장음표시 사용
51쪽
gis quam corporeum δε ipsa corpora principioru sutit
ideo lationes coeli motus a nae esse dicat . uel etiam ut
apparet ad literam ita accipiendum ell.quod coeli motus sint animae motus,nan clueanima molitudo coelum
mouet, quemadmodu si quispiam animali in cera elai
so,quod dum morietur ceram quoq; Inoueat dicat cerae motus esse quoque motus animalis intus clausi. Primum igitur non bene indicere animam magnitudine esse.
Hinc ad argumenta Timaei opinionis ingreditur. Squam ualidistimis quidem rationibus usus eii ossedendo quod anima magnitudo non Q. quod igitur Plato dicat ubique animam incorporeamn line magnitudiis ne id patet uerum etiam ex his,qus dicunt hoc in loco quamuis per aenigmata sint, taeniendum id eli nam si
quod ego dicebam dicit ei iis .ine subitam iam interea
quae non diuidituro eam que circa corpora diuiditur, omnino necesse est id quod est inter duo incorporea , ii et ex duobus incorporeis. illud esse quoque incorpo-poreum .praeterea si corpus illam diacit quo modo poterat ipsiim corpus exissesn intus seipsum cepisse corpus mundi. Naconuerso hoc ipsi im de mcdho coaptas tum usque ad ult imum coelis dispersum esse. tque aliter cum diXerit corporeum mundi per distinctionem aiquidem illa in mundo est in corporea ui eam demoli rauit. sed certe non lineam ipsam,aut superlicietia dicit t. quod autem no dixerit eam lineam, patet eo, quod ait
eam extrinsecus omne coelia circuiexisse. sed neque su
perficiem . quomodo enim li esset anima superficies e aptari e medio, deinde usque ad ultimum coelum diss- ri, ipsumque totum circui egere potetal Θ quare neq; iram, neque superficiem quidem esse anima diceret. Quod. n.in omnibus mathematicis scienti s geometria, arilli metica,mii sica, astronomia habe n habitum Timaeus, ex ipsis uerbis illud manifeste indoe est. quare nec quidem nec lineam aec superficie exille tein , quod ait ioc posse sacere iudicauit .iceo si neque lineam, ne que superficiem, neque corpus esse animaindixit d s quitur quod neque minitudinem esse eam dicit . et nim in his magnitudo est. Quamobrem Aristotelu contradictio ad eos magis opolitio est quam contradictio:
quodque etiam ipse eos Miloteles cognouit.&no sietit apparent ea ipsa accipere,m illis patet cluet dicit Aristoteles. in ipsa autem dictioe ii sumus ne eadem biiudicere coacti simus. Narnire animam uniuersi silicet,lalem esse uolunt, si is est
Pi uocatur intJemsi, non est elum neque pMlissim tutus,mel e Palis concupiscentia vis, houm nanque motus non est circida
Absurdum inquit est animam quamuis esse magnitudinem dicere . intellectum uero multo magis. quod enim illi dicentes circulos eos esse animam mundi, non
quamlibet,ut ita dicam, trit hian init irascibilem. aut conci ipiscibilem sed rationalem, dei mellectivam dic bat: id patet ex eo,quod illa circulariter moueri dicut. circulariter autem moueri dici soli conuenit animae rautionali pia enim in seipsam conuertiturn circulum i mitatur at sane sentiendi uisaut irascendi. ut cupiendi quaecunque ea sit, haud habet circularem motum: eiusmodi enim potentiae lineae quaeda sunt etenim uisus ab oculis per lineam demiti intur: dc rursus per re uerberationes recurrentes per suam ipsorum lineam renesilantur . iracundia uero, d cupiditas progressus qui . eam sunt imitantes lineas, cunque non circulariter moueantur,de sua sede Proserentes operationes circa corpus sine ulla conmersione eas habent. neque enim quaerunt iplae quid aut aut quid istitiant,neque omnino
ipsae se cognoscere possitnt.quare linea quaedam est liarum motus. Rationalis uero animae circulus quidam uidetur esse,quoniam ipsa & agit Sc quaerit, & ipsa seipsam cognoscit ipsa circa se quae lenique .imienien . hoc
autem circuli proprium est a se in se conuerti atque aliter sensus.& ira, ct cupiditas animalibus ali xilio indigetibus in salutem datae si int .at diuina ianilius auxilii matrinsecus egetit: praeterea procedens ipse dicit, has ipsas potentias a secundis iiij ς mortales exilientes immortali animae,quam Deus ipse primus cieat .esse subcomplicatas at que aliter,cupidi s S simpliciter appetitus,est m Qbsentis,cuius aliquis indigeat desiderium. Mundus aut e cd omnia intra se cotineat, dc nihil extrinsecus habeat. iiiiii quicquam desiderat, quare in ipso neque ira, neque cupiditas est ideo qui mundi animam esse intel- durum dicunt: cii deinde illam magnitudinem supponam Elisabsurdissima quidem tactum. & ipsa quidem dictione Deum fecisse mundum narrat animal alii M uni ille Δ intelligensi. Contentus sane sit ipse hac sola coniectura, quod intellecti im dicunt animam, quia ipsam circuleriter inoueri docerunt: aduersiis ergo
ipsim dicamus, tu quidem ipse scis te propterea circularem accepisse motum qui .i talis est quς iam operatio uitellectus.tion igitur magnitudinem cicebat sed sym. bolice intellectum lateter per circulos innuebant. nam si penitus animae actionen cum poleti j I irrationalibus
rectitudinem pol rectam MPmationem uero intellectus
esse carculum lumbolicem per limilitii di item clicis , id patet quod in dicit unaei circulo fra reliqua seni lice per proportionem rapiemus mon autem ueluti sit animae magnitudo. mamielle igitur cic ipse inuae quali intelligetitia haec ipsa diceret in argumenta ea dirigit non aduersiis eos, sed coul ra illos,qui male quod appa
limo. intellectio auton sant in inbilis,ae anum striatim sunt
In contrarium prodi Rit opinionem. cluemadmo uenim sit perius quum se illis oppositisses,qui anima moueri dicerent,ollendebat quod ea non solum no sponis
te mouetur,sed nec onmino mouetur: eodem quoque
modo hoc in loco illis, qua magnitudinem dicunt ea ni esse repugnat. Id autem patet quod omnis magnitudo continua est , tantum inquit abhorreo dicere quod itiis tellectus continuus sit, quod coli uenientius il lum di- saetum esse dicerem: quod si penitus ipsum c6tinuum dicere oportet, ita continuus erit, quemadmodum di- saeiam quantitatem esse continuana dicimus: numerii autem dico qui sic habet contuatiationem, ut numeri sint seriatim nullo interiecto intermedio,nanque inter
unitat cinn dualitatem reliquos num et os seciatim iacentes nihil est alieni interpositum inuicem, itaque continui sunt nitineri: quoniam inuicem setiatim dispositi sunt. igis inquit si intellectum continuum dicere oporteat,ita eum quemadmodum numerum esse corin m. dicemus: non autem ueluti illi niagnitudinem dicunt thoc autem m iis que sunt iraturae posteriora nobis lite magis cognita, confirmat: sic enim, inquit. continuum intellectus habet ut intellectio. intellectio uero ut intelligentiae at intelligentiae .ut numerus serratura obtinet. seriatim autem illud est, cuius nullum estine cui tuer-
52쪽
medium sic autem numerus post unitatem dualitatem, setiatim liabet . deinde ternitatem, deinde quaternitatem, inter quos numeros nullum intermediu est inter
lectum simili quoq; modo propositiones absque inter medio sunt: eli enim prima S deinceps alia, nihilque est intermedium quapropter in hisce est e5tinuatio deinceps,no autem quemadmodum in magnitudinibus.
