장음표시 사용
161쪽
, DE E V ANCE EI CO LIAR. . non est nasi per unionem hipostatica . Quaobre in. sacris scripturis cupcipue in euangelio qsicli Christus loquitur secundum natura humana tris, ut ibi. . Fiatt.26. In manus tuas diae comendo spin meum. Item.Resuscita me, Sc ego retribuam eis.Et in evang. Mati.
Tristis est anima mea uso ad mortem. Et infra:Pater s possibile est,transeat a me calix iste. Apostol' quoui: Christus passus est pro nobis. In his aut Scalijs consimilibus locutionibus loquit xps secundia naturam humana assumptam. Interdit uero loqui Dis. 4. consueuit secundum natura diuina inquantu Deus, 17. cr 8. α non inquatum lio,ut ibi. Clarisca me pr claritate qua habui ante inmundus fieret. Proinde. Exauia patre dc ueni in mundu.Item.Antein Abraha fieret,ego sum. In quibus loquit Christus senap secum dum natura diuinam. Rursus,multa ueriscantur inscripturis de Christo rsine utrius naturae, ut ibi. Psal. 3. Omnia subiecisti sub pedibus eius. Et alibi. Sede a C aO9. dextris meis. Donec pona inimicos tuos, c. Sed animaduerte is hos tres dicedi modos complecti apis ad Philippenses cum dicit Hoc. naentitem domino Φ is in Christo Iesu.Qui cum in forma Dei esset,&c.Ecce natura diuina in xpo. Cum aut is dii: Hunuli auit semetipsum usui ad mortem: id de o inquantum ho dici debet: queexaltavit Deus. Totum uero id,quod sequitur.s dedit illi nome qa est sup omne nonae,uerificat de xpo Ione utriusque naturae,ut in note Ie su oe genu fleetatur coelestium, terrestrium,Sc inferno iv,ut simul adoret Ec glorificetur diuinitas cia humanitate coniuncta in unitate
suppositi.At sigillu istud dc diuinu secretii ignor uit Arrius,ideo decepi' fuit cu dixit xps: Vado adi patrem,quia pr major me est. Ex Abus uerbis patrem maiorem et filium minore patre impie lateba
162쪽
C A P. VI. 63tur,de non consubstantialem,cu dicat Athana suis, filius aequalis patri secundum diuinitatem, minor uero secundum humanitate. etc. Tertium sigilla huius evagelicae legis est de apo capite Sc eius corpore uest ecclesia qua sibi uniuit p fidem in unitatemistica. Ex ubus sortitia est unu corpus misticu, de quo apri ad Corinth. dissu se loquitur,ondes xpm I Cor. 12eila caput eccriar: Ipsam aut ecclesiam tan in corp' habere multa nacbra quae necessaria sunt in illo cor σ 37 Pore mastico. Ideo xps plerunqa loquitur in scripturis,& se peccatore nominat Sc latet,inchrom quoque peta dicit esse sua,no quantum ad culpam, sed quantum ad poenam: quia O suis mcbris pctoribus , pati uoluit,ut ibi.Longe a salute mea, Zc uerba delictora meo in.Et alibi. Non est sanitas in carne mea, ia facie peiora meoist.Et alio in loco. Delucta mea a Us vite no sunt abscondita. In ubus locis,Christus ut ca p tput non lostur in Psona sui, nec in persona naturae nasut comassumpis: sed pro corne suo mistico,&in persona mis membrora suom, Sc pro natura eo ἔς corrupta. Qus G in Ἐμrqusdem mchra assumpsit xps in unitate mistica n interdum fidem .ia charitatem pro quom peccatis passis est poenam. Illa uero peta dicit este sua no quo ad culpam sed quo ad poenam. Saepenumero et loquitur
xps rone humanae naturae assumptae ibi. Diae non est exaltatum cor meum, nem elati sunt oculi mei.
