장음표시 사용
561쪽
s 3 Disputatio sexta , Art. II.
cedente. Unde naturaliter sequeretur necessitas aeternitatis , quIgauderent opera Divina Omnia , quia Divinar Operationes omnes aternae sunt r ut in particulari aeterna est operatio , qua Deus. Mundum crcavit, vel Deus non habuisset ab aeterno hanc acti nem vitalem creatricem; & sic sua in non possedis Iet vitam totam simul r quod est conua notionem aeternitatis Divitrae. x x V III. Quare longε facilior videtur futura suilla aeterna Mundi ereatio, qu1ni eadem creatio ad tempus dilata ; ad hoc enim ut Mundus exinebat esset aeternus quid opus erat, nisi permittere actioni aeternae suum
o T. hoe terminum Ad hoc tutent ut non essct aedemus, suspendi debuit titulo, terminus actionis illios : facilius aut en permitti potuit , quam sit, atauu suspendi , quia non suspessio , sed permissio, quantum intelligimus , erat exigita; sed praevaluit Divina Providentia , quae exigentiam illam repressio, de terminis actionum aeternarum aeternutatem eripuit, ut stultu singulis tempus praefigeret. Igitur, ut erat probatadum , coaeternitas creaturae cum Deo facilior fuit Deo ipsa , quam nota ipsa. Et haec quidem attente spectata sum cient ad decisionem praesentis controversiae , quae magis eluet datur per responsiones ad obiecta sequentia. xx x. Obiicies primo aut horitatem S. Athanasii , qui laudabitur hie, ii rus instar caeterorum Patrum,& maxime Graecorum, uegantium s im Λεe, se unanimiter in suis adversus Arianos perpetuis confli elabu crea- ἐζώ ἡ- tur in ullain potuisse Deo fieri coaeternant, Se sic quidem rescinian;iati, . de. tabant nefariam illam haeresim , quae affirmabat Filium aeterni qua est str Partis esse creaturam aeternam, ut patet ex verbis Arii suam Fidenisic exponentis in disputatione , quae inter ipsum de Athanasi uinhabita suit in Niceno Concilio. . Credo ,' apud S. Athan. tomo I. ct ego in unum Deum arernum, or Hliam ejus, qRem amesaecula creavit , ut Deus , Filiumque sibi fecit , ct quacunque habeι Filius , ea quam non haberet, accepisse a Deo atque Meo illum Patra no e Natisum esse, neque ejusdem dignitatis , sia uι creaturam relinqui, sir is cere a gloνia Dei, orc. Itaque S. Athanasius constanter negat aliquam creamiram fuisse in aeterno factam , ac tuin assirmat quod licet ab aeterno facta fuisset , Deis tamen coaeterna non zsset, vel ob id untini, quod creatura esset. Audiatur S. Doctor in Orata a.
contra Arianos. Quia si autem curio ιe inquirant Ariani cur Deus, in cujus potesate est operari , non semper operatus' furioso
rum est ista audacia : Quir enim co novit mentem Domini, aut quis
562쪽
An aliqua creatura esse Deo , sc. J 3 s
Actum aliter respondet dicens: Audiant , obseero, quod ta- xxx. mes Deo possibio fuerit ab aterno opera facere, uon tamen Poterantea, quaractasunt, ab aeterno fuisse. Et rationem hanc sutulit rSι- Dotitim v. quidem ex non entibus emerserκnt , nec erant priusquam fierent : qua v bori autem non eranι antequam serent, quomodo illo eo istere poterant eum Deo semper existente λ. Alia in mox subiungit cur licet nulla . creatura esse Dco coaeterna potuerit , Filius tamen esse Patrimaeternus ilebuerit , & sic ait. Ceterum Filius, cium nonsit opus .
