장음표시 사용
141쪽
theos I. Ide, Deἱ est idea enistis summe persecti. v quomodo non possit esse in nobis idea Dei . hi si a Deo
xa a: Disputatio prima , Art. VI.
potuerint ab Antenatis commigrare ad Posteros λ Quare eum hae aetate frequentissmum sit hac in materia argumentum Cartesii ,& a Uitis quidem cximie doctis habeatur pro demonstratione , ua vividior & urgentior afferri nulla possi; ut e contra non deunt qui nihili illud pendunt, quin & multis contra aequi ratiocinii leges vitiis laborare conclamitant, proposui supponere hi illud variis hine & iude disquisitionibus ac contention Ibus exa minis serii & non praecipitis. Argumentum itaque, de quo in utramque partem perpendendorigitur , tale est : Quidquid clare re distinctὸ percipio comprehen-H in idea alicuses rei , pertinet ad illam rem. Atqua percipio clare Od incte existentiam actualem comprehenda in adea Dei. Igitur ex Flentia actuatis ad Deum pertinet: Er ita Deus necessario exsit. SO-let S in hune alium modum, sed omnino coinc lentem, proponi r uidquid pertinere ad rem, cujus ideam in mente habeo, elare ct H tinete percipio, id ad rem illam revera pertinet. Sed elare O iustineis r. percipio existentiam actualem pertinere ad Deum , cujus ideam in mense habeo. Igitur existentia actualis ad Deum pertinet : or ideo
Notandum secunia argumenti propositi robur juxta omnes qui a Cartesio stant, in hoc situm esse, quod idea Dei sit idea entis summe persecti . & quo proinde nihil perseditus cogitari
possit: quia vero quocunque ente, quantumvis perfecto, si non existeret, cogitari aliud perscctilis posset , videlicet tale ens , quod his omnibus eo gitabilibus perfectionibus annexam neceta 1 ario haberet existentiam ; ideo existentia pertinet neces Iarib ad id eam entis sunt me perfecti. Deinde & argumentationis suae vim corroborant Cartesiani ex eo, quod idea entis summe per fecti, ac proinde infiniti , sit etiam quodammodo infinita : unde evidenter conjicitur mentes nostras non illam hausisse ex hince rebus caducis & momentaneis, in quarum speciebus exhibitis nihil nisi finitum est ; sed neque haurire ex se ipsis, aut parere potuisse, ob nativam tenuitatem & limitationem intellectivam, cujus ipsae sibi ipsis sunt consciae. . Et ideo neccile csse, ut idea praemisia entis summe persecti aeceptam illi reserat suam originem,& illius eapropter clare demonDiret existentiam actualem ad eundem modum, quo fons ex siunmtacditissimi' montis supercilio scaturiens, nec inde scaturire valens , nisi profluentes latices illo usque E mari per meatus subterraneos Procilissent, probatio cst demonstrativa maris alicubi existentis. Λς
142쪽
In quo subj icitur examini Theolog. Sc. I 23
tandem eo illustrius simill ac efficacius reputatur Cartesia mimistud ratiocinium , quo clarior distinctiorque est in nobis idea entis illius summe perseeti: quia videliue hinc splendidior affulget vis absolutissiniae illius necessitatis, qua debcat ens sumis md perfectum tam clare, tam distincte intellectum existentia frui 'eaque par necessaria , cujus sublatio illud utique ad nihilitatenientium merd chimaericorum deprimeret. Sunt equi dein non pau- . ea alia, & in Scholis Cartesianis afferri solita in expositionem& confirmationem propositi argumenti motiva r verum quae hic attuli obiter , ea sunt in quibus plus adest lucis & roboris , &ideo curanda non est praetermissio caeterorum. Notandum terti. istud argumentum , cujus author jactatur v. Cartesius, fuisse olim, & motivis pdtioribus communitum, & Qv ii erin probabiliores consequentia, dilatatum a S. Anselmo Archie- rem C.rtesii piscopo Cantuariensi, in tribus praesertim libris tertii tomi, εις 3 praeos' nempe iis , qui sic Ins cripti sunt, Proselog on , pro ιη piente, s. Anselmo.
