장음표시 사용
301쪽
αρ8 De Τheologicis Disciplinis
iungitur: sed peccatum illud , quod est naturae vitium , Poena peccati,
Objiciunt adhuc sectarii: Censet A ugustinus comparari absque
flexibili libertate laudem , justitiam , veramque virtutem . I e simiamo enim Deo scribit de nat. S Gratia cap. 46. Nec direre audemus ideo Deum non voluntatem , sed necessitatem habere justitiae , quia που potes velle pereare. De Beatis vero in XII. de Civ. D. cap. I. Zam porro magna sit laus adbaerere Deo , ut ei vivat, dic. quis cogitare dilue possit, aut eloqui . Atque in opere Impers. lib. s. n. 6 r. Neque enim tunc sine virtute livemus, quando nobis concedetur , ne aliquando a Domino recedere possimus. Verum his quid sit respondendum liquet ex dictis . ostendimus voluntatem diverti motu serri in suum finem , diverso autem in media tin illum naturali instinct &cum libertate a coactione, quam Augustinus eodem Op. Impers. cap. II. lib. VI. anpellat libertatem immutabilis voluntatis : S in inedia dominio, electione & libertate indisserentiae . quae dicitur ab eodem Augustino in I. Retradi. cap. 1 s. aliisque in locis liber ad faciendum , S ad non faciendum animi motus . Ouam duplicem lihertatem , ad tollendam ancipitem amphiboloetiam , potestatemque verborum appellare placuit libertatem νωuntatis, S Iibertatem . arbitrii. Postumus eodem pacto duplex virtutis genus distinguere , unum quod versatur immediate circa selicitatem & beatitudinem, quam nemo potest odisse ἔ alterum , quod sis it in ordinata electione mediorum ad ipsam beatitudinem capessendam . His ergo respondetur ad I. Augustinum in lib. de nat. S grat. cap. 46. evertere quod contexebat Pelagius , privari deliberatione quicquid naturali necessitate constringitur. Quod falsum esse demonstrat exemplo voluntatis nostrae, & divitiae. Nos quippe beati esse nolle non possumus , ct tamen pertinet ad voluntatem nostram quod volumus esse heati, idest liberi sumus a coactione in appetenda beatitudine, S liberi a necessitate in seligendis mediis ad ipsam beatitudinem conducentibus . Similiter Deus non potest velle peccare, & nihilominus pertinet ad illius voluntatem habere iustitiam ,
idest, liber est a coactione amando iustitiam , qua ipse justus est, ct liber a necessitate largiendo, aut subtrahendo gratiam , qua nos iustos sicli . Atque ideo consistit sine potestate deflectendi ab v Itimo fine libera mediorum electio; nec spectat ad essentiam libertatis posse peccare , ut Commenti sunt Pelagiani. Adhaerere in Patria immutabiliter Deo per Caritatem , quae nunquam excidit, laus est ἔ sed Iaus & virtus , quae non est meritum e est autem virtutis, quae hahet meritum , merces RPensio. Et appeIlatur virtus ipsa quoque finis consecutio, quoniam in eIectione mediorum relucet splendor virtutis , dum ad finem ultimum ordinantur. Porro Uirtutem , cuius merito finem assequimur, flexibilitiisertate comparari scribit eodem nulti. 6 I. lib.v. Op. Impers. eximius
302쪽
Augustinus, Non eτο cinquit aliter es et virtus in nobis, nisi eo . tatem malam sic nos haberemur, ut habere possemus : sed pro hujus minoris virtutis merito aecedere nobis debuit virtus major is praemio , ut malam voluntatem sic non haberemus, ut nee habere possemas . Arguunt tandem : Definitio illa libertatis, quod sit agendi & non agendi potestas, propendet in Semipelagianorum & Pelagianorum errores ; atque defendendo illam indifferentem libertatem Calvinum quidem subvertimus, sed Pelagiani erroris maculam non diluimus . Resp. hanu esse atrocem Iansienti calumniam Praef. in lib. . i. de Gratia Christi. Esto namque eamdem notionem Iibertatis admiserint Pelagiani: tamen , ut supra vidimus , in eo minime refelluntur ab Augustino, sed in hoc tantum, quod sine gratiae adjutorio liberum esse unumquemque eontenderent ad bonum agendum . Liberum itaque in bominibus esse arbitrium strique disimus ; aeon bine estis Calesiani Pelagianit liberum autem quemquam esse ad agendum bonum Ine adjutorio Dei, O non erui pam los a potestate tenebrarum re sic tramferri in reguum Dei, hoe vordieitis hine estis Getesiani di Pelagiani. Ruid obtendis ad fauendum
