장음표시 사용
401쪽
Ob multifariam eruditionem, Insignemque in medicina solertiam, In orbe literario non minus spectato ;Quam ob humanitatem morumque facilitatem In commercio vitae privatae dilecto:
Hanc Dissertationem, Nulla necessitudine conjunctus, Famae laudique meritae obsecundans, Sui, erga Virtutem ejusque Aseclas studii,
403쪽
T solenni illustrissimae hujus Academiae instituto morem geram, quo, singulis medici nomine legitime donandis necesse est, antequam summos in medicina honores capessant, sui in arte medica profectus specimen aliquod in publicum proferre; ego etiam in arenam descendere institui, et e re medica, quae latis lime quidem patet, et generaliores plurimas quaestiones suppeditat, argumentum tamen particu lare de morbis Denereis propugnandum seligcre ; horumque morborum speciem aliquam tantum pasticu C c Clarem
404쪽
336 DE MORBIS VENEREIS LOCALIBUS.
larem atting 're, ut brevitati, quam hujusmodi exercitatio postulat, consulam, simulque ne eruditis Professor bus taedium pariam. Quare, omissis in horum morborum originc , propagationem, et periodos, dis. qui litionibus, ingeniosis magis quam utilibus; ut et etiam in specialem veneni venerei qualitatem et naturam ; ea solummodo, quae ad praxin et curationem
potissimum spectant, simpliciore stylo percurram ; si
quidem fustragante Seneca, L p. 76. Non quaerit aeger medicum eloquentem, sed fanan
MEDICORUM nunc communi consensu comprobatur, labem Veneream unica tantum ratione, eX traduce
scilicet communicatione facta, ab infecto in sanum propagari. Et quamvis rariores aliquot apud auctores medicos contagionis trii jus contrahendi casus inveniantur, nempe ex aegri halitu. in iisdem linteis jacendo, easdem vestes induendo. Rc. jure tamen licet horum casuum fidem in dubium vocare, cum quotidiana
et certa experientia constet, contagiosum hoc venenum ex contactu immediato. proximo et intimo, solummodo propagas i. Et quamvis ex hoc contactu pariatium ulceratarum, pure scatentium, ubi pori cutis apertiores, laxi, et veneno facile permeabiles sunt, praecipue si epiderm is derasa suerit, verisimile est, venenum in aliquamcunque corporis partem imbibi posse; hi tamen, qui liquuntur, praecipui atque ordinarii in .fectionis contrahendae modi inveniuntur. I. Ufltis veneris II. Lactatus, quo nutrix impura alumnum inficit; vel infans, aut etiam adultus inquinatus,
405쪽
DE MORBIS VENEREIS LOCALIBUS. 38
natus, in nutricem sanam sugendo luem transmittit. III. Basia, qui casus, etsi rarius occurrat, exemplo tamen non caret; quando, scit saliva, purulentis mi aiamatis ex ulceribus in gingivis, labris, et interioribus oris partibus inhaerentibus, inquinata, seminio morboso, ex intimo contactu l brorum. contaminat sanum. IV Genitura, qua foetus tenellus, alterutriuS parentum vitio, in utero labem haereditariam suscipit, eorumque delicta immeritus luit. Et in hoc caiu posteriore solummodo, lues universalis, absque praecedenti aliquo mo ibo locali, contrahi posse videtur; quum in omnibu6 aliis, primo semper eae tantum corporis partes assiciantur, per quas virus venereum fuit admissum, localibus et topicis symptomatibus, prius quam sanguis, caeterique corpori S humores, contagio ne inquinantur. Hinc evenit, ut, sit ab impuro coitudi manet, inflammationes, ulcera, et variae genitalium affectiones, gonorrhoearu ira, cancrorum, bubonum, Sc nominibus vulgo instignitae, semper primo oriantur ; si ab infante inquinato contamin Ctur nutrix, in hujus mammis, mariam illarumque papillis, primo semper ulcera, aliaque topica symptomata Venerea, appa rent ; contra, si nutrix impura alumnum inficiat, exaphthis, variisque in interiore oris parte assectionibus, lingua scilicet, gingivis, palato, cognoscitur. Quem admodum etiam in iisdem partibus similia accidunt, si e basiatione, aut labra labris conserendo, contagio contrahatur.
