장음표시 사용
151쪽
r 3 et . Disputatio prima, Art. VI.
Iarum veritatem firmare r quapropter ubi agitur de existent Ia Dei demonstranda, praeter argumentum Cartesianum ex ideis ductum , ad alia illud firmantia studiose confugiunt Ad ii veto quod additur, dico argumentum illud Cartesianum, non fuisse a nobis reprehensum uti sophisticum, sed velut i non satis demonstrativum : quare nec aliter reprehendi censendum est sive in S. Anselmo , sive in caeteris Patribus, qui illud ipsu in ' praeoccupavcrunt. Imo nec in illis ullatenus reprehenditur, abis sit; quia ad illud roborandui' plurima hinc& inde motiva conquisierunt, ex quibus longὰ splendidiori luce investitum resulsit. Praeteic, vero . reprehensio argumenti illius cadit ex parte in modum nescio quem elatum ac tumidum, quo Cartesius illud proposuit , longique diversum a modo demisso δe humili. quo . ut de caeteris iaccam, S. Anselmus illius vim demonstrativam sit, dere tentavit. magis confidens in supernaturali quodam , quana. in naturali illius luminc : quare & illi has preces praemisit. Doce me quar re te , ct ostende te quaseati : quia nec quarere te possum , nisi tu doceas , nec invenire, nisi te ostendas . . . heque enim qua ro intelligere ut credam , sed credo uι intelluam e namor hoc eredo , quia nisi cressidero , non intelligam. Ad argumenta vero quod spectat a nobis superius additista ex instin tu rationali, ad probandam Divinam existentiam , hoc tantum dixeritri , quod si Lector illa recoluerit, advertet non ex simplici idearum claritate pendentia, sed ex aliis potioribus motivis , quae divinam illarum originem commonstrant, & ita de inonstrant Deum existere Objicies secundo. Si vera est comprehensio ideae existentiae aeo tualis in id ea Dei, existentia adlualis Dei rectε demonstratu e per illam conlprehensionem. Atqui vera est. Igitur argumentum Cartesianum , quod habet pro medio illam comprehensionem , est recte demonstrativum Divinae existentiae. De minori propositione non est difficultas , sed de sequela majoris hinc cile probauda, quod veritas praedictae comprehensionis & veritas Divinae existentiae talem habeant inter . se connexionem , ut altera deficiente, altera quoque deficeret: ergo nihil obstat quin recte demonstretur existentia Divina per illam praedictam comprehensionem.
Praeterea recte demonstratur possibilitas alicujus rei per ideam possibilitatis in idea rei comprehensam i imo nec aliter demonstratur : quatenus ad hoc sit sciatur an aliqua res sit possibi:
152쪽
In quo subjicitur examini Theolog. N c. t 3 3
lis, quid nisi disquiritur idea talis rei, considerando attributa illius, quorum si percipitur non-repugnantia, quae cst ipsa idea possibilitatis, illi eo res illa pronunciatur possibilis. Ergo a pari non potest rectius, aut aliter demonstrari existentia Divina.
quam per deprehensionem ideae cujusdam existentialis comprehen 1ae & necessario compertae in idea Dei. Itaque tam vere &demonstrative pronunciatur Deum existere ob existentiam, quam mens advertit in idea Dei nece Orio contentam, quam vcry3c demonstrativὰ pronuncietur hominem esse possibilem ob ideam possibilitatis eum idea hominis necessario conjutustissimam. Rei p. & nego sequelam maioris: quia ad hoc ut comprehenso, de qua agitur, sit demonstrativa existentiae Divinae, non satis est quod sit vera; sed insuper necesse est quod sit vera in. ra- intentum Lione causae, proptea quam evidenter concludatur Deum existere. At non est vera in hunc modum i neque enim Deus existit, quia sio. vera est illa comprehensio ; sed potius vera est illa comprehensio, quia Dcns existit. Quare etiam Cartesius non habet pro certa illam comprehensionem, nisi quatenus Deus est autboridearum ad illam spectantium t & propter hunc quidem recursum ad Deum pro stabilienda idearum talium veritate, diximus supra laborare demonstrationem Cartesianain clara & aperta petitione.principit. Tum pro addita dissicultate solvenda . nego paritatem et quia XXX Lad possibilitatem rei sum cit non-repugnantia, ctiam non cogitata; ad existentiam vero rei nullatenus satis cst , si rem cxistere possibilitate cogitetur , imo si id necessario cogitetur. Itaque fateor non φη sis 'posse cogitari ens summe perfectum, nisi cogitetur erat stens : at non propterea existet, quia existentia inius est necessatio cogitata : potest enim existentia esse cogitata, & non esse realis. Sicinest quidem meae menti idea hominis robustissimi , & in illa .