t factitium qu drim I sed quiddam aternum substantia Patris , aternaliter exstat semper enim subsistente Patre, semper quoque Fortet
sub ora eum , qui est proprium quiddam illius Dbstantia , quod est ψ.sius Ratio , sive Verbum ct Sapientia. Et jam quidem discurri poterit in hunc modum ad mentem
S. Athanasii. Creatura quae facta fuisset ab aeterno, esset coaeterna Aih.ri,MDeo et sed nulla creatura potest esse coaeterna Deo ; quia videlicet creatura illa. quae ab aeterno neret , hoc ipso quod fieret , non Φ, essem esset antequam fieret :& ita non esset coaeterna Deo , ipsam antE ut facturo , quina facienti r nondum enim est , quando Deu; est ''' adhuc ipsam facturus ; est autem facturus antequam faciat, quatenus ipsa non est, antequam fiat. Quo argumento rectὸ utebatur Athanasius, ut probaret nullam creatinam esse Deo coaeternam, &ideo Filium , qui' coaeternus est Patri creaturam non esse; sed abutebatur Arius hinc probans Filium non esse coaetermura Patri, quia nec ipse genitus erat, antesiam gigneretur. Uerum de ab usu argumenti hujus Ariani plura dicere spectat xxx I . ad locum alium : ad istum autem attinet eoucludere vel nullam .
creaturam posse Deo coaeternam esse, contraqualia assertum fuerit, urebatur S.
vel omnino infirmum, imo chimaericum esse ratiocinium . quo eum caeteris Samstis Patribus acerrimus iste Divinitatis Filii pro- .butebatur. pugnator adversus impietatem Arii passi in utebatur. Et hoc ne- qii idem eogitari sine summa tanti Doctoris injuria potest; imo sine aliqua injuria Fidei, quae minus bc ne stabilita , aut saltem aeminus bene illustrata videretur , si ratiociuium quod ad illam stabiliendam aut illustrandam tam frequenter taliaque pro palmari habitum Athanasius adhibebat, non fuisset veritate inuni tum. Igitur rationabilius & ad Fidem convenientius assereretue creaturam nullam esse Deo coaeternam potuisse. Respondeo primo S. Athanasium non negasse possibilitatem , xxx sit. nisi coaeternitatis illius, quae omnino esset aeternitati Divinae assi-milata per totam simul ac perfectam Possessionem vitae ab inton nou hea .ga
563쪽
ue 36 Dissputatio sexta , Art. II.
:ὸ 'hi' . seco intermina hilis : at coaeternitatis fie acceptae possibilitas,tem eo tet. ut praenotatum eis, neque modo in litem vertitur. Tum vero pri-ι Piliar responsionis hujus motivum petitur cx hoc, quod Filii.Dini, vinitas, pro qua manifestanda certabat Athanasii is nullatenus IV dcretur per quamcuoque aliam aeternitatem, imperfectam scilicet ac dependentem creaturae concessam , omnino enim indigna est e
Filio Dei aeternitas illa se imperfecta, sic depcaedens. Quid i itur commune Filio Dei ege potcrat cum illa e reatura, quae Arius a ternam admittebat , & impie voeabat Filium Dei λ 'Alterum ejusdem responsionis motivum sumitur ex praemissis verbis S. Athanasii dicentis i Audiant , obsecro, quod tametsi Deo possibila fuerit ab aeterno opera facere, non tamen poterant ea qua facta sunt Materno fuisse. Quoinodo enim non fuisset ab aeterno factum id , quod Deus ab aetcrno fecisset Nonne ipsi termini patefaciunt rei, quae ab aeterno facta sit, aeternitatem λ Scilicet aliquam , sed non persectam,qualis est Divina, obtinens interminabilitatem intrinsecam , & vitae totius summam simultatem. x x xiv. in id itaque sibi vult S. Athanasius , quando negat aeternita- .s, i ta ' rem rei a teriis factae, nisi quod negat persectam illius aeterni rem eoaeter. vatem , ob id unum quod facta sit λ Et hanc ipsius mentem ad- huc magis aperiunt verba aequentia : Siquidem ex non entibus emer- dependentia, serunt, nec erant priusquam 'terent, σc. ae deinde : Ceterum μ. ὰζ' cum non sit Vur aut quiddam , sed quiddam aternum substantia Patris , aternaliteν existit, ore. Quibus verbis aperte declarat aeternitatem Filii persectam csse ; quia Filius non est opus factitium : sed de substantia Patris processi, R ideo non emersit ex non ente; nec de ipso verificatur quod non essct , antequa in fieret. Igitur perinde est ac si ρ contra dixisset S. Doctor nulli operi factitio de emergenti ex non .ente, & non existenti 'antequam fiat, convenite aeternitatem persectam posse. Atque haec est quam fatemur convenire nulli creaturae posse , imo neque de hacu aeternitate movetur quaestio, ut pa t ex praenotatis. Respondeo secundo controversiam praesentem in sensu praeno- it..dieendo rato aeceptam non esse rein Fidei, sed opinionis, cujus partem ne.
