장음표시 사용
251쪽
delectationis. & voluptatis in cibo, &hoc est
peccatum veniale Tertio si est ibi tra nigresso Praecepti, Ut cum aliquis sine necelsitate soluit ieiunium eccles vel quando religiolus comedit carnes . cum hoc in suo ordine sit prohibitu comest
sub praecepto, sic est mortale peccatum Quarto :ς P 'h: si appetitus edendi est cum libidine , ut quan- 'π' αdo nimio & finali a nectit inhaeret dclectationi quale cibi, Sc hoc est peccatum mortale. Quinto si ducitur in consuetudinem talem. quae facit tO-
tam vitam hominis delectationibus huiusmodi deputari, haec tam vicina sunt peccato mortali , quod ebrietas ab Apostolo inter peccata
mortalia computatur. Ebrietas tamen quando- quandoque est peccatu veniale, ut qua do ultra necessi. pexui, αtatem quis accipit, secundum mensitam ta- qv- men perceptibilem . Quando vero quis egreditur a mensura perceptibili secundum ratio nem bene ordinatam ad discernendum, dc hoc in tali mensura, ex quae uertitur status meniis effrenata libidine, quando hoc Deo praepOnir, tunc peccat mortaliter. Si quis aurem ine- controbriat alium, ita videlicet inuitans cum ad po- Germ tum, ut intendat statu mentis eius euertere, dc η' hoc facit in eius nocumentum, peccat mortaliter et quia auteri ei plus, quam si auferret ali- tari, αἰζquod bonum temporale, quia usum rationis brietate. tollit ea.
tale, quia est contra illud pr ceptum : N5 ς-6 eto. mccc haberis. Concupiscentia luxuriae di Deut. . stinguitur septem modis. Primus est, cum con- Luxuri.
cupis etia consistit in Primo motu im,& sic est is p*
252쪽
Conc pi- peccatum veniale. Secundus est cum sequitur
tu ui , consensus V ue in delectationem, licet non in quoi mo Opus , di est mortale peccatum. Tertius est,
dix. distin cum consentitur etia in opus. & se est iterum gnΤtur. mortale. Quartus est, cum concupiscentia non Vulerem a stilum tenetur corde, sed etiam passe itur visu,&hb h sic iterum est mortale Μat. 3 Qui viderit mu-Ν ' yerero cocupi scendum, iam moechatus est ea tum, & in corde suo, id cst. si hoc fine,& animo alte dat
quare. mulierem, Ut cam concupiscat: quia secundum
Rugu. hoc non est tantum titillati, sed plene contentire libidini. Bene autem dicitur ad c6, cupi lcendum eam, qui a s aliquis videret mulierem, ut rem pulchram,&vlterius non procederet, tunc nullum peccatum est et, vel soluin peccatum curiositatis. Quintus modus est in stultiloquio vi cu quis muliere precatur, Vel se libidine habet cum ea familiaria colloquia, de Ephes. s. est mortale. Sextus modus vocatur ab Aposto. turpitudo. Glo. ut in osculis, di in implexib. hoc est etiam peccatum mortale tanto glauius praecedentibus, quanto magis libido per talia et iis.. . Rςςς dipur, propter nimiam approximationem inui; hi ad ignem, Notandum vero P tangere muliere quadriri, pr ter intentionem, non est peccatum similiter
peccatum cum in zentione tangere, sed ex necessitate, non
in , di est peccatum. Sed tangere ex libidine, vel ondu/ἰς- culari ad se non pertinentem , peccatum mor tale est. Septimus modus est, quando concupiubiit, .. iς Π Φῖ procedit in opus, & constat esse moria ,e a tu, Qxa quod differentia est inter primos mo-k nulli. tus generativae,&n ut ritius: quia primus mo-:ium tus in generativa semper est peccatum ; nisi per sacramentum matrimonis excusetur . sed non semper,in nutritiua : quoniam potentia concupi lcibilis non im corruPta est inmutritiuas
253쪽
tius scut in generatiun . De hac materia requi- rc supra titulo proximo, ubi agitur de ipeciebus luxuriae.
De peccato in Spiritum fanms m. Cap. 29.
