Cursus theologicomoralis tomus prior posterior quoad ea, quæ moralis theologia disputat de Legibus, de Præceptis decalogi ... Ad usum Tyronum elucubratus ... A P. Dominico Viva Sociatatis Jesu ... Pars prima octaua De sacramento matrimonii

발행: 1723년

분량: 223페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

131쪽

dum , stntiat & onus, ex Regula sue. de Re ulis iuris in o. Et propter eandem rationem non inhabilitat talem personam ad cohtrahendum matrimonium . Nec obligat illum ad osticium recitandum, nisi sublato metu, & coactione sponte amplectatur statum Clericalem . Vas'. tamen tom. 3. in 3. parti dis Put. 23 6. cap. 3. cum Silv. , & aliis allirmant teneri ad castitatem , tum ratione voti, tum ratione praecepti :Tenetur quidem ratione voti , quia jure Ecclesiastico solum irritatur u tum emissum in Religione per gravem

metum, non vero votum in susceptio.

ne Sacri Ordinis sic emistum: Tenetur etiam ratione praecepti Ecdlesiastici; quia qui per metum gravem ordines suscipit, libere conseruit ad ordines suscipiendos ἰ cum metus non tollat libertatem, & voluntarium simpliciter atque adeo consentire etiam de t ad votum castitatis, & ad obligationem inde provenientem . Neque dicas : Praeceptum Ecclesi,sticum cum gravi metu non obligat; Nam contra est, quia in casu nostro Ecclesia tantum accessorie obligat ad castitatem illum, qui voluntarie , licet coactus , suscipit ordinem Sacrum ;Quare si voluntarie ordinatur . voluntarie etiam suscipere dc bet obligationem servandi castitatem ; cum acces,

rium sequi debeat principale. ARTICULUS UI.

De Impedimento Cognationis. I. Cognatio triplex es, Spiritualis, L gatis , ct Naturatis , iuxta tripliacem modum . o persona possunt esse propinqua inser se. H. Explicatur quo que eognationes sa

III. Plura requιruntur , m spiritualis

cognatio contrahatur .

Articulus VI. IV. Spiritualis est alis a patrinis non contrabitur , si baptismus conferatur privatim 1, aut si in Ecclesia solum suppleautur solemnitates . Bapti m amem aliam contrahit, e

tam in baptismo privata . Quid si Pater Miam baptitiet pV. In baptismo, in quo Patrinus susciapit ρ erum per Procuratorem , pro babilivis solvis Principalis cognatio

nem contrahit.

VI. Si plures puerum teneant in baptismo . quisnam contrahit cognatronem pVII. Cognationis Legalis impedimen umprobabilius per solam adoptionem

perfectam eontrahitur. VIII. Num H ivire natura irritum matrimonium inter fratrem . cst for rem p

. Pid de Matrimonio inter Avum ,π Nepotem e me inter A es in primo gradu λδ. Quid de matrimonio inter Patrem .

I ritualis, Legalis, Natura lis; quia propinquitas per narum o riri potest vel vi Sacramentorum , vel vi legis, vel ex ipsa natura. H. Cognatio Spiritualis est propinquitas quarumdam pc rQnarum ex se tuto Eccletiae consurgens propter corulationem , & sitsccptionc ni Baptilini ,& Confirmationis. Nam sicut pcr generationem naturalem contrahitur c gnatio naturalis ; ita per generati iacm spirituat a factam in his Sacr mentis contrahitur cognatro spiritu Iis r Proinde dirimitur matrimonium

132쪽

I e Impedimento Cornatronis.

Trident. tess a . olim cognatio spiritualis erat triplex, Paternitas, COm- paternitas, & Confraternitas. Pate nitas erat inter baptiZantem, aut confirmantem, ac suscipientem , & baptizatum , aut confirmatum ; Unde illi dicti sunt Patrini . Coinpatemitas erat inter baptietantem. confirmantem, suscipientem, patrem , & matrem baptiZati, aut confirmatai uade dicti

fraternitas erat inter filios baptiZantis, confirmantis, suscipiciatis, & baptizatum. aut confrinatum. Tridentiloc. cit. tamen iustulit Constaternitatem, & reliquit tantum paternitatem.& compaternitatem, & decrevit, ut unus tantum cssct sussceptor, sive vir. 1ive mulier, aut ad summum unus, &una, qui baptizatum , aut confirmatum suscipiant.

