장음표시 사용
81쪽
Heceusebius accepit ab egesippo. A geus .Hec dicit dominus exercituum:ad huc modicum unum: Sc ego movebo citum: α terra :mare:&aridam: fc ueniet desideratus cunctis gentibus. Magna erit gloria domus istius nouissime magis q prime Modicum unum: significat nobis hodie iam pridem uenisse messia: movebo celu scilicet per eclypsim passt sonis:ae etia per stella illam a magis uisam: terra scilicet per terremotum in passione. Et moyses tyronensis re hyoces:&dauid:chadiasque: Scabralia; iudei sic daniele exposuersiqui anni quadrigetuac nonagitasucrent a destruetioe ptimi templi ad templi secundi destructi5em: ec circa huius teporis finem messias nasceretur. Nicolaus quoque lyrensis epdomadas ita Gputat:ur in illis pas1us fuerit xm: talem quoque prooDat fuisse danielis intentione. Darachias iudeus in libro de ordine mundi exponit illud time.Proxima est salus mea ad uentedum:*iustitia mea ad reuelanduubi particula illam sustitia mea dicit significare messiam illum:de quo daniel dixit:ut adducat iustitia se/piterna. Similiter mo es gerundensis uerba supiora uanieli ab angelo dicta expones ita dicit. Iustitia sempiterna: dc sanctuarium sanctuarios:uel sancitas sanctoru no ni si ipse messias est saetificat' ex filiis david
hec ille: fc merito: cecinit enim david. Otiei in dieb' eius iusticia: fc hieremias:hoc e nome quod uocabueum dominus iustus noster. Nempe deleuit ictus orispinalis prevaricatiois pernicie: Sc gratia: iustitiai tribuit evagelicam. Sed ne liceat cuiq figere clanielis e domadas: uel mesium:uel centenariorumillenarioruuel secutorsi septenarios numeros esse meminisse oportet in libro quodam iudeoru de ordine mundi appa/rere
82쪽
rere omnes eorum scriptores in hoc conuenire: ut ii eannorum solsi epdomade sint. Idem testatur salom6:α moyses gerunbensis in comentariis danielis confistrantes sacrificium iudaicu in ultima illaia epdomadarum in excidio ierusalem a romanis suiste sublatum:
allapse salomon domadas danielis finiri asserit in templi secundi destructione . Predicii certe a claniele uel in fine epdomadaru illarum: uel salte post sexagita duas epdomadas illud fore. Sic eni a daniele pdiρcitur: ta post e omadas septe: 8c sexagita duas itestribit christus:aliter chrisma idest unetio sacerdotum N iudiciu no erit in eo.teplum: Sc sanetarisi corrupet populus duce ueniente: 8c finis huius uacitas. Certe ut testat iosephus post herode sacerdotes nequaqua ex successione sacerdotalis Uneris uel perpetuitate uite secundum legem moysi costituebantur. Sed quili/bet etia ignobstissimi singulis annis sacerdotiu a pri cipe:uel romais emebant. Quidam csi ueras xpianostrum rones hoc in loco aliterdeuitare n5 possint: date te hie errasse aiunt:cetera ubis bene dixisse:sed timor homunculi relinquedi sunt:taq qui sibi ipsi repugnetati hic: M alibi semper errent. Sunt enim inter illos: s iciu aea cunctis notissima audeat pmutas:quos arguitiosephus:ubi detesii ipibus scribit :& ubiiquit duodecimo tyberii celaris annot pontisi pilatu iudeepcurationem suscepisse:ibit dece annos contiuos P mansisse.Cornelius uero tacitus getilis ait xpm occisum fuisse p ponitu pilatum p ratorem iudee iperate tyberio.Ceterum:ut ee omne in ordine redigam' multe mersit iter talmuticos .i.caonicos iudeoru iter
83쪽
dare exposuit: queadmodsi supra diximus. Sessida
habaqpe:si danielis secutus copulationem in destruo etioe teph secundi ueturn messiam existimabat : ideo
Q laetatus est fatuu quenda: bc bellicosum holem nomine uento Zaram tunc dicetem:se esse messa : quem
maxia videois turba post annos ab excidio ierusaler ut ipsi aiunt:oeto: ta quadragita secuta est. igitur pene oes congregati in oppido bitera romais rebellauerunt:ut pote q ducis illius fortune:armis 3 plinimuscosidebant.Sed adriaus impator urbe obsessa uetoozaram una cu omnib' sectatoribus iterfecit : hec oriiudet in libro de may habet. Tertia iudet opione accipiut a libro iudicu ordinatiorum:qui no Pue apud illos auctoritatis est:ibi tractatur sex annoruet milia esse mundi etate:duo quide milia uarietatnusuam tantundem legi: tantundem messe attribui. Aiunt
