Tractatvs de potestate svmmi pontificis in rebvs temporalibvs : adversus Gulielmvm Barclaivm

201쪽

CA'vT XXI. 37 Christus,&Ecclesia non iudicabunt ut arbitri, sine imperio, iurisdietione Mundum Sequitur: Secularia igitur iudicias habueritis, contemptibiles

quisunt in Ecclesia stos co ituite ad iudicandum.

Vbi concludit ex dictis, ut quoniam malum est iudicari apud iniquos Gentiles. Ecclesia auctoritatem habet iudicandi, communi consensu conitituant aliquos de Ecclesia, qui sint Iudices eiushaodi secularium controuersiarum,& non dicit Via uia quisque eligat sibi arbitros sed vos congregati in unum constituite Iudices . Monet ino in Cardin. Caiet in hiinc locum vis tens aliquis constituatur Iudex multitudinis'atrum adiungit, Ad ver

cundiam vestram dico sic non est inter vos apiens quisiquam, qui posit iudicare interstat rem uum sed stater cumstate iudicio contendit,o hoc apud inmdeles. Vbi declarat quod dixerat,contemptibiles, qui sunt in Ecclesia stos constituite ad iudicandum se non dixisse, ut re vera sapientibus relictis, insipietes constituerent ad iudicandum : sed ut eos conis

funderet, qui sic adibant tribunalia infidelium, quasi nullus esset in Ecclesia vir sapiens, qui Iudex constitui posset;cum contra deberent contemptibiles, id est, infimi Christiani aptiores esse ad iudica-dum,quam supremi Tapientissimi infideles. Iam ver,ex hoc principio, quod videlicet Apostolo teste, habeat Ecclesia ius,&auctoritatem constitue- di sibi Iudices; recte colligunt Theologi, atque inprimis S. Thomas in a. 2. q. Io. art. Io habere eandem

Ecclesiam auctoritatem abrogandi Principibus infidelibus imperium super fideles . Neque obstat, quod S.Ioannes Chrysostomus hunc locum exponens,mentionem faciat Arbitri. Nam neque ipse.

202쪽

ileque alius interpres. quod sciam, dicitApostolum

hic loqui de Arbitio electis a partibus sed solum

Chrysostomus dicit, non esse necessariam magnam sapientiam Arbitro controuersiae inter fratres. Vbi vocat Iudicem, Arii tra ncontrouersiae, quamuis publicam haberet iudicadi potistatem. Quomodo Instinus initio historiae scribit, arbitria Principum pro legibus erant quamuis enim Principes veri Iudices essent, tamen eorum iudicia vocata sunt arbitria, quia non iudicabant ex praescripto legu, sed ex Maturali suo iudicio: sic etiam Iudices ab Ecclesia constituti in causis ciuilibus Christianorum, Vest Iudices erant, sed non tenebantur legum ciuilium apices sequi, ideo a Chrysostomo Arbitri dicti sunt

Sed contradicit Barciatus, atque ait, mihil iubet Apostolus eo loco, quod iudicium infidelium iurisdictionem, o imperium in Christianos aut tollat, aut minuat, aut ei aliquo modo praeiudicet Ini,ver. nihil contra eiu odi subiectionem isse iubere po-

ruit, cumst iuris naturalis,mi auctoritate confirmari teste S. Ambrosio ipsemet spo L docet ad Rom. I3. Respondeo. Non praeiudicat Apostolus per illa Iudicum Chri illanorum constitutionem iurisdictioni, SI Imperio Principum infidelium; quoniam

non iubet Chri ilianis, ut non compareant coram Iudice infideli, si vocentur: sed tantum praecipit, ut sponte non accedant. Sed quod non potuerit Apostolus eximere Christianos a subiectione Principii infidelium, si id utile, vel necessarium censuisset, revires ad pei ficiendum habuisset id sine graui errore dici non posse arbitror: ratio,quam pro sua sentetia Barciatus proseri, omnino infirma est.

203쪽

CAP v XXI. ID Nam iuris naturalis a Deo cori firmati, P ab Apostolo declarati est , ut omnis anima potest ambus

sublimioribus subdita sit sed non est iuras natur iis a Deo consumati, ab Apostolo declarati, venon possit sublimior potestas per aliam sublimio rem tolli de medio, per hoc fieri ut ei subiectio,&obedientia non amplius debeatur . Siquident

Magistratuum quoque inferiorum notellati iure diuino parendum est, Mon solum propter iram, sed

etiam propter conscientiam: tamen potest Magistratus inferior per Principem tolli, aut Utari, di tune personae illi, cui Magistratus abrogatus est, nemo iam subiecti ionem, aut obedientiam debet.