eommunis dogmatis te mes, ut operiar proprium crimen, sude vobis inditum es nomen, atque ut nefario voeabulo terreas imperitos Haec Augustinus lib. 2. de Nuptiis & Conc. cap. I. Frustra autem commune dixisset dogma, nisi circa notionem libertatis cum haereticis conveninset. Quibus S imaginariae Pelagianisni notae e Wanescunt, Sc Iansentani suismet argumentationi hus refelluntur. Hactenus de libero Voluntatis arbitrio, sine quo nullus hominum Mituperatione supplicioque dignus est: quemadmodum eastaui ct is montibus pastores, ct in the reis poetae . ct indocti in eirealis , ct docti in bibliotheeis , ct magi, iri instauis, ct antistites in Deris lotas, ct in orbe terrarum genus h
manam , auctore eodem Augustino de duabus Anima b. cap. xl.
Deum non esse eaussam essectricem precatoram.
QUODLrsετ ergo peccatum cum demerito coniunctum praecipuam caussam habet in voIuntate , ejusque motu libero ad faciendum S non faciendum quicquid prohibet aequitas, probitasque justitiae . AI-licit vero ad peccandum insemi. ata vitio originariae labis lex membrorum , S pugnans cum ratione cupiditas, quae nonnisi consentientibus nocet: ut in CathoIica Epistola seribit Iacobus Apostolus cap. I. V. 14. Qqui se tentatur a eouevisentia sua ah tra Eus er inectus . Hanc etiam concupiscentiam a Deo non esse contra Manichaeos & Pelagianos in i xu.cap.I3.fuit argumentis locupletissimis demonstratum. Suat Prae
303쪽
terea peccatorum morales caussiu quam plurimae , Diabolus praesertim& mundus. Et Diabolus quidem haud immerito comparatur r. Petri cap. s. v.8. leoni rugienti: ipse enim Evam seduxit, suaque invidentix mortem in humanum genus invexit. Circuit terram ct perambulat inhians animarum perditioni, ut legimus I. Iohi U. 7. Cum autem non possint daemones voluntatem humanam immediate immutare, atque pro suo libito in malum flectere; adinstar latrantis canis terrent exiscitantque mentes hominum , ac sensibus illecebras ingerunt, delectat rcultu simulacrorum , morum obscenitate , fallaci simulatione , immanique terrore ς ut incautos pertrahant ad idololatriam , turpitudinem . errorem , atque abiectam animi dissidentiam . Ouas daemonum artes
persequitur Augustini stylus in a. de Civit. Dei cap. 2s. & sequentibus ,
in libro de ipsorum daemonum divinatione , atque aliis in locis . Mundus denique ad peccatum allicit perversorum hominum eXemplo , colloquiis , moribus, consuetudinibus, aliisque innumeris sive personarum sive locorum depravatis institutionibus : ex quibus ad voluptatem,& vitae commodum , impiorum quoque Iaudem captandam , vanus corporum ornatus, ambitio, intemperantia, libido , omniumque vitiorum erupit seminarium . Atque id quoque deplorat Magnus Augustinus in a. de Doctrina Christ. cap.ro. serm. s. de Verbis Domini, &Auctor serm. ad Fr. in Eremo serm.3l. Deum cantam eme peccatorum scripsit Calvinus, ut dictum est capite hujus differtationis primo: nam post Lutherum docuit Deum decreto antecedenti, absoluto, immutabili, ct necessitatem inserenti tam ad primam, quam ad secundam mortem, idest ad peccatum , aeterin