aut hec dieta luisli a discipulo quoda helye filio saroreete: quem helyas suscitauerat. At uero secundu hebraica copulatione ab ada ad abralia duo miIta anstnos fluxeruta anni uam talis merui. Ab hoc ad icta nazarenu milia quot duo:q merui legis anni: aniuigitur qiesum sequunturia messa icepisse iudaica cci putatione uidetur.presertim :quia in eo libro asseris ab initio mundi ad messiam quatuor anoru milia intercedere. Secundu uero hebreos olum copulatione hodie mud' agit an qni milia: fc ducetos dup aetriginta quatuorna diu igii messas uenit. Quarta opinio fuit magni cuiusdam uiri:que rabi notaueruvqui i libro chamedrim ait :oes terminos de aduentumessie assignatos iam preteriisse idemptionet in pritentia sola consistere.Hic quis fortasse de christiana potentia no loqueretur: ritate tu quodamodo reu
84쪽
em no potuit. Eode tempore qdam huius atraetoritate fretus qa terminos oes preteriisse crederet exclamauit. Ve animabus messe terminos cδputantisi. Quinta fuit chahadie:q in libro de credendis diligeti dinumeratioe coclusit quedam messie terminu g supra trecentos quadraginta annos iam preteriit. Sexta moysi egyptii summe apud iudeos auctoritatis uiri: quis m deuteronomio messie tempora inquiri pronioeat: tame in qdam ad asticanos iudeos epistola scribit se ex certissima antiquoru traditioe habete messam nascitum esse ano a mundi exordio quater millesimo ec insup quater centesimo septuagesimo quarto.ho
aut tempus ex eΨ utatioe septingetis sexaginta annis nos antecessit.Septima mora gersidensis: si inc5mentariis pentateuci miniam oritursi affirmat anno amiadi creatione quinqes millesimo centesimo pec decimo instauo:cui cosensit leui benguersun in cSmetariis dante.sed hic terminus pluribus Q centu annis nos precessit. Frustra igitur expediant ulteriusqudet messa: immo quicum postiesum expectauerut decepti sunt. No enim conliderauersit quod alibi dixit daniel. in diebus regii istorum suscitabit deus cesi regnum: quod in eternum no corrupetur: celeste scilicet christi regnu. Dicite queso iudei 'cur magi illi diuit messa uisuri stati nato ictu hierosolimap prosecti sunt: bc herodes sis citatus a legis peritis messie tem'
pus: N priapifantes illos filium suu occidit:qd testatur macro: taphus: bc gentilis: nisi quia sapientibus ad messiam pertinere loca illa: tempora uidebano
tur:unde multi periti iesu umentem tanqua nume uenerati sunt. Nathanael sc nicodenaus : aliiqῖ quos ioantas euangelista principes nominat: qui propter ira
85쪽
deorum metum clam illum uenerabatur.Curmae oti circa ictu tempora messam se esse laetabant: licetrutinquit gamaliel: tanq falsi subito evanuerint. Ioosephus narrat sub phelice procuratore audee multos
extitisse: qui populum sua persuasione deciperentino ter alios egyptium quenda pseudo Ophetam: qui plurimis sibi adiunctis in ipso magnas rerum conatu Pexercitum phelicis oppressus fuerit. Hecaelibus apostolorum cFsentanea sunttin quibus paulo dicitur a tribuno. No ne tu es egyptius: qui hos dies excitastireduxisti in desertum quatuor milia uiros:tribun cum non cognosceret paulum :suspicabatur: ne forte esset egyptius ille .Surrexit etia: ut lucas euagelista innuittios lius cofirmat:sub cyrinosyne preside tuo das quida galiseus tempore coscriptionis census: post pului decepit:sed ipse paulopost be oes: qui sequebatur eu dispersi sunt. Talis etia theodas fuit quida: de quo similia omino scribsit lucas 5c ioseph':talis simo magus: preterea barchosibas: de quomoyses egypstgius iudeosv doctissimus in libro iudicum inat. Achylasis pre ceteris iudeis sapiens :o est eius temporis legispenti asserebat barchosibam ducem bellicosissima esse messiam quous' ob eius sceleta ab adriano est intersectus. Hecmoyses. De hoc etia eusebius mentiost nem facit aristopelles sequens historia dicentis ex illo tempore omnis iudaica natio adriani decretas etiaab aspeetia iudee penit' arcebatur:' ne ierosolymoN repor mutato nomine:helia ab helio adriano cognomiata est. Legitur autem in talmum. peculiari iudeorum doctrina:libro chamedrin ripsum barchosibam annos trigintaret dimidium regnauisse:solitumi dicere :le esse mesilam:ate sapientem achylase barcho
86쪽