Vamuis generaliter Onanc peccatum sit ὀρ Λ -- contra Deum trinum & unum, appro- tre, i situ .priate in dicitur, aliquod peccatum esse Seu missi. in patrom , aliud in filium , aliud in spiritum sanctum. In patrem enim peccatur ex impoten tia in filiu ex ignoratia, in spiritu sanctu ex malitia certa, hoc est qn voluntas positi scit resistere alicui malo.&in ex sela malitia illud eligi r.'
Pem in Spni ianchum procedit ex libera & improba voluntate liberi arbitris , di directet in sanctust, pugnant gratiam Spiritus sancti ,& ideo non un v iidhabet colorem excusationis, quia quantum est lyng δt de se, directe impugnatiuuin est medici & r med ij, per quod fieri habet remissio peccati. usio irrea Peccatu in Spiritum lancti im dicitur irremisia missibile sibile in hoc seculo. N in futuro, non quia di . A q' ις mitti non possit; sed quia raro aut vix dimittitur in hoc seculo, quantum ad culpam ; aut in
futuro, quantum ad penam. Item quia non m . -
legitur dimissum, propter quod dicitur irremicsbile, sicut Μelchisedech dicitur sine patre,
quia non legitur de eius patre. Item quia ad- . uerlatur fonti remissionis, scilicet spiritui sino. . Item propter impotentiam hominis, quia vix liotest se praeparare ad gi attam,quem tanta moes pci pr. aemit Sciendu aut est, P accipitur hoc irremissi- nomen irremissibile tripliciter, scilicet negati- h in i rie, ut quia nullo modo potest remitti, hoc mo. 'do peccatum Adgeli & damnatorum est irre- NesatiuE. in illibile. Item priuatiue, ut quia non habet congruentiam de se, ut Iemitti debeat, licet
254쪽
ex congrua bonitate Dei possit omne peccatum Cutilite. militii: hoc modo omne peccatum mortale est irremissibile. Item contrarie, secundum, Phabet aliqua culpa contrariam dispositioni m ad . remittendum. hoc modo peccatum in spiritu sanctum est iri emissibile quia contrariatiar grai tiae remittendi peccatum & hoc per desipera spes eia tionem, Vel praesumptione vel alias species hu-catii si in ius peccati. Sex sunt species peccati in Spiri- scin quota tum sanctum, videlicet desperatio , praesiumptio, impugnatio veritatis agnitar. inuidentia charitatis fratern , obstinatio, sin alis imp ni se te 'tia. Horum numerus sic accipitur. In re-:sbhε , , -tria sunt, scilicet ipse remittens, & il-. le, cui remittitur, ac disi sitio remittendi in eo, cui remittitur. In duo remittente duo sunt. f. misericordia, & iustitia. Contra prim est desperatio. contra sim praesumptiose in eo, cui remittitur: duo sunt scilicet dolor de commisso, S: propositum de non committendo. . Contra primum est obstinatio, contra secundu
όi ... sin ita imp nitentia. Pr terea dii positio remi in eo eui tendi in eo, cui remittitur: duplex est, scilicet
remittun cognitio veri & amor boni. Contra primum tur duo. est impugnatio veritatis agnitar, c 5 ira secudum
iEridialia xen xia nora, quod si dicit continuationem pe Fiea. Cati usque in finem , sic in omni peccato in quo quis silenter decedit, est finalis impenitentia : prout autem est una species peccati ia. Spiritum sanctum, secundum quod hic sumbtur, sic dicitur propositum non poenitendi.
255쪽
PEccata cordis sunt haec, cogitatio, delectatio, consensus, desiderium inali, voluntas puersit, infidelitas, in deuotio, praesti mptio, de speratio, timor male humilians, amor male accedens, suspicio, ira, inuidia, odium, timere se uiliter , multatic in adueIsis proximi , contra tempus pauperum, vel peccatorum, personaruacceptio, perfidia affectus parentum carnali' inepta laetitia, seculi tristitia, impatientia. au ritia, superbia, perplexitas. obstinatio mali, taedium boni, accidia, inconstantia, poena p nil etiς, dolor ea non facit plus malum hypocrisis amor placendi, timor displiciendi, verecundia de bono opere, amor priuatus, sensus singularis, ambitio dign4tatum, vana gloria de bonis nam Tae,Vel fortun v, vel gratiae, verecundia de paupe1ibus amicis, eonteptus admonitionii, immia.