ηιra insipientem, ubi quidquid dixit hac de re Cartesius , vel quisquis alius pro Cartesio ; quidquid rursus fuit Cartesio , Illiusve Sectatoribus contradictum, id & longE prolixius, de& multo subtilius solidiusque reperitur praeoccupatum , &in utramque partem disputatu in. Haec pauca verba ex Inul-ris satis est , si hic retulero ex cap. a. Proselogii. Convincitur ergo insipiens esse vel in .nteluctu aliquid, quo nihiι majus evitari
potest ; quia hoe quum audit , intelligit i cst quidquid inteuigitur , in intellectu est. Et certὸ id, quo maJus cogitari nequit , non potes esse in intellectu Iolo : se enim vel in Iolo inteluctu est, potest euitari esse ct in re, quod majus est. Ex quibus verbis sic licet argumentari. Id quod tale intelligituri ut eo nihil maius cogitari possit, existi trat qui tale quiddam intelligitur , vel etiam ab insipiente, scilicet ab eo qui dicit in corde suo, non es Deus t ergo tale ens existit a quid vero illud est , nisi cns summe persectum , nisi Deus ipse , cui uni propria est idea entis summe perfecti. Ubi perinde est ae si dixisset D. Anselmus existentiam actua- v I. Ieni clare & distincte comprehendi in idea entis summὸ persee- Fxponiturti, eu)us utique idea clara & distincta ita ingenita est omni men- 'Iis inti, ut neque inops illius sit mens praedicti insipientis: ae tum β. An hine intulisset existere ens illud si imme persectum, hoc est Deum ;sic itaque praeoccupavit D. Anselmus argumenti, de quo hic agi-
tur, Carte ni nuncupati, v ita omnem , quin & formam , licet non iisdem verbis conceptam. Praeterea vero ut de isto sancto
143쪽
Itaque Car testus non author rgumenti
Laudandus amen est . quia tenta vit illu4 alis Iust tare rio..ia lumini
et 24 . Disputatio prima, Art. m.
Doctiore taceatur, qui fuse & expresu hujus ratiocinii modoς Omnes pertentavit, adeo nullus est ex sanctis Patribus, qui non illud insinuaverit, ut mittim sit potuisse sive Cartesium opinari se primum esse, cujus menti fuissee obvium , sive praesertim Cartesii Sequaces primas Magistro suo ratiocinationis toties a tot viris antiquioribus & celebrioribus repetitae partes atque Iaudes
Qiud enim praestiterunt sacri Scriptores , duni incubuerunt deinonstrandae Divinae existentiae ex anticipata , & alte mentibus nostris ingenita , quin & cordibus inscripta indelebiliter Dei notitia , nisi quod hanc ipsam Dei ideam, & ita quident claramae distinctam , ut nemini quidem manifesta non sit, inferre voluerunt esse Divinae existchtiae demonstratrieem; quasi dixisse ne non esse in nobis frustraneam aut superfluain ideam illam , nec a nobis in nobis , scd in nobis esse in pressalia ab illo ipso Deo , quem nobis ita clare, ita distincte existentem repraesentat , ut nullus de tam clare, tam distinisu repraesentata existentia vel minimum ambigendi supersit locus. Quo pacto perinde est acisi in hune modum discurrissent: Existentia clare & distincte perciis pitur comprchensa in idea Deir igitur Deus existit: in quo disci irrendi genere splendet tota vis argumenti, de quo hic agitur , Cartesiam nuncupati r& ideo non potius est Cartesi . imo miniis , quam cuiusvis alterius Scriptoris , qui illum sic argumentando praecesserit. Veruin absit, ut hae in parte contra Cartesum invidi I ulla
movear ; quin potius si quid hic novi, aut si quid antiqui hienove dixit, id laudo plurimum ; quia mihi plane constat id ab illo dictuin, & candide,& studiose pro stabilienda , quae prima est
& momenti primarii, veritate' Et mihi rursus nunquam non exosa fuit, sive nimis praeceps, sive nimis malevola eorum censura,
qui nescio quid impium turpiter suspicati sunt in conatu piliasimo. Placet censura longe alia praestantissimi Viri Huetii, qui sic aiebat: Nihilominus tamen , etsi eum sua opinio palam fusi ιrata es, magna ei est tribuenda laus , ob studiose navatam in cerinti mis asioquι dogmatis asserendis Or comprobandis operam , ct ob
accommodatas utcunque in his argumentis , utinam aeque in eateris ,
