장음표시 사용
161쪽
3e ita esse distinctivas non posse e de posterioribus vero non muniis liquet illas eum prioribus esse formaliter insociabiles. 9 iii. Unde quia is Deus, qui obtineret sui discriminis charactere in una E persectionibus secundum quid diistis, contineret eam νόσίI; is es formaliter , alias non esset per eam formaIiter constitutus, nulla se paret, Me proinde soret in eo formaliter persectionum caeterarum,quae sunt ῖ- ' simpliciter simplices ; & ideo la ulla ex parte Deus esset, quem maxime necesse est frui pleno illarum omnium coetu ac contuberis nio. Pendet tota hujus ratiocinii vis ex discrimine, quo perfectiones simpliciter pbcer in alias longe superant secundum quid dictas: illud vero licci satis notum ex Philosophia, deinceps fusius exponetur suo loco, qui interim , si opus fuerit, consulatur. Tum vero si plenὰ capitur totus hic discursus , jam abunde demonstratum est non posse esse Deos alios aliis majores aut minores, scd neque esse posse alios aliis pares ; atque ita non posse nisi unum Deutri esse. xlv. ProbaturIerando. Ad administrationein hujus Mundi, super-od si essent plures Dii; quin etiam 1 pluribus non optimε, imis plurium Dem pessianc administraretur. Ergo Deus a. quo ad Dinistratur,unus est, nec administrari a pluribus potest: ideoque nec esse plures possibile est. Consequentia quoad omnem sui latitudinem clara est. Tum quia dubitari non potest de optima hujus Mundi administratione , in qua nempe fulget immensae sapientiae lumen,& invictae potestatis robur circum quaque ac undique persentitur. Tuin rursus quia valde indigna esset pluribus Diis pessima quaevis administratio , quandoquidem si non recte vel ab uno Mundus administrabitur, quid censeri possit, nisi Deu in non tae,1 quo administratur quant, itaque verius reputabitur vera ab illis pluribus exulare Divinitas Tum denique quia Deorum de regendo orbe nihil curantium su- pe fluitas quid esset, nisi existentia otiosa ac frustranea, qua c ilitari nihil potest a vera & vere de omnibus provida Divinitate seiunctius 3 Tum vero ad probationem integram antecedentis, ostenditur νιmo hinc superfluam fore illam Deorum pluralitatem,
quod vel unius Dei sapientia, si quae est, infinita est : de rur- . sis , potestas, si quae est, infinita est: quare orbi regendo impar esse non potest: si itaque par est , ad quid caeterorum Deorum sapientia, ad quid opus est potestate , i. .. PQith*ς Ostenditur se 'da qualiter a pluribus Diis non optivit . ἡ ' nae adni inistraretur hic Orbis, quia in illo administrando, vel ii semie Or. dein viis procederent, uel digersis a & rursus quidquid operaren- Diqitigod by Cooste
162쪽
uualiter ad Esentiam Dei, sc. et 43
tur,vel ad eosdem fines dirigerent, vel ad diversos. , Nunc itaque bem il- si admittitur primum, quid illae viae ita prorsus eaedem , quid illi a m st fines ita prorsus iidem, nisi sapientiam prorsus unam, sollicitudinem unam, potestatem unam indigitant: ac proinde Divinitatem unam commonstrant ex concordia tam unanimi, tum intellectus, tum voluntatis, tum operationis p Et ita non essent plures Dii contra hypothesini. Si vero ad secundum recurritur de diversis