numque supplicium homines praedestinasse. Quod impius haeresiarcha asseruit in x. Instit. cap. I 6. de lib. arb. contra Pighium , in Antidoto Trident. Concilii, Ac in lib. de aeterna Dei praedestinat. Ab hujus auistem execrando errore omnes Catholicorum Scholae recedunt. Thomi-
hae primum , qui licet praedefinitionem propugnent ad actum physicum
sve ad materiale peccati, negant tamen illius praedeterminari malitiam: atque demonstrant stare cum e scaci praemotione indifferentiam liberi arbitrii; eui proinde imputandum est, quod physicus actus a recta ratione deflectat, habeatque privationem justitiae, in qua sita est malitia peccati. Nos vero cum Theologis reliquis illam quoque praedefinitionem negamus; ita tamen, ut cujuscumque actus , etiam illius , qui ab humana voluntate sese a recto fine avertente peccati labe foedatur ,
Deus auctor & prima caussa multiplici titulo dicendus sit, S quia ipse
rationali creaturae liberum arbitrium largitus est, ct quia illam servat, ct operantem prae movet universaliter, & quia praedeterminat quoque ad bonum in communi, unde se libere crcata voluntas determinat ad bonum particulare et quia demum simultaneo concursu illam adjuvat
304쪽
Liber Sextusdecimus. Cap. IV. 3o I
Hoe sensu Deum esse caussam omnium etiam malarum actionum s paveos excipias, Scholastici omnes cum Magistro in a. dist. 3s. consentiunt. Enim vero, ut eo Ioci argumentatur Magister, & in eadem
dist. Gregorius Ariminensis, Estius etiam ad dist. 3 , ct post S. Thomam
I. a. q. 9. art. 2. Theologi reliqui; omnia quae sunt, in quantum sunt. sunt hona; ideoque Deum habere debent Auctorem . Quod memoratus Ariminensis pIuribus, quam faciant alii, argumentis evincit. Inter quae depromit ex Augustino quae sequuntur. Primo S. Pater in libro domoribus Manich. cap. i. ait Catholicam fidem esse et Omnium natur
xum atque substantiarum esse auctorem Deum ς ubi S. Pater assirmat se nomine naturae illud significare , quod intelligitur in suo genere ese aliquid . Docet praeterea S. P. 2. cie lib. arb. cap. zo. Nullum esse bonum quod velfentienti, vel intelligenti, vel quoquo modo cogitanti occurrae, quod non fit ex Deo: ubi pariter bonum dicit, quod est aliquid; nam sequitur : omnem qaine rem , ubi mensuram, ct numerum , ct ordiauem videris, Deo artifiei tribuere ne cuncterir: unde autem ise a penntur detraxeris , nihil omnino remanebit. Item Augustinus de vera Religione cap. 34. scribit nihil uteungue usum esse posse , nisi ab eo quod Iumme unam est, id habeat. Et tradi. I. in Ioan . Omnia, inquit, per
ipsum, fratres, omnia omnino per tuum facta sunt, ct sine ipso futium
es nihil. Cum ergo peccatum , quantum ad actum pertinet, sit aliquid, debet e mei ab eo, quod est omne esse : quemadmodum in eo quod per tinet ad rationem peccati , cum nihil sit, manifestum est non esse factum per Uerhum, ut docet S. Pater eodem loco . Similiter Anselmus in li-hro de Concordia Praed. ait, omnes actiones omuer motus facit Deus,
quia ipse Deit res a quibus, ct per quas , ct in quibus fiunt. Et vultires habet ullam potentiam volendi aut faeiendi, nisi illo dante . sum quoque velle , quod aliquando iussum est, aliquaudo non justum, a Deos . Non esse vero bonum non es quid , nee a Deo est . Et in libro de Cassi Diaboli cap. ro. Ipsum pravum motum voluntatis, ct singulas pravas actiones, quaesunt a perversa volamate , Deus facit. Sane cumactus peccati connumeretur inter res existentes , si Deus Auctor est universorum quae existunt, etiam hujusmodi actus est caussa effectrix. Quare minus probabile est quod ait Thomassinus citatus lib. 4. cap.VI I.