idea deprehendo ideam alteram existentiae necessario contentam , repugnat enim hominem cile robustissimum. nec tamen existere rat non propterea existit extra mentene meam homo ille robustissimus. Sie tutius & inest meae menti idea illius Insulae, quae, ut GeO- xxx ret. praphis placet, caeteras omnes superat ubertate soli & a manitate coeli, & inventa olim a Brandano, deIuceps reperiri non Insitae νει-
potuit, quare perdita dicta est i at quomodo uberrima & amoe- 4 inissima cogitari a vie potest, nisi sita alietibi cogitetur Nequς δ ςu carropter sequitur alicubi terrarum sub Sole scryan ea, Riij c. 1 t
153쪽
leni Insulam e potest siquidem verὸ esse perdita, & nulli bἰ eritamcntem esse, licet tau, verὶ sit menti repraesentata , qn,in re presentaretur, si rever, esset alicubi . xxx t II. Objicies tertio. Non potest dubitari quin argumentum, de ri .. - Pio agitur, sis vect demonstrativum , si medium quod ad illiusti ius,ilibi is conclusionem iniimitur, est evidens & infallibile: atqui revet . 'is rae medium est evidens & infallibile r ergo, &e. Major patet rminor vero probatur : quamni tale medimn consistit in notutia, leu visione mere intellectuali entis existentis conjuncta eum notitia, leu visione rursus merὸ intellectuali entis summὸ per steti, scilicet Dei. At tales notitiae, seu visiones , sunt eviden res & infallibiles ; .vel ex hoc uno quod sunt merὸ intelles tua lesia si e quippe vacant omni hallucinationis diserimine , quia . nec originem trahunt ex ullo corporali sensu, neque rursus ex ullo imaginationis conatu. Quam doctrinam tradit expressE D. P. G.W.M Aug. his verbis r Et per eorporalem visionem, ct per imagines estris
' poralium, qua demonstrantur in spiritu , or boni . ruunt, ct maia fallunt: intellectualis autem visio non faltitur φ aut enim non ,ntelligit qui aliud opinarur quam est; aut se inteliagit, continuo verum est. Edalibi: Ae Oero in illis intellectualibas visis , scilieet in primis E ara. principiis, miae discursu minus, quam intellectu sciuo tur, nonra litur Anima; aut enim intelligit, ct verum est; aret verum nori est, est, non intelsigit. Frequentissimus praeterea est D. Aug. in hoc, ut ostendat esse & elath intelligi sine ullo errandi periculo pulchri- . tudinem , quae est regula omnis pulchritudinis , & sapientiam quae est norma omnis sapientiae, & veritatem iniae sit origo de s tu fons Uinn s veritatis, immurabilem scilicet veritatem illam , de
r. e. ...' ' qua ait : Faciatu ut dubitarem vivere mi, quam non esse veritatem.