P Eceata oris sunt haec, crebra iuratio periu- Peetatarium, blalphemia, nonacn Dei irIcue Ie- oris ter assumere, veritatem impugnare, de mendacio & vanis alios instruere, contra Deum mur murare, irreuerenter horas dicere, detractio, a dulatio, mendacium,vituperium. malec limo, in famatio, contentio, comminatio. impugnatio veritatis staternae, seminat io discordiae, proditio, talium testimonium, mala consilia, clerisio, contradictio obedientiae, in uertere facta bona, in ecclesiis placitare, ad iram hominem prouocare,reprche deIe proximum in aliquo quod ipse iacit,vaniloquium, illi tiloquium, Pseire uerba otiosa, vel si dissua, vel curicla , iactantia , verborum politio peccatorum dc fensio,clamoriIisus, cachumus. tuuiloqui si, icia
256쪽
cinium, cantare cantilenas seculares, in cantu diuino magis studere vocem frangere, quam deuote psallere, murmurare,verba scurrilia proferre, in iniusta cauta aduocare, malum com
De peccatis operis.' cap. 32. ΡΣςς x operis sunt haec gula, luxuria ebrietas, simonia, ibrtilegium, violatio dierum lemni lim, lacrilegium indigne communicare, votorum fractio, apostasia, dissolutio in diuino ossicio, scandaliZare suo malo exemplo Proximum , & corrumpere, laedere hominem vel in rebus, vel in perssina, vel in fama, fu tum, rapina, usura, deceptio,iudus, venditio i stitie, exastio indebita, telonea iniusta, auscultare mala, ioculatoribus dare, necessaria sibi subtrahere, superflua sumere, ultra vires proprias quiddam aggredi, consuetudo peccandi, reci diuatio, simulatio, tenere ossicium , ad quod non sumcit: vel quod sine peccato non agitur,
choreizare, nouitatem inuenire, maioribus r bellare, minores opirimere, derelinquere visu, auditu, odoratu,gultu,&tafiv,lucta,osculis. muneribus.itineribus,nutibus, mendaciis, scriptaris , circunstantias aggravantes Omittere, quae sunt tempus.locus, modus. numerus, persona,m ora, scie n t ia, aetas: te ritation em Prae uenire. si ipsum ad peccatum cogere ἀ
PEccata omissionis sunt haec, de Deo non
cogitare, ipsum non timere, vel amare, gratias de beneficiis non agere, opera, qua
257쪽
LIBER III. quis Acit, ad ipsum non reserre, de peccatis,sicut debet, non delere, ad gratiam recipiendam se, non praeparare: gratia accepta non uti, nec eam Geruare, ad inspirationem diuinam se non conuertere, voluntatem suam voluntati diu ime non consorinare, ad rationes dicem das non attendere, orationes debitas omittere, ea, ad quae tenetur ex voto, vel precepto, vel ossicio, negligere, communionem,&confeΩsionem semel in anno non expedire, parentes, non honorare. seipsum non recognoscere & reprehcndere, conicientiam negligere, ecclosias ct praedicationes fugere, tentationibus non rosistere,ps nitentias iniunctas negligere, aut negligenter facere, bc quae statim facienda sunt, differre bonis proximi non gaudere, & malis
non condolere, iniurias non remittere, fidem proximo non seruare, de beneficiis eius non respondere, delinquentes non corripere, lites non sedare, igno-zantes non instruere, amictos nou. consolari, admonitionis, bus non acqui sceIe
258쪽
II BER A RT V S . De Christi humanitate.
ze incarnatione chri ci. cap. I.
IC vae Deus est rerum principium effectivum in cre tione, sic est refecti uti in rodemptione, &perfectivum in retributione: quoniam sicut pater omnia creauit per verbum increatum, 1icosaiauit per vςrbum incarnatu. iv 'μ Porro circa icarnatione Christi talis suit ordo. Salutatio angelica responsio Virg sanct fuatio de quo or materna, conceptio diuina : de quibus nunc diue suς- per ordinem est agendum .in' te saltu tatis e angelic . cap. 2. Angelus. Issus est angelus Gabriel. qui est de Militias ad ordine archangeloria, ad beatam vir' g I VI ginemι cui ad tensum apparuit visi
nc corporali quamuis ei loqueretur locuti ne spirituali. Ad illud nobile sacramentum' nuncius de it esse anserus propter tria. Prianao,pp cognatione virginitatis ad natura ange'aiun. tua. Secundo ordine Perditionis humanae,
259쪽
quia sicut ibi venit diabolus in serpente ad mulierem; ita hie deus venit per Angelum ad Pi
virginem tui sic ex opposito medicina respon- Ah gelu..deat morbo,& reparatio lapsui, & remedium Nun eius nocumento. Tertio,quia sicut illa gratia fuit debuit eu reparatio naturae humanae, sic fuit & ruinae Angelus, angelicae: unde communi beneficio utraque & quare.