Illud quod es, in quantum est, bonum es, juxta Augustinum ad n
turaS rerum spectare, non ad actiones. Melius enim dicitur cum Divo Thoma citato art. ad i. S. Patrem, ubicunque assirmat actum peccati,& voluntatem malam non esse a Deo, non loqui de actu & voluntate
absolute, sed prout subest desectui S malitiae, quae nihil est. Ex quibus tamen non sequitur Deum praedefinire materiale peccati; quoniam ctis est, ut eodem cap. explicavimus, si Deus concurrat ad singula OPera creaturarum , ut caussa universalis absque physica praedeterminatione adactus naturales, & ad eos maxime, qui cum malitia sunt c
305쪽
3oa . De Τheologicis Disciplinis
iuncti. Nostra ergo contra haereticos fides est , Deum optimum maximum non esse ullatenus sua praedestinatione , ct immutabili decreto enctricem caussam peccatorum, sive praede finiendo malitiam , sive impel- . Iendo necessitante praemotione ad actum cum malitia peccati suapte na
PROPos Irio . Deus non est emciens caussa peccati. Demonstratur i. ex Scripturis: Psalm.V. ν. q. habetur, Puoniam non Deus volens iniquitatem tu es. Sap. x i ν. 9. Similiter autem odio sunt Deo impius, ct impietar ejus. Habacuc ι.εῖ. Mandi Iuni oeuli tui, ne videas malum, ct respicere ad iniquitatem non poteris. Iacobi cap. I. U. II. Nemo cum tentatur , dicat quoniam a Deo tentatur: Dest enim intentator malorum est: ipse autem neminem tentat. Huc spectant omnia loca, in quibus peccatum prohibetur, ut Deuteron. XI. 6. Cavete ne forte deripiatur rer veshrum, ct reredatis a Domino . A mos 4 V. Is . Odite malum, O diligite bonum . Lucae xi i. is. Histe er ω-vete ab omni maritia. Ad Rom. vi. ig. Non ergo regnet peceatum investiro mortali corpore. I. ad Corinth. 6. i8. Fugite fornicationem, cte. Idem comprobant Ioca, quae divinam indignationem improbis minitantur ἰ cujusmodi sunt, Exodi ga. ν. 33. Qui pereaverit mihi, delebo
eum de libro meo . Iud. a. t et . OG iracundiam eoncitaverunt Dominum. oseae XII. I 4. em iraeuudiam me provocavit Ephraim. Ad Rom. t. i8.
Revelatur enim ira Dei de eaelo super omnem impietatem, ct injust tiam, cte. Evincunt idem testimonia, quibus asteritur repugnare iniquitatem divinae sanctitati, ut Esaiae 6 I. 8. Ego Dominus diligens judiaetam , di odio habens rapinam in holocausto . Soph. Il. s. Dominuriasius in medio ejus non faciet iniquitatem. Oseae XIV. Io. R: Liae via DominI, ct justi ambulabunt in eis. Ex quibus habetur Deum noIle
peccata , eadem prohibere, in ea poenis animadvertere , ea tanquam bonitati suae contraria summopere detestari . Atqui nemo sui compos, S praeditus sapientia ae Iibertate illud emit, quod odio habet, vetat, punit, & execratur. Ergo Deus peccata nequaquam sua effcentia operatur. Accedunt definitiones Conc., quas requiras in i . Volumine Iib. v I. cap. I . Eadem est doctrina Sanctorum Patrum , ut vidimus agentes de Reprobatione Calviniana loco nuper laudato . Ouibus addimus Ambro sum scribentem lib. I. Hexam. cap. v m. Eradicari hane malitiam Deus vult de animis singulorum . Duomodo ipse eam geπeraret, eum et
met Propheta, Definite a malitiis vestris , ct praeeipue S. David, Desime inquit, a malo , ct De bonum . iuomodo ergo ei initium a Domino δε- musὶ Sed hae opinio feralis eorum, qui perturbandam Ecelesiam putaverunt. S.Cyrillus in Ioan .viti. Mussitant quidam inter se, quae eulpa fueris Iudaeorum quod non erediderint, si neresse erat, ut sermo Esaiae implere--rὶ Ouibus respondemus Deum praestiam futurorum praedixisse infidel
306쪽
Liber Sextusdecimus. Cap. IV. 3o 3
tatem Pudaeorum , non fecisse : nos enim propterea Deus ad peccandum quemquam cogit, quia futura bominam peccata novit; ipsorum quippe pi V ivit peceata, non sua . S. P. Aug. in Ps. Xe. Nos poter, inquit, facere Deum autiorem peccati. De Peccat. meritis lib. 2. cap. I . Nulitaseulpae humanae in Deum referas caussam. Vitiorum namque omnium bu-mianorum caussa superbia est . Vide de Lib. ar h. cap. I. lib. I. De Spiritu
S lit. can. 3 i. De Gratia & lib. arb. cap. 23. Tradi. in Ioan. i. & s3. Suhseribit Augustino S. Prosper ad Ob. Vincent. cap. x. Detestanda ct ab minanda opinio , qua Deum cujusque mala voluntatis, aut malae actionis credit octorem . Vide & cap. X i. X II i. & x I v. necnon ad cap. Gallorum I. vi. VI I. XI l. & XU. Fulgentius etiam lib. I. ad Monimum ait:
Aicut ergo peceatum in eo non est, ita peccatum ex eo nou est. Quod autem ex eo non est , opus ejus utique non est. Ruod autem nunquam est in opere ejus , nunquam fuit in praedestinatione ejus .