sibe conlisisse. Hecies: necesse est aute barchosibam iesu temporibust proximum extitisse. Quid igitur
ulterius expectatis homines plinacissimi :' cum olim
omnes uestri generis sapientes iesu secutu ad christus spectare censuerint. Cur paulo post lesum a romanis totiens miseri rebellastis: nisi ἰρ qa tuc finem pphetavpmmissa iam habitura uobis omnibus uidebantur. inestatur noc suetonius gentilis. Percrebueratiquit oriente toto uetus et costans opinio: esse in fatis:ut eo tempore iudea profecti suma potirentur: atl ob hoc iudeos rebellasserta periisse ait: nemis tunc expectabatis repente christu quenda armatum Ppetuam mundi monarchiam in iudea stabilituK. Quanto saypientior uobis uirgilius:qui uaticinia tib de mundi rege temporibus iesu cogruere posse: 6c consumat existimauit:sed de hoc alias disputauimus. Icribit losephus ante obsidionem ierusalem oraculu quod das in sacris litteris repertum: m per idem tempus uiF designaret ex eost regione processurum:qui totius orso his potiretur imperio. Cuius oraculi prelagium quidam vespasianum declarare suspicatur sed vespatia ρnus non aliis qua illis solis gentibus: que romano imperio uidebatur subdite:domiatus est. unde ad chri, stam hec oracula reserantur:ad quem dixerat. Pater pete a me: fc dabo tibi gentes hereditatem tuam: Mpossessione tuam terminos terre: θc cuius per idem leopus per apostolos suos in omnem terra sonus exierat.
r Isaias. Vias exercituu est: ipsum saetificate:ipse est pau'r umipse est terror us: bc ipse erit uobis in sanetiyiicatione:& in lapide offensionis:et petra scandali duabus domibus israel: bc in laqueu bc ruina hbitanti st
87쪽
Decfuistiana Capsuriti Won lapide offensionis: M petram stadali: M ois et
crediderit in esi:no colandetur. Ex his patet: Q chriosius expediatus est deus:atoue idem saetas effecit credentisi animas:& illius causa due domus istaei cause erant: scilicet domus regia :8c domus sacerdotalis: Moe non omnes:seu plurimi pertinaces erant fututi: qui credituri erant: colundi non poterant: nel licet exponere:ut quidam peruertunt. Duas domustidest duos reges.consuetudo enim hebraicorum scriptora est:totam seriem sacerdotum domum unam sacerdost talem cognominare:totam quoi seriem regum do σmum unam regiam:id est dauidis domum. F Ieremias.Cun v multiplicati fuerint: & creuerit in terrarin diebus illis: ait dominus:non dicent ultra archam testamenti domini: neil ascendet sup cor:ne illius rector dabitur: net uisitabitur: ne v fiet ultra scilicet:quia post meniam: quod N maumethes equum putat tam dignitates a cerimonte testamenti ueteris cessauerunt: neque id quidem iniuria:imagines enim erant ille futurorum sacramentoF:presente uero sub stantia:quid est opus imagine. Isaias: Anteil parturiret peperit: antequeniret partus eius:peperit masculu. Comentaria hebreoru motiquissima sic expψnunt:idestantesinatus suisset illerqui iudeos in seruitutem ultimam redegit:idest titus iam natus redemptor eos' fuerat: unde chaldeus textus habet. Adhuc n5 erat ei uenies agustia:& adhue non ueniet ei tremor cum doloribus propter partum reuelabitur messias: in hoc ipso chaldeo textu hebreus tonathas inquit. Anteq ueniret ei agustia:salua facta est: Sc antequenirent ei dolores partus: messas re, uelatur erubi ter assirmat ibidem sapiens famuli
88쪽
Ex fis Oibus apparet mesila ante destrueti one ierusaMortu fuisse. Cocedui aut plurimi hebreos illu eo die
natu:quo ciuitas diruebatur: deinde ad ineptias suo more refugi ut:dicetes illu latere quous3 de' pcipiat: ut se palacuetis ondat. Alii in monte synaloe ange lis eum collocant: alii ultra caspios montes segrcgant alii mendicantem passim: Sc circumvagum agunt sua insania Sc discordia se inuicem confundenteS. Isaias. Dabit uobis deus ipse signu: ecce uirgo cocipiet in utero: fc pariet filiu: bc uocabitur nomen eius emanuehin hebreo est hahalma: quod puellam abscSditam: conseruata is lignificat. EmanueI: uero signioficat nobiscum deus. s. quia ille qua nasciturus erat ex