Sic igitur di in intellectu continuum divisim capit ii
tellectum, perfectum agentem eum, qui in diuinis esseno qui potentia intes lectus est actio autem intellectus, intelleelio in. intellectio uero nihil aliud quam intelligentiae sunt ueluti quoque sensus actio est ipsae sens
Itones etenim in intelligent ijs intellectioni est essem que enim sine intelligentiis intelles ionem intelligere licet. Quemadmodum igitur continuum intelligentiae
habent habent autem deinceps quum enim natura insuicem disserant deinceps intelligendo continue habet. non enim simul omnia intelligunt. ut ille mudi primusci abstractus intellectus: sed sine tempore quidem, quoni. m neque in tempore est, huius esse seriatim autem ueluti numelii; Igitur sic etiam intestinus continuus
habet ,no et enim ad ea quae sit ni extrinsecus, actio eius extriaditur: at in seipso uidens omnia . uidet qm in eo ipso sint omnium rationes totum quidem. O ante ipsum sunt in aginari solum uero quae post ipsam exemplariter. Quoniam igitur seipsum uidens omnia uidet. est enim formarum plenitudo eo quod plii resomnino sunt intellu nti .erit ut numerus Quod aut eodem seriatim sint iic utiqiae ueluti intelligentiς erat cotinuus.
to flatu aut intelligentis interpretari ero iesis intellisi
ilibus. quemadmodu ei enim intelligibilia inu ce cotianua sunt sunt .n sertatim secund si entium ordinem. atque progressim, eodem modo quoque de ipsis in est filo continuu liabei tui. n. se habent intelligibilia, sic se habet intellect . 1,N quo mo se habet intellectio,eo mointellecti is conii nisu habet eo quod deinceps intelligat sed e iam tu sane scis Aristoteles te & nii mera im ex intellectum per proportionem uocare continuum . non autem ii 'luti magnitudo emstentia at fortasse diceret: ego non osse numerum diaci, sed ueluti numerum , n
que continiim simpliciter sed ueluti continuum,illi ue
ro eodem loco numerum atque continuum di Xerunt:
sed i lud patet quod et nigmatica uniuersaliter erat eoru
Sed aut impartibilis, aut ran, ut magnitudo alis , contis
Maxime quidem inquit impar tibilis est atque incor
Poreus intellectri .quod si penitus illi continuationemnari oporteat, illi sic erit continuum, quemadmodum dic iam est. χιοm do enim intεr et magnitudo e 'in' utrum uniuersatur, an in quicunque potium si trum t Oniam circulariter Timaeus animam mouet . ut
ipsa circunductione attinetens intelligibilia suscipiat i. deo dicit quo modo quu sit tirculus attingens uel senas bilia uel opinabilia uel intestigibilia, ipsa uiscipit porro etiam opinionu uerarum & Llsarum toniecturales eausas reddit quoniam ut dictum ess,eius de omni amisma sermo est. Propositi im ergo Aristotelis est, ut hane ipsam opinionem refellat. quid enim dico inquit, non posse semit intellectus ipse sit circulia .eum nanque esse magnitudinem, ex impossibilibus est non enim fieri potest,ut s ct magnitudo,quicquam intelligat. Argumentum autem ex diuisone procedit,hoc modo . aut
inquit intellectusqinim sit circulus mouendo tangitq; intelligὶbile. dc se mi elligit.nani si magnitudo et Clio
modo non cognoscet-ut tangendo intellis bile necesse est omnino . quod aut in puncto tangens intelligat,
aut in partibus. quod s in puncto, aut uno in pucto intelligit ratit non uno in pulicto Nam si quidem uno Alo in puncto intelligat, alia superflua sunt quid igit motu circulari, uit omnino magnitudine est opus nanq;
si punctus unus ad intelligendii iussicit, perflua est ipsius magnitudinis suppositio .quu nihil ini ellectui co ferat. Nam si intellectus eo qd elligit intellectus dici rpunctus aut loliis est is qui inteli git, hic sane punctut ps est intellectus Q si uno in puncto non intelligit, id sequitii r qabiit in pluribus aut in omnibus rit liga Quod igitur in pluribus intelligat, id quidem fortuitu
indetur, in qi tot enim aut quare tot neque aut in pluribus aut in paucioribus intelligit. dc rursus qiuerelin. quuntur superflua erant. si autem in omnitius punctis
intelligit aut singilla puncta intelligibilia omnia intellisit,aut ad singillum intelligibile omnium plinctoru cospiratione opus est, & non aliter intelliget aliquid nisi omnia punita intelligibile tetigerint, aut hoc qu.dem puncto hoc intelli sit .alio uero aliud & sic deincep ut contingit uisin quidem visibilia auditus autem indit, ita, reliquique sensus aliud quodpiam capiunt re ni itabilibus. Quod si unumquodque omnia intellieit. nfinita autem piincta fiequῆ ter dicit aut infinite illud idem intelligeti nunc autem apparet & semel coni instes est, fieri nanque id potest . ut quum semel aliquid ante intellexisset,ampliuς illud non4ntelligat ut quod eius oblitus sit uel quod illud indiscursu non aegregiis fuserit, quare si contingit quod semel aliquid ἰntelligat 1 ut quoque aui em punctorum omnia intelligetite I circulari latione semper intelligibilia tangente necessarium est ut idem infimiles intelligat. Igitur suppositio talis salsa estiat ciue aliter si infinita puncta sunt infinita aut mi impossibile est ambire, nunquam se diim tot iam se intellectus intelliget uerum ipsum intelligibile hoe sane intellecti is intelliget : illud uero nequaquam sit munoquoque intelligibili omnium tactu opus est, atque non aliter nisi omnibus tactis aliquid intellitat,quid inquit fecit quum unumquodque ranseret id enim patet quod unumquodque aliquid iacit. dixit ideo quis piam qliae nam est in unoquoqtie apprehenso quod si aliquis diceret ueluti per cosiderationem hoc quidem hae propositionem tangere,aliud uero aliam. N ipsam
omnium heriodum esse conclusionem .dc ueluti totum
intelligibile.uidelicet intellectio persecta .ad hunc dic mus quod dein teps Aristot .de uisu ait, ostendens esse incorporeum . quod si quidem haec hane intelligit propositionem aliud uero aliam: quid est quod iudicat atque dicit .et haec ab hoc altera est hoc enim idem est aeri hoc ego,tu uero illud sentias. quid aute colligens ex omnibus collecta conclusio oportet enim φ omnes in se propositiones cognoscit, ut eo modo dicat . in his
haec colligi potest: quod enim tetigit hanc ipsam pro .