Proserrem plura , nisi revincerentur haeretici etiam Protestantium suorum consessione . Magde burgensium , Gerardi Uossit, & Salomoriis Glasti meminimus memorato capite x Ut l. de Impiorum Reprobatione.
Philippus Melanchthon in cap. IX. ad Rom. Manifestum est, inquit, quod repugnare verbo sit votautatis bumana, quia Deus non est caussa pereati. Franciscus Iunius de Peccato Adami cap. i ν. Deus autem de erevit peecatum ipsius, non efficacis decreti ,sed permittentis, aut sinentis modo. Consessio Augustana edita a Malanchthone . & exhibita Carolo V. anno is 3 o. in Comitiis habitis Augustae Vindelicorum t Caussa peceati inquit es voluntas malorum, videlicet Diaboli, O impiorum hominum , qua aeteriisse a Deo contra mandata Dei. Ideo Gripus inquit de Diabolo , tam loquitur mendacium, ex propriis loquitur . Coa-
sessio pariter Saxonica exarata ab eodem Melanchthone an. Issi, Pro hata autem a Pastoribus MXoniae, Pomeraniae, & Poloniae cap. l. habet : Deas nee vult peccatum , nec approbat, nec adjuvat, sicut seriaptum est, tam mendacium loquitur Diabolus ex propriis loquitur , ct pater es mendacii: 9 primae Joan. 3. Pui facit pereatum ex Diaboloes, quia ab initio Diabolus pereat. Damnamus furores Mircionis, minniebaeorum, ct similes. Idem haberi in Consessione TZengerina , & ita Gallicana demonstrat Hugo Grotius Tom. 4. op. Theolog. pag. ls8. ubi S ipse ad Catholicorum sententiam plenissimis suffragiis accedit. Re
vincuntur itaque haeretici non solum Patrum irrefragabili auctoritateia, verum etiam ingenua ac liberali Sectariorum filorum consessione. Ratione etiam execrabilis haeresis impugnatur . Principio namque si Deus auctor est peccatorum , erit illorum aut moralis caussa , aut enficiens . Verum utrumque apertissime falsum est. Nam caussa moralis dicitur quisquis ad malum trahit aut consilio, aut exemplo , aut pro missis , aut comminatione incussisque terrore. Ouod tantum abest , ut
in essiciat, quod potius peccantes increpat, invitat ad poenitentia id,
307쪽
mulctat pervicaces supplicio gehennae; atque ut abnegantes impietatem S siecularia desideria fiobrie & juste & pie vi stamus , misit Filium suum in similitudinem hominum factum evangeligare pauperes , imp Iere te
gem , henefacere S sanare, peccata dimittere , ct dare animam suam redemptionem pro multis . Non ergo moralis caussa peccatorum Deus est, sed virtutum, honorumque operum duntaxat, quae approbat, sit adet, praecipit, singularique remuneratione compensat. Erit multo minus auctor peccatorum physica efficientia . Nam si hoe foret, vel quia essiceret malitiam peceati, vel quia cautaret physicum adhunia. Porro malitia, cum nihil sit quam privatio debitae rectitudinis , caussam esse ientem non habet; sed tantummodo deficientem , ut demonstratum est in nostra disputatione de malo contra Manichaeos Iib. I. cap. UIG. prop. a. Quare Augustinus Tract. I. in Ioan . ait: Peccatum quidem nos
per tuum fatium es , ct momifestum est, quia pereatum nihil est , O
