장음표시 사용
441쪽
ζuantum repugnet summa, s c. 4i 3
1 mendacio verba Dei loquentis Angelo attributa , ac illa prae t Ii, pit tum sertim quibus se Deum esse obtestatur, Jc unum cile , quem opor
teat adorari, dicens Exod. 2 o. a. 3. Ego sum Dominus Deus tuus squa eduxa te de terra a senti non habebis Deo alienos coram me .& ista rursus , quibus tuae Divinitatiς dignitatem potissimam declarat in hunc modii in , Ego sum qui seum. Quot enim detorsionibus dietionum non opus esset ad haec & similia , quae Dei sunt , verificanda de Angelo , qui talia loqueretur Quare magis inclino ad affirmandum Deum esse , qui vere apparuerit , quoties illuni apparuisse Scriptura refert, & vcrὰ quidem apparuerit sub forma, quam expresse refert, aut sub indicat sive hominis, sive ignis , sive aurae tenuis , sive fulguris , &c. sed sub forma non aliter , quam verὰ apparenter affrinpta, ratione videlicet effectuum sensibilium , qui per solani Dei operationem contingebant in audientibus & videntibus non aliter , quam contigissent, si forma , quae tantum vere apparebat , vere ctiam praeiens adstitisset,& operanti Deo suisset cooperata. Quae obiter dicta sint, quia non est hujus loci rem istam fusius persequi. Tantum addo nihil esse explicatu dissicilius in apparitionibus Dei a i Adamum , quam Dei ad Moysen ; imo itaque in forma-- ,-tionibus Adami& Evae, licet humane omnino relatis ; quia non re Deum sic refcruntur, nisi per condescensu na ad humanos nostrarii in co-oitationum& intellectionum modos. Quare multum abest ἰ quin exemplar
probabile sit quod Adversarii jactant de forma humana a Deo sal-
tem assumpta quo tempore ad laboravit e snsendae protoparentum nostrorum origini , ut in illam nempe inspiceret, & ista in illi assimilaret. Quid enim puerilius, quam cogitare Deum indiguisse cxemplari externo, ad quod respiccret, quasi non sussiceret psi cumulati stimus & inexhaustiis ille, quo mentem habet Iocupleta- tam , omnium idearum thesauras λ Ac tandem quae afferuhtur oleastri, Eugu bini atque etiam Prudentii suffragia, parum cogunt , quia contradicit illis concors Theologorum caeterorum
Deinde circa dissicultatem , quae tertio loco ponitur , dicam LXXI Dprimo casunt Incarnationis Verbi Divini nihil habere commune 6'. P cum casu , pro quo certabant Anthropomorphitae, qui, si vera I earnati conjicio, fingebant in Deo formam humanam, non equi leni ad nostrae parvitatis terminos redactam, sed molis grandioris capa- ne eum erro ccm , & quae ad amplitudinem Divinae immensitatis accederet. V' Et vel praesertim illam ita fingebant, quia Deum aiebant illius Ambiop, F s f iij m. Phitae.
442쪽
Denique sacra Scri tura ncin i quitur humano modo, ni
i 4 Disputatio quarta , Art. III.