ad Religionis Christiana veritatem Philosophia sua rationes. Tandem his praemissis, quale mihi videatur serendum de praesuinpta Cartesiana demonstratione judicii , intelligetur ex assertione se
144쪽
In quo subjicitur examin; Theolog. cae e. ra
Argumentum , quod supra retuli, Cartesianum, non habet omnes eonditiones legitιma demonstrationis : quιn etiam vitioseum videtur elin primis vitio , quod est petitionis principit: ct ideo mutium abest quin pro plene or adaquase demonstrativo statἰm habendum sit. Acet pro demonstrativo ex parte, ct secundum quid haberi possit, si insensu , qui a Cartesiano fuerit alienus, accipitur. Probatur prἰmo haee assertio ex modo singulari 3e individuo My . . quo praedictum argumentum procedit; sic enim procedit. Qui st id clame ct L ncte perelis , ore. Hic siquidem modus argumen- .strandi, praeter ipsum qui argumentatur , convincere neminem dividum podest : neque enim eonvincere nisi illum potest , qui sic clarE& distinctὸ id totum pereipiti neminem vero compellit ad id clarὸ & distinetε eone ipiendum , multoque minus ad admittendum. Et ideo argumentum debuit procedere modo quodam universali , qui parere in omnium mentibus convictionis aneluctabilis foetum posset : quare occurreret sic generatim argumentari dicendo i Quidquid elath de distinctὸ percipitur comprehendi in idea alicujus cci . perriri' ad illam rem pat qui omnes percipiunt elarE Be distinctὸ existentiam actualem comprehendi in idca Dei: qua propositione minori sic universali facta & audita, unusquisque nostriam, vel suo firmaret illam consensu , vel dissensu infirmaret: praesertim quia neino se ipso melius scit quid sentiat, quidve intelligat circa id eam, pro qua disquiremta interpellatur. Imo quia quisque nostrum, tam sibi talis ideae conscius est iumente sua, quam nescius in alienat idque vel maximὸ sic sta- p 2.t
tuendum occurrit, ut faveatur Cartesianis, quorum singuli nes- debui deeciunt se esse, nisi quia sciunt se cogitare; caeteros autom esse tan 's' tiun conjiciunt, quia nesciunt an cogitente quanto itaque minus sciunt quid illide Deo cogitent Quare illud argumentum, quod sic individue proponitur, erat universaliter proponendum rnam alias quis non videt pronum esse, ut qui illud repetit, renpondere in hunc modum possit: Quidquid elare or d inste percipis, oeci concedo majorem ; atqui percipis elare ct di incte, orc. concedo minorem: Igitur existentia aetualis ad Deum pertinet ;di D
145쪽
tinguo consequentiam : quantum ex te est, qui ita percipis elare . de distineth ; concedo e quantum est ex caeteris, qui non ita per ei piunt, nego consequentiatri tuain. Ubi perspicuum est. consequentiam illam nullius adversiis eum, quῖ sic respondisset, fore robotis, nisi ad illam accederet vis adjectitii syllogismi, quo quidquid ab arguente elare de distincte circa ideatia Dei reprae sentativam percipitur, id ab omnibus ac singulis hominibus aeque percipi probaretur. x L Probatur secundo haec eadem assertio ex deseetii evidentiae suffi- έ;, ah, Eu cientis comperto in utraque praemissa argumenti illius Cartesia-xa libera est ni. Itaque ut libere dicam quod sentio de majori illius propo- , VNR ' sitione , fatebor hane es Ie discurrendi methodum humanam, quari ulla tutior hactenus tradi potuerit; tribuendi videlicet propo- sito cuivis subjecto attributum, quod clarE 3e distincte perceptum fuerit in i Ilius idea praeconcepta , ut par est, comprehendi. Hinc audacter affirmamus numerum binarium csse parem, Iernarium esse imparem , circulum aequi distare a centro, & lineas parallelas ab invicem , caeteraque hujusmodi. At nihilominus plurima sunt, quae obstant quominus clara illa & distincta perceptio attributi comprehensi in idea subjecti habeatur generatim pro canone judicii infallibilis: imo illam esse mendacio de errori obnoxiam suadent experientiae tum extraneae, tum domesti-
xii. Extraneis siquidem, ad hoc ut ita suadeainur, movemur experimentis hominum , qui de re una 8e individua ita clath, de di G. 2, ob tinera, de simul ita contradictorie , & ita constanter sentiunt, utis . . 'liod auer ita se habere, adhibito etiam jurejurando, affirmaret .