nihil fiunt homines eum peerant. Nonnulli autem e Schola Theologi , qui malitiam peccati sitam censent in actu aliquo positivo , nullum Dei concursum ad actum hujusmodi agnoseunt, nisi indisserentem , quo suamet determinatione abutitur humana voluntas . Atque haec proinde unica est caussa peccati; cum in malum protendat non vi flexibili; illius praemotionis, qua possiet bene uti, sed propria deliberatione , ob quam perverse ipsa divina utitur praemotione . Nos vero hane quidem solam universalem , flexibilem, atque indifferentem praemotionem ad actus peccatorum admittimus : sed malum omne constituimus in honi privatione , ita tamen ut sit aliquid eomplexe significabile, scilicet denominetur peccatum actus carens debita rectitudine , ut cum dicimus aerem tenebrosum , hominem malum , lineam obliquam , non designamus rem aliquam significabilem ineomplexe, idest entitatem ab aere, ab homine , & a linea diversam ; sed aerem , ut luce privatus est e atque ita de reliquis . Quod in explicanda natura peccati iterum exponam . Interim ergo istud in sero , peccatum cum nihil sit, Deum non habere caussam ossicientem . Et dato etiam quod physice Deus determinaret adactum peccati, ut propugnant Thomistae: possiet defendi nullum actum ut actus cst , esse malum; sed tale essie duntaxat in quantum a caussa secunda male fit: ideoque quod homo male operatur , potest Deus eff-cere secundum rectam rationem, quemadmodum hominem, quem adulter generat in utero mulieris sornicando , inculpate Deus producit per ereationem. Ita etiam Thom istae sese opponunt Calvinianis . Nec adversus Thomistas recte argumentantur . qui obiectant Calvini verba in I. Instit. cap. i8. Videmus at Deus perfidiam nolendo, defectionem Tr buum Israel alio et D Φoluerit. Unde inserunt nec per Calvinum determinari a Deo voluntatem, quatenus mala est . Etenim, ut vidimu Ssupra , praedeterminatio Calviniana inseri necessitatem inevitabilem , & liberum arbitrium todit penitus, ideoque verbo tenus, non re tri
308쪽
Liber Sextusdecisui. cap. IV. 3o s
huit perfidiam humanae voluntati, quae nequit esse non perfida . Coi tra Thom istae cum sua praedeterminatione talem libertatem latentur. quae in actu primo nulla coarctatur necessitate . R potest ab omni opere. quod cum malitia peragitur, abstinere . Quamobrem ubi opinionem Thomisticam refutavi, compressi simul obtrectatorum loquentiam . Nequit ergo Deus esse Auctor peccati, quia nec illius malitiam praedefinit. nec actum ς tali saltem praesinitione , cui non possimus libere relum ri. Postremo quis non videat quanta ex nefario Nowatorum dogmate consequantur absurda I. Necesse est , ut Deum auctorem malorum fateamur injustum e nam, ut scribit clipto Ioco ad Monimum S. Fulgentius , me justitia iusta dicetur, si puniendum reum non inveni se , sed feesse dieatur . Major vero erit injustitia , si lapso Deus retri,uis poenam, quem stantem praedesinasse dieitur ad ruinam. II. Si verum .
est, quod Calvinus scribit in I. Inst. cap. 22. nullam esse peccatorum s& praeparationis ad interitum caussam , praeter divinam voluntatem τnonne Deus pejor erit Nerone , qui gladiatorum caedes, incendium V his , suorumque internecionem voluptarie decernebat, ct sine horrore spectabat, cum omni arena , immanique spectaculo horribilior fit nequitia , ct interitus impiorum III. Eo detestabilius peccatum est.