t P'o gativam S. Athanasius forsan praeelegit ; 'ac tum fi praeelegit, .se, tam praeeligere debuit, non quod affirmativa esset falsa , Led quia vi-ὸebatur Ario favere, atque in hoc erat periculosa. Aiebat siqui- dem impiissimilis Arius Deum Patrem Filium situm ante saecula, id est, ab aeterno ereasse, & in hunc modum affirmabat Filrimi esse. creaturam aeternam i quod utiquς non affirmam , nisi gen ratisi
564쪽
An aliqua creatura ζesse Deo, s c. sam
ratim opinatus fuisset posse creatura in aliquam aeternam esse , sive
Hac itaque opinione Arius abutebatur , & abutendi hac ipa opinione occasionem praebebat caeteris , qui ne in eandem cum Ario damnationem ire praecipitcs viderentur, affirmabanti contra, ut Arianismi nihil saperent, nullam creaturam posse a ternam esse. Atque hinc inferebant Filium , quem lacra Biblia clemonDirant aeternum esse, creaturam non esse. Hinc tutius videri potuit, ac forsan visum est S. Athanasio abire in opinionem oppositam , quae negat possibilitatem creaturae aeternae; vel saltem ut sic Atio eriperet arma opinionis philosophicae magis, quina theolo sicae, cujus non usum. , sed abusum vertebat Alius in perniciem
Fidei. De caetero autem licet detur S. At hanasium iη opinionem nos irae oppositam . Gluti absolute sibi probabiliorem, inclinasse &ca ut Arium oppugnaret, usum fuisse ad stabiliendam de Divianitate Filii veram Fidem Catholicam , nullatenus tamen ulla resilit in tam eximii Do istoris, sive sanari , sive Fidem injuria ex judicio hanc ipsa in illius opinionem non approbante. Tum quia nihil familiarius , nihil etiam ab omni offensione distantius. qu in inter Theologos Scriptorcs discrimen opinionum, quae non sunt Fid. se licet hinc& inde ad stabiliendam , vel illustrali dam fidem adhibeantur. Tum rursus quia ratiocinium, quod i site sanctus Scriptor ex illa sua privata opinione in stabili inciatum . vel ornatu. i Fidei derivabat, pro minimo est, si conseratur cum innumerabilibus aliis discursibus , quibus haeresim Arti& oppetiit & oppressit. Quod autem di istum est de S. Athanasio vim caniadem habet pro caeteris Patribus, qui reputari possint in simile inde impossibilitate creaturae aeternae sentetitiam deflexisse. Objicies secundo. Nulla creatura potuit esse antequana fieret a Creatore i atqui si res ita habet, nulla creatura potuit esse eoaeterna Deo: igitur nulla creatura Potuit esse Deo coaeterna. Ma orest manifesta ; quia nulla creatura esse a se ipsa potest, citin id sit proprium Creatoris a se ipso esse , quare nulla creatura cst , nisi fiat; & eapropter non est, antequam fiat s alias esset, quando nondum esset; quia nondum facta cilci: quod implicat. Minor etiam manifesta fit ; quatenus id, quod non est antequam fiat. aliquando non est : quod autem aliquando non est, aeternum non est; nam aeternitas temporalem omnean intelligibilem antecessione in . excludit: & ista quidem antecessio hic non est exclusa, tinti,
ut hine via. eis contra dicere .RNoa
ejus opinio . ni nil eogit nos a A cranisse sum iri nenim perti innet per se ad Fidem
565쪽
ue 3 3 Disputati, saeta, Art. II.
