Samuelis Pufendorfi De habitu religionis christianae ad vitam civilem, liber singularis. Accedunt Animadversiones ad aliqua loca è Politica Adriani Houtuyn JCti Batavi

161쪽

aut aemulationem , aut jurium suorum praejudicium , & confusionem, velut collegium omnes cives ipso cum Principe complexum. Sic ut cuilibet civi praeter eam, quam antea gesserat peronam civilem, nunc supera id tur persona Christiani, eoque respeetii etiam Ecclesiae membrum habeatur. Unde&pe

sona illa, quam quisque in civitate gerit, eique adlaaerens dignitas dc potentia, ubi idem Ecclesiam ingressiis fuerit , quiescit dc non attenditur, & Christiani tantum permna sese exserit. Sic qui supremi ducis munere in civitate fungitur, idem in Ecclesia haut plus juri. ris obtinet, quam gregarius miles. Nemibia autemignotum est, unumdc eundem ho minem citra confusionem plures personas gerere posse, prout liverse munia, aut disi

obligationes sustinet. r. Deinde & illud dubio, puto, caret , quod Re Princeps, aut quivis Magistratus eo ipse, lumChristianam religionem profitetur haud ideo fiat Episcopus, aut doctor

Ecclesiae. Js hoc enim munus distinctum est

162쪽

a conditione cujusvis Christiarii, dc peculia

rem vocationem atque aptitudinem requi rit. Accedit quod Regum ac doctorum Ecclesiae munera ita. comparata sunt , ut ab uno di eoderia commode exerceri ne queant, non ob naturalem aliquam repugnantiam . sed ob gravitatem negotiorum, quae utrumque munus comitantur , quibus rite obeundis unus homo parnon est. Nec

minus illud ii, aprico est , summos impe rantes , suscepta religione Christiana, non accepisse potestatem alterandi Asinisterium Ecclesiae, idque in ordinem redigendi, aut obvaticinem eidem imponendi, ut verbo Drumi aliquid alienum tradant, aut humana commenta pro articulis fidei venditent.

Quid enim & quomodo isti docere debetaret, jam divinitus sint praescriptum, ac non minus regibus, qham aliis heic sela obsequii gloria est relictae Cui conjunctium

est , ut accedentibus ad sacra Chri mana summis imperantibus non mini iatus aut alteretur munus , & obligatio

163쪽

i doctonirn Ecclesiae, aut reliquorum Oristi norum, quippe divinitus & citra operam imperantium civilium injuncta se nec si quod his vel illis ut talibus jus comperibat.

D .bli. s. 3. Nec tamen ideo nulla peculiarius/imne obligatio, aut peculiaria iura enata sunt sum-

mis imperantibus ex eo , quod religionem

Christianam susceperunt; quae ex conjuncti talium, ne officii, quod cuilibet Christiano homini Ecclesiae, & protectionem huic praestare,con tra quoscunque cives, qui eandem insiliare ausi fuerint: nec minus si extranei civibus ideo - injurias inferre instituanteo duntaxat nomine, quodChristiani sint. Quanquam enim doctrina Christianai &armis propagari non det, at: quominus tamen injuria a Christiano nonninearcenda sit,ubicommode fieri queat,non prohibet patientia & injuriarum tolerantia, , tantopere a Salvatore distipulis sitis conamendata, s cujus adhibendae tuncdemum ricta

cum stimmo imperio resultarunt. E.. , Ex obligationibus illa prima esse videtur quod summi imperantes debeant esse defensores

164쪽

necessitas hi 'inibit , quando legitima istas d*: imitat nitio nos i suppetiti Unde Paulus

uuentatas virgas ost into jurecivitabat om inae, & Judaeorum in se furorem provocati ne ad Caesarem declinat. Assor. XXssas. Et s S lvaim pessicutionem po m n ex rumina ci vitaterisianas i cum suadet Asa Cum autem summi imperantes quasvis inju- 'rias a civibui si s arcere debeant , tum circa ilias averi endas, quae oldi s mst son a Christi- Maama minit uii , eo promitiores siue debent, quo indigniti est aliquem eam obcavi

' in qi d pati, Deipia Principes hanc

quoque obligatum 'ns' Misti nisse se

quod cui re debeant, ni suppetant necellatiae

penta , quae ad cultum Christianum requi, runtun i supra in ostensum, Ecclesiae ni uim aliud primitus fuisse patrimonium, quam cleemo as & collationes fidelium; qyae cum incertae sint ae instabiles, egeresu, inde necessum eritdoctores&ministros Ecclesiae, qui istii sustentandi sunt; aut tenuem fidelium pleben preM, cuialias OamraReipublicae T sat

165쪽

set gravia incumbere solent Atqui postquani

ipsi Principe totaeque civitates Christo nomen dederunt,indignum videt ur,tam opibus pra: ditos tam jejunos Ecclesiae,elle relinquere proventus, praesertim cum in civitate tanti quaevissimebo aestimari videatur, Urum tum eidem in stentandae impenditur. Ac dita RomIN an

stianos pertinent, quo facilius & uberius istud ab hisce praestari potest velut penes quos punipublicarum dispensatio est. Equidem en mes reditus Ecclesiae locioribu nutiles, etesiae juxta ac civitati noxios arbitramur. Et qui ministerio Ecclesiae sese adplicant, baut, quidquam munus iuum in quaestiun verteret debent, & eum sibi scopum Praefigere, utrem augeant, culturaregniini post principia collo cata. Sed quia alias vias rem quaerendi nonalmittit istud inuinis , si cui id, prout par est , obire cordi sit , dc ad autoritatem eidem ampud vulgus conciliandum si honeste taliberaliber illos haberi adpareat; cum contra

omnibus ludibriosit, quem sua sun vi esurire

166쪽

Ptitur, & in quem jactari possit illud Comici.