viis, quibus in administrando orbe procedant, se de finibus diversis , ad quos opera sua dirigant, quid c2nfusius, quid pecturbatius fingi posset, quani id quod ista hypothesis secum pertraheret: pro variis quippe Deorum beneplacitis nulla in suis conditionibus esset rerum perseverantia, nullae leges motuum localium perdurarent, fle saepe Sol v. g. dum esset ad occasum prouus, compelleretur retro in ortum, ad tollendam noctium de dierum vicinsitit dinem , quae si placeret uni, alteri non placeret: aut si utique placeret, placeret liberὸ: Divinitas enim ad nihil cogitur; de ita potuisset non placere, nec prolude contigisset; sed placuisset alteri , & ideo contigillet : quid igitur fingi posset consu-sius, quid perturbatius, ut aiebam Itaque non optimὸ administrareti r iste orbis a pluribus Diis. x V Τ-Qmn ctiam , ut addidi, administraretur ab illis pessime, nec uti . que minus pessim E , quam regeretur exercitus i Ducibus multis qui potentes I rem de nihil cuivis alteri Domino debentem , potestatem ha-entibus di dum enim singuli vellent pro suo judicio atque arbi. regereat. trio aciem dirigere, de aciei alas disponere, de illas his vel aliis Iegionibus, aut cohortibus, Qui cuneis eoinmunire, quid nisi inrikis ducum suis privatis rebus studentiunI, male tereretur tempus 3 Quid nisi & milites pro suis ducibus in varia opinionum
litigia abeuntes , non ant E contra hostes pugnarent, qu1ni tu invicem saeviissent. Sic itaque eveniret, si Diis multis permitteretur orbis regendus, eoque pejus res caderent, quo plures regerent. ob plura dissidia voluntatum non defutura. Neque talium disseniasionuni volo testes alios, quam ipsos Gentilium sapientissimos, qui de suoruin Deorum coetibus quidquid reIiquerunt scriptum . id exortis inter considendum contentioni bim adornarunt, inici foedarunt, non aliter de Diis , quiui de hominibus obloquen
Et totum hoc equidem ratiocinium , 1 cujus satis prolixa ex- XVI LPlanatione temperandum non duxi, nunc in haec pauca Ciceronis. 2ζ' ''
Christiani, Lactantii videlicet, verba contraho. Non possunt hiscDissili od by Cooste
163쪽
tem adorna . . I n. da Ira Dei. e. a.
possunt a negniusti i 8e i. deo Deum unum es necesse est.
ititur in hoe Mundo multi esse Rectores, nec in una domo multἰ D mini , nee in nav; una multi Gubernatores , nec in armento aut grege daces multi, nec in uno regimine multi Reges: sed nee in Caelo quidem multi Soles esse poterant , sicut nec Anima plures in uno eorpore : adeo in unitate Natura universa consentit. Et subdit: omnem igitur Divinam pote ιem necesse est in uno esse, cujuι nutu ct imperio regan
Pratere si essent plures Dii , nihil humanae rationi consentaneum possct de illorum multitudine definiri: nam neque paucos, neque multos rectὰ quis dixerit e non equidem paucos, quia cum plures esse non possiat, nisi quia bonum est plures esse, imo nisi quia bonum quoddam Divinum est plures esse : honum autem Divitium infinitum est: nonne Deorum infinita multitudo multo esset melior quam finita unde aequius videretur Deos sine numero venerari, quam in paucis consistere. Sed neque mal tos, qua to minus infinitos, recte quis dixerit: quo enim plures quis dixerit , eo plus detrahit de Divinitate singulorum , quia plures vocat in partem Divinitatis: quare & si mi liter Divinitatis potestas in singulis minor est , & eo minor quo in plures transfertur e neque enim transferri potest, si non dividitur, nec potest dividi absque eo quod illi eo minuatur. Quis autem non capit quantum a Divinitate absit divisa& imminuta illa potestas Igitur cum humana ratio nec paucos, nee multos Deos admitta , ad hoc Relieissima necessitate compellitur , ut Deum unicum fateatur , unicum praedicet, unicum veneretur.
His praemissis ratiocidiis , in quibus attentὸ pensitatis comperietur veritas Divinae unitatis satis dilucide ae solidὸ demonstrata, addam ex Tertulliano argumentum, quod apud Theologos magni nominis est,& generatim Polytheismum omnem concutit, licet is ipse Τertullianus , eo nominatim feriat Marcioni stas, sic aiens: suantum humana conditis de Deo dae ire potest, id visnia, qηρ ct omnium conscientia cognoscet, Deum summum esse magnum ....