Cognatio legalis est propinquitas

quarumdam personarum consurgens CX adoptione . dirimitque matrimonium inter adoptantem, & adoptatum , C-jusque descendentes usque ad quartum gradum: Probabile tamen est ex Dian. pari. 9. tract. 6. resol. s . , quod post rident. dirimat solum usque ad secundum gradum inelusive r Dirimit etiam inter uxorem adoptantis , &adoptatum, & viceversa inter uxorem adoptati, & adoptautem , sicut intersitos adoptantis , di adoptatum : Si tamen filii adoptantis emancipentur,

aut eorum pater moriatur , cessat cognatio , atque adeo impedimentum , ut notat Bonac.

Cognatio naturalis est propinquitas personarum orta ex hoc , quod personae ab eodem stipite proximo per naturalem generationem descendant. Haec cognatio olim dirimebat matrimonium usque ad septimum gradum nunc vero post Lateranensu sub Innoc. III. dirimit solum usque ad quartum gradum lineae transversalis inclusive ;Nam gradus omnes lineae rectae prinPars VII.

babile est , jure naturae e se prohibitos ; sicut & primum gradum lineae

transversae.

Ita tamen Oumerantur gradus lineae rectae, ut tot gradibus dil tare unus dicatur ab alio, quot generationibus inferior a Superiore descendit : Verbi gratia . quia filius descendit a Patre Per unicam generationem , dicitur filius uno gradu distare a Patro, seu ei

se illi consanguineus in primo gradu

lineae rectae; quia vero nepos descendit ab Avo per duas generationeS . ideo consanguineus est illi in secundo gradu ; Et cadum ratione Pronepos Proavo est consanguineus in tertio gradu ; & Abnepos ab Abavo distat in

quarto; sic etiam ab Atavo, Tritavo, oc aliis Majoribus.

Gradus vero lineae transversae ita numerantur, ut tot gradibus personae diassent inter se, quot gradibus distant a communi stipite : Verbi gratia , duo fratres dicuntur consanguinei in primo gradu; quia uno gradu distant a Patre stipite communi : Econtra Patrueles , di Consobrini dicuntur esse in secundo gradu consanguinitatis ;quia a communi stipite, hoc est ab Avo duobus gradibus, seu duabus ac-ncrationibus distant ; Sic etiam P truus, & Nepos sunt in secundo gradu ; quia nepos , qui magis distat ab Λvo communi stipite duobus gradibus distat: Vcrum quia Patruus uno tantum gradu distat ab Avo stipite communi, idcirco Nopos , & Patruus

dicuntur habere consanguissitatem priumi in secundum gradum Et idem diu cas de Amita, A Matertera cum Nepote . Praeterea filii Patruelium, & Consobrinarum dicuntur esse in tertio gradu consanguinci ; quia tribus grad bus distant a communi stipite . hoc est a Proavo, & sic de reliquis. Justamen civile computat gradus utriuLsuc Consanguinei , di uacit , Fratres inter se distare duobus gradibus , PMIt truum Diuitigod by Corale

133쪽

-i -o uuasio V. Articalus VRetruum a Nepote tribus , Patrueles qu, Quinto demum requiritur , ut Si auor. filios Patruelium sex His explicatis sceptor puerum teneat , dum baptis- III. Quaeritur primo ; Quaenam con- mus solemniter administratur : Undediticines requirantur , ut contrahatur quando privatim domi baptiZatur, P cognatio spiritualis 3 trini non contrahunt hanc cognati

Respondeo ex Bonac., Con. . & nem; ut docent communiuS cum Suar. .

liis; Primo requiri, ut ii, inter quos Sancti. contra Nauar. . Con. , Sa, Gu contrahenda e th cognatio spiritualis, tiere 2. Et ratio est, tum quia Ecci sint baptigati ; aliter cum non sint sub- sia instituit susceptores solum in b, diti Ecclesiae, non contrahunt tale im- ptismo solemni, ut constat ex Trident. pedimentum jure Ecclesiastico intro- loc. cit a tum etiam, quia communi- ductum : Immo qui tenet alterum in ter non vocantur Compatres, di P confirmatione, debet esse etiam con- trini , nec tales habentur , qui susci- firmatus, ex cap. In baptisemate, de con- piunt puerum in baptis ino privato feratione; Debet praeterea habere u- Vcrum qui privatim est baptistat.Mi- sum rationis; aliter non posset habe- nister, cognationem contrahit cum re suilicientem intentionem obeundi talis cognatio universi in ex collatione munus suum. veri baptisimi consiurgat : Unde fit , Secundo requiritur, ut Susceptor sit quod si in extrema necessitate Patera Parentibus, vel a Parocho designa- baptiZet filium suae concubinae , non tus : Debent quidem illum designare possit postea matrimonium cum illa Parentes; sed in desectum Parentum, contrahere. Si vero Pater in extrema potest illum designare Parochus ex necessitate bapti et filium suae uxoris. Tridenti non impeditur a petendo debito ; quia Tertio requiritur, ut Susceptor te- non debet hanc poenam parere actu Sneat manibus susceptum, dum bapti- ille virtutis : Si tamen filium sine ne-Zatur, aut confirmatur ; vel saltem , cessitate baptiZet , aut suscipiat , pe ut immediate ex baptiZantis manibus cat quidem graviter, sed probabiliter suscipiat , ex declaratione Congrega- nec impeditur a debito Petendo ut tionis Cardinalium; aliter non dicere- docent Suar. , COI . di . 34. dub. 8. . tur suscipere , vel levare puerum de & alii contra plures graves Doetores,