positionem non alteram cognoscet, quam alterii punctum tetigerit nanque altera stippositio fiet.omniaque cuncta apprehendent. item aliter quoniam unam que propositio,est etiam enuntiatio quaedam: manifestum certe est, quod quando propostionem ueluti enuntiationem intelligit, ut quodelam intelliget nihil a- horum punctorum contictu indigens praesertim si puncta quidem sunt infinita. opus autem si ad alia
53쪽
quid intes ligendum tactus infinitorum infinita uero in
determinato tempore praeterire impossibile eli, nunquam intelliget: intelligete enim non est, nisi omnia rei intelligibilis tangat. Omnia autem quae sunt infini . ta tangere impossibile est i nunquam igitur intellectus intelliget. reliquum est,ut quaeramus num aliquando,
ut senius, ita inteste uis alio punito alia intelligibilia suscipiat. quod si sit, rursus quidem non secundum se
totam omnia intelliget. hoc autem non ipsa actio dictat. haud enim quum uolumus animam quodlibet intelligere, hanc intellectus partem movemus, alia uero abiecta est,& in reliquis similiter quomodo autem sensula, silens eli intellectus, quod oculus quidem colo,res,auris autem strepitus: alius uero sensus alia sensibilia percipiat. Et quod nunquam sensi is alius sensibi, lium aliorum sensibus assillit, & liis, qui diuella suscipiunt sensibilia, atque aliter quae diuersa suscipiunt ea esse secundum lubilantiam diuersa necesse eli. Diuersa igitur secundum substantiam puncta erunt. quae au
tem differentia substantialis piinctist ad punctum n que id uolentibus fingere sicile est. sic igitur ut in puntio intellectus intelligat, haud fieri potest . quod si s
eundum partes intellectio fiat , aut rursus una ex partibus ad intellectionem susticit, aut non . e go si pars u na sola sit intelliges, aliarum suppositio superflua erit. haec enim ipsa intellectus erit, alioqui illud quaeremus, utrum haec ipsa pars in puncto tangens intestigibile intestigat an secundu partem. Et primae rationes ueniet. sed supponaturqliod uniuersaliter intelligat. quis igitur reliquorum est usus quod si secundum unam parte intellectio minime fiat,quonia illud contingit quod omnis magnitudo in finita,& iii infinita diuidatur: ete. iam diuiduntur in finita magnitudines si in eadem, siue in aequalia secundum quantitatem dividantur, ueslut in digitalia uel cubitalia. omne enim finitum definitur ab omni finito in infinita autem si iii eade secundum rationem diuidatur,si scilicet in duas aequales parates secentur. in duas enim aequales partes diuisio in infinitum tendit . ideo quia semper in magnitudines diuisio fit,omnis autem magnitudo continua eli, omne autem continuum diuisibile. Quare si in definita diuiso fiat. aut unum quodque omnia intelliget, aut aliter non intelligit,nisi omnia aut aliqua tangat δε eade Iursus dicemus,quemadmodum prius. atque similiter si infinitae p lites supDonantur, iisdem rationibus utemur, quibus in suppositione secundum punctos usi sumus . argumenta enim similiter omnibus conuenientia ipse
Aristat. partitus est. nos autem omnibus omnia accommodam iri. Partium autem, aut in magnitudine aut in 'nsio , siquidemo hane partem dicere ruet. igitur in puncto Ua ottim pundiai Unita sent,inans um est quod nunquam perivrm. Quoniam magnitudines partes smilares sunt, nanque ex magnitudinibus magnitudo est, non ex pia nultis . punctuI enim magnitudo non est, at magnitudi nis principium. Propterea quum diXeriti partium autem,aut in magnitudine aut in puncto,significauit per abusionem loquens, an punctum ipsum partem dicere
Quod si in magnitudine sepius Aut in inities intelliget idem .
videtur autem e semel contingens.
Saepius quidem si in definitas partes diuidatur : infinities autem si in infinitas. Arsi Iarii s tangere si libramim, quid opus est meum:
alit etiam omnino magnitudinem bulere.
Hoc est si quamlibet partem circuli tangens intelligibile suscipere potest,quid circulari motu Opus est et enim ipsa etiam suscipiet,quid enim illi ad susceptione
circularit er mouendo consertur, nihil autem illi neque magnitudo ad intellectio em prodest .si quavis partium intestigat , si nanque aliquid diuisum maneat, nihil minus,qiiod absque affectu esse ex dii iisione possit hoc aliud eli praeter id quod diuiditur, Sipsum per se dimesione carens est,e,c impar tibile, ueluti superficiei perpetuo diuisae albedo ipsa in unaquaque partium tertiatur,at quam itas inlisione patitur, atque minuitur.
ut enim ita dicam 'lus bicubi talis est, cubitalis fir,quum tamen album eodem modo se trabeat Aliud igitur est albu praeter illud quod dividitur,hoc sane modo. si qua-uis pallium circuli similis intellectio sit, maximamque in parte,ci in minima igii ur uitelligens ell, praeter magnitudine nihil ergo ad intellectionem magnitudo co- fert .siquidem maiorenique S minorem palitem similiter intelligit. Quodsi κ.c spirium est intelligere tota rimilo tangentem, quis
p ipsit parib M taes M. Quum si diuisio quod aut in parte sui ipsius intelligit,circulus autem in toto,in parte aute aut se indum magnitudinem,aut in puncto .quumque eX posuerit ea
quae absurda accidunt suppositioni diceti quod in pase te intelligit, reliquum nunc exponit, toto scilicet intes, ligere circulo. nam si non prius intelliget,quam ambi- uetit circulus, quid unaqliaeque partium facit si enim partes ambientes non intelligant, totius autem circulita lux in partibus fit, neque ipse quidem intelliget nulli bi enim nisi in partibus eius tangit intestigibile . at enim dicere id testat, quod una sum ire partium intelli sibilis partem cognoscit, citculus autem totum ipsum totum. quod autem hanc opinionem ab Ardum s
qui tur ipse inducit, poliquam enim dixit quis est ipsis partibus tactus, tanquam in eo quod tacetur illud acceperit, quod partibus ipsius intelligibilis tangunt,
subintulit, At etiam 3 modo intelliget ipsum putibile imparii illi, spsum impartibile partibili. Si enim partes non possunt intelligere totum, sine autem intellectione partium totum non intelligi namque intes lectionis partium collectio est, ipsa totius intellectio : nullum quidem impartibile intelligere potest. quare ipse quum sit partibilis, intestigiste quum. sit impari ibile non intelliget. item si unaquaque parte pars ilitelligit ipsa intelligetia tota composita erit, quo inodo iei ur intestiget intelligentia simpleκὶ tota enim sic intelligentia composita erit. At qui si fimplex non
sit intelligetia aeque etiam composita erit omne enim compositum ex simplicibus conitit, hac de causa nul Ia erit intelliῖentia,neque ideo intestiget. igitur non existente intelligentia, intellectus destruetur . apposuit alitem ipsum partibile impartibili ueluti argueris eos, qui dicant intelligentiam tactii fieri si nanque impartibilis est intellectus, quomodo ipsum partibile intelliget impartibili enim contanget , impartibile non parii talea ut quomodo impar tibili ipsum partibile in.telliget, ut si adiacens ipsum in puncto quomodo Θnim ipsa in puncto susceptio pari ibilia intelliget. hoc autem etiam quomodo intelliget ipsum partibi- .le impartibili aut ipsum in partibile partibili. sic quoque uelut ab alio principio interpretantur, quonia noIoa. Gra. superata. E iii
54쪽
esse intellectum masti iudinem di ut, De quispiam credat eum sic ipsum impar tibilem dicererat punctus haec ipsa apposuit neque enim inquit si magnitudo sit uti, partib ilia intelliget neque partibilia si punctus. Aliter ipse in intellectu dicit impartibile: ipsius enam intelletium impartibile subitantia per se subsiliens est, ab omni magnitudine separata punctus autem in linea habet esse es est ipsus magnitudinis principium . quomodo autem intes lectus quum si imparii bilis intelligat,