ministerio uti in operibus sitis, qubus exercendis illa impar fuisset, si fuisset tam brevibus terminis definita. Praeterca casus Incarnaintioni, Verbi Divini est assumptio vera ac verae humanae naturae , quae complectitur animam & corpus; ideoque animam egcntem te utentem ministerio corporis ad Operationes humanas , pro quibus exercendis facile intelligimus illud uti sua humanitate admodum , quo sua Divinitate utitur pro Divinis. At intelligi non potest quomodo Deus egeret vel uteretur corpore inanimi assiim to ad divinε operandum ; & ita illius corporis iniimpii dispositio tota organica esset planὸ otiola. Neque enim Deus videret per organum visus , aut per organum auditus quidquam audirci, non certe magis, qu ni intelligeret per opem cerebri: quare non valeret eoi pus illud inanime , nisi forte ad externum ornatum : sectcstne ornatus , quo Deus egeat λDicam secundo non satis excusari Anthropomorphitarum erro rem ex possibilitate , de qua loquitur Adversarius , data de non concessa ; quatenus non possumus sine aut horitate expressa in re paris momenti progredi ex praesumpta possibilitate in actualitatem affirmatam. At multum abest, quin adsit expressa illa auth ritas in modis loquendi de Deo humanis, & in Scriptura consi iis , quia, ut supra retuli ex S.Cyrillo, non poterat aliter fieritit res Divinas intemgeremus, quia homines sumus , nec alias nisi hominum loquelas novimus. Hinc etiam in exemplo allata Fides , ut doceat nos quae sit authoritas Filii apud Patrem , humane loquitur, cum definit Filium sedere ad Patris dexteram inon quod Pater dexteram habeat, sed quod moris nostri sit,
ut quem proclamare volumus summa valentem authoritate apud
aliquem , ad dexteram illius sedere dicamus. Postmodum verti et si fingeretur tres personas forma quadam humana similiter eon vestiri , adhuc valdd dispar esset T cinitas illa , tricorpor ficta αnam una quidem personarum homo esset , caeterae non essent, nisi duo quaedam hominis simulacra. Nec tandem potest emolliri durus ille Anthropomorphitarum error per hypothesim cujusvis speciosissimi ac gloriosissimi corporis, quia nullius species , nullius gloria potest assurgere ad speciem & gloriam Divinitatis. Iamque satis aetiim est de errore humanam formam Deo affingente ; nunc agendum de illius censura.
443쪽
ualiter Anthropomorphitarum error sit contra Fidem. IN articulo praecedente confutati sunt duo gravissimi errores e L prior juxta quem Deus corporeus fingitur , & posterior juxta in iς se quem Deus non corporeus quidem affirmatur , sed corpore ainiceus , nempe humano. Tum error ille prior subdivisus suit, vi- est De ς' dc licet in errorem caecae Gentilitatis, quae Deos suos non exime- ρ' ' 'bat a crassitie palpabilium ac corruptibilium istorum corporum , ita quod nescio quam,& metallis,& saxis, & lignis affixam atque impressam Divinitatem adoraret: de in errorem alium, qui Divinitati equidem adimebat omnem crassi cujusvis corporis faecem, sed nihilominus affingebat aliqualem corporis alie ivus exilissimi, mobilissimi , & ab omni eorruptionis lue liberrimi, ac tandem supra modum omnem perfectissimi speciem : quo in errore fuisse Tettullianum probant loca, quae ex illo retulimus. Iam vero hic proponitur ostendere qualiter isti errores Fide obversentur, & ille praesertim, quem Audiani , sive AnthropO--ειρ .eani orphitae propugnabant; nam de caeteris minor est difficultas et conrorie
quatenus Divinitatem ipsam componunt, & sic clare opponum ea ridetitur Fidei, quae Deum spiritum esse praedicat ae definit. De caetero ut censeae . quae de istis erroribus ferendae sunt, brevilis comis ponantur , omittetur soli a methodus altercationis scholasticae,
vel praesertim quia in scholis censurae illae non solent discuti , sed supponi; quamvis non E re sit paulo euriosius indagare an
possint, vel debeant per excusationem aliquam emolliri; quod utique ab Authoribus infra referendis intentatum non suit. Dico ρνimo errorem Gentilitium de Divinitate sive una, sive II. multiplici , crasse palpabiliterque corporea errorem esse mani sentissimum contra Fidem, & excusari nulla via posse ab in saltissima adselibere haeresi. Ratio est , quia Saera Scriptura passim errorem illum frequentibus prohibitionibus ac comminationibus instetatur, qua- pabilem. rum omnium instar sit prohibitio illa Levit. I9. 4. Nolite eonverti ad idola , nec Deos conflatiles faciatis vobis : ego Dom7nus Deus vester , & comminatio ista Levit. 26.3o. Cadetis ἰnter ruinas ida Drum vestrorum , ct abominabitur vos anima mea. 'Unde satis patet quantum adversetur verae Fidei, quae unum & incorporeum Deum
444쪽
vehementer exardeseebat contra
zontra Populum Athe orensem muli uta ex riit.