Quin loquitur rone naturae diuinae u est in capite, ibi. Diis dixit ad me,sillus meus es tu.&c. Sed ulterius considerandii est Φ quead modia xps uniuit Scsbi ecciliam fidelium incorporauit p baptismia Scgratiam: ita diabolus inuidens xpo oes infideles,lis reticos ,&obstinatos per instria in unitate mistica sibi pariter uniuit,quora congregatio sinagoga Satanae nuncupat, seu ecclesia malignantium, quo N
163쪽
DE EVANGELICO LIBR. o. caput dia holus est. Omnes aut haeretic in IdeIes, bc obstinati membra huius capitis merito diar. Tata. n. eit hias Scuni iiia,utius omata capitis uerisiccu.rn. 6. turde membris, Muice uersa. Ideo xps Iudam dia bolum appellauit,cum dixit. Vnus uesciti diabolus est. Et nonisi Pp membro Iu cum capite missis cana unitatem. Esaias quoq; alloquitur Nabuchodono
4- sorem rege subnote diaboli dicens: Quo cecidit tiδ3 Lucifer de coelo umane oriebaris c Ezechiel ins eodem modo alloquit regem Tyri. Tu signacuta similitii duus, in paradiso Dei fulib. Ita econuerso. Diabolus in euangelio appellatur lio sub note me Nait. 19. brorum suom,dicente diro. Inimicus hGhoc secit.i. diabolus super seminavit zizaniam. Et psalmista. U misereremes Deus, qua conculcauit me lio. . di holus.Sed animaduerte cy mebra Christi, Sc membra diaboli admiscent simul. Christus aut tan in caput, sua agnoscit,& dirigit membra. Et haec de tertio sigillo. Quartu sigillum libri huius est de na-
iturare gratia. Nam cu tota humana natura fuerit. i: a in Adam corrupta & sauciara sonarie peccati, nurulus ho ex tali natura ita umata a primis parentibus
plibidinosam gnationem traducita potultare peccatum,na musci' bonia meritorium ellicere,nec ualet diuina adimplere secepta,msi talis natura sic corripta diuina coopeiate gra suerit lanat ad Quia ut ait Apila duos holes participamus. Primum, ueterem holem.s. Adam, a quo traximus natura corruptam Ec oe pcim. Secundum uero,nouum holem participamus. s. Christum,a quom bonum Sc ocm gram he. 4. habemus. Ideo clamat. Exuite ueterem holem cuactibus suis,& induimini nouum holem qui secum dum Deum creatus e itin iustitia Sc san titate uerii tatis. Non est ergo mi is si multae in sacra scriptura
164쪽
C A P. VI. V iri 64 flacutiones inueniunturqus ueri sicant de hole secudum naturam corruptam M in non sunt uere de piisna adiuta per gram Christi qualis est ista. Omnes D. declinauerunt simul mutiles iacti sunt, no est qui saciat bonum no est usq; ad unii. Id. n. oraculuΓphetae ueritatem habet secundu naturam corrupta re sumus OA uitiatam, inquantum holes sunt fili, Adammon est pictom,se in absolute&simprrue iv, adiutam diuina glac ut rapatet de Haerenara Opheta,& Ioanne baptaqui suo gratia. runt sancificata in utero matris:& de beata uirgine sine peto originali concepta. Sirmilud Apridi- etiam.Oes in Adam peccauernit, Ec egent gra Dei.
Et alibi. Newuolentas neq; cunctis, sed Dei miseretis. Item,Esalas. Ocs operationes ni ae sunt tanqua εμα pannus menstruats. Dris quoqr ad discipulos ait: cum feceritis Oiau praecepta sunt uobis, dicite qa- I. serui mutiles sumus.Hre dc alis conli miles locutiones ό olitiones, ac scripturam authoritates uersenr de hoibus secudum eo Rr natura corruptam: noaut secundum natura per xpi gram adiutam. Sunt praeterea nonulls aliae scripturant authoritates apostolora &xphetant locutiones querificatur de homnibus exritibus ingratia,ut istς. Euntes ibant Sc PV. 3as.
Beban t,mittentes semina sua. Uetarentes aut uenaci cum exultatione, portarites manipulos suos. Item, i Moo.