omnia in tertio libro narrabit , alioqui ut in altero ar-rmento hoc audiendum communiter omnibus dictisppositionibus conuenire, nam quia circulus intelli, gens tanget aut in pucto tangit Aut ita parte, quod si in puncto tangens intelligit quomodo partibilia intelligit scilicet corpora: non enim punctus magnitudini conuenit. quo igitur modo si non conuenit intelliget quod enim non tetigit nullo modo hoc intelliget, quod si in partibus intelligit quo modo quae impartibilia sunt intelligei pari ibile enim no conuenit impat tibili, hoe autern ad ueram rationim nullo modo amplius adduci Potest. quoniam quo qtie modo intellectus quum sti mpartibilis, omnia partibiliaque de imparii bilia iniet. Iigit, impartibile enim nunc dicimus id quod partibili opponitur indelicet punctuin intellectus autem impartibilitas alia qu edam eli neque mulli partibilitati corporis opponatur,nam ueluti in se omnium rationes habens intelligit,
Nosse autem est intelliatum esse circulum hunc . intellinus Mnque metus intellecto est : circuli uero ciscuntatio ι'. o in t Iessus quidem fuerit circulus, erum talis circuntitio intello
Aio est. Ne quispiam dicat,Timaeum no dixisse animam cir culum sentibilem sed uiuuet salein circulum,dc ipsus rationem circuli qui sine magnitudine est de incorporeus propterea omni circulo pari modo paruoque dc magno adaptat,& hoc per haec ipsa praeparat, omnino enim inquit ex ijsquet dicta sunt sensibilem circulum intellectum dicere Timaeum credendum est. Quod enim
hoc ipsum demonstrat illud sensibile significit. hoc enim est ipsum demonstrans. Vnde igitur hoc quod
ipsi dicebant uniuersalem circulum non moueri 3 quia ratio est . quam autem rationem intellectus habet ad iiitellectionem hane eandem circulus habet ad circumlat ionem, utraque enim motus est, intellectio quidem ipsus intellectus, circulatio uero ipsus circuli, ideo econtrario etiam quam rationem intellectio habet ad circumlationem, eandem quoque ad ipsum circu,
tum intellectu, habet. Quod s intes lectio circiuitatio est, igitur intellectus quoque circulus in t de si circuli
sens bili, circiuitatio est. nam circulus uniuersalis non circunducitur. igitur etiam intellectus sensibilis citcu, lus in Sh-ρὸν autem aliquid intelliget. id enim opus est, quiad Her
Aut hoc ait quia ide saepius intelliget,aut quod semper oporteat in infinitum altera atque altera intellige. re s quidem circuntatio si intellectio,ipsa autem intelis
lectio aeterna hoc aute nullam neces statem habere uidetur , dixerit enim semper aliquid intelligere necessa rium esse de ab eodem in ide rursus uenire, et enim quia nulla talis est anima, qualis est intellectus primus, qui collectam 8 sne tempore habet intellestione,non quidem modo hoc modo illud, uerum simul omnia intelligens. At quoniam omnis anima, etiam si uniuersiani-
inam dicas .habet intellectionem transtitiam .ab tuu intelligibili ad alter uiri transiens '. ideo semper mora se paliquid intelliget, causa itero aeternitatis propto infulitatem temporis necesse est ut rursus in idem rei iertatur
imitetur circulum,neque sane infinita intelliget, quia neque infinita sunt intestigibilia. nunquam igitur hoc dicit quod idem semper intelliget, quia nunquam totum intellexerat. nano ite circunia tio snulis smiliterque se habens de eode aliquo crat,quare tale esse oportebit illud quod iiitelligitur,quale nunquam intellectu fuerit . quid hoc igitur est, quod nulla est intellectio infinita per ea quae sequuntur,adducit. Minim facis, in uel aestuarum intelleellanum sunt seu,
omnes enim alterius gratia si tu
Intellectiones activas esse finitas exactionibus ostendit, omnis nanque actio gratia alicuius finis est. igitur quum finem cuius gratia liunt,consectuae fuerint, Ope ratione supersedent. nulla nanque actio tendit in infinitii,quicquid enim cupimus, alicuius gratia cupimus.
habent praeterea a tiones iesae principia. quare uehiti sunt actiones,ita se speculationes de illis habent. inius igitur se speculationes finitae sunt, ueri in tamen ut fe- pius in aliis diximus)econtrario speculationes S .iciones se habent inuicem, ipsius nanque actionis finis principium speculationis est & econuerso, principium igitur architectonices est siquidem coti tingat actio; filii damentum iacere uel materias ipsas praeparare sinis uero tectum,hoc est ab imbribus, ct caloribus protectio: speculationis igitur et actio itis eiusdem iidem sunt econiiciso termini. contemplativa autem ratio iuuem similiter terminantur. ratio utra innis aut est dis nitia , aut demon bula : demonstrationes
autem ex a primipio sunt, er tabent quodammodo finem ossiis
Quod neque contemplativae intellectiones infinitae sunt ostendit iisce rationibus,quae circa eas fiunt ex clarioribus obstiiriora ui lucidan .nuiuii enim sunt intelligentiarum rationes, hae autem nobis manifestae magis sunt magis alie cognitae,quam sint habitus: unde procedunt. est igitur omnino necessarium quod quemadmodum eae quae sunt de cotemplativis intellectionibus rationes seliabeut sita sint etiam ipsae intellestiones. Quare si ostendero rationes ipsarum sinitas esse illud etiam consequetur quod S illae finitae sunt. rationes antem de contempla tutis intellectionibus demon stratiora dos nitio sunt. Quod autem nulla harum sint insitita, inis de patet quod omnis demonstratio principii imque desinem habet principium quidem communes notiones.sinem uero ipsam demolirationem conclusionemque:
nulla igitur demoni ratio infinita est inniti oties quoque ipse finemque dc principium similiter laabῆt, priricipium quidem genera generalius masnem uero specialissimas dii serentia ergo neque diffinitiones ipsae sunt infinitae. Item aliter quum nulla substantia si infini, ta , sed terminata necesse est etiam quod earum rationes desinitiuae sint finitae. Item aliter si omnium quaecunque sunt generalissina dece genera sunt,de horum non est in infinitum progressus, uerum usque ad indiuiduas species, post quas sit illaria sunt diiunitio eκ omnibus finita erit in his isitur sunt ipsie diffinitio. nes : omnis ergo diffinitio finita est . fit in demonstrativa quoque ostensum est, id nullo modo sieii posse, ut in infinitum demonstrationes progrediantur. ιNanque sic omnis cognitio de scientia ὀelitueretur. si enim
55쪽
s enim in dissonum assumptionem infinitas ditas accipere oportet, infinitum aut finito ipe pertransre impossibile est. uerum definitiora non cognita rei aratu, tam cognoscere haud possibile est,ignota aut rei natura neque per se ipsi in oritia cognoscere possibile est, circa quae demto fit,omnis istut cognitio destruetur. Non igitur dissones in infinitum tendere possibile est, quare s rationes intellectionum contemplativarum , nitae sunt, ipsas quoque intellectiones finitas esse necesse est syssin autem ipsam conclusonem dicit. quam ob rem postquam dixit sylis interpretans adduxit uel cocusonem uellit alterum pro altero dicens. quod auterationes de contemplativis intellectionibus duae solaesiit definitio s. demtoande patet, et omnia quaecunq; sunt,aut substantiae sunt ut substant ijs accntia, est. n.
aliquid substantia animae, S est aliquid quod circa illa
accidit, ut mortalis si, uel in uniuerso medium habet ordinem uel aliquid smile. substantiarum igitur comprehenso per dissinitiones inuenitur,accidentium uoxo per demonstrationem sed eorum accidentium, quae per se sunt.
Quod si non terminantur, sciem non ν tradiuntur rursus in principilam: sument i avit semper medium extremum r.esa profestiscuntur. Hrculatio uero rursus in principium reuertitur e fritis mei autem omnes Instae sunt.