416 Disputatio quarta, Art. I V.
conclamat, error quem Deus non utcunque voluit esse vetitum ,
scit abominatione sua in supcr , qua nihil horribilius est , castia
Hinc etiam Apostolus, qui apprime noverat erroris illius contrarietatem implacabilem cum v cra Fide, cujus dictemi nationi vacabat ac sine remisso ne instabat cle vero Deo & ejus Christo , inimc praeserti in totus crat, ut omnia corporalis Divinitatis sin m-Iacra Gentium pra occupationi subriperet: Quare aiebat, I. ad Cor. 8. q. s. 6. Scimus quιa nihil est idoli m in mundo , π quod nullus est Deus , nisi unus : Ac tum addebat ; Nam essunt qui dicantur Dii , sive in caelo , sive in terra , siquidem suns Dia multi oenomini multi . nobis tamen unus Dens,Pater, ex quo omnia, di nos nitu : ct unus Dominus Iesus-Christus , per quem omnia ct nos per ipsum. Hinc etiam idem Apostolus Actor. I . I 6. cum Athenas venisset , & ibi expectaret Silam Sc Timotheum , incitabatur spiri intus ejus in Pso, υιdens idololatria deditam civitatem .' noverat enim idololatriam totius infidelitatis csse radicem , qua non funditus revulsa, possibile non crat veram inspirari fidem; dc ideo veheniente agitatione commovebatur, eo quod Athenientes Direrent in idola. Ut itaque prima verae Fidei semina jaceret, quid praestitit Cc, pie Zelo suo proruere in idola ; dc sic verum , quem caecus ille Populus , inter falsa tot Numina, Deum ignorabat , annuntiare. proposuit dicens : Prateriens enim ct videns simulacra vestira , inveni Gr aram in qua scriptum erat , IGNOTO DEo. 'd ergo ignorantes eotiris , hoc ego annantio vobis. Deus qui fecit mundam cromnia qua in eo sunt , hie ecaeli Ur terra. cum sit Deus , non in manufactis temptis habitat, nec manibus humanis colitar : sc. Ac tum sapientissimus Paulus notionem spiritualis de unius Divinitatis demonstrare pergebat argumento ducto ex immensitate , ob quam fit ut Deus non longὸ sit ab unoquoque nostrum; quin etiam ut in ipso vivamus , moveamur Se simus : de alio rursus ratiocinio petito ex animae natura spirituali, ad quam rescit dictum illud Poetae cujusda in veteris : Ipsius enim Er genus sumus. Unde inscrt quanto mintas corporea debcat cogitari Divinitas, cum nec anima corpus sit : Genus ergo , inquit, Actor. I7. 29. cum IR mus Der, non deb/mus ammare auro, or argenro, aut lapidi, sculptura. arιis ct cogitationis hominis Divinum esses mile. Et haec quidem Pauli conclusio caput est Fidei nostrae, qua Deum unum colimuSmilli corpori similem , de ideo erorsus Incorporalem ia mitto
445쪽
sitialiter Anthropomorphitamm, c.
t licum imi tali sunt sancti privim a va sce Imsia Patres.