Iacobus: Vis scire o Eo inanis uni fides sine operi.
bus otiosa est Abraham pr noster, non e eX operibus tuitificat' est offerens filiu suu in altare Apostolus quoc : No. n.auditores legis susti sunt apud deum,sed iacitores legis iustificabuntur. Qui supra
dixerat. Gloria, honor. Se pax, mni operati bonia. Roma. e. Praeterea xps in persona patriSfamilias uocat ope Maetb.2orarios &reddet illis mercede, incipies a nouissimis
e P ad primos. Et alio in loco. Oes bene operates
165쪽
: DE E VAN GELICO LIRRO. Hatib. ir uocat dicens: Venite ad me oes qui laboratis & ne rati e stis: & ego reficiam uos. Qus udem ola dicita, uera lum de hoibus quibus diuina cooperatur gratia.&c. Quintum sigillum est de litet a &spiritu. Dicit. n. Origenes sup Matiliaeum in sicut hoc Omponitur ex come & anima, ita scriptura ueteris&Doui testametui componit ex litera tano excorpe: S spiritu uelut ex amma.Et quanto Aia prae , stantior est corne,tanto spus excellentior est liter a.
Et ita sensus spualis qui est uerus intellectus spus sancill,primo reurendus est. Qua de ca,Xps iudaeos Ioan D increpabat dicens: Scrutamini scripturas, quia illae
testimonium perhibent de me. Et si Moysi credideritis, crederetis forsitan dc mihi, quia ille de me scii Luc. 24. psit. Et in euangelio Lucae, Us incipiens amoysematib. s. de prophetis interpretabat illis duobus discipulisola propheta iv oracula,quia oportebat impleri omnia quae scripta erant in lege &pphetis Sc psal mas,de ipso. Ideo no uenisse soluere lege sed adun-plere,omnibus latebatur. Quaobrem manifestim me apparet oia quς gesta sunt in uet. te .no erat gratia sui,sed Christi Sc ecclesiae. Et sic sensus spua- lis in exponendis scripturis, primo Ec principaliter quaerendus est, secundum que sensum tuentemus lxps ut uerus Ad am no de terra terrenus,sed de colo coelestis, no tactus malam uiuentem, sed in spirauiuificantem: uerus Abel a fratribus occisus, in cinius sanguine tundata est ecclesia. Verus Noe i quo salui facis sunt electi. Verus Abraham, pr omnium credentium.Verus Isaac, qui seipsum dedit ut sacris
Porm -- caretur: risus Sc gaud una totius naudi. Uerus Iacob re. resta. .r. Torum si plantator. Verus Moses, qui eua
xim gelicam condidit legem. Verus Iosue,qui duxit pos n. ab it Pulum Dei ut luccedit atein sternam. Verus David,
166쪽
C A P. VI. 6s Si rrex Sc propheta qui occidit Goliad serpentem an
liquum . Verus Salomo qui aedificauit domu non manu fac tam in qua gaudent electi, perpetuo tPebeati. Verus melchisedech,qui obtulit panem dc uinum comis Sc sanguinis sui. Uerus Ionas de quo scribitur in euangelio. Sicut fuit Ionas in uentre ceti tribus diebus Ec tribus noctibus: sic erit filius hois in corde terrae.Vmniniuite surgent.&c. Postea in- Μαιba fert. Et ecce plus di Ionas hica. Christus.Deidesu radit. Regina austri uenit a finibus terrae audire sapietiam Salomonis. Et ecce plusqua Salomo hic. Oes igitur supradicti patres sortiti sunt talia nota inqua .-r . rtum fuerunt figura xpi,iuxta nominis interpretationem,quae nota analogice dicebant de illis. Et que admodum ho pictus no est ho,sed signum Sc figura hois ueri,sic Christus dr uerus David, uerus Sa , . . rlomon ,α uerus ho. Et ita de alijs dicendu est: qui Christum pcipue figurabant. Consideradum est se Pros, ιμterea q, oes promissiones patrii & Oia uaticinia st Heraliter phetarum sunt literaliter interpretanda de Ypo Ec dieῶtur de ecclesia,eo inoia secundum literam impleta fuerut C sto. in xpo,ut ista. Non auferetur sceptrum de Iuda d nec ueniat a mittedus e.i.minias. Et illa alia Elasae. Ecce uirgo concipiet.Alia quo .Egredietur uirga
de radice Iesse.Et ita de alijs. Et queadmodum patriarchae duplicem habuerunt spinin suis prominsonibus, pariter de prophetae duplici spiritu in suis Dudi vaticinijs locuti sunt: ita illa promissa dc uaticinia sp- locuta suerunt dupliciter impleta secudum literam. Lisc λ- μπ macundum spm. Exempli gratia. Abraham in illa promissione sibi facta. smultiplicabo seme tuum sicut stellas coeli&scutarenam dest in littore maris: praevidit in spiritu qualiter filij carnis debebat multiplicari sicut arena maris, de temporaliter posside
167쪽
re terram illa palsstinae promissam. Quae literaliter impleta fuit in iudaeis Ec saracenis. quia δύ ipsi chanans ora possident terram, cum sint filii Abralis secundum carne. Sed filii promissionis de fidei multiplicari debebant sicut stellae coeli,&possidere te
ram inuentrum aeternaq est Hierusalem coelestis.