406쪽
388 DE MORBIS VENERE IS LOCALIBUS. DEFINITIO.
Unde patet. morbum υenereum localem lacile definiri posse, primum infectionis gradum, Velituem Veneream incipientem, quando contagio nuper admisia adhuc iis corporis partibus inhaeret, quibus ingressa est; et labes etiam vicinarum et circumjacentium partium limitibus est circumscripta. Ad praxin autem perutile est, hanc claram et distinctam horum morborum ideam teneri, quum saepe uni corporis parti virus venereum diu astrictum comperiamus, nulla, aut saltem minimo, progressu facto ; et in paucis casibus, sola fere naturae ope, virus posse corpore expelli ; in plurimis vero, artis auxilio, in hoc incipiente locali et topico statu, profligari, debellari, et radicitus extirpari, nulla labe ulteriore in corporis habitum inducta, nec sanguine nec aliis corporis humoribus contaminatis: Quod si fieret, lues universalis vel confrmata dicenda est ei. Et hoc in loco, quae huc spectant, quaedam e docti stimo Apruo de morbis Uenereis adducam, quae horum morburum diagno si inservient.
I. Virus venereum partibus, quascunque assicit, s ruborem, calorem, tensionem, uno Verbo, phlogo stans vel inflammationem infert. II. Virus venereum sibi permissum sensim rodit, exulcerat, depascitur partes quascunque aliquandiu ς inflammavit.. III.
407쪽
Dp MORBIS VENEREIS LOCALIBUS. a 8
III. Virus venereum in partibus, quascunque at- tingit roditve, scirrhos, tumores scirrhosos, callosque producit. Hic observare licet, post admirandos variorum v nenorum in corpori animali effectus, et operationes mechanicas, nihil esse admirabilius, quam naturae vires atque conatus in hisce ipsis expellendis, proce Dsus quidem suos et methodos, pro venenorum Vari et
te, variantis ; in singulis autem processibus aequabilis et constantis : Quod permultis exemplis, in varioloso,
pestilentiali, aliisque venenis, illustrari potest. Sed
nullum magis, quam Virus venereum sui ad propositum redeam) videre est, veneni sui constantem et aequabilem vim et effectum, in partibus primum effectis exserere ; atque adeo naturam, singularem quandam vim suam et processum, in eo pellendo et subigendo, semper adhibere, in quacunque corporis parte ex re centi infectione consederit.
Ex sequentibus enim apparebit, hoc modo et processu, hisce primariis assectionibus, sciet. inflammatione, ulceratione, et suppuratione partium, virus expelli posse ex corpore. Ut hoc confirmetur, effectus et
progressus hujus infectionis notabimus, ubi primum in
externis solum partibus insidet; tum enim singula facillime observari et animadverti possunt, utpote oculis, aliisque sensibus obvia et aperta. Non raro in viris accidit, post impurum concubitum, aliis corporis partibus illibatis, virus venereum, in sebaceis seu odoriferis circa balani coronam glandulis, subter cutem adsitis, sedem suam habere ; et hic semper primo se produnt inflammatio, calor, et dolor partium, quos
408쪽
q9o DE MORBIS VENEREIS LOCALIBUS.
quos humoris lymphatici, tenuis et diluti, profluxus
excipit, qui in dies et acrimonia et copia auctus, par tium ero lsiones, et interdum exulcerationes, in balano
et interna praeputii facie essicit. Si autem, ut primum haec prodeunt symptomata, pars tepida, mollis, et perspirabilis servetur, si toto topicorum emollieri.