Omitto incitationem praedictam spiritus Apostolici adversus idola mirabiliter viguisse in Sacris Ecclesiae primaevae Scriptoribus, quorum sere libri onures crant veluti tot ligones, quos adhibebant ad rescindendas omnes idololatriae radices, id est , ad omnes corporeae Divinita is praeoccupationes in omnium mentibus abolendas , siquidem fi lei, quae de Deo vero est , offensi si uinas & capitaliter adversantes. Jamque satis patet quod dixi errorem illum Gentilitium de natura scii Dei, seu Deorum crasse palpabiliterque corporea,co insanissimam haeresim ; haeresim equidem , quia δ diametro ac penitus Fidei obversatur, ac rursus insani m mani , quia si erassum illud corporeae natur e vitium a rebus Divinis non exularet, nullus cssct finis chimaerarum , quas quisque posset in iliacm rebus Divinis fingere , ut fingebant olim Poetae, qui deorum suorum origines, rixas, S neces, & improbitates , quas referre pudeat , ad arbitrium statuebant. Dico secundo non posse ab haerescos nota liberari errorcin illum, per quem Tertulliano visit in est Deum esse aliquam speciem cor- poris compati bilem eunt excellentia Spiritus Deo in Sacris Pa- tuitiam eEeginis attributa , uti quum aiebat, advers. Praxeam. Quis enim ne π - gabιι Deum eorpus esse, etsi Deus Spiritus es Quem locum supra cum aliis in eandem mentem abeuntibus rctuli. Ratio est , quia licet Tertullianus per hanc modificationem corporis supra cogitationem Onanc in tenuisti mi, ac pruiniic singularissiani, defluxe- ait modo quodam infinito a crassa superstitionc Centilium , 8eseulptiles N fictiles Deos colentium ; nihilominus longe substi- ait infra notionem sumniae Divinae simplicitatis, quae tam non potest minus graviter non offendi per corpus iciaue ipsi assictum , quam gravissime offenderetur ab Idololatris , qui ei corpus crassi sinum assingebant. Quare Tertullianus non sic omnem offensanis escidit , scit leviorem effccit ; & ideo catholicam Fidem non attigit , quae non aliam in Deo , quam prorsus inoffensam, simplicitate in admittit, & ideo liberam omnino uon tantum a re, licita loquar , ted etiam ab umbra corporis Igitur cum sit plus minusve contra Fidem de vero Deo quidquid illud est , plus minusve corporis in Divinitatem Iraducti, S ut haereticum, quod contra hanc Fidum est, censeatur, non potest non esse haereticus error, qui Deo tribuit corporis speciem qualemcunque ; nam illa corporis species corpus erit. Et revera Tertullianus clard pronuntiavit Deum esse corpus, sed simul voluit esse spiritum , dicens : Quis enim negabit Deum corpus esse ,
Tum pessi ime e niadit notionem . emporis
cum noli is ne spir tussassirmari
446쪽
41 8 Disputatio quarta , Art. IV.
etsi Deus spiritur est ' Verum , ut hoc obiter notem , quoni odo
non mire caecuti it in his verbis , sic arguo. Vel enim intellexit corpus & spiritum unam & indivisibilem rem esse &ita malὸ abusus est pro una re significanda duobus terminis rem unam minimE sonantibus ; vel intellexit res duas in unam conjunetas , quarum altera sit eorpus, altera spiritus sie in Divinitatem induxisset horrendum quoddam genus compositionis humanae similis , unde infinita eruerentur absurda Divinitatem tollentia: Quare rursus praemissa illa Tertulliani verba claram haeresim sapiunt. Deinde ut evidentior erroris praemissi censura evadat, addo quod supra notatum est, illuni profluxisse ex alio de anima rationali, quam Tertullianus affirmavit esse suo quodam modo cor 'poream ; aicbat enim in quodam suo libro et Omne quod es, coris
pur e F sui generis. Nihil est incorporale , nisi quod non est e & hine