est inclusa , quandoquidem veri fieari aliquando potest non esse facti mi , quod est faciendum. Quam ob causain cum soli Creatori conveniat non fieri, nam Creator non esset, si fieret, unus . . proinde est , de quo affirmari non possit, quod antequam esset . non sierit. XXX IX. Nec aliud in causa est, cur e sanctis Patribus & illis praescretii
fi oi u. cIlli eX professo cum Ario, aut cum Eunoni io rem habuerunt, plu- cinctos Pa-rimi charaeterem Divinitatis in aeternitate posuerint, & e conis ri tra characterem creaturae in aeternitatis carentia. Audiatur S. talem pro Athanasius in oratio ac tertia contra Arianos sic loquens: Qua-g inu i , propέcr quo sunt condita, ea aliquando esse ineverunt o e diverso des Wharacterii- sermo , cum non sortitus si initium essendi , merito quoque non incepit esse, neque incepit fieri , sed semper erat. Et paulo post : Ita quoquo Ioannes de Filio vheologizans agnoscensque vocum discrimina, non dixit in principio factum est, ani conditum est , sed in principio erat
Verbum .... id cavens. ne quis intervallum temporis intercessisse e - giιaret, sed semper 2 aternaliter Filium existere crederet. Quibus verbis clare suadetur , quod si Verbum facti ini fuisset. . aeterniana non esset: ac proinde nullam creaturam posse aeternam esse ob id. quod nisi fiat, esse non possit. Quando autem fit, esse incipit,&ob id rursis aeterna non crat, quia aeter mim non est, quod esse incipit. Audiatur postmodum S. Basilius qui in libr. a. contra Eu- nonnum sic loquitur. OEternum dicitur , quod omnι tempore ac ἀνεsecundum esse antiquius est. N L. Ac tum non ferens quod aliqui, scilicet ex Eunomianis. saecu. Προς in limi arbitrarentur aeternum , & aeterni appellatione dignarentur .
non se Inturina dum negabant aeterilitatem Filia, per quem tacta lunt Lae-ι... .' ' .e cul a , prosequitiir in hunc modum: Nos autem id , quod creatum carent aleris es, alernum testari, ct Dominum rerum Creatorem hoc testimonia pri- ra, ejusdem amentia dicimus. Quae vcrba satis manifestant incntem S. Doctoris, & non obscure subindicant aetcmitatem esse veluti formam Divini atis charaeter isticam , quae proinde nullam asscere creaturam possit. Et his quidem suffragiis favet postmodii in authoritas Tertulliani, qui unus e Patribus Latinis hie laudabitur. Sic itaque gravissimus ille Scriptor, ut suadeat nihil esse Deo magis proprium , quam quod aeternus sit, aeternitatenio vocat censum Dei. Q ιs enιm , in quic contra Hermog. c. q. atius Dei censeus , quam aeternitas Non igit ire. potest aeternitas , quae est
bolaum Dei potissimum , sive Dei census, inter bona creaturae . eon numerari & pro censu illius haberi. Quare tandem Oinutuq
566쪽
An aliqua creatura esse Deo , cq c. 's 3 9
falsum est, quod de possibili coaeternitate creaturae cum Deo asser tum fuit contra tot Patrum suffragia de tot rationum momenta. Respondeo primo Patres, qui congressi sunt cum Eunomio negante Divinitatem Spiritus Sancti, non aliter quam eos, qui ag gressi sunt Atium blaspheinantem adversiis Divinitatem Filii, s risur. Iri exponendos esse quantum ad id, quod affirmaverunt de impossibi-
Iitate creaturae aeternae Utrorumque enim pariter intererat im- bant eonua
possibilitatem illam stabilire, ut obviam irent bilico pestiferae
insaniae talium haereticorum , qui de Filio & Spiritu Sancto non ia' lema. aliter sentiebant , quam de creaturis aeternis. Dico igitur vel aeternitatem, quam affirmaverunt esse Deo character istice propriam,& idcirco ast nullam pertinere creaturam posse, intelligendam esse .ls aeternitate persecta , quae dotes habeat de interminabilitatis intrinsecae,& vitae simul totius, qua l.s est aeternitas Divina; . N in hoe non dissentimus. Vel si utique intelligi dcbet de Hai por- secta aeternitast , quae simpliciter careat initio du3ationis , dico sanctos illos Patres in controversia, quae non est. Fidei, sed