Mua erit jam condisio Usius summi magni nempe ut nihil illi adc-quetur , id est, ut non sit aliud sammμm magnum ἡ quia si fueri , adaquabitur : ct si adaequabitis , non erit jam summum magnη sever/a condytione , σ , ut ita diserim , lege qua summo magno nihil sinit adaquari. Ergo unieum sit neee se est , quod fuerit summμ
m gnum par non habendo, ne non sit summum magnum. Et rursus et Dust ergo summa magna quomodo consissent,etim hae M summηm mulπηm p r non habere: par autem non habere uni competat, in δερεμι
164쪽
uualiter ad Esentiam Dei, sc. r s
Hujus itaque argumenti tota vis obfirn atur in ea notione , x x. qua Deus est id , quo nihil majus cogitari possit , & ideo Deum Umierect Eesie summe magnum necesse est , seu, ut loquitur Tertullianus ,-.ι
summum magnum. Tum & roboratur per hanc alteram notionem non ,
aeque per spoestam , qua necessc est ut magnitudo, quae summa est, μ'
excellat omnem aliam excogitabilem magnitudinem : alias cnim
respectu alterius excogitabilis magnitudinis non essct summa rquomodo enim summa omnium magnitudinum , si utique major non esset illa altera magnitudine cogitata. Quo pacto summa illa magnitudo non potcst per quamcunque aliam magnitudinem adaequaribd: ita vel ex ipso conceptu summae maπnitudinis non possunt esse duae se inmae magnitudines , sive duo summa magna , ut concludebat Tertullianus : at plures Dii essent plura summa magna ; igitur plures Dii esse non possunt. Nolo tamen hic esse praetermittani circa hoe argumentum ob. X x servationem P. Maignani, qui monet illam appcllationem sumis ...; ''a mi mrini accipiendam esse in sensu posita vo Quodam & tie x illud universali , nullatenus autem in sensu Iolurn negativo & ut--. a. cunque rcstricto , uti interdum accipitur, quum agitur de re- qu bus creatis , & dicitur v. g. hominem esse inter animalia omnia νς p 'R summe perseetiim : haec enim summa perseetio, sive summa perfectionis magnitudo non obstat, quin homo in sua specie plures habeat sibi pares. Praeterea si produceretur e reatura omnium
possibilium persectissima, quae utique producibilis est, ut in Philosophia a me ostensiani est ad mentem Maignani ; illa utique
esset omnium creacurarum summe persecta , ac proinde summὰ magna in omni genere perscistionis creatae , neque tamen ea
propter non esset producibilis alia ipsi compar inita speciei ejusdem limites. Igitur ut pro demonstrata haberi possit conclusio praemissi aris xxo.
umenti, idea illius summi magni dilatanda & amplificanda est inunc modum , ut summum magnum accipiatur , non pro illo tan- eepit
tum , quo nihil majus est ; sic enim negati v ἡ & restrictὰ acciperetur; led pro illo, quod nihil habet insuper aeque magnum; ii.& nec aliena tantum in specie: scd ncc in propria, in quo utique sensu sic positivo & universali si hummum magnum accipitur, accipitur prorsus & licitur per plenam & cffusam superabundantiam, unde merito illius Fummi magni possit unitas inscrti. De tali superabundantia intelligendus est D. Thomas , quando ex notione eritis summe boni Deum intulit cile unum. Non est possibile, in- 4,. TomM I. ae
165쪽
num esse sui summe dicissivum. .
14 6 Di putati ecunda . . frt. I.
