Historiae ss. angelorum epitome

41쪽

i Historia Angelorum.

non est una dc consentiens doctorvm hominurri coniectura. quorum fusas disputationes perit ingere non videtur alienum ab instituto,praeterquam quod enim amoenitatis habet multum h*c quaestio: praeterea lucis affert plurimum ad rerum ab .Ang iis gestarum notitiam clariorem. Equidem conuenit inter omnes non hominibus, tantum, sed dc iam Angelis esse sermunem aliquenade quo plerique sanctorum Patrum acceperunt ita Leor,r 3 l , Angelorum finguam , cuius meminit Aposto- lus. Nati quippe sunt ad societatem inter se omnes, qui rationis, & intelligentiae sunt participesmeque arcanae cogitationes, & affectiones in quarum mutua communicatione suauissimus est societatis fluctus, possunt sine sermone naturis creatis ab Angelo nedum ab hominibus aperiri. . ι Audio visum fuisse nonnullis Angelos abdita iter in mentis sensa, de voluntatis abstrusos ais ctus inui ς p cem aspicere : ueqne opus esse ut ullo. sermone enuncient quae substantia Angelici omnjs corporeae crassitudinis expers simplex, ideoque perspicua petspicacibus aliorum spirituum mentibus 'cculta te neqvit: praesertim si suas Angeli substantias mutuo pervadant:quod sussicere putauit SanqusMaxi- Dionys ad id ut , mutuo mentis arcana videant. Ve- ib. rum id difficillimos haber explicatus, & iure do- in o 11. ctis ab hominibus exploditur. Soli enim Deo ape ta sunt omnia tametsi nullo illi sermone pandan -

Caeterum qui Angelos 'molito corporis expertes sibi cum maxima Catholicorum huius. aetatis parte sine. dubitatione persuadent: neque idem omnes sentiunt de huius sermonis Angelici natura mee e se omnibus aeque suile expediunt .dissicultutibus philidi

subtili

anti. mel.

hier.

42쪽

uciu

tibus vi illi sui exanimi; de corpore illos constare censent': quippe qui nodos omnes aut toluunt, aut incidunt unico emto eamdem. ςrmonem . Angelo- .rum habere ad humanum prop6rci'neni, quam habet eorutis corpus cum nostro comparationem.

Nobis igitur qui puros esse Spiritus , corporeae molis expertes alsetuimus , ita de hac re videtur esse pronunciandum. Primum quidem videri Angelos quandoque inter se colloqui posse non alitet accum hominibus agunt saepissime , sonis scilicet quibusdam distinctis pressis quales in nobis lin- sua plectit instar eisicit, cum ad dentes alias oris partes velut ad chordas spiritu ductum pellit aerem: Sonos autem e. tua iri ab Angelis facultatis illius opera qua loco mouentur , α mouent. Cum enim humanas omnes iritelligant atque calleant linguas ; necnon inciri ere nouas possint: ii dem possunt variis sonis inter te conserie sermones: non sic tamen ut sint clam faturi nisi aut longillinieabsin; a colloquentibus alij spiritus ; si vere dictum est a quibusdam Theologis non quovis iis tet- uallo posse Angelos inter se habere sermonem aueis qui a colloquentibus non absunt, sc in alia men tem habςant in tentam ut ad prae entia non aduer-

Verisimilς est deinde . imo necessarie septiendum , esse aliam aliquam Angelorum linguam qua inter se quoties lubitum fuerit clam aliis tam illi loco praesentibus mentem patefactinti, quod sa- petiore via ne vix quidem fieri potessi De hac autem Iingua quae N qualis sic non est una & consentietis' omnium opinio.

Existimarunt aliqui idem sentiendum de puris illis animis , quod de mentibus hominuta cen-