Si quispiam inquit haec dicat, quod in infinitum d
monstrationes extendi possiat,is quide maxime a sco,po ueritatis errabit,quemadmodum nos ollendemus,
Iam uero & s progrediantur in insnitum, recta tamen incedunt de non in id quod a principio est. iterum v niunt ueluti ouu sc dico .homo est risibile. tis bile uero rationale erigitur homo est rationale,quum huic ipsi demonstrationi uno addito termino alteram demonrationem coapto,s quidem extremum appositu feci, quique erat ante extremum, eum medium constitui. neque hoc ipse etiam declarat quum dicit, sumentes medium de extremum. Appono igitur animal sic, o manis homo rationalis est omne rationale est animal, igis omnis homo est animal. adiungo etiam corpus animatum , talis autem demtonum progressi is in rectitudinest non. n. unquam resectitur in princapium. i. non amplius reuertitur ad demonstrandam proponem dicentem quod homo risibile est id.n. iam demonstratu est . nanque si demonstratum non esset nec ipsa omnino P cederet Memla simpli, qm non resectitur in cciem metis conceptum quae est ipsa tum dem ronum principiu, de quo prima propo conteiatur,quae ipsa per se fidem faciens demione non indiget, circulus uero in seipsum reuertitur,quod autem non progrediatur in infinitum demto inde etiam patet, aut . n.a generibus gnatissmis incipit, de pronunciat usque ad species specialis smas, aut econuerso eκ his incipii ,3c pronunciat in illa. Hoc autem,quod ait sumentes medium terminum male ab AleX. percipitur,medium nanque proponis ipsum terminum ponit ueluti medium hominis S ris bilis de raiationalis. non amplius igitur demtonem seruat, s quidehabeat proponem quae per medium quendam terminum demtonis indigeat. At quemadmodum diximus
extremus quide extrinsecus aduenit, medius uero non aduenit. Verum extremus ab hoc positionem pmutat
mediusque fit,de si sic acceperimus quod intra propositionem terminum accipiunt,ueluti in quem propo noest medio carens, neque etiam laquam recta incedatur neque circulum imitentur,nerin primus terminus qui
erat subiectus in conclusione praedicatus set, nec qui praedicatus erat subicctus set nisi termini eonvertans ipsi in quibus etiam demto fit circularis non per demos iratione methodon .sed per ipsam materiam ueluti cudico 45 risibile .est iis bile aut mentis de sciae capax hoi d mentis,de scientiae capax in Ic econuerso mentis, scientiae capax risibile est,risbile uero est ho sciet ixigi ct mentis capax in homo Praetereas eadem circuHario saepius far, opus erit scpiui Intellu se illud ibidem. Cum dixerit m infinita intellectio circunt onem fine carentem sequitur. siue cum idem semper in intelligendo si neque factum fuerit unquam , siue cum saetus idem reuoluatur .demostrato absurdo quod prius qui iur,tiune quod haec sequitur ostendit . si nanque eadem est semper intellectus circuntatio, idem quoque semier erit quod intelligitur, quate illud idem semper intelliget dc nihil unquam aliud, quare Dec Omnia intelliget. Atq; item ni ir esto simili, quieti etildam statui magis, quam momi,eodem quoqui modo ollogismus. Coronidem pulchram imposuit. nam sane quidem motui quaestio similis uidetur, 'tu nanque dubitat, in multa perturbatione de motu et . qui uero inuenit qae idem in ac si dicim intellexit in quiete de tranquillitate postea est. unde quoque scientia dr M'. i. quia λα- ω, i in statum animam ducit de is, qui ratiocinatus est, de per demtonem quod quaerebat inuenit, deinde quiescit. quare s ipsam intellectionem de conclusionem syllogismi circuntationem esse dicunt magis ipsa quies est quam motus. quod si uiam quae ducit in intellecti ne esse circuntatione dicunt . in priores rationes ueniemus
quid unaquaeq; partiti ficit aut finitae snt aut infinitae, quid etiam si illud quod ipsasppsines coniungit. naq; aliud cu aliud intellexerit nisi quodpiam aliud si, quo
cotidiacente omnia suscipiant ur, neque concluso ipsa deducetur . neque enim erit aliter ac si hoc quidem ego
tu uero illud sentias quod si si aliquid, hoc est anima
At uero neque beatum quiΛm est quod non facili, sed ut
Potest hoc etiam per se esse argiri atque superiorib. coniungi, nanque cum dixerit intellectionem quieti magis cuidam quam motui similem esse, cumq; ex hoc ostenderit quietem magis esse intellectui secundum naturam quasi adductum esset ea de cauti motum esse poter naturam, quia s secundum naturam quies est illud necessario sequetur quod praeter naturam motus erit, quare si moueatur intelli uiolenter mouebitur, quodcunque ra praeter naturam est,id uiolentum est cu igi ex praedictis illud adductum sit, quod intelli molentia mouetur,hoc iure optimo subinteri at uero neq; hi men quod non facile sed uiolentum est. At uniueis an is mam in beatitudine esse oportet. quod si neque secundum naturam moues quia quies magis est intellectio
quam motus,neque etiam praeter naturam ne sit extra partem beatitudinis,nullo igitur modo mouetur. Potautem quoque per se esse aigm,cum Danque demolitauerit ea quae abluida sequuntur opimonem illorum,qsecundu naturam moueri aiam diat, nunc edocet quid sequeretur, nisi secundum naturam moueretur,quia p.
ter naturam mouetur,ut mouetur, Omne aut uiolentunequaquam beatum est it ut uitis animam beata esse
56쪽
m sapist motui eius non m stratia praeter ratinum sane mo
i est hoc etiam huic quod Mite est. esse continuu . nam postquani dixit illud haud esse beatum . quod nosacile sed uiolentum eli quo modo id erit uiolentum, per haec inducit,si qudem inquit non est in substantia eius motus,non erit autem in substantia motus, qm seti magis quam motui ipsum intelligere simile est, id et per se absolute potest intelligi .nam si mouetur intein
anima etiam mouetur. At quieti magis quam motu Pportione respondet intelle ius. praeter naturam motu
habet. nihil autem quod priter naturam se habeat,semper est,ied ubi est illud quod est praeter naturam, id et
omnino quod est secundum nati iram .sequitur. at non sane quod eli secundum naturam sequetur omnino
id quod praeter naturam se habeat,igitur id quod prae
ter naturam mouetur,motum secundum naturam con
tinebit At Meto secundit naturam . tquemadmodii des
monstratu eli mouera non pot,ergo neq; praeter naturam mouet, tur. Laboriosum autem quoq. est esse mirum cum corpore non uos
ram per se haec ipse declarauit, quod . n. corpora comi dita ut, cunq; eo trahas ea . de causa motu laboriosum continet,ea quodamodo ' Ixion serens. na si coelo eo, iuncta est,ut ipsum quoque motu suo secia circvducat, motum quide non facile sed laborio sum continet,hoc autem nequaquam beatum est. insuper fugiendum , se quid in m liuι est laress Aus non esse cum corpore, quemadmodum o dici eo uriis, o multi, sa
Ex his, quae consueuerunt a Platone dici, quaeque etiam multis uiar,absurdi im esse confirmat. illud etiam retoni quoque uidet ui esse animae melius ut ea si sine corpore, nanque illi laborio ae lini corpore uita. quod etiam mundus non sit soluedii illius opinio est. unde in priori sorte sempiterno auo anima quam mudus erit, neque id habes quod animae nostrae quae a corporibus ahqn solitiantur .cum, illa semper cum corpo re comunes, si Bene igitur haec Arist. induxit.s uere, quemadmodum I imaeu, dicere uidetur, subnatia eius corpora coniuncta est . At uero quemadmodum cum corpori dominatur aluina .sequens atqiae obediens corus habet, non autem motus corporis ipsa sequitur, c modo .multo magis ipsum coeleste corpus eu ab oldissicultate mori. li longe abstiniaq; sola uolutate mouea .nullam ex ea re ala difficultatem habet . ut etiam nostrae alae in luminoso corpore quod uocant
Item quod eiretitur irreferatur eo um ausa later, neque. n. asus animae salvaritia ea uia est, quod circulariter seratur, sed per
accidens eo modo mouetur 93M eorru, ipsum cosa est,uera ipsa
Nunc ueluti id ostensum sit quod anima cum sine magnitudine sit atq; incorporea no per se sed p accus
mouetur, merito quae nam circularis coeli motus causa
sit in dictis illorum minime patere dicit. s nanque aiadum moue mouet demonstratum in aut quod per se
non moue quae nam coelo motus circularis causa est neq; N. per ea quae demonstrata sunt,anima ipsa per se mouetur,neq; sane corpus ipsum sbi causa est motus, M.ti negat Plato ut illi secundum naturam si circula.
ris motus,sed ex ata hunc ipsum illi esse uult. igis p eos
circularis motus causa non patri. Arili n. corpori coelesti naturalem motum trabis it .coiicurrere aul cum naturali exanima motu ridicit, qui motus in in ipso sit, se mouet. At uera neque quia melius Acitur, o quidem oportebat i sum Deum propterea circulatiter facere ferri anima quia melius ipsi est moueri,quam manere,moueri autem sic quam alio modo.