quo recta ratio inest perpetranti. Non enim peccant serae ἔ dum ula carentes rationis hominem discerpunt: minor est iniquitas in puero . quia minori pollet cognitione; gravius delinquit adultus , cujus est facilior inspereo , consiliique potestas e sapientum vero , majorumque virorum , quibus non deest auctoritas & prudentia , habetur culpa valde detestabilis & execranda . Deus ergo infinita sapientia, ae lamma libertate praeditus, si peccatorum ausior est, nequissimus erit, ct incomparabilis malitiae. IV. Cum peccata fiant Deo impulsore, ac motore, curnam ei imputari non debenti Num , ut ZuvingIius scribie serm. de Provid. cap. s, quia Deus legibus non tenetur At lex princeps , a qua singulae jus aequitatis participant, est sempiterna rectitudinis ratio , quae in divina mente consistit, & a qua deflectere Deus ne quit , nisi adversus seipsum insurgat. An peccata selegit, ut finem suum consequatur Sed haec de omnipotente nefas est cogitare; ad media . enim illicita confugiunt, qui non possunt honesta adhibere : & recte Ecclesiasticus cap. Xν. ra. clamat: Ne dieas : ille me implanavit; nos
enim neeessarii junt ei homines impii . U. Si verum est , quod scribit He id eggerus in Tumulo Cone. Τrident. Deum Iudithem Holoferni, non ut Estherem Assuero, Rebeeeam Iacobo , & Abigaelem Davidi obje-
Cisse ut amores castos exequeretur, sed ut flagitiose amando rueret in perniciem ς imitatores erunt Dei, non Diaboli administri, qui co pias sormosasque mulieres ad labefactandam puritatem immittunt, eacque impudice conspiciunt: eritque Dei institutio, non Satanae , reti cXPandere turpitudinis. VI. Deus auctor honorum bonus est. Quain
309쪽
3os De Τheologicis Disciplinis
Iis ergo est Deus auctor malorum , nisi malusὶ Nam a malis Dum bus arbor mala dignoscitur. Inducit ergo sententia Calvini Deum Mani. chaeorum , ideit, Deum malum ἰ & cum Deus malus sit nullus, viam eonsequenter sternit Atheismo. Imo ut melius est hominem non esse, quam peccata committere, ita melius est non esse Deum, quam hune esse auctorem peccati.
Ad objecta Ηcreticorum Responsio .
PRκτῖRMITTIMus plura haereticorum argumenta aliis in locis soluta :Nam in i . Tomo lib. I I. cap. 7. satisfecimus iis, quae urgentur adprobandum Deum auctorem esse mendacii, R erroris. In lib. etiam IV. cap. . declaravimus quomodo sit in Deo sine praedestinatione praescientia peccatorum; per comprehensionem nempe divinam , & perideas omnium futurorum in sempiterna Dei mente existenti uin, ut docet S. Pater lib. iii. de lib. arb. cap. I. & 4. & Tractatu Li i i . super Ioannem . In lib. autem VI. cap. 37. explicavi qua ratione Deus dica istur corda impiorum obdurare subtrahen)o gratiam , ut docet S. Pater eodem Tractatu, Epist. ad Sixtum, & de Gratia & lib. arbitrio cap. 23. Dictum est ibidem quo sensu inclinet Deus voluntates in malum occasio ualiter , S permissue , quatenus exhibet objectum inclinans suapte natura ad bonum, sed ex illo impiorum malitia captat suae perditionis motivum , ut contigit Holoferni, cujus exemplum imperite nobis objactat Heideggerus. Itaque haec omnia memoratis in locis requiras . Remanent nunc diluenda quae sequuntur . Legitur i. Regum cap. 2. v. as. de Filiis Heli increpatis a Patre : Et uon audierunt vocem patrisset: quia voluit Dominus oecidere eos . Peccabant ergo absoluta Dei Voluntate , quoniam Dominus illos interficere pro suo placito praedefinierat . is Respondent Nostrates dist. consequens : Peccabant, quia Deus praedefinierat illis subtrahere gratiam ob crimina, quibus retrahebant homines a sacrificio, eosque digna morte mulctare , conc. Peccabant , quia Deus decreverat illis impertiri malitiam, & eos