Sacro sonte. Praeterea requiritur , ut ut dicemus quaest. T. art. I.

susceptor id faciat animo obeundi mu- V. Dubium est primo ; Quisiamnus Susceptoris ; quamvis non requi- contrahat cognationem spiritualem , ratur, ut id faciat animo contrahen- quando aliquis mittit Procuratorem di cognationem spiritualem, nec sit ne- ad siuscipiendum infantem , Principa- cesse , ut Patrini respondeant in C, lime, an Procurator, an neuter λtechisimo , ut communiter doccnt con- Sancti. lib. 7. disp. q9., di alii exi-tra Sylvest stimant, quod neuter; non enim Pr IV. Quarto requiritur, ut Sacra- eurator, quia alterius nomine sitscipit ;mentum conseratur : Unde quando Nec Principalis. quia vere non susci- puer domi baptietatur, & in Ecclesia pit puerum de Sacro sonte, cum iu supplentur solemnitates , non contra- tum non tangat; In poenis autem be-

lutur cognatio ab eo, qui illum susci- nigna interpretatio facienda est , ex Pit in Ecclesia; quia is vere non est Reguia 49. furis in 6. Alii putant , susceptor in baptismo: Si tamen in Ec- quod solus Procurator cognationem cletia rebaptiae tur sub conditione , contrahat; quia is vere tangit, de m- contrahatur cognatio. scipit puerum.

134쪽

De Impedimento Cognationis. I 3 rProbabilius tamen docent Bonac... Con. , Sa. Rebel. , quod solus Principalis illam contrahat ex declaratione Cardinalium : Et ratio est . quia

qui per alium facit, per seipsum facere censetur, ex leg. cscet, de constitutione pecunia.

Neque dicas : Si Parochus alium destinet, qui suo nomine puerum baptiZet , Parochus non contrahit cognationem spiritualem; ergo neque si Principalis deliinet Procuratorem ad puerum suscipiendum oNam concesso antecedente, negatur consequentia . Disparitas patui ;quia qui baptizat, non potest nomine alterius hominis baptiaare ; susti net enim immediate personam Chri

sti, & est verus mini iter baptismi ;

unde iste cognationem contrahit rct non Parochus, qui solum dare potest licentiam , non vero cqnllituere illum Procuratorem ad conferendum baptismum: Contra vero in casu no-

VI. Dubium est secundo ; Quando

plures tenent puerum in baptis ino , Omncsne an aliquit Et quinam contrahunt hanc cognationem pRespondeo , illam contrahi soluma designatis , quamvis contra voluntatem Parochi et Si tamen plures , quam unus , & una sint designati , primus vir, & prima mulier ex de. signatis , qui puerum tangunt, illam contrahunt ; Quod sit plures simul

Puerum tangant , putant aliqui, ne-mInem cognationem contrahcre ;quia nemo obit illud munus juxta formam a Trident. praescriptam :Communiter inmen cum Sanch. . Βωnac., Con. docent, quod omnes Iblam contrahant ex declaratione Ca clinatium ; nam quamvi, Trident. Prinhibeat , ne plures id munus obeant,

factum tamen non Irritat.

VII. Qii aeritur secundo ; Utrum im-Pedimentum cognationis legalis Otiatur solum cx adoptione persecta, an etiam ex impersecta pPro responsione notandum primo, Adoptionem estu te pitimam assiimptionem extraneae personae in filium, vel nepotem; neque enim potest quis adoptari in fratrem, vel parentem, exleg. Nec apud , Cod. de hereduatis

Notandum secundo, ad adoptionem requiri primo, ut adoptans oon sit Loenaina; Secundo, ut iit sui juris,& major viginti quinque annIS nam usque ad vigesimum quintum annum jure communi non habet administrationem bonorum, cxceptis castrensibus , vel quasi castrensibus. Tertio, ut excedat adoptatum saltem decem,& octo annis, & quod possit esse ejus Pater carnalis: Quare etiam Sacerdos potest adoptare ; non tamen frigidus , S qui ex alio defectu nuturali habet Impotentiam ad generandum ' cum adoptio sit inuituta ad supplendum deseetum filiorum. Notandum ultimo, Adoptionem per fictam dici illam, qua adoptatus transit in potestatem adoptantis , fi que ejuS haeres necessarius etiam ex te flamento, quod fit auctoritate Supremi Principis . Dicitur vero ad ptio impersccta, seu limpicx , qua

adoptatuu non transit intiquam filius in potestatem adoptanti, , nec est e jus liares neccilatauS cx icitamento.