Non solum inquit, eκ ijs quae dicta sunt in Timaeo,
ignoramus quae sit causa motum circularem saciens, uerum etiam finalem nullo .n modo consi mauit esse coelo melius moi eri quam quiescere,& id circulariter qua alio motu,nec praeterea omnia quaecunque sunt in natura ad ipsum finem respicere, quod quidem pulcherrim uni est omnium, quaecunque circa eam ipsam te fieri possimi ipse. . de motus .ct circulatis motus finale causam demonstrat A. quod motus ipse circulati, a ternitati conueniat,qi ia neque principium neque finem liabeat di quod ips magis erat bonum moueri quam sta re neque operari quam nihil facere melius est . At etiavlotitius circularis motus finalem causam reddit, ita dicens. quare. n. circulariter mouetur quia intellectu imitatur,et enim intellectus operatio circii latis est. id dixisse nidetur,quod nos dicendo consecuti sumus. im igi peiora ad ea quae sum meliora conuertiantiit sc S l. sum circulariter mouendo intellectus imitatur opera
tionem item aliter. qm ubiq; simul esse dii a res est. Quod autem ubique circulari motu accedit,id qd tibi. ue est imitat ur praeterea finalem inurae sphaerica caum Plato reddidit, decentem n inquit atque cognata figuram illi dedit, nanq; complectent i o H.i figulam capacissiliam dedit, in planis autem figuratumq sunt aequalis mensui ae,circuliis est rapacissimus, in solidis uero sphaera. visu quis ε' tali, consideratio altera sermona magis propria ,
illud n. quaerere cur sic coelum moueatur, S quare eo modo melius a scopo.pposito aberat, sermonitin. de coelo di motu talis consideratio magis conuenit, ii stan, aut propositu de animaeli. id igis solum locutus , quod ea a Timaeo ptermissa sunt,ad sermone proposi
illus autem assurdum attigit o hiae si moni π plurimi, iti
lorum de anima coniungunt no ponunt in corpore anima non
prim determinantes quam ob causam, sese habeκte revoαre, si itideatur hoc necessarium esse. nam propter esto ram hoc quid m facis,illud uero patitur, T hoe quidem mouetur gua uero movet, rum autem nihil ad st inuicem quiἴ uti. ar illi sola, eonuntur disere quale quid sit anima e susceptiuo sit corpore nBhil adsue d terminant, quasi possibiti sit sicundum rγthuarissifabulas quamlibet animam in quodvis ingredi currus. uidetur m unumquias proprium halera steriem erformam similiter autedi at velutis qui 'iam dueret tectontiam in filati ivredi. oti
ponet. n. artem quidem uti instrumentis nimam uero corpore .i
Postquam contra unamquanque opinionem de alapat liculatim dixit,nunc unam atque eandem coem Omnium simul,hisce qui de anima dixerunt,quasi accusationem inseri. Nam cum de anima dixerim ii de sust ptitio eius corpore nihil quicquam dixerunt,qualis ani ima quali corpore utatur. Atqui corpus S anima haec, quidem facit,illud uero patitur,sed agentium,atq; patientium quidam est habitus es coicatio non n. qii odia uisa quolibet patitur, neque. n ab dulcedine albedo , quare neque in omni corpore ipsa aget anima, neque de quavis anima quodcunque corpus acciderit palles orianque
57쪽
tiaq; si inuice secundu forma disserunt animalia, sor
ma uero animatorum est uniuscuiusque anima, nanq; ipsa su biectum perfectum facit, eadem autem sorma in cliuersa materia nunquam nascetur , iniuscuiusque. n. Drmae propria materia est. Alia nanqtie est aeris mat ita & lapidis alia de aliorum similiter . non igitur quaelibet anima in quo uis corpore nascetur, quemadmoduigitur qui de aere Philosophus naturalis disputat, non eius solu sormam sed materiam qnoque dicere debet, ut ipse in quarto meteororum atque alibi iacit, eodem quoque modo eum qui de anima disputat facere oportet de corpore . s. qcteam suscipiat enarrare. uidelicet eompositum comixtumque est . quaecunque . n. uitae
sunt immortales solum eae non aliud qua corpus spliae ricum consecutae sunt. id enim quod immortale est P. triam sibi similemque figuram adpetit, ea autem circuris est,quae neque finem neque principium habet, quero sunt solum mortales ut eorum quae ratione caret uitae sun hiis solum corpora rem sorte obtigerunt. ut enim diximus uitae irrationales lineae sunt similes.& ea quidem obliqua , pronaque adeo sunt ut nullam cognationem cum coelellibus habeant. homo autem qui uita mortali atque immortali constat,corporis proprii figuram consecutus est,superiorem quidem partem rotundam rationalis atque aeterna uis illa tenet,quae cor-
quale quid sit,& natura &potetia, fiquidem ala corporis est aia,sed illi, inquit de anima locuti de corpore ni- pori princeps imperare debet, inferior uero mars rectahil Determinauerunt, ueluti id fieri possit , inquit , ut est unde mortalis atque irrationalis immortalemq; &queadmodum Pythagoreoru fabulae uolui, anima qli. rationalem uitam tequitur. sic ille quidem cum dixissethel in quodvis corpus inῖredia sermone quide ualde, usus iniurioso,tabulosa sunt. aitὶ neq, sermone digna
q in illis diar,quale est illud Empedoclis qui & ipse Py
thagoricus suit. Olim nanque sui cespesque puerque puella'ue,
Et uolucris coeli, atque alti maris incola piscis. Est autem hoc ipsum absurdum, anque unaquaeq; res sermam propriam tenet. quare si sunt animalium disserentes iurmae,forma autem maxime est anima, noomnium erit animalium ipsa eadem anima. nam uelut ars alia alijs in liris utitur,nec unquam rectonica fistulis utetur,sic animis quoque naturalia propria sunt insita corpora ipsa quibus utuntur,oportet. n quod appetitionibus animae sit idoneum corpus, quod ipsartim appetitionum susceptiuum sit quemadmodum n. se ha bet ars ad instra,sic anima se ad ipsum corpus habet.
Quod si no illud fieri potest ut insito quolibet ars haec
utatur id etiam sequitur quod eo, quodcunque acciderit corpusAnima quaevis non utetur. oportebat igitur eos qui de anima dicerent etiam dicere de eo corpore quod animam ipsam susciperet . quod ipse in tractatu de partibus animalium secat, unamquanque. n. Partem figurari diacit non de sola animae ipsius operatione,ne que de sola corporis compositione, sed ex ambabus, uelut oculus qui non simpliciter de tot talibusque tuniculis, uerumetiam cum tali animae eotentia composita pars est. limiliter quoq; in alijs uniuscuiusque par in Phaedro de immortalitate animae .de ite corpore illi proprio quemadmodum diximus figurato ait. non . n. nisi cognouerit id quod est,in hanc ipsim figuram ue nerat tanquam sit aliqua anima clue id nesciat,qiiod est uidelicet irrationalis, quae nunquam in humanam figuram ueniat ut patet,quo corpori praesit ei dein que im. peret. hoe autem Aristotelicum ab eo antequam Aricid diceret Mi iii m et t.non quamlibet auimam in quodvis ingredi corpus. quid autem ita dicebat id quod est id scimus quod ipsum intelligibile innuebat, uere. n. hoc quod est,ut immateriale nihil litis potentia est. sed sine potentia ens actu eli omne aut sensibile no estens. Quare semper quod potentia est idem est, ac si dicam quod non est igitur solii rationalis ut intellectu a. lis intellectuale cognoscit.