qui e , esse duo summe bona quod enim per seuperabundantiam Liscitur , in uno solo invenύtur : Dens autem es summum bonum t Deus igitur est unus. Adest & alia Main agni observatio non omittenda. circa argu menti praemissi vim , qualia ostendit non esse invictam , si praeci Rattenditur notio summa magni cum notione Dei connexa: avia lueei nquit. id imponet notio Dei vera s legitima, veritatem lamen hanc notionis poterit sanὸ Ethnicus in dubium revocare, sicuι ct negat Atheus : eam autem , ut patet , minime probat i amet notio Dei ;atioqui desinitio se ipsam ct suum definitum probaret: quod tamen non licet. Q. rare ut in argumento Tertulliani colluceat plena estica-eia demonstrationis in elui tabilis, attendendum est admotiva plurima, quibus iste Scriptor notionis illius veritatem comm .iniit assim in libris contra Marcionem & alibi: qualiter etiam colucebit, si attenditur ad argumenta superiora, quae pro demonia tranda Divina unitate congessimus. Equidem sunt & alia multa quae congeri potuissens, de colligi ex scriptis Clementis Ale
xandrini , Lactantii, Cyrilli, Athanasii, Epiphanii , Cypriani
& caeterorum , qui ex condicto assidui Ze prolixi fuerunt in exagitandis erroribus moribusque Gentilium. Verum illa quae attulimus sunt aliorum , quae congesta fuissent, quaedam veluti prima ac summa capita, in quae non ab aliis , sed ex quibus in alia, quidquid i His inest roboris , derivatur: de ideo parci potuit labori , quo exornata quidem fuisset Divinae unitatis demonstratio . sed non firmata : vel praeserti in quia in tanti momenti refere non attenditur quam ornate dicta sit, sed qu1m solide. Ne
que parum deinceps dijudicari poterit, an solidὸ dicta sit, ex
olutione objectionum sequentium.
Objicies primo. Deus juxta notionem ipsi essentialem est sumini in bonum ; sed summum bonum est sui summἡ diffusi-vuin t ergo Deus est summὰ sui diffusi viis. Atqui hinc sequitur esse plures Deos r ergo sunt plures Dii. De majori constat; quia ex jam plurics dictis Deum non intelligit, nisi qui intelligit ens perfectissimum in omni genere entis , ideoquCpersectissimum in genere boni , id est, summi boni , quo nullum majus possit intelligi. Minor vero nec mi talis constat et quia cum bonum sit sui diffusivum , ut est in axiomate notissimo Phillosophico , eo modo est sui diffusi viam , quo est bonum i Ec ideo summum bonum est sui summe diffusivum. Ex quibus praemissis ιa in certis, quomodo non aequE eerta trahitur consequentia t
166쪽
si ualiteμ ad esentiam Dei, sc. 347
Quare tota dissicultas est in propositione, quae tuna subsumitiir,& jam sic probatur : quatenus si Deus summε se diffundit , non igitur aliter quam divine, scilicet per diffusionem suae totius de
adaequatae Divinitatis ; quare ex toto & adaequat δ Deus eritis, in quem tota illa δe adaequata Divinitas transferetur. xxv. Q in etiam quia diffusio illa non videretur summo quodam ac ἡόβybdem se Divino modo exercita, nisi in plures transferretur Divinitas, hinc Deorum pluralitas apertὰ sequitur. Neque deest paritas petita subiro in . ex rebus creatis, in quibus homo homini humanitatem com- ωζd.m Dinmunicati & in hoc quidem humanitas censetur persectior ,
q0am si ad similem siti diffusionem sterilis esset ac impotens. Ubi observare Iicet hominem ea sui diffusione nihil propriae humanitatis amittere: quare nee Deus aliquid suae Divinitatis in simili casu amittereti de rursus non videri cur Deus , a quo tacu ditas humana est, quaecunque illa est , non sit longe. efficacius immensi usque faecundior. Quare nee dubitandum quin Gentiles, si novissent Isaiam Prophetam , objecissent Christianis perinde ac Iudaeis verba Dei per illum se aientis: Nunquid ego qui alios p r ης Dci., 'se non parsam λ. .. . Si ego , qui generationem eateris ' ' μφιribus , sterilis ero Igitur sunt plures Diio XX V I.
