegauimus, statuit ean. iv. Paulianistas ad C-ndein conuersos in rebaptinandosi se in Q
60쪽
Quaest. III. De Causis extrinsecis . Art. IV. ηI
ean Apostolo i, praecipitur damnandos elle Episcopos , le Presbyteros, qui Haereticorum susceperint Baptisma ; si e Gelasius Papa e struma H. a. I. dicit non esse corpus Christi ; quod schismaticus coficit, ergo,ne teneamur admittere schisma inter Conciliorum definitiones , dc Summorum Pontificum sanctiones debemus dicere, quod priora Concilia intellugenda sint in diuersi sensu ab exposito , Statim impugnaberis, quia cum illa ex- gesse, & ex professo damnent resterantes aptismum ab Haereticis collatum , de damnantes Sacramenta ab ipsis consecta tanquam inualida, non indigeat diuersa
expositione, sed potius posteriora ; ν' de
ad illud, quod dicitur de concilio ' caeno eo. 19. dicendum est Concilium ipsum dixisse rebaptiZandos esse Paulinistas conuersos ad fidem, quia eorum Baptismus non erat sub Ecclesiae larma, sed alia su stantialiter diuersa, unde deis ius nor erat fi let, sed larmar; Ad illud de canon. s. Apostolo; m , dicendum est per illum canonem damnari eos Episcopos, de Pre byteros, qui approbabant varia baptismata a diuersis diuersim E confecta , non sub debita materia,& mrma, vel damnari non quia inualida Sacramenta recipiebant , sed quia communicabant in sacris cum Haereticis. Ad illud tandem de Gelasio Papa die ibi dici non esse corpus Christi, quod schismaticus conficit, quia supponit schismaticum non conficere sub consueta Eccles; serma ; vel die loqui non de corpore reali Christi, sed de in istico, nempe de Ecclesia, quod schismaticus non
conficit, cum sit ab eodem segregatus. Probatur secundo ratione, quia Christus Dominus in institutione Sacrament rum non fuit alligatus aliquo determinato instrumento, cum eidem tribuatri tam vimo emcaciam, unde poterat adhibere , vel instrumentum vivum, id coniunctum, vel inanime, de separatum hoc est, vel viuum per gratiam,oc comunctum per fidem, vel mortuum ob defectum fratiae, id separatum ob carentiam fidei, de eliaritatis; nec in eadem institutione potius vivum, quam mortuum elegit, de determinauit, sed solum voluit debitam maiateriam, de congruam formam cum proportionata intentione, ergo minister siue
fuerit fidelis, de probus, siue infidelis, otimprobus erit aptus ad Sacramenta conia
ficienda, si alia requisita non desint; quinimmo maxime congruum iuit, ne hoc ministerium solum fidelibus, de probis alligaret . ne dubietas ingereretur de Sacramentorum valore Ob incertitudinem, anmioister fuerit probus, vel improbus, fidelis, vel infidelis. Dices. Actio instrumenti dieitar aci s . tio principalis causae, it motoris, sed ac. QR0 '
tio, qua conficitur Sacramentum a ministro improbo, de infideli non potest elle-ν obiactio Dei, ut principalis motoris, nec possit dia Christi, ut principalis ministri, ergo perti actio
ipsam non potest validum confici Sacra Dei. mentu m, cum hoc non possit esse, nisi peractionem Dei. Sed contra, stata actio improbi , de infidelis ministri licet sit peccaminosa, quatenus exercetur in ministerio Sacramentorum ab existente in peccato laethali, vel haeresi, potest tamen in eodem duplex ratio considerari, altera, qua deficit a recta ratione, de pecca minosa est, altera , qua siensibilis est, significatiua , Serelata ad id, quod intendit facere Ecclesia ; hinc dico esse adtionem Dei,prout est sensibilis, significativa, de relata ad intemtionem Ecclesiae, non prout deficit a re
Solum hic inducitur aliqua dissicultas, quod D. Ciprianus Martir acriter propugnauit pro Episcopis Affricanis sentienti- Τ.bu, Baptismuin collatum ab I Ietereticis, de vindica schismaticis esse inualidum, de reitera n tu dum, quinimmo expresie se opposuit aduersus Stephanum Summum tantificem, totis. qui contra eosdem Episcopos epistolam
scripsit damnantem eorum opinione . tanquam erroneam; quomodo autem p
test compati haec opinio, si esset erronea eum sanetitate tanti viri, de maxime ab uniuersali Ecclesia commendati tanquam eiusdem desensoris, de propugnatoris acerrimi Sed dicendum est non obstante e ronestate sententiae non esse damnandum haeresis, aut erroris in fide D. Ciprianum
saltem λrmalis, cum tunc contrarium
non fuerit perbliquod Concilium generale decisum; Quod, si se opposuerit Epist lae Stephani Pontificis, se eidem opposuit non ut loquenti ex cathedra, sed, ut sim.-plici Doetori. Deinde probabilius est,quod
ante mortem hunc errorem retractauerit asserente D. . Hagustum lib. 2. de rapis. c. . Cuius eorre nem, si titerae taceant, merita elamant, s in Epistolas non inuehitur, carona martirii testatar.
Ex hactenus dictis deducitur, quod non solum Sacramenta ab Haereticis collata ssint valida, sed etiam susceptoribus conse saeram rant effectum, seu fructum eorundem Sa ta ab Hς-cramentorum, de ratio videtur secundum micisse manifesta , quandoquidem Meramenta οφ secundum sua substantialia posita infalli ' Iliabiliter suos conferunt esse ius , ubi Obex ii , non resistit, cum sint causae quodam C gratiam necessariae, quae positis omnibus requisitis infallibiliter operantur; nec improbitas, dc malitia conserentis potest huiusmodi effectus impedire, quandoquidem,