Alia etiam quadam opinis tradita est δε anima.
Questus Arist. eoiter de omnibus iis qui de anima disseruerunt, quia de corpore ipsam suscipiente nihil
diNerint,oportebat. n. cum non qlibet anima in quodvis corpus ingrediatur , quia tali proprietate quae cor poti ad susceptionem talis animae conueniat opus est, alia nanque est compositio& temperam et iura eorum animalium quae in irascibili designantur . alia eoruni qin concupiscibili alia eorum quae secundum consilium atque rationem notantur, di simpliciter ad animae ipsus operationem conuenientiam, corporis lite& ele mentorum temperamentum, & apparatus instrorum tibiis . hic autem non solum de sensibus . uerumeti-m pertinent. his igitur dictu, quae proprie coii sequitur o- de sensuum sedibus potentias sensitivas capietibiis diis pinionem de anima coaptat ad hoc. n. quidam respexe putabit . bene aut non omnibus diκit,sed plurimis 'ui runt quod animae non qoodcunque accidit corpus. est de anima tractauerunt, cipiens uidelicet ipsum Pa particeps,ibi. n. temperamento, quod animae coueniat opus est,ueluti etiam harmonia quae non ita ut obtigerunt quibuscunque chordis fit, uertim conuenientiam quanta extensione opus est. adde etiam quod ipsam a nimam esse corporis harmoniam putaueriint.& uarias esse animarum s ecies, quae ad uarias corporis harmo-3nias aptantur. Hanc igitur evonit opinionem atque refellit ,& interim solam hanc opinionem in laisce ii quirit . paulopost autem rationes ponit quibus illi in hanc opinionem uenerunt. at ante etiam in alijs uidelicet in Eudemo dialogo contra hanc opinionem diiut, est ante eum Plato in Phaedone huic opinioni instans quinque dialecticis argumentis est usus, Maoc primu, harmonia ipsa adaptatis ad ueliit .adesse .n chordas,quas deinde im ostensas esse. unde postea sic harmonia asuenire oportet,quare harmonia posterior est earum qadaptantur,sed anima ante corpus adaptatum praeexi
stit,si quidem disciplinae reminiscentiae sunt. non igitionem,qui multis de anima declaratis multum quoque de susceptiuo corpore sermonem fecit,& in Timaeo,&in Phaedro ,ppea. n. caput superiorem totius corporis habere partem sphaericumque esse, quia id rationem qcorpori praeest ac dominatur, maNime complectitur, quod etiam mundi pars praestantissima coelum uitaq; animalis,quae in hoc est, totius mundi supremum locutenet, haericumque est . quid ita autem ait cor ipsum cono smile est quia inquit animositas in eo sedet, quae
quidem ignem ipsum imitatur, quare ipsum quoque cor ad similitudinem coni figuratum ipsius ignis su stantiam sequitur . similiter etiam de hepate reliquisq;
partibus o toto humano corpore naturaliter disputat hoc modo, quod consurgit de toto corpore rotudum caput. s. reliquum uero re hium, sequitur. i. quod humanae animae mixtum demonstrat,vi icet. quod eri r tione de irrationabili, mortalique atque immortali uita
58쪽
ipti anima harmonia est. hoc autem argiti dicium est tanqtiam demonstratum id sit praeexiliente animam,ppea illa od id n.ostensum est esse disciplinas ipsas te
nrani sientias. hoc igitur argui ad animam solam ratio natem sacit. alia autem partim ad Omnem animam, alia uero ad rationalem solain faciunt , una quidem ratio en ea,quae dicta est, altera uero quae sequitur . Harmo, Nia inquit adaptatis haud repugnat, sed sequitur sic se hiis quocunque se habeat adaptata. anima autem corpori repugnat,atque illi imperat, non igitur harmonia
est anima. Quod autem seri no possit,ut adaptatis harmonia repugnet id patet quia in illis habet esse . unde impinsibile iniit illis ea sit contraria. nihil est ii quod
Don esse cupiat anima uero corpus ipsum negligit,corporis conatibus contraria est, ct Omnino corrumpi apsum cupit,ut quae ui eo non habeat esse. I ertio raiatio in. harmonia ipsa suscipit magis de minus, dicimus en in quod liaclyra hvcmagit aptata est. At amma magis ac minus non suscipit moti .n seipsa anima magis a rema S minus anima iit. At neque alia magis alia,non
igitur est anima harmonia. Quarta ratio cli,anima uir tutem dc uitio statem suscipit, quarum uirtus ipsa est
harmonia potentiarum. nanqileaiumae ipsa ccnsonantia ei huiriositas uero distranantia, quae potentiarum animae ipsius pugnae atque seditio est, unde anima ipsa
harmoniam de inconcinnitatem suscipit, haec. n. virtus
ct uitio stas est Harmonia autem harmoniam ct inco-onnitatein non suscipit ,ri liculum nanque. i dicere qd
harmonia aD concinnitatem uel econuerso quod inconcinnitas holmoniam suscipit, non est igitur harmonia ipsa anima Quinta ratio est,s anima ipsa est harmonia
ea non suscipit inconcinnitatem, inconcinnitas autem antinae uitiositas est. quod s anima uitio statem non suscipit,omnes bene similiter erunt, at secundum uideri cet conse luens fusum est,igitur de antecedens. non est ergo anima ipsa harmonia . Ad tertiam rationem quae dicit,harmonia magis S minus in harmonia sed animam agi, de minus non est anima, sic. n. propones accipit
Plato se tur ab Epicuro ratio qua per similia ipsam redarguere tentat dulce,inquit, magis de minus suseipit, mel ipsum magis uel minus non suscipit est. n. substatia non tu ergo dulce mel. quod quiclem absurdu in . ii terque aurem syli orum an secunda figura siY complexus nous ne syllogigandi ratione esse uidetur quare Deci sie i. aut se trimque esse uerum aut smani selle salsu δε sine syllogietandi ratione est syla Epicuri, taleqnoque Platonis ecte arm necesse est. In onanibus. n.