inserebat animam esse corpoream , ut dixi, suo quodam modo. Verum si postmodum requiritur quis ille esset modus , quo corpore ina esse voluerit , comperietur modum illum, esse illum ipΘ1u na solitum ac naturalem, quo rebus caeteris competit esse cor poreas, per triplicem videlicet longitudinis, latitudinis & pro. funditatis , aut, ut ille loquebatur , sublimitatis dimensionem rsic itaque aiebat, cle Anima c. s. Et tamen non inconstanter prosite bimur solemniora quaque ct omnimodo debιta corpulentia , adesse antisma quoque; ut habitum , ut terminum , ut illud trifariam distantiis Dum , longitudinem dico, ct latitudinem, or seublimitatem , quibus meis tantur corpora Philosophi. Unde jam licet corpulentiam , quam Tcrtullianus attributam esse Deo voluit, interpretari de corpulentia quadam in tribus dimensionibus constituta: seu quia error de corpulentia animae errorem de corpulentia Dei produxit: seu rur-s iis quia non novimus aliam corpulentiam , quam quae posita est
in dimensionibus tribus praemissis. ' Tum si ita est, quomodo non erit haereticus error 3 qui Deo ucujusvis corporis spccient tribuit Q mmodo non sic nullum plane spiritum esse asseritur : quandoquidem nec Deus ex toto erit spiri us Quoinodo tandem non sie inciditur in haeresim
Saddit caeorum, qui dicebant non esse refirremonem mortuorum, ne
que Angelum , neque spiritum. Ut insuper non addam subverti Fidem omnem catholicam de attributis Divinis per errorem , qai affirmat Deum esse simul corpus & spiritum ; qiratenus illa non perinde convenire possunt utrique, cum utrin 'ire notio non sit una,
447쪽
uti aliter Anthropomorphitarum, sc. 419
Et sic Deus non est,nisi ex parte intelligens, ex parte providus,ex parte 4 apiens,&c. quod tam repugnat, quam non esse Deum id, quo nihil melius cogitari potest. At nunquid melius est , si cogitetur ex toto intelligens, ex toto providus, ex toto sapiens , &c. Neque jam addo nisi errorem istum infinite crassiorein esse illo, quem tuebatur Gilbertus Porretatius de discrimine reali inter Deum & Divinitatem, inter Deum sapientem & sapientiain, inter Deum providum N providentiam,&c. Neque enim sic formam ul- Iam ae orpoream aut Divinitatis, qua Deus fieret; aut sapientiae,qua fieret sapiens ; aut providentiae, qua fieret providus, admit rebat, scd tantummodo spiritualem. Et nihilominus error ille subiit malam notam haerescos in Concilio Rhemensi, sicuti a nobis supra suo loco narratum est: quanto itaque minus ab ista nota potest eximi crror, de quo est sermo Nihilominus res postulat, ut momentum fiat in authoritate S. Augustini,qui pertentasse videtur excusationem Tertulliani his verbis, quae leguntur in libro dc Haeresibus haer. 86. ad Quodvultdeum Diaconum. Tertullianui ergo , sicut scripta ejus iniucant, animam iucit immorta4m quidem , sed eam eritatum corpus esse conten-Hi r neque hanc tanιum , sed etiam Deum corporeum esse dicit, licet non eritatum. Ac tum subdit: Nee tamen hine haereticus creditu factus : posseι enim quoquo modo putari ipsam naturam substantiamque Divinam corpus vocare , quia non est nihil, non est inanitas. Tum suam super hac re mentem apertius firmans, ait: Non ergo ideo es Tertullianus factur hareticus , sed quia transiens ad Cataphruer , quos ante destruxerat, coepit etiam fecundas nuptias contra Apostolicam doctrinam , tanquam suffra damnare , orc. Proserri etia in potest insignis alius locus Augustini afferentis in gratiam Tertulliani conamcntationem benignam' o Denique Tertullianus , inquit, lib. de Gen. ad lit. I. Io. c. 2 s. quia corstus esse animam credidit, non ob alin quod cum incorpoream cogitare non potuit, Er ideo timuit ne nihil esset , si corpus non esset, nec de Deo valuit a ter sapere. Ubi Augustinus Tertullianum excusat per impotentiam aliter cogitandi , tum rursus excusat per
inconstantiam id cogitandi , hinc probatam quod Tertullianus dixerit: omne corpus passibili est. Unde sic inseri Augustinus,
sicut in articulo praecudente relatum est i Debuit ergo mutaresn-rentiam ; neque enim arbitror eum ita desipuisse , ut etiam Dei naturam passibilem crederet. Quare cimi ita non desipuerit, quid Eequius quam ut absolvatur, quia si erravit, in errore non perstitit t
fuit hareti. eus . quanto nugis iste
448쪽
ieet re eullianus e meusari p iret,
ea no a posset. v V. Talis error
eo tendit . ut asseratur nulinium eae spi. ritum.
emoria ea a sat aut horam sed non erro rema
ro Disputatio quarta , Art. I Q.