xxxi v. Adde quod si aliqua idea mentibus nostris innata, habendaia.. 'pro evidente & infallibili, illa maximὸ evidens Zi in filii bilist
iniriἴ' ... ris , quae Mentis summὰ persecti. Et ratio est i quia enusecti eviden summe perfectum necesse est eme simili et summe intelligibila et i ii ' nt etiam necesse illud obtinete rationem primi intelligibilis . quia rationem obtinet primi entis , quin etiam obtinere rationem entis evidentissime intelligibiIis , siquident intelligibile non est per aliquid prius. Unde sequitur idearum omnium primam . omniumque maxime evidentem dc infallibilem esse ideam entis ι sunt nid persecti, ideoque entis necessario existentis. Sed argumentum Cartesianum in hac idea laudatur , quomodo itaquς po-- aon ine vetὸ & adaquate demonstrativum'
154쪽
In quo sub icitur examini Theolog. e . ias
Resp. negando minorem, pro cujus probatione solvenda dico et et 2 Uprimas illas noticias, seu visiones intellectuales in hoc equidem Sed in deesse evidentes , quod absque ullius discursus adminiculo lese o ferant apprehendendas, sed nihilominus non esse habendas pro est in libi. in fallibilibus, non sollim donec nobis innotescat illas esse meniatibus nostris ingenitas , Deo , qui nec falli potest, nee fallere sed etiam donec humani accessionς discursus, aut expertinenti multiplicis deprehendatur res ita in ut apprehenduntur per illam simplicem visioneni , seu apprehmasionem intellectualem. Ηiue multa sunt , quae primo intuitu intelligimus & putamus vera, uti non posse duas , auarum. propinquitas continuo crescit, lineas non se tandem attingere i tu ira vero ubi intuitus alter per scientiam aliquam, vel artem acquisitus accesserit, intelliguntur & pv- tantur falsa. Quare licet priniae visiones intelleλiales , seu votiones de ideae ut plurimum in fallibiles sint, non tamen nobis constat per illas ipsas de infallibilitate illarum i di ideo aliunde conquire oda est νeritas, videlicet ex ratiociniis de experimentis humanis , ad hoc ut quae scimus, vere sciamus; nam licet certa sint quae sciuntur, adhuc tamen nesciuntur, douec certitudo
Ad authoritatem veth D. Augustini quod spectat , fateor non
posse aliter, quani verε apprehendi primas illas notiones a Deo setist D. A. . mentibus nostris ingenitas suminae cujusdatri pulchritudinis, infinitae cujusdam sapientiae , primae cujusdam veritatis, dec. Sed c. in . Praetere, nonne ad hoc ut nobis constet eas verδ apprehendi , opus est examine serio, quo resciainus an Deo sint, & id qui- 'dem resciamus per ratiocinationes nostras talium veritatum exisploratrices Itaque verae equidem sunt niae priinae apprehensi nes, quin etiam vera sunt lata de illis judicia; sed talium judiciorum veritas nescitur , nisi aliunde exploretur; Ee hoc ad demonstrationem requiritur: nam syllogi sinus dentonstrativus non est per hoc, quod habet conclusionem veram, sed per hoc quod causam talis veritatis manifestat de explieae. Tandem D. Augustinus praeter apprehensioneni primae veritatis , apprehensionis veritatem in hisce rebus creatis sedulus explorabae , de adinveniebat; quare non simpliciter aiebat, ut objicitur: F citiusque Δbitarem vivere ma, quam non esse veritatem , sed addubat, qua per ea, qua facta sunt, intellecta conspicitur. Itaque jam liqui lo constat non sufficere, pro demonstranda Divina exis ventia, ideas Dei, ejusdemque existentis veras, sed insupor ς' viri, ut earum veritas ostendatur.
155쪽
xxxvii. Et se quidem patet solutio difficultatis sequentisi quando Qtiendi ur quidem non nego veram esse ideam entis sum me persectit quin 3e veram esse ideam entis necessarib existentis comprehensam in idea entis persecti. Sed nunqiud, ad demonstrandam Divinam existentiam , . probanda in r est veritas istum,dearum Aut si illarum sola exhibitio sumit, unde est ut hominum multi veritaten, illana non fateantur Quia videli iacet non agnoscunt: & ideo vel praecipitcs Deum negant, vel non vivunt, nisi in ancipiti de ambigva opinione illius. Iam itaque satis constat argumentum , de quo hic agebatur, Cartesianum, non esse satis demonstrativum : quare i i praeserenda sunt plura illa ratiocinia, quae in praecedentibus articulis adducta& explanata sunt ad Divinam existentiam 'deirionstrandam.