43쪽

Histum Angelorum,

suit sanctus Basilius , in sua nimirum' substantia pictorum instar suas pro arbitrio delineare cogita riones; quas quibus lubet ita exhibent ut alios oma. Des etiam praesentes caelent: sed praeter quam quod Platonicum nescio quid habet ista commentatio ut eludite bseruauit Petauius : non satis liquet qua ratione possint hae notae latere spiritus omnes prae- ter eum quem c'nscium vult eue qui sic loqui dicitur. Sunt enim imagines pablici 'quodammodo tu isse ;nec minus caeteris Angelis aperi quam

ipsa loquentis substantia, quaeque illi accsdunt. Nihilo similius veti est quod alij censent Angelum videlicet loquentelis , quiddam characterum . instar in eius mentem sum quo sermonem habet,

ruasi insculpere : Nam vel isti characteres signa

.nt naturalia . vel instituta sponte consentientibus ab Angelis : vcl ὶ Deo : eaque omnibus sutura communia, nisi dicas unicuique esse tot proprios characteres , ac diuersos quot sunt Angeli quibus cum possit colloqui. si prius : aeque percipiet Meorum charactetum significatio ab iis qui haud ptocul a colloquentibus aberunt praeter quam quod Dab Anulis consentientibus facta est ista characterum designatio, necesse fuit eos inter se colloqui tequam sermone uti possent. E posteriore sentei tia consequitur praeterea non to esse Sinarum genti charactetes ad sua sensa litteris exprimenda, quit men sunt innumeri, quot essent Angelis singulis

linguae.

In tanta veri ignoratione . qua istorare conuincimat adeoque multiplici opinionum varietate;

nihil. me quidem iudiciis probabilius de Angelo ram inter se arcano sermone dici potest, quam quod Jhabe t TheophIlactis; linguam eorum ruse intellige, l

44쪽

: sermonem esse cogitationem, qua sbi mens Angeli quippiam ita depingit, ut cum certo quodam velit communicatam , qui eodem momento temporis huius arcani fit conicius Deo mira,neque satis explorata essicientia in mentem eius illabente Cum enim naturis intelligentiae patticipibus hanc ad colloquendum inter se propensionem Ierum omnium praepotens numen inseruerit: nec alia nobis ostendatur via , ratio probabilis fouendae, sermonis via. , societatis inter animosa materiae concretione secretos ; nam caeteris ius imminuitur quod cuique naturae intelligenti est ad clam agendum cum aliis) Reliquum est vehanc ineamus viam ad eius dissicilis quaestionis explicationem. Video 'quidem obiici posse tritum illud 'etustate prouerbium,Deus ex Machina, verum id me parum, imo nihil mouet aduerten-- tem ad praeclusam aliam omnem viam hisce spinis expediendi se , & respicientem ad virtutem actuolam Dei in res multo minus continenter in suentis.

CAP. IX.

MDtu suo diuinam Angelidam mod' participant

HAEc si vera sunt non video quare c*nuene rint sancti Angeli ut est in iactis litterisὶ ad consultandi ni de iis quae ad Dol gloriam, M ho-B minum

45쪽

is Historia Angelorum.

minum illis commissorum salutem spectant . sunt enim eiusmodi sermonem ex omni interuallo inter se conserre. Mamquam est illis alia mouendi se ex bono loco in alium necessitas : non enim. de illis actipiendum. est illud Tertulliani 't nudus est verborum senus Iotus orbis es. . Quomodocunque enim sint in loco squa de rσin Tim. verbis potius quam sententiis , doctorpin homi-L 4ς im' num plurimi inter se dissentiunt in aliquo i loco: sunt certo, ac definito. Solius enim Dei est non tantum immensitate sua praesentem adesse,de intimum rebus omnibus si quae sunt etiam extra com-ε j ia ' spςct bilis huius uniuersi; sed eodem eii I iEio in temperque Coelum & Terram sua imple

nym. re substantia. Moueant ergo se oportet ex uno loco si velint in alium migrare Angeli ; & diuinarii

aliquantulum immensitatem non aliter participare dum variis locis se dein ps sistunt praesentes, aeternitatem' imitantur dum eadem sempe , dc niusmodi sua natura , te; aporis cuius exemplar esse dii ix in aeternitatς post platonem Phil'praeteret fluentes omnes deinceps partes adaequant. Eius cerre participes immensitatis sunt eo per- sectius quod ita sunt in loco quomodo Deus in Vniuers'. Per quippe loci parmulas tota mul a Eri eorum Iubstantia:quemadmodum de ani rea corpori suo coniuncta scribit S. Augustinus. ' Deinde tanta inest illis mouendi se ex loco virtus, ut eam non improbabili ratiocinatione censuerina . aliqui a voluntate reipsa non distingui, quod adeo breui tempore longissimum emoliantur iter nullo suae substantiae graues pondere : spiritus quippus uni. nulla corporum per qua: retineor, & tran-- se uni;