sed solum ab inicitato & ficri potacit auctoritatc Magistratus iniurioris. His explicatis

RcspondLO, Huri. , Rebel. , Pal. apud Dian. pari. s. tract o. resol. 34. docere. etiam ex adoptione Impcr- secta oriri impedimcnium cognatio nis legalis ; quia etiam adoptio Im- perseeta usi vera adoptio . Sed comis munius cum Sancti. , Rcginald., Boenac., Pur Z negant, quIA. cum matrimonium sit materia favorabiliS , Impedimenta restringenda sunt: Et O

135쪽

innia iura. quae in contrarium adducuntur , explicari pollunt de adoptione perfecta . Propter eandem rationem communiter docent, cognationem hanc non oriri inter Arrogatum,

seu Adoptatum, & filiam illegitimam

adoptantiS. VIII. Quaeritur tertio ; quodnam matrimonium inter consanguineos sit irritum jure naturae, ita ut nec inter Infideles sit validum, nec possid Pontifex ad illud dispensare pRespondeo, certum omnino esse , quod etiam matrimonium contractum

ex dispensatione Pontificis inter Patruum, vel Avunculum ,& Nepotem,

sit validum; cum in dies Pontilax in eo dispenseti Dubium quidem solum

est, an sit jure naturae irritum ma trimonium inter consanguineos in primo gradu lineae rectae, puta , inter Patrem , & filiam, inter Avum, &Nepotem, & inter consanguineos in primo gradu lineae transvcriae, puta, Inter fratrem, de sororem p Et idem quaeritur de affinibus in primo gradu Utrum scilicet Titius mortua Beria uxore possit valide contrahere mair, monium cum sorore Bertae ex dispem fatione Pontificis Circa matrimonium inter fratrem, di sororem esse jure naturae irritum, Sc indispensabile, docent V q. . San cli., Rcbcl., Bonac. apud Dian. Part. 8. tract. s. re l. 7o. Ned probabilius

Hurt., Pont. . Praeposit., PereZ apud eundem nepant a cum Deus voluerit genus humanum propagari per matrimonium inter fratres, & sor res, videlicet inter filios, & filias dami, & Evae . Neque dicas; Apud omneS gemtes matrimonium inter fratrem, &sororem prohibetur; ergo jure nat rae est irritum. Nam primo falsum esse antecedens, docet Dian. loc. citat. , cum apud

Egyptios, α Athcnienses pcrmici A ιιJHus '. retur ; immo apud Judaeos olim illud permitti , videntur ollendere verba illa , quae dixit Thamar filia David fratri suo Amon a. Regum II. Noli

frater ms . noli Vprimere me , vel facere stahisiam hanc, quin Potiua loquere ad Regem, quι non negabit me t ιι . Secundo concesso antecedente

negari potest consequentia; ex eo enim, quod prohibeatur apud omnes gentes tale matrimonium , sequitur solum, quod serat secum indecentiam, quae sine gravit lima necessitate non posse cohonestari; Sicut seri aliquam indecentiam , quod idem ducat succeLlive duas sorores , quod Privignus ducat Novercam , aut Vitricus Privia gn quod matrimonium infidelium consummatum dissolvatur; quod habens votum simplex cal litatis contrahat matrimonium & tamen in his mnibus casibus Pontisex poteti dis. pensare ergo etiam in casti nostro: aedain enim sunt prohibita iure naturali primario, verbi gratia, Odium

Dei. libido contra naturam, mendacium , Sc., quae nulla ratione coho-nellari possunt ; quaedam vero sunt prohibita jure naturali secundario . verbi gratia, surtum . Occasio Inn centis , Polygamia, Dissolubilitas matrimonii, Sc. quae scilicet ex aliqua causa cohonestari postiliat, ut diximus

quaest. 3. art. 3. QuamVis enim homicidium, verbi gratia, sit contra naiaturam , tamen licite Abraham volebat

occidere Isaac, & licite Judex occidit reum ; Eodem pacto discurrendum in

casii nostro , videlicet matrimonium inter fratrem, & sororem esse contrans naturae secundarium . ita ut co currente urgentissima cauta , possit

etiam Pontifex in eo dispensare ; cum non sit id prohibitum Pontifici a Deo; Sicut prohibitum est in lege nova , quod possit Pontisex dispensare in P lygamia , aut in das solutione matrim nia consultimati uiter sidςle3; ut com