Is PUTATIONI s hujus partitio fiet in Articulos sex. Disputabitur in primo , qualiter ad Essentiam Dei perti- Α- neat, quod sit unus di in secundo , qualiter ad Essentiam Dei spectet, quod sit Iuminum verum ec sunimum bonum ζ m. ' tertio, quid sit maximὰ proprium Deo: in quarto, qualiter E . sentia Divina sit radix suartim proprietatum, quae in Scholis Τheologicis vocantur Attributa: in quinto, qualiter Attributa Divina se habeant ad Essentiam Divinam, &'ad invicem : ir Axto denique, cujus & quantae perfectionis sint Attributa Divinae Essentiae
Qualiter ad Essentiam Dei pertineat, quod sit ηπM.
IOTANDUM pHm. dissi euitatem hie moveri nullam denium eritium LN unitate illa, quae vulgo dicitur transcendentalis , quatς nus. Ab - nlinum eias, quod vel ea possit intelligi destitutum; N siQnulla est adeo praecisa entis differentia , cujus conceptus RQ involvat dc illum alterum unitatis ipsi essentiaIiter. coharcnxi .
156쪽
uualiter ad Essentiam Dei, s c. a 3
Ratio vero haec est ex dictis N probatis in Metaphysica; quia unitas entis consistit in iii livisione entis: haec autem in livisio. vel est indivisio partium , ubi agitur de ente corporeo intellecto; vel est indivisio persectionum , ubi sermo est de ente spirituali intellecto, aut aliter utcunque corporaliter incomposito. Tum vero prorsus repugnat intellisi, aut ens corporeum sine indivisione partium, ex quibus constat, aut incompositum corporaliter sine indivisione persectionum , quas complectitur ἔquatenus alias neutrum intelligeretur quale est, si non intelligeretur id , per quod est ; a quidquid est, tale est , vel persuas partes, vel per suas loco partium persecticines. Non itaque hic agitur de unitate transcendentali, qui gau- I Ldet omne ens hoc uno titulo, Quod est ens, & uua nec magis Qv N
nec minus gaudet unum, quam allud: uti nec agitur de qua- Qita, ili,. decunque alia unitate , quae cuivis subjecto ita conveniat, ut hις ag
non impediat quominus & aliud subjectum adsit intra eandem speciem pariter unum r quo pacto unitas Angeli non obstat unitati plurium Angelorum intri ejusdem speciei fines viventium ; sed utique sermo est de tali unitate, ob quam Deus ita sit unus , ut ejusdem, aut utcunque similis Dividitatis nullus sit, aut fieri possit particepsi & haec quidem est incommunicabilis & inimitabitis unitas, de qua hic quaeritur an de qualiter ad essentiam Dei pertineat, ita quod in hunc modum sit propria & essentialis Deo, ut vera Deorum pluralitas cense. ri debeat chimaerica prorsus 8e impossibilis. Notandum secundo ita clare 3e apertε Divinam unitatem ex III. Divina existentia colligi, ut mirum sit potuisse homines tantum non insanos io eam opinionem adduci, quae in plures Deos inclinat : quibus enim demonstrationibus probatur αξ. .hi
Deum esse , iisdem unum esse convincitur. Quare aut Deus non est , aut unus est: imo attentis demonstrationum illarum momentis , si pars alterutra esset ullius dubitationis ambiguitati obnoxia, tolerabilior esset dubitatio, quae Divinitati non fa- . vere , quam quae ab illa unitatem sejungeret, quia Hgnius cressimus non esse, quodcumque non ita Derit, ut esse debebit s de haec sulit verba Tertulliani, quibus haec alia praemittuntur : Ia A L. Veritas Christiana distinctὸ pronunciaυit, Deus , si non unus est , non est. Nihilominus valde pluribus visum est Deum non esse unum, quana Omnino non esse, si videlicet attendatur quanta