opinionis, partem illam selegisse, quae tunc temporis magis favebat disputationibus contra Haereticos ineundis. Haec autem magis favebat, quia si e reatura non potest esse aeterna , & rursiis si Filius 3e Spiritus Sanctim alterni sunt, prout plerique talium haret corum admittebant, clarum crat illos non posse, nisi stultiss- DIE, pro creaturis haberi. Sed post modiim non ea propter praejudicatum est probabilitati x L 1 1 partis oppositae, quam & alii saneti Patres amplexi sunt, δε in Vel inn- quam inclinavimus propter rationes in assertione coacervatas i 'IQuare non opus est scrupulosus litigare circa 4nentem se iustorum bit alios, . Ρatrum Athanasii N Basilii in locis laudatis expressam. Sed quoad locum ex Tertulliano lautiat una, cuius haec sunt verba: suis enim sementiam' a5us Dei Garsus . quam aeternitas Non tacibo mentem Tertulliani h 'φ nimis esse mani se stam, quam ut de illa possit ambigi: ibi en ini agebat contra Hermogenem, qui materiae adscribebat aeternitatem , non pro luetam de clependentem , sed independentem & improchustain. Et haec est , de qua aiebat, quod esset census , sive honum propriissinium Dei. Nullatenus autem iste Scriptor,sive ibi, si ove alibi, negat potuisse ii Deo creaturae conferri beneficium aeter . . nitatis productae de dependentis. Respondeo secundo dii tionem nullam, vel quantulam cunque, XLIII. posse intelligi, quae sit consecutura aeternitatem a parte post , cuia aeternitas ista in suo conceptu complectitur onandin.Omnino aequivoeatio
567쪽
ue o Disputatio sexta . Art. II.
qsa est in durationem suturam. Ac tum dico similiter durationem nullam. vel quantulam cunque, intelligi posse, quae praecesserit aeternitatena a parte ante, quia aeternitatis istius notio involvit omnem durationem praetetitam. Et hae quidem antecedentis huius aeternitatis notione supposita . quam S. Augustinus luculenter expressit Deum alloquens his verbis, Lib. i. Conscss . c. s. An re primordia seculorum ct ante omne , quod vel ante dici potest, tu erct Deus es, Dominusque omnium, qua creasti ψ hac, inquam , n - .
tione suppositΤ & mox diligenter attenta , facile innotescet aequivocatio fraudulenta , in qua laborat totus Adversarii dita cursus. Stati in itaque videamus quid veri , quid falsi , quid aequivoci sit in ista majori propositione, quae e basis totius ratiocinii: Nulla, inquit Adversarius, erratura potuit esse cantequam fleret a Creatore. Verii. est nullam creaturam esse potuisse , quia fieret a Creatore. Falsum est esse tempus, in quo nulla creatura esse potuerit. gitur in illa gemin voce, Antequam Arret, adest aequivocatio , vitae tolli debet per distinctionem antecessionis causalis Λ antecessionis temporalis. Et in hunc modum p copositio illa major intellecta de anteces... n. .4:' sione causali conceditur; sed intellecta de antecelsione temporali
fonssitar an- negabitur. Adversarius autem hanc antccessionem utramque non
cois ζῶ satis distinguit,& prave omnino ex causali arguit temporalem mporali. ιlum quasi ad probationem majoris illius prooositionis sic ait :Quare nulla creatura est, nisi fiat; σ eapropter non est, antequam Fata alias est quando nondum esser, quia nondum facta esset: quod impliacat. Equidem nulla creatura, ctiam aeterna, est nisi fiat: sed si aeterna est, falsum es illam ante non cise , quam fieri: quia aeternitas cst ante omne quod vel ante dici poteli, ut ex Augastino relatum est i & sic aetervitas complectitur et tim illud ante, quod cogitat Advertarius; illud; inquam , ante , quo durante .concipitur nondum factum esse , quod e postea faciendum. xxv. Deprehendetur & eadem proemissarum antecessionum eonfu-Uti nulla fio. nee sine transitu ab una saeto ad alteram in aliis propositioni tabcui bus sequentibus, si in privarum cxanien venerit, ut in istis; Quod aeternita- aon est antequam fiat, Hiquando non est: & , ver cari aliquando ρο.