136쪽

De Impedimento Cognationis. I 33stat ex illo : Quod Deus conjunxit, homo non separet. Notandum tamen, quod Pontifex requisitus ad dispensandum in matrimonio intcr fratrem , & sororem, nunquam voluit dispensare ; ut notat B

sam justam ad dispensandum debere

esse gravissimam, quae vix accidit. IX. Ex hac doctrina insertur. quod possit etiam Pontifex ex urgentinima causa dispensare in matrimonio inter ΑVum, Ec Nepotem ; ut docet Sanch. lib. 7 disp. s i., Bonac., Dian. pari.

g. tract. I. resol. 69. contra Con. disp.

3a. Ratio est , quia participatio fanguinis , quae provenit a stipite, &transfunditur in descendentes, eo deinhilior est , quo pluribus per gradus

communicatur; consequenter, etiamsi matrimonium inter consanguineos in primo gradu lineae rectae ellet contra reverentiam Parentibus debitam,& iure naturae irritum, non videtur tamen esse irritum in secundo, te

tio , & aliis gradibus lineae rectae ;Quare inter infideles validum est

matrimonium Beriae cum suo rivo, Proavo, Abavo , necnon cum suo Ne-POte , Pronepote , & Abnepote ; &inter fideles etiam est validum extra quartum gradum lineae rectae, videliacet Beriae cum suo Atavo , Tritavo, dcc. ii forte viverent. Dices cum Con. In lege Nuptia 33. F. de ritu nuptiar. dicitur. Jure Gentium quo vocabulo Jurisconsitati appellant sus naturae in inter ascendentes in infinitum incestuosas nuptias contrahi . easque consistere non posse quia scilicet omnes ascendentes dicuntur vere Parentes, seu genitores, ct debetur iis naturaliter idem h nor , qui debetur Patri , & Matri :Immo secundum recentissimam consuetudinem major honor debetur il IiS, tanquam veris , &altioribus principito; ut propterea apud Omneo genties fuerint abominabilia haec matrim nia non minus, quam Patris cum filia : Ex quo sequitur, quod si Adam

resurgeret , invalide matrimonium cum quacumque contraheret. Resuondeo tamen ex Sanch. , falsum esse, quod jure gentium incestuosae sint nuptiae cum ascendentibus in linea recta; sunt quidem indecem te S . non secus ac inter fratrem, &sororem; sed data urgentissima causa possunt cohoncitari. Nec refert ,

quod jus civile illas prohibeat; Nam solius juris Canonici est, itabilire impedimenta matrimonii inter fideles et ita ut jus civile quoad hoc non liget fideles , nisi expressu jure canonico approbetur; ut ostendit Sanch. lib. 7. disp. 3. At jus Canonicum irriatat solum matrimonium inter conisi guineos usque ad quartum gradum , non distinguens, an sit ascendentium, vel collaturalium I ergo matrimonium cum ascendentibus extra quartum

gradum non est irritum. Ad id, quod additur, dico, Avum esse principium per accidens Nepotis, & potius est conditio applicans Patrem produci

vum filii, quam sit principium filii ;& ideo non debetur Αvo illa natur iis reverentia , quae debetur Patri, qui est principium per se: Solum reverentia politica major est respectu Avi, quam respectu Patris quIa vum, ut Primum dominum , dc primum in gubernando principium revereri debemus. iEodem modo discurrendum de m trimonio inter amnes in primo gradu; praesertim cum sciamus , quod Pontifex in multis casibus dispensarit, ut idem post matrimonium cum una Erore consummatum, illa mortua, diceret secundam sororem ἱ necnon quod eadem scemina nuberet eodem modo duobus fratribus, ut videre est apud Dian. pari. 8. tract. I. resol 61.;

ubi ostenditur ab omnibus pene M

137쪽

cadciniis orbis Christiani approb, tam fuisse dispensationem Iulii II. , quod Henricus V Ill. Rex Angliae nu- heret Catharinae hilae Regis Hispaniarum Viduat Principis de Galles fratris ejusdem Henrici. Verum quidem est S. Ioannein Baptiliam duxiste Herodi Matth. I . Non licet tiabi habere uxorem fratris tui ; Sed id non licebat, vel quila Herodes habebat illam adhuc vivo fratre suo, ut exponit Hieronymus ; vel, ut alii , quia contra legem Iudaicam habebat talem uxorem; Nam Levit. I 8. prohibebatur , fratrem copulari uxori iratris destincti, quando frater reliquerat semen , ut acciderat in case

X. Quaerendum superest, non quidem ad praxian , sed ad profundam intelligentiam doctranae; An jure naturae irritum sit matrimonium inter Patrem, & filiam, vel inter macrem,

di filium; - ita ut Pontifex in eo dis- Pensare non possit, etiamsi in Orbe solus Pater, & filia essent superstite S ipse Pontifex esset. inhabilis ad generandum p.

