Thesaurus medicus: : sive, disputationum, in Academia Edinensi, ad rem medicam pertinentium, a collegio instituto ad hoc usque tempus, delectus,

61쪽

DISSERTATIO PHYSIOLOGICO MEDIC AINAUGURALIS,

SECRETIONE BILIS.

V A Μ, ANNUENTE DEO TER OPT. MAX. Ex Auctoritate Amplissimi SENATUS ACADEΜICI, Et nobilissimae FACULTATIS MEDICAE decreto,

Psio GRADU DOCTORATUS,

Eruditorum examini subjicit

Ad diem 1 o. Junii, in Bibliotheca Academiae Edinbum gensis, Hora Io. ante Merid.

ED IN BURGI:

63쪽

Amplissimo, ornatissimo, spectatissimo Domino,

D. ALEXANDRO MURRAY

Equiti Baronetto; Viro, quum ob natalium splendorem, Tum ob proprias sibique congenitas virtutes, Ingenii solertiam, Morum elegantiam, Insignesque alias animi dotes, Admodum conspicuo :

Disertationem hanc Physiologico-Medicam,

Summo eo quo par est obsequio et Veneratione,D. D. C. Q.

GEORGIUS GRI EVE.

65쪽

DISSERTATIO PH YSIOLO GICO-MEDICA INAUGURALIS,

SECRETIONE BILIS.

, i. A D Bilis secretionem perficiendam cum va- ria conspirent viscera et vasa, singulorum officium summa qua possum brevitate exponere, atquCamplam hanc materiam intra arduis dissertationis inauguralis limites contrahere conabor : Si autem, dum brevitati studeo, minus perspicuus evadat sermo, aut si praetermissa sint quaedam argumento illustrando vel ornando inservientia, ignoscent, spero, aequi judices : Norunt quippe hi tum propositi nostri rationem, tum operis dissicultatem: 92. Hepar, sive jecur, organum praecipuum bilis secretioni inserviens, sua mole totum fere dextrum hypochondrium replet; supra dextram ventriculi partem, quandoque ad splenem usque extenditur, atquC sensim angustius et tenuius, ne ventriculum nimis

66쪽

8 DE SECRETIONE BILIS.

premat, evadit; duplici membrana involvitur, extima a peritonaeo mutuata, altera Propria ; partibus vicinis per varia ligamenta connectitur, potissimum diaphragmati, per membranaceum latum atque validum, suia pensorium dictum, quod substantiam hepatis ingre se sum fibras suas vaginae sive involucri venae portarum, inferius exponendi, fibris jungit. Versus dextram substantia hepatis per amplam satis supcrsiciem septo transverso arctissime accrescit; venae umbilicatis ope in ligamentum versae, umbilico, mediante peritonaeo cartilagini ensi sor mi annectitur; atque hisce vinculis hepatis moles sustinetur. ejusque debitus situs conservatur. Quod ad hepatis figuram, colorem, magnitudinem, et silmilia, attinet, haec, utpote quae ad visceris ossicium intelligendum parum conducunt, consulto omittam, ad vasa hepatis describenda properans. 6 3. Exigit ordo, ut primo loco exponantur vasa quae liquores mutandos in hepar advehunt, quorum maxime notabile est amplus ille canalis vel sinus, ex plurimis et magnis Venis coeuntibus factus, qui nomine venae portarum Vulgo insignitur. Inter venas quae sinum hunc constituunt eminet splenica, quae cum totum sanguinem a liene acceptum sine partis cujusvis

dispendio hepati tradat, videndum quidnam in liene patiatur sanguis ; ideoque paucis exponenda est hujus visceris fabrica.* 4. Lien, sive splen, in sinistro hypochondrio exegione hepatis, a diaphragmate pendulus, reni sinistro

Glisson. hepatis anatomia, cap. II. P. sy,

67쪽

istro, ventriculo atque omento annexus, situs est ; sanguinem accipit purum, cordis et pulmonis vim modo rasium, per arteriam a simistro coeliacae ramo oriundam ; quae lienis substantiam ingressa, mox finditur in ramos innumerabiles per totam ejus molem di stribu tos ; quorum alii in cellulas inter se et cum vena sple- nica communicantes, alii in corpuscula quaedam globosa, glandulas simplices omni nota referentes, termi

nantur.

1 tructuram lienis cellulosam, ut et glandulosam, strenue oppugnat ' Ruylchius. Primam autem cla. rissime demonstravit celeberrimus Dominus Monro, Anatomes in hac Academia Prosesior dignissimus: De posteriore quid censendum sit, videbimus infra in hepatis structura indaganda.

6 s. Ingen S autem nervorum numerus huic visceri impensus, cujus nec motus nec 'sensus manifestus est,

non leve praebet indicium, liquidum subtilissimum, nervosum, haud exigua copia sanguini hic loci misceri. 6 6. Hinc lienis actio videtur e Te, I. Lympham

tenuem in glandulis secernere, .quae per ductus peculiares in venas et cellulas defertur ad sanguinem ibi diluendum. a. Respirationis vi sanguinem in cellulis remoratum comminuere, attenuare, secreta omnia iterum confundere, conquassare. 3. Liquidum nervosum addere, sicque sanguinem, qui tenuissima hepatis ustiacula subeat, idoneum reddere.