Adde quod Divinitati proprium est quidquid est longε melius . i. ''ἴ'
atque sublimitis. A est quid longe melius atque sublimius Deos .i. II esse Plures , quam unum tantuluinocto Deum esse. Et haec qui-dςm veritas viis potest plura a demonstrari: nam primo quidem '' non potest multiplex esse Divinitas , quin multiplicetur in pluribus Diis potestas. sapientia, aequitas, cum caeteris omnibus' praecellentiis, quae sunt perenncs & individuae comites Divinitatis : erit itaque Deorum pluralitas melior atque sublimior unitate ; siquide in illa isti superaddit copiam plurium individuorum , quae si cum unico conferantur, quis praeem incre negaverit, idque ad modum quo plura individua humana uni praeeminent. xxv D. Tum secundo vel ipsa notio numeri melior sublimiorque est . ἶςut ge quam nuda de solitaria notio unitatis ε nam si quae est unitatis 'T. P. persectio , illa semel in unitate, sed in numero pluries continetur Ob plures, quas numerus complectitur, unitates. Qitia ita- ' 'que periectio numeri persectioni praevalci linitatis , necessc est . Divinitatem numero adornari: aliis ctenim si intra conditionem unitatis consisteret, quomodo Divinitati essed proprium quid- , quid melius sublimiusque est; quandoquidem non conscend redrui meliorem sublimioremque numeri praerogativam & sortem ZIgitur sunt plures Dii. T ii
167쪽
i s D isputat lo fecunda , Art. I. .
xxviii. Resp. & concesso praevio discursu syllogistico . nego proposi-Sed sum' tioncm subsumptam , pro cujus probatione solvenda dico du-Mis, ,riri m. plice in hic posse distingui diffusionem sum nil boni ad intra test esse sui unam , ad extra alteram : circa priorem , quae Ethnicos pia ire la- ν' militi pii- tuit , non divinius sane potuit Divinitas diffundi, quam per sui cati . . sine sui divisione ulla communicationem saetam Filio a Patre generante,& Spiritui Sattifici a Patre Filioque spirantibus. Circa
posteriorem vero, quae una Ethnicis in mentem venire potuit ex conspectu diffusionis rerum humanarum transsato ad res Divinas, planum est Deum in ratione summi boni esse sui sum ni E di fusivum; sed libere de salvo integroque suae Divinitatis jure. Si itaque Deus est sui liber E diffusi viis, quamvis haec diffusio foret Deorum genitrix , unde inferri potcst fuisse genitos Nam diffii-sio , quae arbitraria est , non est per legem ullius necessitatis exercita. Sed cursus, si Divinitas aliter diffundi non potest , quam illaesa manens & intesta , patet illam non posse in plures Deos
transferri. Uel enim haec transsatio fieret per aliquam velliti resectionem , si ve partitionem Divinitatis, vel sine resectione ulla. sive partitione contingeret : prior casus est impossibilis ob simia plicitatem notissima in entis Divini: ex posteriori autem non seia quitur multiplicatio Divinitatis , idc6que nec Deorum plurais
xx x. Tum vero quidquid additur iust diffusionibus , sive genera-
. . ,-ἡ ' rionibus humanis, quantuli momenti est, ubi ad Divinas referahus humanis fur Quamvis enim sic vulgo pronuncietur transferri a Patre hu- 'Cn. n anitatem in filium, non omnino tamen ignoratur quomodo ialem Ad..H,- generatione filii pater suppeditet nihil, nisi paululum de semine si v suppo' lii perfluo, quod utique non est humanitas; humanitas, inquam , quae sine anima , qua desuper est, nulla est , & insuper exigit ad hoc ut sit, vitale seminis incrementum , ' ex eo prodeuntem corporis humani sormam, quam tueatur in statu vegeto vis in si
. dens sensitiva : at haee a patre non sunt, imo nihil illorum , patre est. Hinc patet nihil prorsus ex multiplicatione humana deduci posse in gratiam multiplicationis Divinae, quae non utique potest sic fieri per aliquid communicatum communicanti superfluum. Ad verba demum Isaiae satis est, si obiter dicam illa esse intelligenda, vel de diffusione Dei ad intra naturali , de qua. supra loquebar, plane Divina, vel potius de generatione partu titione Fidelium spirituali in Ecclesia , de qua Prophetam exponit Cornelius, ut Interpretes caeteros non recenseam ; quar
168쪽
qualiter ad essentiam Dei, tac. - rq 9
verba illa Prophetica favere nunquam Ethnicis potuerunt. Tum 'ad dissicultatis, quae additur, siautionem, contendo D ul- x x x.