. v j,'.; ευ non esse factum, quod est faciendum. Nam illud aliquando hic
tiam prae- sonat durationem aliquam temporalem, quae praecesserit opera-- - ' tioncin , per quam factum id st. quoi ue csset, fieri debuit. Et
nihilominus tam errat, qui durationem aliquam aeternitati antecedenti prointelligit, quam qui aliquam fingeret posteriorem
568쪽
An aliquo creatura esse Deo , sc. S P
aeternitate tota sequente. Neque nisi obitet di eo istas& simile aequivocationes fuisse perpetuas in ratiociniis, quibus oli in Haeretici adversus & Filii & Spiritus Sancti Divinitatem iniquissimEia surgebant, ut in suis locis susὰ videbitur. Objicies tertio. Tempus &aeternitas non possunt esse unum & XLVI. idem. Sed fuissent nihilominus unum S: idem, si aliqua creatura
fuisset coaeterna Deo. Igitur nulla creatura esse potuit Deo coae - ra sententi terna. Major constat; quatenus tempus est mensura durationis rerum corruptibilium ; aeternitas autem est mensura durationis re, aeternitate.
ruin incorruptibilium, sive indestriustibilium. Ubi aeternitatem late aesi pio, tum pro aeternit te integra, quae est mensura durationis diuiuae necessario repudiantis icrminos, & omnis initii, &omnis finis : tu in pro aeternitate alia, ut ita loquar, dimidiata, . quae est mensiira durationis angolicae initium habentis, onem non habiturae, licci habere finem possit , ut in tum habuit. Et sic quidem evidens est non posse da rationum tam diversarum unam& eandem esse inensuram e cumque tempus & aeternitas nihil aliud sint, quam mensurae duralioniim suarum respectivae , hinc planum fit tempus & aeternitate ni non posse esse unu in & idem. . Iam vero minor probabitur in hunc modum. Tum quia XLVII.
quidquid fit, ut alicubi fit, ita etiam fit aliquandor fit igitur in i ς' Ru
tempore sic aeternitas non praecessisset tempus, in quo facta testi ita fuisset res, quae ab aeterno facta supponeretur. Tum rursus quia. 'v'P 's res, quae supponeretur ab aeterno prouueta, Contervari pollet in pus, in quo aeternumt quidquid autem conservatur , aliquando, sicut alicu- hi, conservatur, & idcirco conservatur in tempore. Non igitur steti . . . foret aeternita diuturnior tempora, quo perdurante res illa conservanda supponeretur. In quo casu temp&,& a parte antὸ, & 1 parte post coaequaretur aeterni ati, sicque tempus esset aeternitas; quod repugnat , ut probatum est. Sed praesertim id stptignat ob Connexionem, qualu videretur habere tempust illud aeternum cum
Aonibus illis, aut, quod ideira est, saeculis, sive productis, sive im- produinis , de quibus olim Valentiniani tot absirda fabulatitant , ut praenotatum est. Ne caeterae. multae repugnantiae afferantur provenientes ex notione entis successivi, quale inci tem- ,
pus illud aeternum, & ob quas pleris e Philosophis ac Theola.
gis vi sum est entia succeniva non potuisse ab aeterno produci, . . quamvis entium permanenti ita talis aeterna producibilitas admittatur vera, vel suponatur pro vera.
569쪽
N S aha Disputatio sexta , Art. I I.
ae entum posse dupliciter aceis, vel praecis , prout est rei cujusvis dura za ... a. tio expers initii & finis; vel aliter, prout est talis duratio non rei
est duplex cujusvis, sed rei quae vitaim habeat totam simul & ab intrinseco 'o . interminabilem. Hujusmodi autem res Deus est, cujus proinde duratio, non tantummodo aeterea est, sed in aeternum stat , ad digerimen aeternae alterius durationis, quae nec ad momentum staret, sed perenniter flueret, quia naturam haberet remporis praeterito in fututum sine ulla praetentis, ut ita loquar, praesen
x Ox. Quo pacto tempus , quod ex hypothesi careret initio & fine .