quis habent juraret alter ex adverso aliter se habere. Hinc prodeunt de tot
ka . sis ςbus x m di ςriis iudiciorum humanorum dissidia atque litigia
finienda nunquam , ob parem videlicet M perseverantem claritatem & distinctionem idearum ci rea res, de quibus E diametropugnatur. Quin etia in claritas idearum. illa , de ex illa enascens in opinionibus prae conceptis tenax mentis adhaesio, saepe pariunt adeo firmam discedendi nusquam a praehabito judicio voluntatem , ut comperiantur qui perinde parati sint pro tuitione opi-H. o. Dysenum ς adverso Pelli rus repugnantium mortem oppetere. Fuit sisti s ... . qui difficultatis huius modum Cartesio solvendum obiiceret , tap. e. . Vir eximius Gassendus; at non solvit alum Cartesius, quia non. respondit, nisi quod probari nunquam potest illos clare Or distincte Exist. Pr . percipera id, ruod pertinaciter Urmant.
146쪽
In quo subiicitur examini Theolog. sc. I a
Verum s illa clara & distincta perceptio non satis probatur ex a firmatione, qua nulla possit esse constantior, siquidem & vitae praesertiir; unde mihi & a quo aliquando pro habitur Cartesium elar E & distinet d percepissc ea multa, quae docuit& affirmavit
cxtra omne mortis oppetendat & pro rebus affirmatis sustinen- lae periculum Accedunt postmod viri extraneis experimentis do. inestica ; quandoquidem nemo nostrum est, cui non contige rit ex aliis opinionibus in alias commigrare , ob id nimirum
quod hae e & illa tam elare ae distincte deinceps ipsi visa sunt
falsa esse, quam ante vera reputarentur. Accidit autem praesertini haec opinionum commigratio ex usu ratiocinii, quo hinc claritatis , hinc obscuritatis id earum vices mutantur: unde necesse est lata de rebus aliter aliterque perceptis commutari judi- Cia. Et sane , ut hoc uno exemplo utar, quis suo lumini naturali reluctus & cogitans de duabus lineis ad se invicem continuo accedentibus, non putet suturum esse necessario, ut tandem aliquando
sese intersccent γ Id veho sic putat, quia sibi sic apparet ita dilucide, ut dilucidius nihil.
Attamen pro re comperta&denaonstrata est apud Geometras, quod linea hyperboli ea , licet ad asymptotuni continuate accedat , nihilominus attingere nunquam valeat , licet infinita itriusque supponatur protractio. Tam clara itaque est homini istas Geometriae leges ne seienti falsitas illa, qua in eidem post-niodum non ignoranti haec veritas : & ita ex claritate id earum non omnino probatur veritas rerum. Neque infringeret hujus ra.