Respondeo, PereΣ disp. 38. scct. 3. docere, quod in tali casti nec Deus ipse posset dispensare , eo quod tale

matrimonium sit intrinsece malum, non secus ac mendacium , Sc libido contra naturam . Verum quamvis communiter Doctores, S Iurillis doceant , esse jure naturae irritum tale matrimonium , ita ut Pontifex in eo dispensare non possit; multi tamen cum Pont. , Henr. , Filiivc., Sancti. lib. 7. diip. I., S alias apud Dian. Part. 8. tract. I. resol. 7 I. docent, quod possit etiam ex urgentissima caula illud cohonestari; sicut Occisio in- noctintis co honellatur. accedente Dei Praecepto . Unde docent, ita casu e tremae neccssitatis propagandi genus

humanum matrimonium inter Pa-uem di filiam: esic licitum; quia in in tali casu potius praevaleret obliga tio conservandi genus humanum, quam obligatio non contrahcndi cum Parentibus, orta ex reverentia naturali

illis debita. Nam damnum privatum

irreverentiae Paternae consurgens ex

tali matrimonio dcbct cedere , ct collo. ne stari propter bonum commune conservationis speciei humanae, quod est altioris OrdIni S.

Hinc fit, quod in tali casu Pontifex non dispensaret, sed solum declar,rct obligationem naturalem non contrahendi cum Parentibus cedere de facto alteri prael antiori obligationi naturali conservandi genus humanum; Sicut obligatio naturalis non occidendi innocentem cedit alteri praestantiori obligationi naturali obediendi pr. cepto Uui, qui est Dominus vitae innocentis: Contra vero in matrimonio inter statrem , & ibrorem . ac inter Avum, & Nepotem, necnon lix primo gradu amnitatis pote it absolute Pontifex dispensare ; Nec si ea in trimonia. inter Infideles contrahantur. sunt jure naturae irrita , sed solum de facto sunt irrata jure positivo, in quo Pontifex Legislator potest dispensare

ut ollendimuS contra nonnullos.

ARTICULUS VII.

De Impedimento Amnitatis. I. Quid sit A lias Et quomodo Affinisas non pariat ouitatem pH. Ea dιrimit Maιν imonium usqae ad quartum gradum , A orracur ex capula licita Uue ad secundum vero , si ex fornι ria . III. Sa matrimonium sit ratum , oe non

conjummatum , contrahitur imp

ad qua tum gradum , . non . vero innitatis . . IV. Probabilιus non es iure natura . . ritum maIrimonium inter Priv-gnum s.

138쪽

num , ct Novercam.

. A nitas matrimonio superveniens

quid ferat p

dimento cognationis annectimus propter connexionem, quam habent. Elt autem Amnitas vinculum, seu propinquitas Personarum orta ex

carnali copula licita, vel illicita : Si

enim Titius cognoscit carnaliter Bertam, eo ipso fit allinis cum consanguineis Beriae in eo gradu, in quo sunt cum Beria consanguinei; Verbi gratia, quia Soror Bertae est illiconianguinea in primo gradu, ideo soror Beriae fit amnis Titio in primo aradu; & quia consobrina Beratae eli illi consanguinea in secundo gradu, ideo fit Titio amnis in secundo gradu ; Et idem dicas de Berta relate ad consanguineos Titiir Notandum tamen . quod consanguinei Titii cum consanguineis Beria: nullam contrahant amnitatem; Verbi gratia, Frater Titii non fit amnis Sorori Ber. tae, quia amnitas non parit amnitatem . Hinc duo statres possunt ducere duas sororcs, necnon Pater, Sfilius ducere possunt matrem, & λIiam : Eodem modo Titius mortua Beria conjuge potest ducere in uxorem Terellam cognatam Beriae, seu quae fuerat uxor statris Bertae.

quem gradum Amnitas sit impedimentum dirimens matrimonium pRespondeo, ex copula licita hoc impedimentum dirimere matrim Dium usque ad quartum gradum; ex copula vero fornicaria illicita dirimere usque ad secundum gradum.