G Haec

et Thes. Analom. 7. p. 37. ct alibi.

68쪽

so DL SECRETIONE BILIS.

Haec omnia firmat sanguinis ex vena splenica educti singularis indoles, qui, observante i Bolinio, tenuis, solutus, purpureus, ruber, non facile coli crescens, in serum et glebam scissilem vix secedens, deprehenditur: Sanguis in liene sic praeparatus venae magnae spleni Cae committitur, ut per ejus ducitum in venam portarum, atque inde in jecur fluat.

f 7. Epiploicae dein venae adportarum venam Dr- mandam concurrunt, quae sanguinem ab omento reducunt, hoc viscus a caeliacis et me sentericis arterias accipit ; quae in plexus reticulares et in venas similiter dispositas abeuntes, per canales laterales intra cellularem hujus visceris substantiam multum subtilis olei deponunt : Quod ibi accumulatum, retentum, latum, agitatum, per motum perpetuum partium vicinarum tenuius mobiliusque redditum, in venularum ostia se insinuat, per ramum spleni cum et mesenter i-

cum in hepar deserendum. Quem oleo omenti assignavimus tramitem, ad oculum demonstravit m Malpi-ghius, qui in ranis et pennatis, pressis vesiculis oleo sis, olei guttulas in vena portarum observavit. Quemadmodum itaque lienis sanguis, lympha et spiritibus dives, sic et omenti oleo subtili scatens ad hepar defer-

s 3. Proximae sunt venae sanguinem a me senterio et toto intestinorum tractu advehentes ; quae in unum Iruncum coeuntes, cum ramo splenico junctae, magnum venae portarum alveum constituunt.

i Circul. Anatona. P. 22q.: De omento, P. 42.

69쪽

DE SECRETIONE BILIS.

f 9. Sanguis hicce, ab intestinis redux, humoribus

quidem per intestinorum glandulas et vasa exhalantia

spoliatur ; sed loco huius, chyli pars subtilissima, et

sorte etiam ipsius bilis, munere suo in intestinis jam functae, portio tenuissima, venis bibulis absorpta, in

venas misera icas recipitur ; ut argumenta sequentia probant: I. Harum Venarum numerus et capacitas, hic triplo major ratione arteriarum, quam in alia quavis corporis parte. 2. Harum fabrica singularis ; intestinum quippe annulorum instar cingunt, ex quibus annuli S ramos vasis sanguiferis minores emittunt. 3. Anato me comparativa, in pennatis lactea non reperiens; quorum itaque omnis chylus in venas me feraicas recipi debet. q. Harum venarum peculiaris decursus, qui non in 'venam cavam, sed ad hepar arteriae in modum tendit.

s. Liquores ad multas saepe libras intra paucas horas hausti, quorum tanta copia tam brevi spatio per solas lacteas transire nequit, neque per alvum excerni ob servatur. 6. Bil sit experimentum, qui in cane vivo, ligatis arteriis mesera icis, post paucas horas venas succo quodam subobscuro, cineritio, et sapore singulari praedito, turgidas invenit. 7. Denique constans Observatio, quod ubicunque arteriae exhalantes reperiuntur, ibi venae absorbentes adsint. 8. Sed rem extra omne dubium ponit Reverti orstii ' experimentum ;qui flatum ope tubuli in venam me feraicam immissum

ad intestinum pergere, illudque distendere vidit. 3 IO.

De motu bilis eirculi P. 37,

70쪽

uei DE SECRETIONE BILIS

6 io. In ventriculo idem obtinere docent ea dei insere argumenta, ut et subita virium ab ingestis resectio. Praeter venas hactenus memoratas,i sunt et aliae aventriculo sanguinem revehentes, quae hune canalem adaugent: Scilicet Venae breves, et gastrica major, quae suum sanguinem in ramum spleni cum insun dunt ; pylorica, quae in ipsum truncum venae porta

xum se exonerat, aliique ramuli quam plurimi, qui cum ramis ab omento juncti gailro- epiploicam dextram et sinistram constituunt: Haec in ramum spleni cum, illa juxta splenici et me senterici concursum

terminatur, et Venula quae sanguinem, perfuncto suo munere in Pancreate, adfert.

8 11. Ex dictis intelligi potest indoles illius sangui

nis qui ex variis locis in sinum venae portarum concurrit. Sanguis enim a ventriculo et intestinis redux,

subtili absorpto liquido, dilutus et suidus redditur. Sanguis lienis vim passus, actione hujus visceris jam breviter exposita, et spirituum animalium forte admistione, sui dissimus sit. Sanguis per venas epiploicas ab omento adductus, subtili oleo rancescente scatet Omnis hic ce sanguis, a diversis plagis proveniens, in

magno Venae portarum at V eo, ut alterna respirationis contunditur, conquassatur, idoneus ex quo bilis liquidum, amarum, DPOnaceum, resolvens secernatur, redditura

I 2. Vena autem portarum sic constituta, oblique sursum et dextrorsum tendens ', binas alias venulas

' at Vesal. de corpus human. labrica, lib. 3. c. I.