Durre Quae quidem .pmissio impleta est in Oibus Clinstipatastina fidelibus a sunt filij Abralis secundum fide. At misecr Hiera ri Iudaei hunc. duplicem spm prophetam poenitus salem. ignorat. Sunt insup nonulla ducta in libro legis ui quae non prat literaliter exponi, sed ina secunduspi με. io. ritualem sensum,ut ibi: Ego sum pastor ovium sinquit xps & alibi:Ego sum ostium,per me siquis imtroierit saluabitur. Et alio in loco: Ego sum uitis uera,& uos palmites:& pr meus agricola est. Et co--,.c. similes aliae. Nonnullae uero noui testameti inueniutur authoritates quae secundum literam uere de fi- deliter sunt interpretands. Vt cu Christus satiauit quin milia holum: Ec illa conuersio aquan inui
No. Alia quo* opa Sc miracula Q gessit Christus li
cet secudum alios spuales sensus possint interdum spiritualiter interpretari: nihilominus literalem in se primo retinent sensum. Ecc. Sextum sigillum diuinum secretu huius evagelici libri est de sen
su quem iacit scriptura,&de sensum quo fit. Proculus euidentia scire oportet q, multae locutionesi inueniuntur in scripturis δc praecipue in evang. qu* uiar false tu sensu literati que iaciunt 1 dc gnant in au ' 'ribus carnalium,st in uers sunt ad sensum i quo, uri ad quem spualiter fiunt. Id aut manifestissime de mon strat in illa locutione &oron expi qua habuiti in mont dicens.: Pater,si possibile est,traseat a micalix iste. Veruntamen no sicut ego uolo, sed scritu. Fiat uoluntas tua.Haec adem oro in auribus cox
168쪽
. Q A P. VI. I 66 . , potis unum ess cit sensum.ΩΦ Christus in principio ' timuit mortem, Optabat ' iugere illam, Ec sic ro- .gabat patre ut talem passione transferret, Sc muta- μ cret latam suam.In alio aut instanti istis,ut Christus iri getto uidit ci, uolutas patris erat ut tale genus mortis pa bMη a teretur,ideo subdit: No sicut ego uolo,sed sicut iu: γ fiat uoluntas tua. At sensus iste que scriptura iacere uidetur Oino falsus esippin couenientia multa qus vise m seu possent. Nam si uerus esset: sequeret primo Ppetitio Uisuisset indiscreta, ua petebat id, quod iaerat apossibile, cu ipse sciret ab aeterno fuisse a Deo decretii ut ita fieret. Sequeret insupxpira retraeia sese propositum suu promissum.Christus.n.ia statuerat Ec promiserat tale passionis genus pati Ec mori prout ipse apris ante reuelauerat dicens: Ecce asceis Luc.ι .dimus Hierosolyma, dc filius hois tradetur ad flagellandum &crucifigendii., c. Sequeret tertio PChristus pro illo instanti pdidisset charitate quam habebat erga genus humansi equeret proinde P . iuoluisset pro illo instanti scripturas reddere salsas quae de ipso erant. Quae ola in dedecus magnu credebant secundum huiuscemodi sensum. Na ipse sae ipius dixerat: Non facio uoluntate meam, sed eius I n. . qui misit me patris,aa qus placita sunt ei facio semper.Et rursus:In hoc natus sum,ut testimoniu per- Mail. 1.hibeam ueritati.Et unu tota non plerabit a lege,dO- nec ola fiat. Aliter igitur dicendu est,q, huiuscem di locutio de oratio Christi i horto uera erat in alio sensu in quo saeta est. Nam xps his uerbis innuere iuolu:t se esse uetv hoiem , ipsius acerbissima palisonem.Voluit insup distinguere in se duos appetis .. Itus,& tres uoluntates. Vnum uidelicet naturale de . . Q sensitiuum,seu sensitiua uolutatem, quae timebat δύmortem horrebat : Pst quod orabat dicens . Pater, . t
169쪽