Apparet semini hunc esse domini pauperis miserique: igitur eam sibi materiam expro-- mendae devotionis in cultum divinum vindi- care debentPrincipes, ut Ecclesiae doctoribus e certis proventibus constituant idonea Garia, quibus honeste sustentari queant. Ab altaru abus Sa dotes alendi erant; altaribus autem non nisi egregiae animant i destinabantur. Ada Galat. VI. o. a. Timoth.ll. . I petr v. a. 3. R. ix uuic conjuncta est cura non solum aedium iactarum, sed & cholarum, ubi Ecclesiae mi una 'vent , quae aliquando ministrum Ecgesiae adplica ida est,sedci quae aliis fix civilis muneribus destin tur. Nana modicum valde e sermonibus

publicis capient fiuinam i qui rudimentis fucti in scholis imbuti

- Quod rum jura attinet, qua Principioui circa Ecclesiamcompetunt, id pri-

civilis

haut i, spect--

ne in acta

167쪽

ditione sedem concedat; eo ipse ad eundem spectare gerieralem quandatis in hancce, notidicium ibi agatur Quia enim illa est si res' ni ingenii pravitas, uintilla testaniae et a quin ubi humatiis inambus tiarem re abii sum uia hi queat, contactuque foedetur, dum- tare non licet, quiti Aiam doeti inae ire

aliquid pravi admistui, fu, obtentu noxii

quid in rempublicamintroduci queat tinde, . in ciVitate,in qua ante ita abat dies tibiis id Princebs post ad eandem accesserit, pote utique ipsi compe inquitandi dccognosceis di, quid negotiorum, dc im modo in conventibus presbyter uiam aut, si qua sit,' Episcos Usid titia reactetur iiii vi. res migrent, aut a legibus civilibus discedanti

suum

168쪽

suum forum pertraxere, magno cum praejudiacio summorum imperantium civilium; quirum uti est circa matrimonium leges ferre, naturali divino juri congruas , ita & si quid es

O is hoccontroversiae oriatur, penes eosdem est jus dicere. Tum quia circo mores emendandos etiam doctores cclesiae sataguntiniam

cipi jus est inquirere, num siuistissimis morum praeceptis a Salvatore traditis aliquid ab istis almisceatur, quod siimmo imperio civili in idem cedat. Talia enim assumenta uti haut 'uaquam pars sunt doeti inae Christianae, quin maxime eam a Staium instrum deformant: ita utam ea u. ab iis , quorum a me iris terest, nemo repugnaverit , nisi qui publice profiteri velit, religionem Christianam a se inspurios usas detorqueri. Etsi omnia recte in conventibus presbytero ii seu Consistoriis aut Episcopali audieritia peragantur , cur bescanthi, aut indigneretur Principes super, ibi actis ac irate edocetixelle 3 Atque ejusmodi inspectio & exanaen e in post silic piam .religionem Christianam a Principibus

169쪽

continuari potest , ne successu temporis Hanaaliquis abusus in Ecclesiam irrepat,reipublicae quoque noxam illaturus. i. Deinde cum jus vocandi & comstituendi doctores dc ministros Ecclesiae origi narie sit penes universitatem fidelium : Prin cepi quoque eo ipso, tam fidelium coetui an

numeratur, non potest non in partem eius u ris venire. . In partem dico. Nam ut singulis Ecelesiis judicium & approbatio circa

doctores sitos integrum relinquatur, si nulla peculiaris considerari' interveniat , utique par.ein Neque enim eo modo id sus vocandi doctores Ecclesiae Ad Principem ii e 'at,i quo jus constituendi magistratus , dc alto' qui munia civitatis publica obeunt. Hoc quippe in solidum ipsi competit velut pars sim mi imperii. Sed d' 'res Ecclesiae ut tales non sunt proprie publici officiales Regis , sed sint servi Christit , ac Ministri Ecclesiae .

non civitatis. Et quia primitiva ministro- . tum Ecclesiae constitutio ela fuit per Me

seu suistagia fidelium , merito Principitus

170쪽

fragii praerogativa tribuetur in illa Ecclesia,

cujus ipse membrum est. Reliquas I cci fas suae ditionis merito libertati suorum suffragiorum relinquet, nisi graves rationes autoritatem ab ipso interponi subigant, nec temere aliquem invitae Ecclesiae obtridet , si haec idoneas causas istum recusandi habeat. Nam haut ' multum aedificabit doctor invitis auditoribus ingestus, & cmjus apud istos nulla actinatio . nullus Minor est. Est tamen penes summos imp rantes prospicere , ne per ambitum aut digitiones homines inepti & viticili ad minus sacrum Masilantiu : D enim ne fiat, etsi totius Ecclesiae intersit a nemine tamen majore cum efficacia prohiberi lpotest , quam per summos imperantes. Uam

de &hi delegare possunt , qui doctorum

hetionibus intersint , seaque autoritate impediant . ne quid indecorum aut vitiosum heic admittatur et nec iniunus , inquirant . utium qui sacro