illa puella: futur' erat erat ii ho latu : sed et depex puella inqua semo uirgine : premittitur eni partus huiusmodi tanqua tignu quoddam prodigiosum: de quodauid. Veritas de terra orta e: α isaias alibi ait. Exultent celi desuper:-nubes induant iustitiam :aperiae terra: fc pululet saluatoriego eni dias deus creavi ed. v idemus in humana specie duo extrea ac media duo quisl nostrum ex uiro dc muliere nascitur: ada ex nest utro: ua ex 'lo uiro diuina uirtute: iesus ex muliere sola diuino spiritu. Misenum hoc etiam rex arabummaumethesin dialogo suo admiratur multum:& ueneratur: in aliorano quot ueritate coactus ait:iesus mane filius: dcim nuntius: suus y spiritus:ac uerbum marie uirgins celitus missum suit. 7 Uanie. Videbam in uisu noctis: Mecce in nubibus celi: ut filius hominis ueniens: bc usque ad uetustum dierum peruenit: 8c qui assislcbant obtulerunt eum et re datum est ri regnum: Sc honor: dc imperium: dc omnis populus: tribus:α ligue seruient ei:er potestas
89쪽
eterna: que nunci transibit: ta regnum eius: quod Qcorrumpetur . Omnes enim iuuet interpretes hane
parabolam de rege messia exponunt: quis hic de ut' timo christi aductu tracstet: ut iis uerbis significat danieli deum uenturum sub hominis habitu: christiq; regnu non ipale:sed eternu:et spiritale futuWnn quo ec isaias conuenit. Apud quem christo ita deus loq=tur :dabo tibi thesauros absconditos: inuisibilestosce. V ocabo non plebem mea:plebem mea:& nodilectam mea:dilee a mea: Sc non misericordiam consecuta: misericordia consecuta: 8c erit in loco:ubi di istum est: non plebs mea uos:ibi uocabuntur filii des uiuia I n his predicitur conuersio petilium: ac pertinacia iudeor um: qualis fuit circa icium.
T Isaias. l nuentus sum non querentibus me pala:apparui iis: q me non interrogabat. Tota aut die expa, di manus meas ad populu non credenter sed cotradicente mihi:in iis ide:qae 8c paulo surius :e uaticinisi. 7 David. Lapis que reProbauersit edificantes: hic factus caput anguli:a diro factu est istud: hoc est mira hile in oculis nostris: hec est dies qua secit dcts:exulternus: M letemur in ea. O dne saluum me fae:odfie bene pspe rare :benedictus qui ueturus est in note diat se sus tanquam inutilis reprobatus a prauis: faetias est diuina uirtute caput anguli:cui duo anectutur parietes: idest sentiles:& qui ex iudeis sunt conuersi. TMalacnias. No est mihi uolutas circa uos dicit dnsta sacrificiu acceptu non habeo ex manibus uestris: quoniam a solis ortu usq; ad occasum clarificabitur nomen meu apud getes:ex iis ostenditur reprobatio infidelium iudeorum:iudaicarumqῖ cerimoniarumata approbatio fideliu gentilium adueniente christo.
90쪽
T Moyses. P osui te in lucem gentibus: ut sis in saluρtem usqῖ ad extremum terre. Tisaras. Venio corrigere ora gentes:& linguas:et uenient: Sc uidebunt claritate mea: Sc dimitta sup eos Iagnum:& mitta ex iis conseruatos in getes: que loge lunt: que non audierunt gloria meam:-nuciabunt claritate mea in Rentes: Sc assumma ex eis sacerdotesta leuitas dicit diis: alibi apud eunde deus messii uc alloqtur. Parum est: ut sit mihi seruus ad subrine das tribus lacob: Sc feces istaei conuertedas: dedi te ilucem gentiu. Item :primus ad Non dicet ecce adsuetta ierusale euangelista dabo : uidi α non erat vir: nec ex illis quisq: ut iniret consiliu: de interrogas uideret
uerbum.ecce omnes iniusti: ta uana opera eorum. Et
in leqnti capitulo subdit. Ecce seruus meus: suscipia eum:elec us meus:complacuit sibi in illo anima mea cedi spiritum meu super eum Sc iudiciu gentibus teret:no clamabit: nee accipiet v sonum:calamu casis latu nooteret:donec ponat in terra iudicisi: Sc lea eius insule speetabsit. Rurs' alibi.educa de lacob in me et a iuda possidete m5tes meos et hereditabui ea electi mei: Sc serui mei habitabutibi. Ecce fui mei comedent: uos esurietis: serui mes letabuntur: dc uos ' dimitetis nomen uestrum in iurametariectis meis: Sc interficiet tedns: Sc seruos suos uocastoli nomine alio. Idem alibi deu sic loquerem facit: israel me nra cognoui t: Sc populus meus me non intel exit. Rursus:auditu audietis: Sc non intelliaetis: Mindentes uidebitis:& non uidebitis:crassatum est.n. cor popuIi nutus: et auribus grauit audierunt:et oculos tuos clauserunt: nequanctis oculis uideant Sc au'ridus audiant: ta corde intelligam:& conuertanturi