tium, attrahentium, et leniter detergentium usu, solua ut cataplasmate, inflammatio resolvatur, humoris acrimonia demulceatur, et uberior ex erosione aut ulceribus fluxus promoveatur, intra paucos dies humor lenior, parcior, et spissior evadens, sine minimo labis serpentis periculo, aut recidivae metu, tandem sponte sua profluere desinit. Et hoc modo nullus dubito, quin in quibusdam levioribus gonor rhoearum speciebus, Virus venereum e corpore eliminari interdum possit, nullis adhibitis internis medicamentis ; ubi inflammatio, sci Z. cito resolvitur, acrimonia veneni obtunditur, labes latius serpere prohibetur, et virus sola partium, ubi morbi semes erat, benigna suppuratione penitus ejicitur. Sed in priore casu, nempe glandularum odoriferarum infectione, ut ut levis sit, si medicantis imprudentia fluxus cohibeatur. vel etiam aegri incuria, humor diutius intra praeputium et glandem retentus, majorem acrimoniam acquirat, tunc in fiammatio, dolor, et partium calor augentur, erosiones latius et profundius serpunt, et saepe in ulcuscula parVa, callosa, et contumacia, vulgo cancrofa dicta, degenerant. Haec ulcera canerosa interdum a causa jam dicta oriuntur, saepius autem p uitularum discretarum, cito ulcerantium, forma, primo poit coitum impurum prodeunt. Et hic semper comperimus, ubi nec gonorrhoea nec bubones
409쪽
DE MORBIS VENEREIS LOCALIBUS. 391
bubones adsunt, si cancri sicci et callos maneant, nec ad digestionem perduci queant, praesertim ubi verru
carum vel callorum sorma, varias genitalium partes et perinaeum obsident, sanguinem, nisi summa adhibeatur cautela, seminio morboso cito contaminari ; quod CX horum ulcerum et topicarum a Getionum stu, in balano, sciet. praeputio, vel alia quavis penis aut perina ei parte, contingere Vix videtur ; sed ex horum natura et indole propria, qua ad suppurationem, aut digeststionem, ad virus ejiciendum necessariam, perduci non possunt : Praesertim quum ulcera rite suentia in his, aeque ac in aliis corporis partibus, salutarem morbi solutionem spondeant; ut ex bubonibus benignis et rite apertis, ex gOnorrhoeis, ulcerationibusque largis, in quacunque parte ex recenti insectione, ubertim et libere pus copiosum et benignum emittentibus, praesertim si remedia idonea adhibeantur, virus admisium cito et tuto e corpore prorsus eliminari potest.
Unde patet, quae sit horum morborum prognosis, sciet pro copiosa et benigna suppurationis et digestionis ratione, salutem aegri, et contagii extinctionem,
Hinc etiam primaria indicatio curativa desumenda, sciet. in omnibus hisce ex insectione recenti topicis affectionibus et ulceribus, in quibuscunque partibus apis pareant; ex hisce partibub, ut propriis morbi seditius, atque via et exitu a natura ad id destinatis, virus eliminandum esse. Nempe, quacunque parte ingressa fuerit labes, ea conandum luem exigere, naturae Obsecundando,
410쪽
3 a DE MORBIS VENEREIS LOCALIBUS.
cundando, ejusque conamina promovendo, quod saepissime fit copiosa et larga ex ipsis partibus digestione et suppuratione. Quoniam autem hoc non semper plene essici potest, propter ingravescentem veneni vim,
ulcerum venereorum naturam, indolem, et situm, variasque affectioneS, tumores scit. scirrhosos, callos, &c. quique nunquam ad suppurationem et digestionem, ad virus pellendum idoneam, perduci possunt, contagione interim symptomatibus saevis sese diffundente, et sanguinem infecturo, arte Occurrendum est; ejusque progressus terminandus usu mercurii, unicae verae specificae adversus hanc luem, sive localem, sive universalem, antidoti. E cujus usu prudenti in variis praeparationibus, quantitatibusque, variaque administratione, tuta, plena, et stabilis curatio quam maxime pendet. In quam rem sequentia haec theoremata ponere conabi
I. Quum Mercurius crudus inunctus, per cutis poros, naturali sua forma, ad sanguinem permeans, luemquam maxime inveteratam, si non ultra, at aeque saltem ac ulla praeparatio mercurialis, sanet et tollat; statuendum est, simplex hocce et genuinum minerale certissimam esse hujus veneni antidotum ; et quicquid a multis de praeparationibus mercurialibus specificis, arcanis, eorumque venditatis effectibus, jactetur, has
eatenus tantum operari, et ad virus venereum eradi candum valere, qUatenuS mercurius in nativam suam
formam in sanguine redactus est. Unde hae ex iis eligendae, et prae aliis usurpandae, quae facillime et tutissimi