Sic etiam vel Rex , vela suprema spiritualis ipso ma potestate in casu haeresis, vel ab alio Rege in casu victoriae de solio deponitur, non amplius ad illii pertinet Quod noli. ait, omnis antina potestati fies

sublimioribus ubilitast idem dici potest oe patria,

&de potu a potestate : nam iuris naturalis a Deo

confirmati,&ab Apostolo declarati ad Ephe. o. est, ut fit u obediant parentibus, siserui dominis;&4amen filij emancipari,&serui libertate donari possunt,&per hoc fieri potest, ut nec illi parentibus, nec isti Dominis suis obedire teneantur. Itaque nisi Barciatus naturalis iuris, a Deo confirmati, se ab Apollo lo declarati esse demonstret, ut Principes seculares, sue fideles, siue infideles in certis casibus, per Ecclesiasticam auctoritatem deponi non possint mihil quod ad rem faciat, adhuc dixit, quantu nuis multis verbis saepe, ac saepius repetitissententiam suam in hoc capite persuaderem natus sit.

Addit postea Barciatus at iam solutionem nihilo priore

204쪽

aeo CAPUT XXI. priore solidiorem. Praeterea, inquit, siquis locum stam spostoli non limis oculis percurrerit, animadvertet eum id ibi negoti dare, ut ad fuangelicam perfecttonem , quae confisi magis , quam praecepti est. Christianos animos erudiat cima eos bortetur, epotius iniurian erant, fraudem patiantur, quamvr iudicia interse habeant oec. JRespondeo, cum Apostolus hortatur ut Christiani iudicia inter se non habeant, sed mansuetudine Spatientia occasiones iudiciorum praeueniant, consilium perfectionis , non privceptum iustitiae docet: sed citiubet, ut si iudicia inter se habuerint, ad Iudices Christianos, non ad infideles causas suas deferant; tum vero non consilium, sed praeceptu dare se luculenter ostendit, cum ait, Audet aliquis

vestrum negotium habens aduersus alterum iudicari apud iniquos, ct non apud anctos ' , Contemptibiales, quisunt in Ecclesia, hos constituite adiudicam

sima

Pergit Barciatus, imisso Bellarmino s. ho-mam aggreditur dicens gQuoniam autemsingula

persequimur, admenere oportet D. Thomam in . 2. q. o. arti . Io in ea opinione esse ut existimet ius domini, Oprriationis Ethnicorum Principum iuste illis auferri posse persententiam, vel ordinationem Ecclem auritoritatem Dei habentis, ut ille ait. D. Thoma magna apud me auctoritas est, sed non tantum ut omnes eii dissutationes pro canonicis siripturis habeam, vel Pt rationem vincat, aut legem Eius ergo

manes veneror, susφciora sed non est tamen, cur ista eius opinione aliqui moueatur tum quia nullam suasententia, vel rationem idonea in Messicacem, vel auctoritatem profert tum etiam quia in explia

205쪽

eatisne Epistola Pauci ad Corinthios contrarium

planesentit tum deniquerilita neminem ecumantiquorum Patri ni consentientem habet, oe rationes multa , auctoritate ue in contrariΗm hunetunt.

Ratio autem quam adfert, est, quia in deles merit. siue in delitatu merentur potestatem amitteresuperstiles, qui transferisntur in iis Dei Mala ratio tanto viro indigna quasi vero quis meretur priuari

vicis, benesiuio, dignitate, lictoritate, altore iure.

quod possidet , idcirris statim stoliari possit ab alio,

quam ab eo a quo id accepit, retinetq. vclabalis

expre1sum mandatum M potestatem ab ipso Mbente. 3 Respondeo. Admiranda est huius Aristarchi importunitas, qui tam libere Principem Theologorii reprehendit, ut dicat, Mala ratio, tanto viro indi gua, cum ipse Iureconsultum se profit*atur, sacrae Theologiae adyta, ne a limine quidem salutauerit. Illud autem non mirori quod manes S. Thomae se venerari dicat: nam liber eius vocabulis improprijs plenissimus est neque enim spiritus huius sanctissimi Doctoris cum ijs manibM apud inferos , sed cum Angelis apud superos aeuo sempiterno fruitur. Quod vero Barcia ius dicit sancti Thomae sententiam nulla efficaci ratione esse uia nitam, falsum est; quamuis sit verum, vim rationis s. homae ab ingenio Barciat penetrari minime potuisse . Quod autem addit, eundem sanctum Thomam in Commentario Epist. ad Corinth. contraria scripsisse manifestae ignorantiae Barciatum arguit. Siquidem in eo Commentario scribit quidem sanctus Thomas,esse contra ius diuinum pro