tum abesse quin melior sublimiorque sit Deorum pluralitas unita- .i: temam quomodo non est melius quid sublimiusque, si quis omni . tia sit νε.-bus praecellat, qu,ni si parem habuerit, cui utique non prae- ut cellet Quare corruit id , quod aiunt primo de Divinis praecellentiis multiplicandis ex hypothesi Divinitatis multiplicatae , quia videlicet sic praecellentia in paritatem degeneraret, & ita
decideret a culmine fastigioque sui nominis. Nisi praeterea quod esse a se praecellentia quaedam haud dubi E Divina est: haec autem multiplex esse nescit in pluribus Diis ; nam illi in quorum gratiam communis fingeretur evadere , , se non essent, sed ab ilio , per quem communis fieret: non itaque essent Dii. Corruit etiam id, quod aiunt secundo de praeeminentia nu- xxx timeri ad unitatem relati: nam e contra si quae est perseetio minim ης hieri, haec ab unitate est repetita; haec habet quod sit initium nu- ' I h, E. meri, incrementum & finis : haec habet quod nec augeri possit, o vnx 'nec minui, nee dividi: haec habet. quod sit simplex & immuta bilis , quod sit in omnibus, & quod sit omnia: omnia enim non sunt, nisi unum pluries insitum. Quae omnes unitatis praerogativae, si serio inspiciantur , ne il8 dcprehendentur praevalere proprietatibus numeri unitatum egentis , per illas genui, per iteraras aucti , per abstraetas minuti, per sejunctas divisi, composit itandem & modis mille ac millies mille mutabilis. Hinc nihil n. e..
tam Divinitatem commendat quam unitas r hinc itaque Deus L . s. e. ν
unus est, or si dici possis, ut cuin S. Bernardo loquar, uni mus. obiici essecundo. Una ex potissimis rationibus afferri solitis ad xx xI Leliminationem plurium Deorum, petitur ex regimine Mundi , qui .. pnon rectὸ regeretur per plures : At haec ratio nullius momenti est ;res essene ad sunt enim non pauca, nee parum invicta motiva, quae illam plane attenuant. Nam primo quidem in Diis pluribus non minus reis esset sapientiae& potestatis, quani in uno, quia nee minus Divini-Latis r quare non minus bene hac eisparte regeretur & admini Diraretur Mundus. Secundo , nec in iis pluribus. Diis formidanda
esset discordia , sed ex adverso speranda felicissima unanimitas ob singulorum in fallibilem prudentiam , quae non posset in sinceruin N inviolabile foedus non conspirare, & alias non ignoraret sive nee essitatem illius foederis , sive artem illius constanter tuendi. Terris, ad felicitatem regiminis non parum conserunt
conjuncta plurium lumina, inter quae si quid occurrit dissidii,
169쪽
i s o Di putatio secunda , Art. I.
saepe hinc majus quoddam bonum enascitur , ilum 8 pluribus sententiis , quae in medium proferuntur, seligi facilius 'illa potest, in qua fulget plus aequitatis, & ex qua plus utilitatis coiM
sequitur. x x x iri. Hinc nondum inter homi es satis constat an uiu dummodo Veiistiem capiti, an multiplici administranda 3e decernenda provinciarum .is,' mih negotia confidere Iaragis expediat : quare ut nationum aliae uni ς' . se Regi aut Imperatori regendas tradunt, quem regendi modum vocant monarchicum ; ita caeterae non unius sive Regis , sive Im-l eratoris arbitrio sitorum negotiorum lanianan, corum Itiunt ,ed malunt illam pendere ex plurium concertato judicio : & hic tegendi modus est polyarchicur : Igitur saltein ex vi hujus paritatis incertum erit an optabilius sit necne Deum unum esse , quam plures.