tiocinii vim , qui ad plures gradus claritatis refugeret, quorum infimus, aut etiam medius non suis ceret ad veritatem , 4ed suffaceret supremus. Non , inquam . infringeret hujus ratiocinii vim ;quia sit peresset proferendus canon ad infallibiliter dignoscendum quis ille sit supremus claritatis gradus , quem jactare quidem se posset Cartesius assecutum , contendere autem caeteros sibi dissentientes esse minime assecutos. Sed quis non videt quantum in hoc, & invisae praecellentiae, & inauditi fastus redarguendus occurreret
' Venio jam ad minorem propositione in argumenti praen issi, videlicet istam : Atquι peregis elare ct distincte existentiam actiιalem comprehendi in iisa Dei; et rca quam certum est nemini praeter arguentem notum esse & evidens , an propositio illa vera sit ;quia nemo claritatis alienae intellemialis conscius est: quare li- ςt privatim posset aliquis utendo hac argumcntandi forma si
quia mutatur elatitas ideatum x IV. Itaque non
omnino pr hatur veri tas rerum exelaritate idearum.
147쪽
. Idea reἰ non probat existere rem illam. quam reptaesentat. x VII. Et se mentum praemissummon habet RFeientem avidentiam.
1 a s Disputatio prima, Art. V I.
bi ipsi demonstrate quod vellet; at demonstrare non posset alteri. Quin nee sibi omnino demonstrare posset ς tum quia certus apud se ipsum non est de gradu claritatis ad infallibilitatem x quisito : tum maxime quia nec certuς est vel ipsam Dei ideam esse apud omnes unam & simplicissimam :&ideo non est certus , an existentia actualis comprehendatur in ea , quae caeteris affulget, Dei idea . licet id ita comprobetur in illa, quam apud se experitur. Tum deuique cum advertat non Omnes hac praesumpta demonstratione .pariter abripi in assensum. & concessionem Divinae existentiae . hinc ipsi vel invito adest dubitandi locus . 'quin clare & distinctὰ percipiant existentiam actualem in idea Dei comprehensam. Ex quibus circa inevidentiam praemissarum dictis , liquido constat argumentationem Cartesianam, de qua est sermo , esse legitimae demonstrationis conditione primaria des,
Probatur tertio haec ipsa inertio ex proprietate omnibus notissima idearum, ad quas solummodo spectat representare res in se ipsis nudas & ab existentia seorsim positas; quare vanum quid fle ridendum esset, si quis ex idea montis Lunam suo cacumine at tingentis praesumeret inferre talis cujusdam montis existentiam
actualem. Et haec quidem non solis ideis faetitiis inest proprietas, aut potius propria imbecillitas, sed etiam ideis iugenitis& primorum principiorum repraesentativis , quae quidem pro bant illorum veritatem abstractam , sed concretam non important; quo pacto veritas ideae repraesentantis triangulum ex tribus angulis coalescens omnino fiat absque delineata vel sculpta ulli bi evra mentem forma trianguli. Tum vero si ita est , haud dubie esticax non est ad existentiam Dei demonstrandam argumentum, cujus tota vis ex idea Dei me-rὸ ac simpliciter considerata deducitur di quamvis enim illa, siquidem entis summe persecti repraetentativa, secum aliam involvat entis existentis, haec perinde ac illa non est etiam, nisi repraesentativa entis videlicet existentis, 3c ideo ex neutra satis insertur ens illud summὰ persectum extra mentem existere. Prael re quoque si attenditur paulo accuratius quid probet tua idea Dei, quatenus comprehendens existentiam eiusdem Dei, comperietur per illam nihil aliud probari, nisi quod cogitetur necessario Deus quatenus existens, & ita non probari nisi esse existentiale Dei, quatenus cogitatum. At esse existentialc cogitatum , di esse existentiale absolutum, non sum, ut evidens est, unum Midema
148쪽
In qu ubicitur' examini Theolog. se. rast