Et nune qui leni di eo ae fateor aut horitates istas Tertullidi, nuna utcumque habere pro excusato ; sed illius errorem 'inexcusatum relinquere t agitur autem hic , non de homine, qui hac ex parte sit, aut non sit haereticus , sed de errore, qui pro haeretico sit habendus, vel non habendus. De caetero autem non reddit quemquam haereticum opinio , sed in opinione contentio, imo nec ipsa contentio, nisi accesserit Ecclesiastica declaratio, quae vetuerit contentionem , tanquam & verae Fidei & debitae obediqntiae obversantem. At puto Tertullianum nec in hac opinione contentiosiim suisse , nec ulli declarationi , quae talem tunc temporis contentionem vetuerit , restitisse r sed licet sit homo ab haeresi absolutus , non est capropter hominis error ab haeresi absolvendus, uti neque per authoritates praemissas satis absolvitur. Ratio est pr m o , quia quidquid Tertullianus potuerit intelligere in Deo per corpus non cfigiatum , ad discrimen 1 co pore erigiato , quod est anima , id utique reducitur a d. assir mandam in Deo veram aliquam corporis speciem. Secundo, nec potuit substantia in divinam vocare corpus , nisi quia putavit omnem substantiam esse corpus , ac proinde nullum esse merum spiritum , ut Sadducaei a firmabant. Tertio , otuit opinio illacte natura Dei corporea esse non minus haeretica , quina illa de stupris secundarum nuptiarum , quamvis non propter illam, sed propter istam haereticus faetus sit; eo quod non circa illam, sed circa istam Apostolicae doctrinae cum contumaci quodam affectu restiteritis. varao , non licet dcfinire rem aliter quam sit, ob id unum quod non possit cogitari qualis revera est. Et ea propter quamvis Tertullianus non potuerit Deum incorporeum cogitare, non debuit illum corporeum definire, multo auc minus timere debuit, ne Deus nihil citat , si corpus non esset; quod si nihilominus id excusabiliter timuit, non ideo excusabilis est error, qui extimore illo enatus est. Quinto , si quis errat , excusatur per revocationem erroris ; sed crror manet inexcusatiis: esto igitur Tertullianum, reli isto errore, sententiam mutasse, ut indulgenter conjicit Augustinus , quid inde Si tamen se nientiam mutavit, quod addo; quatenus ad modum quo afferuit Deum esse corpus
sui generis, etiam in Deo admisit affectus is i generis, ac proinde& pallibilitatem sui generis ; 8e multa qui deni loca, quae lon sum esset nescire, id probant.
449쪽
si ualiter Anthropomorphitarum, c. 42r
Sexto denique, non dii bitatur quin Tertullianus processeris
ex errore de anima corporea, ad errorem de Deo corporeo τs fit esenem error de anima eorporea est haereticus i haereticus saltem insensu Tertulliani attribuentis animae dimensiones corporeas,& suerat haere- hoc pacto confundentis illam cum corpore. Nunc autem ha - icu aret mina esse sensum illum probatur ex Epist. 28. S. Augustini ad S. Hieronymum, ubi Sanctus ille Scriptor agens de animarum origine, permittit animam vocari corpus, in eo nempe sensu, in quo corpus vocata fuerat ab antiquioribus Doetoribus, quibus visum frierat subflantiam omnem , quae non esset increata de immutabilis , appellare corpoream sed non in sensu alio, in quo confunderetur cum cur pore , quod per loci Jatium aliqua longitud ne , latitudine, altitudine ita itur, vel movetur , ut majore sui parte majorem locum occupet, ct breviore breviorem, , minusique sis in parie ,
Probatur etiam mult6que apertius ex Concilio Lateranensi sub xv II DIIa nocentio III. in eap. Firmiter, de summa Trinitate UT Fide ca- Σὸἰ rholica ; ubi definitur qualiter Deus ab initio utramque de nihi- '. . quaelo condidit creaturam , spiritualem & corporalem , Angelicam eonviης ' scilicet& mundanam: deinde humanam quasi communem , ex is ζν ecorpore & spiritu constantem. Ex quibus verbis clarὸ patet tam esse creaturam aliquam, quae est merus spiritus, quam esse aliam,' '
quae est merum corpus et alias enim non tantum homo , sco etiam
hominis anima constaret ex corpore & spiritu: quod est absurdum '& est evidenter contra mentem Concilii. Afferri quoque posset suffragium Conc. alterius Lateranensis sub Leone X. Sess 8. ubi tam expresse asseritur animam esse incorpoream , quam esse immorta lena r hoc autem de Fide est, imo Fulli caput, quo ruente concidunt omnia : ergo & illud perinde certum est. Quanto itaque certius erit Deum , a quo anima incorporea creatur , & incorporeum esse ξ Atque ita , quod erat probandum , non potest ab haereseos nota eximi error Tertulliani affirmantis Deum .esse spe .ciein aliquam corporis.