Unde Tatius, mortua Beria uxore, nequit ducere ejus sororem, nec con sobrinam, nec filiam consobrinae, nec neptem consobrina , aut aliam conis

sanguineam Bertae in quarto gradu:

Si tamen Titius cognoscat illicite Te- 13

resiam, nec ejus sororem , nec consobrinam ducere potest, nec aliam consanguineam Teresiae in secundo

gradu.III. Notandum tamen, amnitatem contrahi dumtaxat ex matrimonio consummato, non vero ex rato; quia amnitas oritur, ut diximuS, ex copula , & quidem ex copula apta ad generationem , per quam conjuges

tiunt una caro, ex cap. Debitum 3. de

Bigamis; Ex matrimonio autem rato solum oritur impedimentum publicae honestatis dirimens etiam matrimonium usque ad quartum gradum .

IV. Dubium est; Iurene Ecclesiastico, an jure naturae amnitas dirimat matrimonium in primo gradu saltem

lineae rectae ρ Diximus art. superi, certum esse, quod amnitas jure solum Ecclesiastico dirimat matrimonium in primo gradu lineae transversalis; cuincertum sit contra haereticos, potuisse Pontificem Iulium H. , dispensere, quod Henricus VI l I. Rex Angliae duceret

uxorem Catharinam, quae fuerat uxor

sui fratris; & Genes a9. habemus, Iacob duas sorores duxisse , Liam , &Rachelem . Quare disticultas solum

est, an jure naturae amnitas dirimat matrimonium in primo gradu lineae rectae, Verbi gratia , inter Privignum.& Novercam; sicut jure naturae, ut diximus , consanguinitas in primo gradu lineae redita dirimit matrim nium p Quamvis Valent. . & Con. id

asserant; probabiliorem tamen censeo sentcntiam negativam, quam de sendunt Sancti. lib. 7. disp. 66:. Hcnr. . Bonac. tum quia non apparet tanta indecentia in hoc, quod Privignus

ducat Novercam, quanta in eo , quod filius ducat matrem in uxorcm tum etiam quia, ut notat PercZ disp. 3I. scct. R., aliquando matrimonia Privigni cum Noverca celebrata sunt: Et Concilium Agatense can. 6t licet prinhibeat matrimonium inter Privignum, Diqitiros by Cooste

139쪽

Araiculus VIII.

& Novercam, simul tamen praecipit, ne hujusmodi matrimonia ante talem prohibitionem contracta distolvantur; quod evidenter demonstrat, talia matrimonia non esse jure naturae irrita. V. Quaeritur secundo; Quem estectum pariat allinitas superveniens navtrimonio ; Verbi gratia, si Titius committat incestum cognoscendo sororem, vel consobrinam suae uxoris p Respondeo , duplicem esse effectum talis incestus; Primus est, quod Tutius non possit petere debitum asiua uxore, antequam dispensetur, saltem a Mendicante privilegiato; quamvis

possit. Ec teneatur reddere debitum. Secundus est , quod mortua uxore, non possit aliam ducere . ex cap. I. de eo, am cognovit consanguineam; quod

si aliam ducat, non potest ab ea petere debitum : Quamvis haec poena ex Sanch. lib. 7. disp. 17. non sit Inusius

ARTICULUS VIII.

De Impedimento Criminis,& Raptus . I. Crimen Homicidii , Ad,sterii , O

Raptus matrιmonium dirimunt.

II. Plura requiruntur, ut Homicidium pariat hunc essetium. III. Quid requiritur, ut Adulterium

IV. Promissio faecta a Titio famina desilis ducenda post mortem sua uxo ris est illicita simul, oe invalida . V. Raptus quid Iis 8 Et quando marria

VI. Ralidum est mairimonium inter Raptorem, O Raptam, si ea volente,

O invitis dumtaxat parentibus rapiatur .

I. T M pedimentum Criminis est Ec-L clesiasticum ; unde apud Infideles matrimonium non dirimit . Crbmen autem, quod inter fideles matrimonium dirimit , duplex est iure antiquo, videlicet Homicidium , & dulteriuria, quibus jure novo ex Trident. additum est tertium , videlicet crimen RaptuS. II. Quaeritur nunc primo ς Quaenam conditiones requirantur, ut homicidium dirimat matrimonium pRespondeo cum Bonac. , & aliis

communiter , ad hoc , ut matrimonium Titii, verbi gratia, cum Teresia sit invalidum , requiri primo , ut Titius occiderit Beriam suam uxorem, Vel per se, vel per alium: i eadem est ratio , si Beria occiderit suum maritum, ut invalide cum alio contrahat Secundo. ut tam vir, scilicet Titius, quam scemina, videlicet Teresia , qui matrimonium contrahunt , conspiraverint in mortem primae uxoris, Puta Beriae; unde si si ius Titius, vel sola Teresia machin ta sit mortem Beriae, matrimonium non dirimitur , nisi quando cum homicidio simul intercessit adulterium . Tertio , ut machinatio mortis Beriae facta sit ad cum finem , quod contrahatur matrimonium cum Teresia .

committitur ab his homicidium cum intentione contrahendi matrimonium, talis intentio debeat inanifestari ext rius, ut talem poenam inducat . R tio est, quia cum Ecclesia non judiacet de internis, non apponit impedimenta matrimonii propter solos actus

internOS.

