장음표시 사용
41쪽
duas in anteriori corporis parte , quas Batavi nominant de chtera. xx Vrsa major, quae s eptem habet lucidas & eminentes stellas Plaustrum' Istarum quatuor in corpore forma quadrata consistentes pro Curru veniunt,tres aliae in cauda pro equis.11I Draco, in ejus capite dui sint utcumque lucidae. I v Cepheus,sime stellis notabilibus. v Bootes,Bubulcus aut Vociferator, intra cujus crura consistit ingens,& bene nota stella,Arcturus dicta. v I Corona Boreadu, lucidam habet ejusdem nominis. - VII Hercules, cum nota stella in capite. UT II Dra, multur cadens, cognominem habet stellam magnae lucis & claritatis. X X Cunus, praeter alias, notabilcm ostendit in cauda.
X Gliopaea, quinque fulget pulchre dispositis stellis.
x x Perseim, cum lucida in latere dextro, & capite Medusae xxx Erichtonius seu , in sinistro humero habet fulgentissimam stellam , quae Hircus aut Capelia dicitur. x xxx Ophiuchus, seu Serpentarius. xxv Serpens Ophiuchi. xv Telum seu Sagitta. XVI Aquilia, Vultur volans. juxta alias claram habet in
xv xx forma rhombi. X v III Equiculus, sicctio equi, προῖμη. x x X Pegasus, claras habet in alis & pcctore. x x Am media, claram ha bct in capite , quae cum tribus istis Pegasi ingens efformat quadrangulum. xxx Briangulum seu DAtoton.
x v Signa hemisphaerii Australis. I Cetus, seu Baiana , mediocriter lucidam habet in
x x Orion, sidus multis praeclaris insignitum stellis praecipuae
42쪽
ΕΤ DISTRI B. GLOBORUM. 1ς ι cipuae earum sunt duae in humeris, tres in cing i lo, quas vocant tres Reges, una in genu dextro; &clarissima in pede sinistro Ri et dicta. 'xxx Eridanus, Fluvius, adHS Nilus, In ejus extremo est fulgida Arabibus Acmmar dicta , nobis inco spicua. x v Lepus, quatuor parvulas habet in auribus. v Canis Msor, cum fulgentissima stella quae Sirius diacitur, estque Omnium quae in caelo sunt clarissima
v r Canicula, Canis Minor, habet claram, quae Procymseu Anteca is nominatur.
VIX Argo navis, in cujus gubernaculo est fulgens, C mpus dicta. v x II Hydra, cum clara in pectore, quae dicitur Cor Hydrae. x x Gazer, impositus Hydrae. x Corvus, item Hydrae impositus, duas habet mediocriter claras in recta linea cum Spica Virginis. x x Centas tu, inter varias pulchras quatuor st. llas h bct in posterioribus pedibus, crucem formanteS,
quam Hispani & Lusitani in navigationibus suis
XII Lupus, seu Fera, quam configit Centaurusν XIII Ara, seu Thur bulum. xxv Corona Aumatis, seu Notia. xv Piscis A risu seu Notim, in cujus ore est Fomala t. Incomparabilis caeli & siderum scrutator,&nostri seculi Atlas,Tycho Brahaeus, Canones stellarum fixarum, quas in Horizonte Danico observare potuit, prae vetorum constitutione mirum in modum correxit 3 & not bili fixarum accessione locupletavit. Sidera circa Polum Austrinum. In parte caeli Polo Austrino vicina, quae nec veterum AEgyptiorum , nec Graecorum, neque etiam Tychonis Brahaei oculis patuit, multas stellas dimensus cst
43쪽
Fredericus Ilou annns in Insula Sumatra degens,eas que in tredecim redegit constellationes; quarum prima est Phoenix, a Columba, Piscis volans, s Chaunaebon, c Triangulum Austrao, 7 Apis μάλα, 8 9 Ddm, Io Grus, xx Duc seu Pica Indica,
xa Hydrin , 13 piscis quem Dorado Hispani vocant ;prout in Globis nostris caelestibus licet videre.
Praeter stellas Astronomorum canonibus comprehensas, in ipsis constellationibus aut circa sitas, videtur hybernis noctibus caelo sereno quia ob aerem non d-Iustratum ulla Solis luce , ut fit aestate, tenebrae sunt profundiores) innumerabilis multitudo minutissima-xum stellarum ; quae aestate omnem villan penitus ese
fugiunt. .m ma Lassii . In sphaera inseper stellarum fixarum conspicitur I tus ac 1plendidus tractus instar cinguli caelum ambiens pallidi aut lactei coloris, unde & Via lactea dicitur, Graecis T. Heia. Est autem Via lactea una sui parte clarior & candidior, latiorque, quam alia; item alibi duplex,sibi simplex; tenditq; ab Auriga versiisMeridiem Per Geminos, Canem majorem, Argo ; remeat in Team per Scorpionem, Sagittarium, hiuchum, Aquia lam,Cygnum, Cassiopaeam, Perseum, donec redeat ad Aurigam, prout ex Globo caelesti, ubi juxta debitum sirum expressa est, licet addiscere. Lacteus iste candor, fulgorque, non aliunde est, quam ab ingenti multitudine parvularum stellarum ,
asto caeli. tractu constipatarum,aciemque oculorum nostrorum ita fugientium, ut nil nisi confusum advertant Iumen: id enim Tubus Dioptricus , non ita pridem inventus, nos potest evidentissime docere: cujus beneficio stellulae oculis alioquin inconspicuae clare inibi discernuntur. Circa Polum Austrinum duae praeterea candidae maculae, velut parvae nubeculae conspiciuntur, . colore similes viae lacteae; quarum una alterius quin
44쪽
E DISTRI B. GLOBORUM. arinpia est in latitudine. Nautarum aliqui vocant eas Nubeculin Magesiani.