natura communiter debuit ministrare, ange- Is Η lica. s. Ac humana. Diuiditur autem salutatio beatet Virginis in tres partes. Primam partem fio. incepit angelus,cum dixit: Αue gratia plena, Angeis . dominus tecum , benedicta tu in mulieribus. hvς. ἶ- Secundum subiunxit Helizabeth ctian ait. Et benedictus fructus ventris tui. Tertiam apposuit ecclesia,ut in reuerentia nomen Μ riae ha silviii,
beretur: nam Maria non cst de textu. Ista salu- ni 1 eom talio comendabilis est propter quatuor: primo medati
propterauthorem : quia missus est angelus a ς IDeo. Secundo propter nuncium , non enim, rhomo dignus fuit hoc nunciare, sed angelus: hi humnec quilibet angelus, sed Gabriel. Tertio ab ea elate. quae salutatur, quia virgo: nec quaelibet virgo, sed Μacia. Quarto ab ipse modo salutandi, virgo .
qui indicat in nocetiam virginis, cum dicitur, Aue. Vel gratiam conuersationis cum dicitur, Gratia plena. Item excellentiam conceptionis cum dicitur, Dn. tecum Item priuilegium pretrogatiuae singularis, cum dicitur, Benedicta Salutaritu. c. Salutationes aute qusdam inueniuntur invςhivm optativae salutis. a. Reg. I 6. Salve reX,Q''daia: .. gratiae. Apost. in pluribus locis . Gratia vobis Rom i.
pax, Maedam gaudij. Tob. s. Gaudium tibi semper sit. Qu dam benedictioni Ru b ' c., his o
Benedicat tibi diis. Haec autem salutaxi. An in sit uia geli ex omnibus praedictis conflata Vr. Conti iione annet. n. salutem. cum dicit, Aue. Item gratiam, Mil. - P cum
260쪽
Praereg - cu dicit: gratia plena. Item gaudium, cu dicit, kμη dominus tecum. Item benedictionem , cim P dicit; benedicta tu in mulierib. &c. Praeterea in hac salutatione notatur triplex pr rogati beatae virginis. f. naturae, cum dicitur, Aue gratia cum dicitur, gratia plena: gloriae, cu dr,bndicta tu,&c. Nota denique sex in angelica in ante legatione. PIimo quam reuereter beatam vi 4ica lega- gine salutauit, cum dixit: Aue gratia pleni. tione ira Secundo quam excellenter commenda uir, ib', - 'με- benedicta tu in mulierib. Tertio quam dulcVter confortauit, ibi, Ne timeas Maria. Quarto quam diligeter legationem suam compleuit, ' ibi, Ecce concipies, di paries filium. Quinto quam eleganter modum exposuit, ibi, Spiritus 1anctus superueniet in te, dic. Sexto quam conuenienter prolem nascituram describit, ' ibi: Ideoque quod nascetur ex te sanctum,Y ' cabitur filius Dei.
Gen. 3Luc IQuae fe-it hcarairgo in alutatio Gen. 3
De responsione virgine . cap. s. 'DVos logimus in scriptura dialogos,vmi
inter Euam, & diabolum. , quo mors concludebatur: alterum inter Mariam& archangelum, quo vita oriebatur. Vide auid
tria,quq fecit beata virgo in falutatio e angeli.s cogitatione, seu deliberatione, qa cogitabat qualis esIet ista 1alutatio. Interrogatione quia querebat, quo fiet istud 3 Coselum, qa te sipodit Ecce ancilla domini,&e. Nec in desiberatioe
fuit lubita. sicut Eua. Gen. 3. nec in in IeIroga do dubia,sicut Zacharias. Luc. I. nec in consentiendo tarda. sicut Sarra. Gen. IS In responsione consentiis beatae Virginis quatuor verba inue .lies, quae quatuor virtutes maXimere dO-ιζur. Ait. n. Ecce, quod est obe retiat prompix. a Ancilla