157쪽
nedum numerus se sed & stultiis Polytheorum error in tantum excrevit, ut non pauciora quam triginta Deorum millia comperiatur in honore ac supremo cultu apud Gentiles fuisse habita , teste Eusebio , quasi Divinitas ob illustrior celebriorque evaderet, quo communior fieret. Verum quid dicam, nisi caecitatem Polytheisini cultricem, quae amare dolenda est in hominibus, qui de Christo, aut nascituro, aut nato nihil noverint, esse amarius lugubriusque deflendam in non paucis , quos Christiana Fides ab illa non eripuit. Ecce enim Ecclesia nassens immunis non fuit a luesanieqite pestistra Haereticorum, qui Divinitatis unitatem Oppugnaverunt. Memoratur inter illos Ualentinus, qui Deos quindecim , Deasque totidem admittebat, E quibus prodiisse aiebat Christum per acceptas a singulis praecellentissimas, quas uni cuique in potestate fuerat elargiri, corporis animique dotes reui figmento simile quid Poetae de Pandora fabulantur : & illa quidem ter decem numina Perfidus ille Haereticus 4 Eones voricabat , quasi dixisset saeculares Deos, quos Tertullianus graviter derisit, vocando Examen Divinitatis. Tum Valentini Dincipulus fuit Heracleon , Heracleonis Cerdo; Cerdoni postmodum adhaesit Marcion , a custis Doctrina Manes non valde abfuit. Hinc prognati sunt Heracleonistae , Cerdoniani, Marcionitatae & Manichaei. Ucrum isti omnes ab illa Valentiniana Deo- r. ni triplici decade abhorruerunt a neque nisi duo numina admiserunt, bonum, ut aiebant, unum; alterum, ut fingebant , malum. Et in hac quidem haeresi pertinacissimi omnium di numerosissimi fuerunt Manichaei, qui & fulgentissimum lumen eripuissent Ecclesiae Augustinuin , nisi ei Deus luminum illuxisset, di eo magistro uti voluisset ad haeresim , cujus arcana Omnia nU-verat, profligandam. Quare propositi mei est, ad apertiorem Divinae unitatis demonstrationem , ostendere seorsim repugnantiam duplicis illius, hinc bonae, hinc malae Divinitatis , in cujus conceptu turpius quid ac exhorrendum magis est, quam in tot aliorum Deorum cultu , quem Gentiles aliquando professi sunt ; ut . ex mox dicendis & notandis intelligetur. Notandum tertio paucos futile , vel sorsan nullos Gentilium .
extra rusticissi inum illud hominum genus, quod 1 bellitis ratio ne quidem , sed rationis usu non difleti, quibus illi ipsorum Dii viderentur esse numina aeque suprema, & arbitrii ejusdem at que dominii; quare prae Diis omnibus unum colebant, e cujus Disjtiaco by COOste
158쪽
ύualiter ad Esentiam Dei, es c. t 3 9
arbItrio dominioque illi penderent; & is quidem erat , qui
apud Poetas plurima de multis numinibus fabulantes, vocari so- Iebat Deum atque hominum Rex. Quin fle Cenethliacae Deorum origines, Populo non ignotae, id non relinquebant incertum, dum audiebantur omnes ad unum Deum perductae, veluti ad Saturnum , quo proclamabatur nullus anterior , ut loquar interim nihil de arcano impulsu anticipatae persuasionis , ob quam de uno Mest omnium pene una opinio est, ut scripsit Osorius. Adstipula-tiir isti apud Gentiles iopinioni de uno Deo Diis caeteris dominante id , quod in Concilio Carthaginensi sub Cypriano legitur a Saturnino Consessore dumim his verbm : Saturninus Consessord xit: Gentiles,quamvis Idola colant, tamen summum Deum Patrem Creatorem cognossunt or confitentur : quibus verbis omnino con
sona sunt ista S. Ambrosii , qui de Gentilibus aiebat: Deam lo
quuntur . simulachrum adorant.