46쪽

Epirome. i, seunt impediti crassitudine, quippe qui ea non di-υidant, sed penetrent: ut videantur arbitratu sub in aliquem locum fulgure citius peruenisse : imo in relicto loco. totoque inter utrumq*e interi cto simul extitisse. Non possiant tanten 'ut cogita- tione, sic loci mutatione ab uno ferri in alium di stantem praeterito spatio quod inter utrumque est interpositum : quicquid contra senserit Guillelmus Parisiensis, non enim dum intelligentiae ob- De V iiciuntur res eandem habent continuationem, at- uesta 'que dum facultas mouens eas percurrit. Itaque lu- p Mς

hens accipio illud Tertulliani, Omnis spiritur ales: hoc est Angeli., cst Damonei: Igitur momento ubiqtis Ibnt , totus orbis illis unus locul ra. auid .ubique geratur tamfacilesciunt, quam enunciant.

In postremis ipfs Tertulliani verbis latere suspicor dua rationes quibus adduci possunt Angeli ut se loco moueant. Prior est ut aliquid eorum ediscant, quae in rerum natura fiunt. Posterior vehominibus saltem aliqua re gratificentur. Hanc conficiliat frequens caelestium Animorum descen- sus e caelo in mortalium gratiam. Priori non ob stat quod perstrinxi de rerum natutalium scientia mentibus illorum a Deo iam tunc indita cum ex nihilo conditi sunt. Quod enim Theologi docene impressas Angelis a conditore Deo rerum naturalium similitudines, id de uniuersatum natularum, generum videlicet & specierum , non de indiuiduarum, & singularium imaginibus accjpi vo

lunt.

Rerum quidem singularium si minus imagines omnes, plurimas lialtem hauriendas ab ipsis rebus coram postis non contendo essici .ex eo quod

Abrahamo dictum est ab Angelo qui cum duobus B a sociis

47쪽

Cciis de cocto descenderat vi Sodomitarum sce fra pronius inspiceret: sed ex eo non improbabit ter c6niici posse puto quod Annalibus tuis nor est grauatus inserere Cardinalis Paronius. Ducebae in i erfidem exercitum Romanum Christides etcoc impius Iulianus cum sciendi quod interim in Italia gereretur cupidus , eo daemonum quorum a is agitiosam samiliaritatem se applicuerat , unum amandavit qui post dies aliquot reuersus ex itinero nihil cenunciau,t, causatus se coactum decem in tegros dies in vi subsistere , ac tandem re insecta a. ni reuςrti, iugi quippe certi cuiusdam Anachoretae uerso p i. oratione quasi obiecta mole insuperabili se progre- ς ΑQ di vetitum. Vnde constare videtur quod Guile mus Parisientis notat non posse naturae viribus Angelos singularia quaelibet pexspicere , nisi ad ex Thecph proprius accesserint: indeque contigit scyt sanctis-i ς0 v. simae Dei matris virginitas omnino latuerit daemota iΠ rv hemadmodus asseruerunt Sancti Patriarchaed. Ni Antiocheni ignatius, & post eos Romanus Ponti

Domini. sex S. Leo cognomento Magniis quia quod etiam daemonum unus nuper dicebax procul a J Iatri mperi eus eos prohibuisset. .

P. X.

uetibi vim usui esse Angelis non solum' ad se malida sibi ςx aere , aut alia ex materie .corpor, ibus in hominuiv, veniant conspectu pi: sed a1.

48쪽

filias etiam quaslibet res mouendas qua trahendo, aut portando sicut ab equis trahuntur currus , nportantur onera: qua impellendo quemadmodii inaues agit in mari ventus, & lapidem proiicit ho-nio: qui circum agendo in rutae modum : nam his omnibus rationibus &siqua est alia possunt corporis expertes naturae in caeteris vallos ciere mo

tus.