xxx Iv- Adde quia si plures Dii non fuerint . rescinditur , Deo sum-
.m:..; . mum aliquod bonum, quo Deus si unus fuerit , non finietur. . careret bono. Igitur non sunt rejiciendi plures Dii; vel praesertim quia si quis ῆς ς Divinae notioni vel tenuem mi Rimi boni uilibran, obripit, quid nisi Divinitatem omnem exsibilat Antecedens itaque jam probatur pronunciando quale est i Ilud bonum summitin , quo Deus frustraretur si esset unus, & quo frueretur si esset multiplex : illivi nempe est bonum societatis, quod ut inter homines humanum est , ita inter Deos Divinum esset, ideoque sumitum, & Divinitate dignum. Nec aegre capitur quaein optanda & propria sic Deo boni illius immensitas, si attenditur quim bonum sit homini non esse solum : quia enim nulla est homini, nisi cum homine societas, cum cujus voluptate ita parum comparanda est rerum omnium caeterarum fu i LIo , ut non impediat quominus pro solo & misero habeatur xxxv. Quanto itaque miserior , quanto magis solitaris esset vitae Dei nulla nisi rerum creatarum eonversatione fruentis quan
mise limis, doquidem longὸ infinitius a Divina intelligentia distat acutissi- .., mus humanus intellectus, quani ab isto distet obtusissima cujusvis bruti sensatio: quar t nulla esse homini potest cum brutis carae societatis conventio, quis non illico suadetur nullas vitae Divinae fore delicias, si coniunctuin cum ipsa non esset Divinae alicujus societatis emolumentum p Hine multis Imperatoribus nihil tam dignum amplitudine Imperatoria vi in est, quam
Imperii sui habete socios & Collegas eadem & indivisa potestate pollentes; quia videlicet cum his tantum inire poteranI χ-
170쪽
si ualiter ad essentiam Dei, tae c. i s i
cietatem Imperatricis dignitatis commercio non indignam. Igitur a pari Deo nihil dignius , quam Deorum societas; N ita sunt plures Dii. Rei p. & contendo rationem , qua plures Dii ablegantur, supra adductam Fe desumpta in ex regimine infausto, cui Mundus esset obnoxius, intactam manere N ne hilum quidem illius vi ob versari motiva ab objiciente accumulata. Nam primo satis ossi tensum cst quomodo non possit, nisi joco a fingi inter Deos illa Divinae potestatis transfusio; vel praesertim quia potestas translata esset arbitratia ; N ita Deus in Deum illam transfundens, quid nisi transfunderet potestatem , qua posset, ut ita loquar, Deus factus potestati facientis resistere : & sic quidem istuis potestas
minueretur; nam quomodo non evaderet minor , cui deinceps
posset resisti, an id non posset Eapropter laudavimus supra Lactantium sic discurrentem : Si sunt multi, dum habent singuli patestatis aliquid st numinis , summa ipsa decrescit: nee potuerunt singuli habere totum, quod est eammune eum pluribas r unicuique tantum deerit, quantum singuli possidebunt. Tum vero nec minus repugnat transfundi caeteras Divinitatis praecellentias, vel maxime ob illam essenia ase, quam ex nativo conceptu patet esse & incoinmutabilem,& caeterarum originem : sicque eortuit prinflim illud ,
quod opponebatur, motivuna. Secundo non amoveret omnem discordiae intermiscendae formidinem prudentia illa singulorum , licet utcunque in fallibilis: lilia videlicet iociata esset cum libertate , per quam quisque pos- et rixam praeferre paci, & ita foedus, quod aliquando pepigi Dsent, abrumpere; quo tu in abrupto quam non immitissimum esset bellu in , quod inter omnipotentia Numina gereretur quam non perduraturum , non cessiirum in perniciem humani generis p. Tertio quod opponitur de conjunetis luminibus ad administrationem politicam non inutilibus , locum non habet, quando lumen adest , quod omnibus luminibus intelligi bilibus praevalet, quale est lumen unius Divinitatis. Esto itaque quod inter homines non unius ingenio judicioque nostra Omnium permittenda videantur negotia, quia nempὸ ingenium illud perinde ac judicium valde distat ab ingenio plurium atque judicio ; at ubi de ingenio judi eloque Divino agitur, ac de utriusque tum certitudine , tum evidentia , planum est quam vana esset Numinum aliorum mens atque sententia , utique non