III De distributionestesiinu. juxta longitudinem
OVemadmodum regiones terrae in Globo terrestri collocantur juxta suam longitudinem secundum gradus AEquatoris, & juxta latitudinem, secundum gradus Meridianorum ab AEquatore Versus Polos terrae ;ita simili ratione stellae locantur in Globo caelesti, in debita longitudine juxta gradus Eclipticae; & latitudine juxta gradus circulorum longitudinis ab Ecliptica versus ejus PoloS. Longitudo ergo stellarum, est arcus Ecliptics comprehcsius duobus semicirculis longitudinis hoc est,qui per Polos Eclipticae ducunt quorum unus transit per initium alicujus h duodecim signis, ut princ tum longitudinis; alter per ipsum stellae corpus : numeranturq; longitudines de signo in signum, usque ad 3o gradum in 11ngulis. Aut etiam a semicirculo longitudinis qui transiit principium Arietis, continuando per totum Ecliptiacae ambitum usque ad gradus 36o. Laritudo stellarum est arcus semicirculi longitudinis
rer stellam ducti, intra stellam & Eclipticam compreensiis: estque duplex, Borealis in stellis quae ab Ecliptica recedunt in Boream ; & Australis in iis quae tendunt in Austrum.
C A P V Τ VI. De motu Sphaerae stellarum fixarum proprio,
circa axem Zodiaci. SPhaera stellarum fixarum quae & octam dicitur respectu septem orbium Elanetariorum quos ambit Jduplici volvitur motu. Primus, Diurnio dictus, fit ab Oriente per Meridiem in Occidentem, circa axem' mundi,
45쪽
xs DE ADORNAΤIONE mundi, & ab luitur spatio viginti quatuor horarum,
omnesque Planetarum sphaeras secum abripit ac circumducit. Prodit antem ex sententia Ptolemaei e motu
me, ex mente aliorum Decimae, aut etiam Vndecimae
sphaerae, quae Primum selet appellari A sibile licet enim
in numero hic non conveniant artifices,obtinuit tamen
dudum apud omnes, Primum mobile causam esse dicti motus diurni. Alter sphaerae fixarum motus, Secundus dictus & netarum proprius, fit in contrariam plagam diurni, ab Occidente in Orientem , super axe & Polis Eclipticae;& ex sententia Tychonis Brahari absiavitur annis 23 412; post quam annorum periodum rediturae sunt fixae ad loca quae prius occuparunt. Quoniam vero motus iste fixarum proprius fit super Polis Eclipticae, facile hinc intelligitur primo, nullam eas latitudinis mutationem subire, sed longitudinis tantum, ut quae singulis centenis annis gradum unum, & as scrupula conficiunt , seu gradum integrum annis Io, diebus et I s. Secundo cernitur discrimen signorum Zodiaci, &Dodecatemoriorum Eclipticae, hoc est,quare imagines in Globo caelesti, quae Zodiacum constituunt, non conveniant cum Dodecatemoriis; sed Aries migraverit in Dodecatemorium Tauri, Taurus in locum Geminorum, atque ita porro. Hujus enim rei causa est, motus hic stellarum fixarum secundus & proprius, ob quem, stellae cum imaginibus sedes suas permutant, Dodeca- temoriis sine loci mutatione permanentibus: quod ocollatione observationum diverserum temporum potest patere., Nam ante Zooo Circiter annos, quum observationi
siderum intenti essent Astronomi AEgyptii & Graeci; prima stella in cornibus Arietis erat circa initium Arietis, a quo jam ad 28 gradus in Orientem recessit; ita ut
imaginibus tum temporis convenientibus cum Dode-
46쪽
Esi Sol, Luna,& caeteri planetae, simul cum sphaera
octava intra 24 horas, juxta hanc hypothesin ci cumvehatur a primo mobili ab ortu in occasum; nihilominus quilibet pro se, ut sphaera fixarum, proprium etiam & peculiarem habet motum, ab occasis in ortum.