idem. Igitur saltem in hoc argumento Cartesiano ex ideis ducto, nisi aliunde illustretur, est aliquid subobscurum , propter uod a legitima demonstratione, quae lueis quamdam plenitu-inem amat, non parum deficit. a Dixi postinodum in assertione argumentum illud Cartesianum l. videri mihi vitiosum , eo scilicet vitio , quod est petitionis Principii. menta Et ratio dicendi fuit; quia dum dicitur in minori propositione: Atqui percipio clare er distincte existentiam actualem comprehendi in dea Dei, occasio suggeritur quaerendi, quid sensis lateat in die- p tione illa Dei: an videlicet subaudiri debeat Dei exi entis , an vero Dei nondum existentis, an tandem Dei prout ab athentis ab eo quod est existere, aut non existere .: Patet autem subaudiri non posse haec. duo posteriora; nam alias propositio esset aperti Dsmε falsa. Igitur subaudiri necesse est illud primum t & hoe pacto supponitur quod inquiritur: praeterquini quod proposirio evadit 'ridenda, si aliud significat nihil, quam in idca rei existentis existentiam comprehendit quis enim de hoc dubitet, aut ad quid oportet id tanto cum apparatu affirmari Patet itaque viti uin illud quod dixi; sed adhuc mggis ater illius vitii livor spendet, dum illius propositionis sensus intefer Cartesianus dignoscitur: quia enim Cartesius ideam illam
ei ita claram 8e distinctam , de riirsus ita clarε 8c distin t E expressivain Divinae existentiae agnoscit essu a Deo , futuram alioqui figmento de ludificationi obnoxiam , an non id est circuire de redire ad caput difficultatis , dum Dιvurae existentiae veritas perideae Divinae veritatem probatur; nec aliter istius probatur veritas, quam per veritatem illius. Quem philosophicum circu- r. eon.
Ium , vidit , risit , α jocularem pronuiiciavit Vir supra laudatus Huetius, apud quem plura de illo erid legere. Addidi argumentum praemissum , etsi nihil plenE δι adaequat E x x. demonstret, nihil tamen vetare , quin yro demonstrativo ex parte es secundum quid haberi possis, ac prasertim si in sensu , quia Carte--.im Iuno fuerit alienus. accipitur. Et ratio addendi fuit; quia pζr il- . .a οἰωlud eonvincitur saltem Deum ex hypothesi quod sit, necessario tiles. esse ob id cam existentiae in idea Divinitatis necessario comprehensam :& ita per illud si minus vincuntur Athel; at cert invicthredarguuntur Polythei, sive Gentiles, qui non separant a Divi nitate contingentiam existentiae , dum fingunt Deos , quorum alii ab aliis ortum habuerint. Explico me,dc dico necesse esse, ut istentia rei comitetur sortem rei, sitque eam illa in eodem Tomus I. R.
149쪽
nihil de rein bus . nisi ex Meis rerum aconfines
r 3 o Disputatio prima: Art VI.
statu aut possibilitatis, aut laturitionis, aut necessitatis, aut contingentiae; unde fit ut existentia rei possibilis non sit nisi possibilis, neque sit nisi futura existentia rei futurae, & sic de aliis. Nunc itaque argumento equidem illo probatur pertinere ad Deum existentiam , sed non probatur nisi pertinere eo modo , quo Deus esse res aliqua comperitur et unde superest probandum Deum esse retu realem, qualem Athei negant, Polythei vero
Et ideo valde premit istos ratiocinatio Cartesiana , illos vero nequidem attingit leviter : ut adhuc clarius intelligetur , si minor ratiocinationis illius propositio in hunc modum omnino aequivalentem proferatur: Atqui Deus est res, in cujus idea comΠehenditur existentia actualliiAtheus siquidem audisns hanc propositionem, fatebitur Deum esse rem cogitatam & non repugnantem , sed negabit esse rem realem : & ideo contendet non convenire illi, nisi existentiam cogitatam & pariter non- repagnantem arealem vero minime. Et hic quidem sensus rei aequivocus Cartesianus, qui Occasionem praebet nullitati demonstrationis, Ob- .servatus fuit , multis gravibus Theolosis, E quibus in nomina tum nolIm praeterire Henricum Poyriemum , unum e nostris ,