non csset persccta illa aeternitas di na permanens, sed essea aeteris rha, y nitas ista imperfecta , scilicet fluens , quoad durationem illi equi- clam coextensa , sed quoad dotes cateras longε ac infinite diver-ν. ν ivit i- sa. In quo sensu accipiendistia est id, quod sub indicat S. Augus-
PM fine. tinus, tempora , licet sirent aeterna, non fore tamen Deo coaeterisna. Nulla tempora, inquiebat Deum alloquens , Lib. H. Cons. c. . I . tibi coaterna sunt, quia tu permanes et at illa si permanerent, non
es.nt tempora. Ubi Sanctus Doctvr , coaeternitatem utrinque futuram fuisse negat, non quia temporum aeternorum duratio siti R' sci minus antiqua , vel futura esset minus diuturna; sed quia tempora ista non aliter, quam per partes illi aeternitati Divinae nullas partes habenti coextitissent, aut essent coextitura. Et sic quidem jam patet in quo sensu tempus esse possit aeternitas , R in quo non possit. 2. Potest tempus, si aeternum est , aeternitatis etiam Divinae dura-6 ί' V tionem aequare r at non potest tam incomprehensibilis duratio- tempus ha- nis modum tam sublina em attingere : in isto sei, tempus aeter- h.υ. . nitas esse non Potcst , in illo potest. Neque iam facienda est vis nomen ae- in hoc, quod per aeternitatem & tempus alia de alia durationii ui mi vi genera uicti tantur; quia in eas i hypothetico , de quo agitur, duratio rei cujusvis a3 aeterno prodii erae mensureretur per aeternitatem, prout esset sine initio , & inensiiraretur per tempus , prout non esset sine successione : sive quod idem est, mensuraretur per aeternitatem quae seb aliquo respectit tempus esset, & per tempus quod sub aliquo respectu esset aeternitas. Qua in re , si bene per-pmditur , nihil est quod rhnignet. x I. Respondeo secundo potissimum obiectionis pondus , si bene il- pM in 'lud eapio, in hoc esse positum , quod objiciens velit necesse
terniis. n esse, ut aeternitas praecedat tempus. Quia vero nulla res. produci
570쪽
An aliqua creatura esse Deo, sc . s 3
proditista fuerit, hinc inseri nullam rem potui sisPab aeterno pro
duci, quatenus in eo casu tempus non praecederetur ab aeternitate, sed esset illi coavum , id est . eoaeternuin ; quod repugnat , ut praesumit obiiciens. Verum quae repugnantia haec est , si attenditur a. veram & satis hactenus expressam aeternitatis imitonem AE ternitas quidem est praeventio remporum omnium , eorum videlicet , quae cogitamus ad instar nostri temporis, quod initium habuit: ita quod sicut praeivit saeculis sexaginta vel circiter 'plis ab Urbe condito , sic praei verit totidem aliis, quorum initia cogitamus, & parem is hi rationem, etsi uon pariter realem , concipimus ; atque ita deinceps Sed postmodum si aeeipiantur simul antecedentia omnia saecu
la , quae utique intelli. imus fluxisse sine ullo fluendi principio ,
sic accepta perveniunt ad antiquitatem aeternitatis. Atque ita in hoc sciani aeternitas tempus non praecessit, hoc videlicet tempus imaginarium, quod perinde ac aeternitas principio caret, nec mitius quam illa carebit fine. Addo jam quod si Deus a tot illis saeculis, quot imaginantur, anterioribus & anterioribus sine initio Orbem produxisset , non solum tempus imaginarium D i sset ej iisdem antiquitatis cum aeternitate, sed etiam tempus reale: cstet enim se istud tempus sine initio: quid autem antiquius
est , quam quod expers est omnis initii, uti quid diuturnius eois gitari potest , quam quod est nullum existendi finem ςxpertii.
tionem, sive imaginariam , sive realem, habere aliquid cono exi nis eum spatiis illis saecusaribus, sive sΞonibus , de quibus tot haereticu sabulas in praenotatis relatas Valentiniani vulgabant, nullo prorsus nititur fundamento : namque illi Rionas numerabant triginta quinque , & alios ex aliorum conversione natos fin-sebant, quin etiam opificem Creationis Deum praevenis te atque formasse. Erant itaque Sones illi apud Valentinianos substantiae& genitrices & genitae. An nos tempora quaecunque saecularia vel gignere, vel gigni dicimus inio neque illa dicimus esse substantias; sed E contra Theodoreti hac in parte me iue in amplectimur, quum ait, in c. I. ad Heb. Saculum non est aliqua substantia ; sed rer es quaminime subsistit comes ct assecla eorum , qua genitam habent naturam. Ubi loquitur beatus Doetor non de saeculis mere imaginariis, quae nec substantiae sunt, nec substantias geMitas comitantur a Ied de realibxis, quae suam tram realitatem habent affixam subis
sed no anteeediet tempora imaginaria initiu m nul lum habenati a. MILDeinde nihil hἱe est