ad peccatum impellere, volens ante peccatum illorum punitionem , nego. Quae responsio hona est, traditisque ab Augustino interpretationibus comprobata . Verum ad frangendam Calvinianorum audaciam , dico particulam quia hoc Ioco reddendam esse pro idcirco, igitur, aut consimili, ut sensus sit, Non audierunt et Oeem patris sui: idcirco Dominus v is oecidere eos . Particula enim hebraica 'a, Chi, vim habet per tapeconjunctionis conclusi Mae, ut Genes xxii. v. i . aliisque in locis . At que hunc sensum exhibere Iaudatum textum, liquet ex Uers seq. 29. 3O
S ai. ubi testatur Dominus velle se praecidere brachium domus Helia
310쪽
Liber sextusdecimus, Cap. V. Io
quoniam si ii comederant primitias omnis sacrificii. Quare ideo volute
Deus ipsos occidere , quia peccaverant. Hi ne adversus alios Refracta rios latentur hoc loco declarari sententiam Domini de morte plectendis
seelestissimis filiis Heli, ct adverbium quis idem valere, ae quapropter , Buxtorssus in Lexico,& Vorstius & Alstedius apud Sixtinum Aniama in Gramm. H. p. 228. & Glassium lib. I. Tradi. VII. de Conjunctione Can. xxta Ulterius objiciunt. Quod Deus praecipit, illud vult: Praecepit
aliquando peccatum : Vult igitur . Minor probatur ex lib. I. Regum cap. XV l. v. io . ubi de Semei dictum est, Dominus praecepit ei, ut ma-
Iediseret David: ct quis est, qui audeat dicere, quare sie fecerit ZResp. nego minorem: ad probat. dico, haec esse uerba ipsius Davidis , qui scelerum suorum conscientia perculsus putavit Semei Deo auctore sibi imprecatum , quia vir sanguinum erat, & alieni thori contaminator , oh quae conviciis & maledictis merito proscinderetur . Probris autem vexare impium , ut impium , poterat Deus praeripere , cui abomiaxabile est eor pravum, quemadmodum legitur in Pro Uerhiis cap. X r. ao. Fuit ergo poenitentis S humilis perferre contumeliarum aculeos, ct existimare praeceptum Domini quod erat procacitas maledicentis. At Deus minime Semei ad maledicendum impulerat : quin & ipse maledicus inis fra cap. XIX. 2 o. iniquitatem propriam agnovit, & venia a Davide impetrata , postmodum regnante Salomone praescripta transgressus pependit utriusque culpae supplicium . Ita Deus maledictionem illam permisit, non iussit, & inclinavit cor Semei subtrahendo gratiam , non imperistiendo malitiam . Namsi jubenti obtemperasset Deo , laudaudus potius, quam puniendus esset, sicut ex hoe peceato postea novimus esse punitum ἔait Augustinus De Grat. & Iib. arb. capite vicesino . Adhibe ida est eadem responsio consimilibus exemplis , de Ioseph a fratribus vendito, de numeratis a Davide populis IsraeI RIudae, de proditore & crucifixoribus Christi Domini, & aliis similibus, quorum utilitatem Deus praede finiit, iniquitatem vero sponte ab impiis patratam justo judicio permisit. Vide quae scripsimus I. T. lib. q. cap. 7. 'Insuper arguunt: Amosi cap. i ii. ν. 6. Iegitur : Si eris malum ista eivitate, quod ποπ fecerit Domivus, Se Esaiae x i. v. . Ego Dominus faeiens pacem creans malum. α Resp. utrumque Prophetam loqui de malo pinnae, non autem de malo culpae . Per Amos enim praedicit Deus eversurum se Israelem , templa , regumque domos , eo quod insanias paterentur , cultum scilicet idolorum in montanis Samariae . Et Esaias pariter exprobat Istae litis, quod in victoriis Cyri, S liberatione populi Dei non agnoscerent vertentem dorsa regum , & gentes subjicientem. Unde Augustinus contra Adimantum cap. 26. de verbis Amosi ait: M
tam hoc loco non pereatum, sed poena aeripienda est; & de loco Esaiae, PrQXimo capite et . Etiam hoc eodem regula solvitur . Legite lib. i. U. 8. responsiones ad obieeta Manichaeorum. PrinDiqitirco by Corale