qui in suo quodam opusculo tam valdὸ subtiliter & solide . quam valde obiter argumenti Cartesiani & usum illustravit, Feabusinu detexit. Denique magis constabit per solutionein Objectionum sequentium. in quo aut vitiosum, aut laudabile sit hoc ipsum , de quo agitur, argumentum. Objicies primo. Arsumentum supradictum Cartesianum petitur ex ideis Dei& existentiae clar E ac distinctὸ perceptis r atqui Divina existentia non potest convenientius, imo non potest aliter , qua in sic demonstrari: ergo gratis redarguitur argumentum illud , veluti non habens omnes conditiones Iegitimae demoniatrationis. De majori constat. Minor vero probatur ; quia su blatis ideis rerum , ae simul sublatis elatis ae distinctis id earum inter se comparabilium luminibus, nullus superest veritatem ullam demonstrandi locus: quomodo enim non evadent in demonstra
bilia, dubia , incerta omnia, si in ideis telum clarὸ ae distinet perceptis non confiditur , si veritas quae inquiritur, in illis non
Unde nisi ex illis hauritur axiomatum evidentia , unde nisi ex illis dignoscitur totum esse majus sua patre, & idem totum
ine aequalς omnibus suis partibus simul acceptis 2 Videmus Diqitigod by Cc oste
150쪽
In quos 1 icitur examini Theolog. se. 33x
quidem in idea totius ideam unius partig eum inaequalitate illius
ad totuin i videmus 8c omnes partes 3e earum aequalitatem cum toto : atque hinc pronunciamus de singulis quidem partibus', quod insta molem totius subsistant; de omnibus autem, quod illius moli sint coaequales. Hinc generatim probamus rerum convenientias aut disconvenientia ad invicem ex convenientiis inter . se vel disconvenientiis idearum, quarum aliae sint in aliis comprehensae , aut aliae ab ab aliis disgregatae. Quare itaque non potuit, imo quare non debuit Cartesius ex idea existentiae actualis in idea a Dei comprehensae inferre Dei exist ni iam actualem. Adde quod, ut supra aiebamus, non is primus est , qui hac xxiv. via ad demonstrandam existentiam Dei processerit; sed in primis Deinde hic conspicuum ducem habuit S. Anselianim: quin etiam E sanctis Pa- cisus. '' . tribus nemo est,a quo haec ipsa Divinam existentiam demonstran- aut peeeavit di methodus non fuerit insinuata. Qitare si hae ex parte Cartesius δ' εμ-i R redarguitur, veluti qui merum aliquod sophisma Ioco verae demonstrationis artulerit , nonne carpit hac eadem reprehensio S. Anselmum caeterosque sacros Scriptores , 1 quibus anticipatum & laudatum suit argumentum Cartesii Quin etiam si hoe
argumentum ruit, ut hic contendi imis, necesse est ruere caetera
omnia , quae hactenus nobis adducta sunt , ut illa praesertim quae fuerunt ex instinctu rationali deducta di nam quid est iste instinctus , praeter ideas de Deo & de Divina existentia λ Si ita-.que in illis ideis confidi non potest, nec potest quicquam ex illis demonstrativὸ inferri atque concludi Resp. 8e eoneen majori, nego minorem, sub hae videlicet disi x x v. tinctione, quod non possit equidem probari convenientius exin . Non omtentia Divina, quam per ideas hinc Dei, hinc existentiae Deo a z.. .a
competentis, si caetera Observentur , quae pro talium id earum in. idera.
fallibilitate stabilienda opus est observari r secus vero si illa non observentur. At in hoc peccavit Cartesius , quod pro in- fallibilitate idearum stabilienda, non adhibuit, nisi ideas ipsas, claras scilicet & distinctas : & nihilominus certum est ideas ex se ipsis , quantumvj claras & distinctas, esse deceptioni ob
Hi ne plurima sunt, quae nunc tam falsa credimus , quam antὁ xx v t. vera credidimus; quia nunc tam clarὸ ac distincte nostrae obtutui sed νε-- mentis venit obviam illorum salsitas, quam ant E illorum veritas ἡ . .. a sese ostenderet. At homines caeteri, dum aliquid per ideas & consormes,dearum clarit Mem erobant, innituntur aliunde, ut possunt, il-