Et hune quidem Sol absolvit per xa signa Zodiaci, sub
Ecliptica, in anno Tropico seu natursui, dierum 36s, horarum s , & scrupulorum 49 circiter, motuque diurno conficit unum prope gradum. A vigesimo die Martii ad eta Iunii, tempore Veris, perambulat signa Arietis, Tauri, & Geminorum , usque in Solstitium aestivum. A aa Iunii in aet Septembris, tempestate aestiva, percurrit Cancrum,Leonem, & Virginem, usque ad K. quinoctium Autumnale. Hinc ad eta Decembris durante Autumno, permeat signa Librae, Scorpii, & Sagiti rii, donec pervenerit ad solstitium hybernum. Resiqua vero, Capricorni, Aquarii, & Ρiscium tempore hyber- Iio conficit, a aa Decembris, ad 2o Martii, donec redeat ad AEquinoctium vernum in principio Arietis. Atque hinc jam patet, Solem bis in anno transire aequinoctialem, alias semper ab eo nunc in hanc, nunc in iulam partem declinare.
Quod autem principia Cancri & Capricorni dicansttur Solstitia, quasi Sol inibi immotus suas observaret stationes; non intelligendum de motu ejus per Ecliptiacam , sed respectu declinationis ab AEquatore. Partes enim Eclipticae aliquot gradibus ante , & post initia . Cancri, & Capricorni, pene parallelae sunt aequatori ;adco ut Sol ubi hasce partes transit, parum aut fere nihil variet suam declinationem, eaque ratione censeatur
quasi immobilis. Motus Solis proprius per Eclipticam, tali similitudine potest comprehendi: impone Globo parVulam
47쪽
3o DE ADORNATIONE muscam, ut perambulet Eclipticam ab occidente in o- rientem ; ipstimque Globum circa suum axem ab oriente in occidentem ita converte, ut quoties Globus 1 mel circumierit, musca eat in contrarium per unum Circiter gradum ; ac tandem Globo spatio anni 36s conversiones ab ortu ad occasum abselvente,musca interimeat ab occasu in ortum per omnia signa ridiaci. De reliquis Planetis, quorum cursiis in globis nequeunt repraesentari, hic non decrevimus agere, monentes solum in transitu , Saturnum fixis proximum motum situm proprium abselvere spatio annorum 3o,
Iovem Ia, Martem Σ,Venerem,& Mercurium dum Solem perpetuo comitantur intra annum, Lunam vero intra ar dies. Atque hi Planetae omnes, non ut Sol si1b Ecliptica perpetuo incedunt ; sed ab ea nunc in Boream exspatiantur,nunc in Austrum,prout latitudinis propris ratio postulat.
De Horit te. Irculus oculo nostro, ut centrum circumscriptus, visumque ad caelum undiquaque terminans, unde finitor seu Terminator visia dicitur, Graecis triplici modo est conliderandus: Mathematice, rurister,& Anamenter. Horizon Mathemari , intelle mi magis
quam oculis comprehensibilis , dividit caelum in duas partes praecise aequales, apparentem nempe & latentem ; ejusque Poli sint Zenith & Nadir, & centrum idem cum centro mundi. Quod autem Horizontis nomine vulgo veniat superficies illa circularis, quae a visu nostro juxta contactum terrae undique ad caelum usque excurrit, idque in duas dividit partes; id magis juxta rei sensiim quam veritatem capiendum est. Nam proprie & Mathematice loquendo, circulus iste non dividit caelum in partes inter se exacte aequales, quia non transit per mundi centrum. Et interim, quia distantia
48쪽
ET DISTRI B. GLOBOR. sa superficiei terrae a suo centro, hoc est, semidiametrus terrae non est tanta, ut ullo modo obsit quo minus hsuperficie terrae remotis omnibus impedimentis, ut montium,collium, arborum,&c. conspiciatur ipsissima
caeli medietas immo vero qui e monte prospicit, plus videt quam dimidiam partem caeli hinc visibilis iste circulus sumitur pro Horizonte, & in discrimen Mathematici vocatur Horizon Natur assis.
Porro quod distantia stiperficiei Terrae a centro, nullam habeat ad amplitudinem caeli sensibilem proportionem, sic potest ostendi. In adjecto schemate ci cuius minor circa A centrum descriptus . sit globus terrae , A B ejus semidiameter seu distantia superficiet B a centro A. Circulus major D F G sit sphaera
fixarum distans a centro terrae ex sententia Alpha ani& aliorum, saltem aet6Ia semidiametris terrς. A Gigitur semidiameter Horizontis Mathematici per centrum tens ducti, est partium eta6ra, qualium AB semidiameter terrae est una. Quod si jam ex B superficie errae ducatur β E semidia*ςtrus Horizontis natura
49쪽
usque Horizontis, non erit in circulo D F G majors, scrupulis secundis, id est quadringentesima parte unius gradus ; quae sane quantitas summo jure censetur incomprehensibilis, ut norunt qui Geometriam vel a primo limine salutarunt. Horizon apparent seu visibilis, dicitur spatium terrae aut maris, quod undique in orbem ab oculis potest conspici & apprehendi ; quod ab utraque oculi parte non multo longius extenditur, quam ad duo milliaria communia. Quia enim rotunda est terrae cin planis scilicet locis marisque superficies ; oculus super eam HG-vatus, non plus spatii potest comprehendere, quam re- ,quae ad contactum globi undique ex octilo egrediuntur, abscindunt; prout notum est & exploratum omnibus in disciplinis Opticis vel leviter modo exerci