206쪽

non e Te in ' citet auctoritatem priuandi Princires infideles dominio, quod habent superfideles:

proinde ista tonsunt contraria, Debeur se biectio P, Mophi iam Princeps et de Potest Priu-

in m tu riuari dominis, quo habu caper si s

usper auctoritatem sciae lae Et Barciatus , qui ea Duraria esse iudicar vel dialem cammon didicit, vel et iis regulas obliuioni ita didit quemadmo im etiam paulo infra cum idem Barcia ius di

cit.

g fit verbiunctas Thomas in expositione Spistola Pauli aper loc capite relata situ aperte indicat, Eccleiam non basere eam auctoritatem, qVaposit Ethnuos deponere ait enim esse contra ius diuinum probibere, ne Principi is deluum iudicio detur a

subditis P Ialii Astr hallaci matur. Fallitur: tametsi enim contra itus diuinum est, negare Principi obedientiam, dum Prineep est, non tamen est co-tra ius diuinum, quod Ecclesia potestatem habeae Principem depone idi: nam est etiam contra ius dii sinum prohibere filios ne parentibus obediant, dia sub patria potestate sunt; nec tamen est contra ius diuinum, quod aliquando fili j eximantur a patria potest te, ut rei ple eximitur filius familias cum ad Epilcopale fasti tum euehitur. Porro illa sancti Ihomae ratio. In uetes merentur rationesua insidelitatis pote talem amittere versi eles qui transferuntur insilio Deici erg' potest Ecclesia priua re Principes insideles domisto, quod habenisupers Glas . non est adeo de cilis ratio, ut Bircla ius dicit sed vel debile argumentum est, quo S. Thomae rationem

207쪽

CAP v TXXI. Melone Bares aius oppugnat hoc enim est argumentum Barciali, Merenturi deles amitteri potestate

Dper deles sed non potest eos potestate niuare, nisi qui dedit eam potestatem, aut qui mah datum e pressum ab illo habeat, At Principes a Deo potesatem habent, ct Hlo Deosunt mores ergo a sis Deo priauari potestateposunt: non autem , ab Eccle)ia, Clia ne dedit potestatem infidelibus, neque habet ex-prusum mandatum Dei,quo illam aliferre debeat, aut

Ηoc, inquam, argumentit innuulsu ire habpt: nafalsum est, Principes politicosa sol ci Deo potestatem habere habent enim illam a Deo quatenus Deus instinctum naturalem in animis hominum insevit, ut ab aliquo gubernari velint. Ut Utegubernentur homines a Regibus, vel a consulibus ab uno vel a multis; a magistratu perpetuo, vel 2mporario, ab hominum voluntate depeli et quemadmodum etiam quod ille sit Rex potius,qtiam ii lenon Dei specialis iussio, sed hominum voluntas fecit: quare idem S. Thom. loco citat ,2.2. q. I .art. I . q. la. ar. a. tamquam rem certam, explorata ponit,dominia, Principatus politicos, non esse de iure diuino; sed de iure humano cum nemo doctus contradicit, neque Barciatus contradiceret, si rationem non passionem in consilium adbib

ret.

Praeterea etiamsi concederemus , Regem esse immediate constitutum a Deo, ab illo solo potestatem habere, quod tamen nos concedimus, ad huc argumentum Barciaij nihil efficeret aduersus rationem S. Thomae respondei et enim S. Thomas,

Ecclesiam habere auctoritatem a Deo per suum Rect

208쪽

ao CAPUT XI. Rectorem, Pastorem au serendi potestatem incertis casibus, illis, quibus Deus eam dedit: Sumus enim Pontifex Vicarius Dei est, ac per hoc pol statem nabet a Deo dispensandi, mutadi in multis, secundum voluntatem Dei, cuius ipse interpres est: hoc enim modo dispensat Pontifex in votis, de iuramentis. quae Deus ipse iussit reddi,& quorum

solutio de iure diuino est dispensat autem no quod sit ipse superius diuinum; sed quia interpretatur

Deo placere, ut in tali, vel tali casu, iuramentum aut Otum relaxetur: quemadmodum inpostolus ait in posteriore ad Corinth. cap. 2. Nam ct ego,

quod donaui, siquid donaui propter vos in persona Christi. Ubi dicit in Persona Christi condonasse