DE EV AN G EL ICO LIBRO .s possibile est: transeat a me calix iste. Alium priditerea distinxit appetitu intellectiuu seu uoluntate ronis quae semp fuit conformis uoluntati pris. Alia quo P uoluntatem diuinaquolebat ipsum pati de morti Et sic talis oro no est tacita nisi ad exprimedusuae passionis intollerabile dolorem. Est ergo talis huiusce oronis sensus. O pater, liceat caro mea Severa mihi sensualitas horreat & timeat tale mortis crudelegebre mi Ois nuS, acerbissimam Hii Passionem eo Φ oeensappe
ratio, ιαμ titPmanere,fugit triste Se delectabile optat, natu is bono. rates est oi animali ut se isc propria naturam tueatur,nolo tri ut uoluntas mea conformetur carni Sesanguini,sed tuae diuins uolutati. Ideo,no sicut ego uolo per sensitiua uoluntate: sed sicut tu: fiat uolun- tas tua.Et ita manifestissime ondit , uoluntas sua simul ipe condolebat carni de sanguini Sc consor mabatur prnae uolutati.Et iste est sensus in quo sa-ssita suit talis oro,qui uerissimus est. Ita pariter dice ro. dum est de illa euangelica parabola,ubi dicituri
qui laborauerant in uine per totam diem, murmurabant aduersus premfamilias eo Q laborantes tia Luc. IS. per unam horam aequales eis fecisset.Et et illa uero
ha filii obedientis u indignatus est aduersus patre, eo ci, filium Γdigum cu gaudio ad pniam recepis
' set. Non sunt ergo talia uerba exponeda adsensum
quem faciunt,qa in illa coelesti patria est suma charitas, Zc inuidere fas no est,cum unusquis in de alte rius semio gaudeat. Sed sunt intelligenda uerba illamis D secundum sensum in quo fiunt. Nam saluator inite laboranti- lis parabolis uult nobis innuere, aptissim eis mani NM u -- festare, passiones huius naudi &labores no sunt Neam. condigns illo denario sumae beatitudinis sicut scriptum est: Non sunt condignς passiones huius tem
- . S. Poris ad futura gliam v reuelabitur in nobis . Id
170쪽
s eundem denarium dat primis id nouissimis, Necouerso, imili iniuriam facit, ua ultra condignumumstra praemium δc stipedium impendit: iuxta illud quod alibi dicit. Μesuram bona de confertam Luci de coagitatam Sc supeffluentem dabit dias in siliuuestro. Iccirco quilibet debet cotentari, δd gratias agere.In secuda uero parabola docet nos xps quo ueniam poenitentibus elargitur ex sum a dei misericordia,& quo Deus neminem uult perire, quia Pomnibus passus est. Ita in gaudet de pnia peccato- Nota de Fris. Rursus, ondit Christus in nullus ex Pprqs uiri- bo lago. bus peccato resistit, nec aliquid boni efficere pol, sed sola gratia et misericordia Dei. Quaohre massdebet gratias agere iustus, in poenates peccator . Et ita iustus gaudere re congaudere de pnia petoris. Sic etia dici pol circa illa uerba Iob dicetis . pereat lοb. 3. dies in qua natus su Mnox in qua conceptus elihomo. In abus uerbis noluit Iob maledicere diem ..tan in creatura Dei,magis aut innuere pcim ori gl n ale fuisse maledictu a Deo,rone cuius lisi multa patitur.&c. Septimum Scultimum sigillum livius Nota deis sacratissimi libri est de toto de parte. Nam cu Pars to σι te. sit aliquid totius*spenumero pars capit denominatione a toto,& uersa uice per figuram sinech doche: Et ita crebro cu in scriptura notatur una ciuitas,itelligitur totum regnum,aut tota Muincia, qta totus mundus.Vt cu drin psalmo. Memor ero Raab G p . u. Babylonis,intelligat totus pprs gentilis. Et sic Remotus, re Sodoma Sc Gomorra ponit pro toto p pro maligno:ut patet in epra Iudae. Sin p iud sam ct Hierusalem intelligit tota ecclesia,ut cum dr. bi oblinis fuero tui Hierusalem. Molia pari modo dicendum est de me de numero, queadmoduscriptu Armangelus siue xpa alligauit Satana pier annos