Dico terr o eximi etiam ab haereseos labe turpissima non posse x terrorem Audii & caeterorum , qui praeiverunt ipsi, aut etiam suc- Error Auacesserunt , affirmantium Deum humanam formam assumptam gerere, ad cujus imaginem & similitudinc in efformatus fuisse Ada in bet sunda. dicendus sit. Ratio est, quia licet illa forma supponatur ab Αu- Ed pili dianis, omnibusque generatim Anthropomorphitis Deo extra nis. nea, quae ad arbitrium auumpta suerit , & ad arbitrium pariter I
450쪽
eenseri deis,et planhCranfictus flevareticus. x XI. Nihilomianias attendi debet benim
aa Disputatio quarta , Art. I V.
deponi possit , nihilominus ob id , quod tandamentum nullum habeat in Sacris Paginis , nec proinde possit csse nisi conficta , quomodo non obversabitur Fidei, quae tota utique ex aliis fontibus non hauritur pDeinde vero satis in articulo praecedente ostensum est, quὶn indecora Deo sit 8c inutilis adiunetio illa humanae , aut cujus is alterius formae corporeae ad quemcunque pulchritudinis & incorruptionis gradum perductae ; quam aliena sit , conccptu summae Divinae simplicitatis, de immutabilitatis; quam tandem utrique sit contraria : cumque ad Fidem pertineat doetrina de hisce rebus Divinis, manifestuin est errorem, per quem haec doctrina tollitur , posse ac d c bere reputari haereticum , uti passim a Theologisrcputatur. Nihilominus e re non crit disquirere an non leniri hoc juditium debeat propter aut temperatas interpretationes , aut reprehensiones inodestas , quibus Sanctorum Patrum nonnulli ex ceperunt illum ipsum , quem redarguebant, errorem. Occurrit S. Epiphanius, qui agens contra Sectam Audiano-rtim, in illis tantum reprehendit peculiarem pertinaciam istam , cum qua dedernebant partem hominis corpoream esse partem illam , ad quam reserri deberet interpretatio Scripurae dicentis: Faciamas hominem ad imaginem ct similitudinem nos,am. Quatenus , ut contendebat S. Doctor, Haer. 7o. Non convenιι omni no decernere, aut assismare in qua parte id, quod secundum ima
ginem est, impletur ; sed confiteri id , quod secundum imaginem es, esse in homine. Tum clarὸ affirmat hoc unum de Fide esse, quod homo sit conditus ad imaginem Dei; siquidem negare , ut verbis illius utar , hoc quod est secundum imaginem , non est credenistis , neque Sancta Ecclesia Dei: scd ad Fid citi non pertinere pariter declarationem partis huisanae , seu spiritualis, scii corporeae, in qua hoc , quod es sicundum imaginem , impleatur. Imo post relatas varias interpretationes loci praemissi , Faciamus hominem ad imaginem , ore. dicit nesciri qualiter id in homine impletum fuerit: Ubi vero est, aut ubi impletum est , inquit, id, quod est secundam imaginem, ipsi sali cognitum est Deo , qui per gratiam largitus es homini id, quod es secundum imaginem. Deinde idem S. Epiphanius paulo ante ibidem narrat Audium sule cum suis socias ab Ecclesia separasse, sed haeresim bullam in causa hujus separationis fuisse.
Verba Epiphanii haec sunt i Nam seipsum Audius ab Ecclesia separat i m hir π simia cμm Vs. Ascedant. Et sis divisionem