III. Quaeritur secundo ; In quibus

casibus adulterium dirimat matrimonium pRespondeo, dirimere matrimonium primo , quando praeter adulterium intervenit homicidatim alterius conjugis commissum ad hunc finem, ut inter adulteros matrimonium contrahatur, ut modo diximus . Secundo. quando praeter adulterium intercedit, seu P tius

140쪽

De Impedimentotius intentatur matrimonium inter assi ulteros , vivente conjuge alterius; requiritur tamen, ut uterque coniciussit, quod copula, quam habent, sit adulterium , eo quod conjux alteriussit superstes. Tertio, quando Praeter adulterium intervenit promissio matrimonii inter adulteros, sive promissio facta sit ante, sive ab uno tantum adultero , sive ab utroque, ut docent communiter contra Henr.; dummodo promtilio non fuerit ficta, ut docet Bonac. contra Sanch. , & fueri:

acceptata.

IV. Notandum tamen, quod si Titius promittat Teresiae matrimonium contrahendum post mortem Bertae siuae uxoris, peccat tam Titius promittens, quam Teresia acceptans ut docent

communiter cum Sancti. ex cap. sinat. de eo, qua duxit in matrimonium. Ratio est, quia daretur ansa captandae mortis Beriae ; immo talis promissio non solum esset illicita, sed etiaui timvalida, ex Sancti. , S BOnata; cum justali promissioni resistat, ex Di Dahst. de Pactis. V. Quaeritur tertio ; Quid sit Raptus, ct quando dirimat matrimonium 8 Respondeo, Raptum esse proprie, quando Persona aliqua per vim de loco in locum adducitur, ut Raptor illam habeat in sua potestater In hoc enim Rapina distinguitur a furto. quod

per Rapinam inferatur vis aut Domino , aut illi, cui res , quae surripitur a Domino, commissa ei ; secus vero

iser surtum: Quare si Titius rapuit

ioc pacto Beriam , ipsa repugnante, vel causa matrimonii, vel saltem ut docet Sancti. , S Sa contra Pere Zὶ causa libidinis, matrimonium cum illa est invalidum, donec Beria extra Titii potestatem adducta. ac loco tuto, & libero reitituta, plene libere in illud consuntiat ; tunc enim valide contrahunt, ex Tridentino sess. a . cap. 6.: Ubi additur, quod Raptor Para VII. ZOaritatis cultus . ' I; 7 debeat illam dotare arbitrio Iudicis. sive eam ducat, sive non; & tam Raptor, quam praebentes illi auxilium, aut favorem ipso jure sint excommunicati, & perpetuo infames, ac Dmnium dignitatum incapaces. Omnestamen hujusmodi poenae requirunt sententiam Judicis, ut incurrantur; prout docent communius cum Sancti. Qisp. I S., Praeter CXcommunicationem, quae

incurritur ipso facto. VI. Quaeritur ultimo; Aii si scemina rapiatur ipsa volente, sed parenti bus invitis, matrimonium dirimatur e

Respondeo cum Sanch. lota cit. εHuri. . Con. contra nonnullos. matrimonium inter Raptorem, ' sic raptam non ei se irritum ; quia Trident. suo decreto constituente hoc impedimentum voluit tantum consulere libertati matrimonii, ad quam ilius foeminae liber consensus requiritur .

ARTICULUS IX. De Impedimento disparitatis

CultuS. I. Matrimonium fidelis eum non baptizato es irritum ; cum hareticis tamen est illicitum et esto consuetudine in multis locis permittatur, si non At periculum perversionis; nec patitum ineatur, quod aliqui ex fili, baine si adhaereant. II. Si alter ex conjugibias Insidelibus ad Adem convertatur', dissolvιtur vinisculum conjugale , s nolis a/ιcr μne iniuria Creatoris cohabitare , aut si simpliciter cohabitare nolit. IJL. Si tamen velit cohabiιare pacifice, probabilius tenet,r sidetis discede

re quoad torum .

IV. Horum filii , si careant usu rationis, conjugem Melem sequi ribent; si mero sunt praediti usu rationιs , liberum est illis sequi parentem, quem' malunt. Quod si de raiionis usu S dubi. Dissiligod by Corale

SEARCH

MENU NAVIGATION