At praesertim ex Tertulliani Apologetico constat, qualiter Dii Gentilium non essent habiti pro aeternis , omnipotentibus, immensis , dcc. sed ab uno, qui vere effer aeternus, omnipotens, immensus , &c. assumptis velut in participationem aliquam Divinitatis : quos itaque sic assumptos arbitrabantur , colebant summo Divini eiij iisdam cultos obsequio: neque de caetero istae , ut ita loquar , hominum in Deos conversiones decernendae Permittebantur ingenio vulgi, sed Imperatorix dominio & consensioni Senatus. Et hoc summum est Gentilis superstitionis de Divini rate in hunc modii in communicabili caput, quod deridet & redarguit Tertullianus his gravissimis verbis : Ut da origine aliquid retractemus huyusmoda Legum , vel 1 erat Decretum, nequis Deus ab Imperatore confieraretur , nisi a Senatu probatur. Scit M. . miasius is Deo suo Alburno. Facit ct hoc ad causam nosram , quod apud vos de humano arbitratu Divinitas pensitatur : nisi homini Deus placuerit , Deus non erit: homo iam Deo 'opitius esse debebit. Quibus verbis consonant plan E ista Minutii : Ecce ornatur, consecratur , oratur; tunc postremo Deus est, eum homo diam voluit er dedicatiis. Sed ad Tertullianum redeo, qui praeterea in hoc frequentissi mus est, ut asserat viguisse semper apud Gentiles ol invitam opinionem supremi unius Dei, quem & loquebantur & orabant,& in quem prae caeteris omnibus confidebant; nam ubi comminatione urgentis Periculi vexabantur , non in Diis Capitolii, sed in Deo Coeli, quidquid spei supererat collocabant: Non ad Capitosiam ni insed ad Caelum refriciunt . Cum itaque Gentiles suisse perf
bant, a M. exteri orti essent di de. penetrent.
159쪽
m n esse pluis res Deos a sed neque suos . ut ahebant Maianachal.
suasissimi videantur de uno supremo numine, ideo supra arebam minus turpe & horrendum csse quidquid illi de suis Dii, ab uno prognatis exinde fabulati sunt, quam quod Marcion istae fleManichaei finxerunt de duplici Divino numine aequE supremo , sed neque sine hoc supremo discrimine, quod in uno quidem nihil non boni , in altero autem nihil esset non mali. His praenotatis demonstrabitur in Assertione prima quam imis possibilis sit factitia illa, ut ita dicam , quae apud Ethnicos celebris fuit, Deorum pluralitas, ex quadam Divinitatis communicabilitate perabsurde credita proficiscens: ubi dum probabitur Deum esse essenti uiter & incommunicabiliter unum , confutabitur una cademque opera, tum haeresis Valentinianorum supradicta de triginta .Eonibus, tum & altera Tritheitarum, qui tres Sanctissimae Trinitatis personas esse Deos totidem sonaviabant. Deinde in Assertione secunda privatim expugnabitur insanissimus error , praeter caeteros quos supra retuli, Manichaeorum de duobus Diis admittendis contendentium, veluti de dua bus aeque primis ori sinibus e diametro diversis de colluctantibus omnis illinc bonitatis, isthinc malitiae.
zos .ia essentialiter unus est, ut impossibile sit omnino esse plurer Deos. Et hanc quidem 'unitatem Deus vi seipse in infinitis propemodum Sacra Scriptura locis obtestarur , ut Deuιer. 6. Audi,
Israel, Dominus Deus noster , Dominus unus est; ct abidem e. 32. Videte quod ego sim solus,& non sit alius Deus praeter me, ore. At vba eontra Ethnicos agitin , fru=ra his authoritatibus dimicatar ' quare ratiociniis pugnandum est s nec tam multis . quam vi multa pollentibus.