Et si enim Angeli corporea mole liberi ut verisimilius esse supra statuimus, videantur plur-ο Theologis se mutuo posse peruadere, & eidcm loco praesentes adesse ; attamen quod de pulso die mone impurissimo in AEgypti solitudinem ab A .changelo RaphaEle sacrae produnt literae, 'idetuit

ita Dei nutu , & imperio perfectum , ut ad eam, rem Angelorum obsequentium Deo sit adhibiti l facultas mouens. Atque ideo probabile est Angelo cuilibet praestantiori liberum esse,cum volet impedire,ne alterios substantia suam pervadat : sicque illum vel sistat immotum quando conanti progredi sese obiicit: vel irepellat aut trahat, aut portet, aut verset prout ipse magno impetu se loco. mouebit, aliumqtie uae obiectu substantiae, &quasi complexu sic continebit ut alid deflectere nequeat. Ideinque videtur omnino statuendunt de plurium conspiratione Angelorum, qui coni in his viribus cum spiritum loco movebunt . aut sistent immotum, cui singuli pares non essent. Hac facultat se de quiduis aliud mouendi c6ni cha rerum naturalium persectae notitiae, laus ea continetur Potentiae quam naturae tribuit Ang lorum Deus Iobum alloquens , cum Ceti , atquc Elephanti vim praedicat , & robur. Nam eorum imalium nomine putant Interpretes aliqui de

49쪽

ni orta Angelorum.

utensi.

jicitibus agi non mole Corporis ut loquuntur. sed virtutis quantitate nobilissimisi Nihil in illos agere potest uniuersi natura corporei: possunt illi saltem coniurasti miscere totaim, & turbare, sacerentque Daemones nisi , supremo numine prohi

berentur.

elictu, de Quυ S. Thomas aliquando censuit posse ab Capide Angelis essici lucem quae sub aspectum cadat: e tenus id fieri posse probabile fit, vi sparsas ignis,& mci i alicuius corporis subtiles particulas colligant, Deus in conspectum : vel quod in lapide Bononiensi nuper arte naturam adiuuante per- . sectum vidimus) ut haustam ex sole, aut aliunde lucem , de aliquamdiu seruatum repraesentent. Caeterum Angelos ab Angelo sic moueri loco potest, aut impediri ne aliquo progrediatur , ut quamquam inde grauissima tristitia qu dammodbcontrahatur daemon indignatus eu quasi arctissimo vinculo suam coerceri licentiam , & vivendi ve volebat libertatem .: non propterea possit illius substantiae aliquod afferri detrimentum vel inuri qualitas nisi a Deo, quae crucie ; ac multo minus quae ii 3rtem inserat.

T Tenim sue Angeli ex corpore coiistent, ML. Animo : siue torporis omnino sine expertes, sic sunt immortales, ut a nulla vi creata posῆne interire: sic sunt robusti, & firmi aduersus omnes

creatas

50쪽

creatas impreissiones praeter quam eas quibus aliquo loco possunt excludi ut nihil in se inuicem valeant efficere quod quidem cruciet. Immortales dixi, non eo modo quo Deus, qui ex se suaque natura neque potuit principium , neque finem habere potest existendi.Voluntate nam-.que diuina ex nihilo ita conditi sunt ut m lla crea

ta vi potant ne a se ipsis quidem perimi : possit eramen in nihiIum diuitib , quo conseruantur arbitratu r idere. Atque haec est subiecta notio vo, cibus illis quibus plerique sanctorum Patrum controuersiam de Angelorum immortalitate dirimunt asserentes eosnon natura , sed gratia gratuita scilicet Dei voluntate) esse immortales. iAlis gaudent immortales immo 'alitate Caelestes animi qua suo vitio Tartarei excide uni , quatenus illi nunquam seiungendi sunt a Deo , qui est vera participum intelligentiae naturarum vita:& sine qua prior inmortalitas miserrima est , dc

Daturali morte prior. Ex hac secunda immortalitate consequitur in

Sanctis Angelis tertiae participatio cupide sanE,&Vehementer expetenda. Cum enim ut S. Augustinus Prosper, Gregorius magnus differunt quodnam sit mortis genus in actionum, morum , quali-xatum mutatione, quae vi a Deo puersus abest viro te simplicissimae n turae in qua id*ra omninoiiant Esse, posse, agere. Ita naturis creatis frequentissima est ac proinde mortem quamdam obeunt quoties agere desistunt, aut esse desinunt quod fuerunt antea. Ab hac morte longius absunt sancti Angeli qui mentem,& voluntatem sic habene defixam in Deum vinumquam in eius cognitione, amore cessauerint, aut e saluti sint: nullasque