Corinthio incestuoso poenam, quam diuino iure, vel in hac vita , vel in Purgatori luere debuisset: atque hoc est, quod S. Τhom in loco notato dicit, Ecclesiam habere auctoritatem Dei, qua Principes infideles priuare possit dominio, quod habent super fideleS, Deinde Barelatus,vi nihil intactu relinquat:cam

in a. a. dicit; Ecclesiam non semper uti iure suo in deponendis Principibus infidelibus, ad vitandum scandalum: quemadmodum Dominus soluit didr clima, ad quod non tenebatur, ne scaudati Zaret eos, qui censum illum colligebant;& Apostolus monet seruos obedire Dominis carnalibus , ne doctrina Domini blasphemetur

6 Nonsolum, inquit Barciatus, propterscandaluabstinuit, utputat Thomas eo locosedpropter defectum Potestatis, quia non erat Iudex infidelium, se

εundum illud Apostolici Corinth. s. Quid mihi de

209쪽

qui foris sunt iudicare quia principes a Deo confiitvrisiolum De insit presse Iudicem ha bent, aquosolo deponi possunt me ad rem pertinet. quod Paulus tum bet fraρ Chri anos Dominissius infidelibvi omnem honorem exhibere, illud flalum addit, ne nomeκ Domini, ct doctrina blasphoni

Respondeo.Intolerabilis est huius morosi censoris carpendi, vellicandi libido Sanctus enim Thomas cum ait Ecclesiam no uti suo iure propter scandalum. non addit particulam,1ῖlum et quare si sint etiam alia causae, non ideo reprehendi debet s. Doctor, qui unam causam, eamque verissimam a tigit,&illam ipsam, quam in simili causa Christus ipse, Meius Apostolus attigerunt: nam neque Dominus dixit propter solum scandalum a se solutum fuisse didrachma, neq; Apostolus iussit honorandos es Dominos a seruis, ea solum de causa, ne nomen Domini,&doctrina blasphemetur. Qusdautem addit Barciatus, Ecclesiam non habuisse potestatem ullam in Principes infideles, quia scribit

Apostolus, quid ad me de his qui foris sunt iudicare ρ

non est contrari. Thomam, qui in . a. q. Ir.art.r de

clarat hunc locum Apost intelligi de infidelibus.

qui nunquam fidem receperunt, quatenus infideles sunt, non quatenus dominantur fidelibus : obsolam enim infidelitatem Ecclesia non potest infid les iudicare; quia ad eius regimen non pertinet. Sed quando dominantur fidelibus,& praesertam qua dosubditos fideles auertere conantur a fide: tuc Ecclesia1us habet illos priuandi dominio, quod habent super rideles Sed no seper utitur iure suo, vel quia vires non adsunt, vel ob scandalum euitandum.

Quod

210쪽

aos AP v xx Linod vero dicit,Principes a Deo esse constitutos. te nullum praeter Deum super se iudicem habere, antiqua est cantilena Barciat usque ad nausear petita, in ipse capite, atque in superioribus re

sutata. In extremo cap. Barciatus S. Thorn dimissior tertitur ad Bellarminum, que ex proprijs scriptis conuincere leposse dicit producit autem verba Quaedam e l. 2.c. 29. de Sumino Pontifice', ubi cum

Alberto Pighio admittit, Apostolos subiectos fui L se deiu e,&defacto Principibus in delibus inciuilibus omnibus causis: Principes infideles, non fui 1i Aposto I s subiectos, neque de iure, neque de facto .Ex quo loco deducit Barcia ius, Bellarminum sensisse non habuisse illis temporibus Ecclesia iusvilum ad deponendos Principes infideles. Respondeo. Iam in recognitione scriptorum meorum admonui, improbabilem esse sententiam Pighij,quam go quoque olim sequutus fueram, S cum melioritu: Doci oribus sentiediana esse, Apostolos se iure exemptos fuisse ab omni subiectione

Principum terrenorum . Sed quamuis etiam Vera esset sententia Pighij, non tamen sequeretur, no habuisse tunc Ecclesiam ius otii iandi Principes insita

deles dominio, quod habebant ii per fideles Dic retenim Pighius Ecclesiam ela ipsos Apostolos subiectos fuisse Princinibus infidelibus , quamdiu Principes erant: sed si ab Ecclesia auctoritatem Dei habente, priuati fuissent, tunc demum non fuisse amplius de iure subiectos. Nam 8 populus subi cstus est Regi, quamdiu regnat sed si ab alio Rege Victus in praelio, regnare desierit, non amplius illi subiectus eriti