t. Probatur primo. Si essent plures Dii, illi utique differrent ab n. 'i. .. . invicςm, si differrent ab invicem', non essent Diti igitur im- .cin ea hi possibilet est esse plures Deos: & ita Deus essentialiter unus est. Iri4, - MDOr coi stat, quia videlicet si inter se non differrent, unde esset pluralitas, quae non aliunde proficisci posse omnino intelligitur, quani ex differentiis advenientibus , quae multiplicant unitatem Minor autem probatur: quatenus si differunt, utique differunt per aliquid, quod Divinum est; quomodo enim non
Divinum est quidquid Dei est Si autem Divinum, quoi donon perscctum , quin & petfectum persectione simpliciciter in-Disitig Coo le
160쪽
qualiter ad Essentiam Dei, sc. I i'
finita, quatenus Divina Hinc sic argumentor. Si plures ill Dii d fferrent ab invicem, non aliter qu,na per pertactionem simpliciter infinitam differrent; ut jam est evidens. Atqui si in hune modum differrent, non essent Dii: quid enim magis infeci casu manifestum, quam quod unus ea perfectione simplicitet in . finita careret, qua alter gauderet. Et hoc quidem paeto, quo plures essent Dii, ed pluribus sin- X I. guli carerent perfectionibus simpliciter infinitis : qua talium ac sis.T.. tot persectionum carentia fingi potest nihil absurdum , nihil rent persee- alienum magis 1 conceptu Divinitastis, cujus majestatem omni zz. . .
humanae menti de illa cogitanti, repraesentatam non exaequat ,
nisi scelicissima simul & absolutissima intelligibilium omnium
summa perfectionum. Vel . praesertim quia si Divinitas in ea summa non consisteret, quomodo Deus esset, quo nihil melias sit, Aug. Li. Matque sublimius: summa namque omnium persectionum melior est atque sublimior quacunque particii Iari illarum coadunatione d in persa. Si itaque Deus est, quo nihil melius sit atque sublimius , ut loquitur Aug. si omnes pro excelgentia Dei certatim Lmicant, nec
gia uam inveniri pbtest , qui hoc Deum eredat esse , quo melius aliquid est , liquido jain constabit quanta sit pluralitatis Divinae
impossibilitas, quanta unitatis necessitas. Atque ut totum hoc ratiocinium verbis paucissimis contrahatur , audiatur Lactantius . qui illud qu m brevisita E sic perstrinxit et Si sunt multi , e. H. inquit , dum habent singuli potestatis aliquid O numinis, summa j- fa decrescit: nee poterunt singuli babere tuum , quod est commune eum pluribus: uniciaque tantum deerit, quantum singuli possidebunt. At deesse Deo aliquid potestatis, aliquid numinis , sive aliquid peris sectionis quomodo non repugnat Deinde persectiones illae seu specifieae, seu solli ira individuales, x II. quibus alii ab aliis Dii differrent,essent vel aequaliter,uel inaequa- ἡ bliter eximiae. Si inaequaliter, unus eorum praestabit caederis,& sin- euas Dii Fulariter antecelleta quare caeteri non erunt Dii,siquidem jacebunt infra dignitatem illius , cujus erit illa praecellentia, quae utique aequales. nee esse in Deo non potest, nisi Divina: at Deum Deci digniorem, R
seu praecellentiorem ne vel ipsa fictione assequimur. Si vero aequaliter eximias esse quis dixerit persectiones illas Deorum plurium distinctivas,ac proinde constitutivas , cotur, est, quia illas aut esse simpliciter simplices, aut esse secundum quid dictas necessc est. At de prioribus , quandoquidem sunt meliores ipsae, quam non ipsae I liquet necesse esse , ut Diis onstribus sint conamunes ,