comparatio similis est quod autem sine ratione syllogizandi sint utrique lacti dicere poteris,s medium termi Num qui in utroque sysogisnio est acceperis, de prius
Platonis sylta non . n. eundem medium terminum, in utrique prop5nibus inuenens habet .nse sic syn,1 ars monia magis S minus in ham 'onia .anima non est magis de minus aia, quare in maiore magis de minus harmoniam ese praedicatum est, in mais re uero magis Sminus non esse animam non est ideo medius terminustinus, non igitur cum syllostrandi ratione sectum est arm . in alio quoque sylta sili, alibi. n. magis S minus dulce praedicatum assiimptum ess libi autem magis diminus mei,utide medius termitius, non est ianus . nam quanquam uidetur accipere unum medium in utrisq;
cum dicimus,mel magis Se minus no suscipit, dulce aut magis S minus suscipit .unum ii quam esse in utrisque praedicatum uideatur licet suscipere. s magis de minus,
non infid uerum eli quod si unus terminus non enim
simpliciter. lioc dulce magis S minus suscipit, sed in
quantum dulce,neque a1 in liranium corpus, stat quoque ipsum mel non simpliciter magis S minus non suscipit, sed inquantum mel. non lane inquantum dulce suscipit simili quoq; modo anima ipsa uiquantum anima Ariagis & minus nequaquam si Ripit, at quo ad atticius id quidem suscipit. Oportet igitur in pi Oponibus assum inquantum quidem haec est suscipit irrigis S minus ui quantum uero illud, ne lita luam. Quod si ei apponatur terminus medius diuersus est,quod si ita est l. psa sine syllogizandi ratione eomplexio facta eli, ueluipsam comparationem non esse lini leni uidere postu- mus, ipsumque Platonem recte quidem ratiocinante, Epicurum uero,non recte sic enim dico, harmonia magis Sminus cli harmonia anima magis S minus no et harmonia sic autem unum medium terminum facio. Pra terra manifestior erit ratio,si piemadmodum accepit Plato propones nota acceperimus sed Paulu transpoliendo adaptabimus. Nam Plato sic accepit, harmo ma magis S minus est harmonia . nos aut sic accipianas, omnis harmonia magis di minus suscipit, nam si hoc modo diNerimus, non illa additione, ut s. dicamus inquantum harmonia,Opus elimon n. simul utrunq; est in harmonia neque cum subiecto, quem adiri Odiam dii lce est,hoc n. corpus ipsum qiiod dulceditiem ceperit sigili sicat, uelut etiam id in quo sit harmonia. m in s me harmonia quoddam simpleN cli ut dulcedo,nanque ipsam solam qualitatem declarat. etenim si quod liatmo
niam habet acceperimus additione nobis opus erit. Omne .li. quod harmonia compositum est, in qua ultim harmonia compositum magis ac minus suscipit, quod
si harmoniam capiamus non procedit quod harmonia magis S minus suscipiat. Aismia autem inqtiant uni unima est magis S minus non suscipit, ad ri. apponen
dum est,animae inquantum anima. ideo dix unii ala in
i itantum est anima diarmoniam non esse, sic isti Platonem ratiocinantem nobis ollendisse liceat. l 'picurus autem rationem cepit iii dulci, non in dulcedine, nam si eam in dulcedine accepisset, nihil qui lena fallum adaduxisset,id. Ia. uerum et t. quod ipsum mel dulcedo non
ell. ergo quia ipsum dulce utrimque quoddam simul
est,additionis indiget,non .n.propositio uniuersalis uera erit, nanque Omne dulce inquantum dulce magis diminus suscipit,& non simpliciter, sed mel inquantum imel est haud suscipit magis S minus,ex qbus nihil con, gregatur,quia non est medius terminus cois. quare si pclicat is lioc inquam um hoc addi' una suerit, non ipsum medium coe accipiemus ut dictum est quod si subitatis i datur,ut inquantum dulce ipsi im dulce,magis & minus suscipit mel ipsum iii quatum mel, magis , mutus non suscipit, id concludetur,non est igitur mel in litantum mel est dulce inquantum dulce citat oc autem co-jori non potest . eae igitur sunt quinque Platonis a gumenta,quae diximus ipse aut rin Arith in iam dice bam in Eudemo dialogo hisce duobus usua eit,i no P,
dem sic iramoniae inquit est quoddam contrarium ip in inconcinnitas,animae uero nihil est contrarium, an irma igitur non est harmonia, sed ad hoc fortasse quis, piam diceret, quod harmoniae contrarium non est proprie contrarium . sed magis priuatio indefinita atque ait imae uelut i cuidam speciei exilienti eli aliquod op positum indefinitum, k quemadmodum ibi talem liar: molliam in inconcinnitatem mutari sic etiam ita tale tu priuationem
59쪽
priuationem animam transire dicimus. secundum autem syllogismum sic protulit,harmoniae inquit, corporis inconcinnitas corporis contraria est, animati autem corporis inconcinnitas est, morbus & imbecillitas , de turpitudo. Quorum quidem a symmetria elementorii morbus est,partium uero similarium imbecillitas, at indem generis admittant,ianuam bene compactam suisset cimus. Alpii ipsa suum harmonia mixtoria quadam ratio est, uero sitio, nimam uero neutr. esse horum possibile est. Hinc argumenta sunto hoc re quatuor argumen 'tis primum est,talis autem syllogismus est. liat monia strumentalium turpitudo,quod si morbus di imbecilli ratio est, uel compositio mixtorum, sed anima nequetas & turpitudo est, ipsa inconcinnitas, id sequitur qae ratio est,neque compositio. igitur anima non est har-ρ-- Ο rara. 1 n e a monia. quod autem neque ratio,iaeque compositio est anima,nuc quidem ueluti id manifesta sit, accepit,na que id quidem absurdu est animam,si ueronem, sive copositionem dicere, ueluti duplam,uel sesquialtera. uel
aliam ouanda, siue rursus compositionem,quae corporum est appositio,substantia nanq; est aia. horum auteneutrum substantia est. Deinde uero idem procededo demonstrat.
Praeterea sit meum non est hamonis, Ima uero hoc attrio buunt omnes,maxime ut sta diram.
. Secundus hic est sylli, di ipse in secunda figura . hase
Quod igitur opinio quae dicit esse animam corpo- monia, inquit, re quibus ess,eκ ijs non mouetur, non harmoniam sit probabilis,nunc simpliciter ponit . enim chordas ipsa harmonia mouet. anima ucro mo-
sanitas 5 robur di pulchritudo est ipsa harmonia, sed
horum nihil est anima non est inquam anima,neque sanitas,neque robur, neque pulchritudo, nanque etiam Thersites cum turpissimus esset ,habebat animam, non
est ergo harmonia ipsa an ma, ct hoc quidem in illis.
huic autem quatuor argumentis hanc opinionem refellentibus ii sus est, quorum tertium ditium Elidemo secundum est,quae autem sint haec procedentes in lit ta sciemus .mbabilis quidem multis ne sue minor ulla earum, qua dis
Deinde autem poli obiectiones ad illam saetas per opinionem probabilem quoque imponit . in Pliaedone
etiam Simmias ait,nullam rationem,sic ipsi de anima p, babilem uideri,ut ea quae ipsam esse harmoniam dicit.
Rauenes vero ueluti damnatas dedit, his etiam qua in iamuni dicuntur rationibus, harmoniam nanque quandam ipsum aliqui
Et sanquit probabilis est opinio, rationes in dedit
ueluti condemnata.uidelicet in rationes prosecta damnata est,& reprobata,ut ea,quae meda κ est. Deinde apponit ubinam damnata suerit,in coibus inquit,rationibus. quae diar, hoe factum est, innuens sortasse uel sua contra alios,non scripta colloquia .uel externas comentationes de quibus dialogi sunt, quorum est Eudemus, quas quidem uocauit externas ideoRuod non ad legitimos auditores, sed in comunem multorum utilitatem scriptae sunt.
Denisn barmoniam temperatione, ex cemfinem quanda cenarrariorum esse,er corpus eomponi ex contrariis.
Postquam igit ut exposuit opinionem illorum, qui
esse animam ha imoniam dicebant hic eam ratione ponit, per quam confirmare rem suam conabantur, sylli autem talis est, Harmonia componitur ex contrarijs,& que,& affectus eius harmonia erui animatum corpus re contrariis quatuor elementis co sius sim liciter harmoniae partes, aut species ipsae sunt uel ipsum corpus,cuius est anima,non est igitur anima harmonia, nullo nanque motu harmonia mouet ea, quorum est harmonia,neque enim ea,quae harmonicecomposta sunt ,harmonia localiter mouet, nanque arati seκ ea extrinsecus mouet, neque secundum quantitatem,neque etiam secundum alteratione .neque enim
chordas ipsa harmonia alterat, sed ipsa quidem motis& alteratis chordis fit,non tame in quibus est, cum fit,
ea alterat. couenit aut mapti de sanitate dicere harmoniam,ais omnino de eorporeis uirtutibus, iram de anima.
Hoc ess tertium argm,est aut secudum eorum, quae sunt in Eudemo. quod aut harmonia si sanitas, in illis demostrauit ex morbi contrariosylli aut deductionem supra diximus. Manifestiui autem suistiem reddere tentaureis afflati, o
operationes anima harmonia cuidam, dis iis nanque est accom
Aperte, inquit, apparet absurda ea ratio, quae aiam esse harmoniam dicit. si unumquemue assectu, aut operationem animae in aliquam harmoniam transferre tentem iis,si nanque anima est harmonia perationes quo
erunt ueluti quoque ipponitur,videlicet arido,liquid'frigido,calido . corpus harmoniae. qualis ergo in harmoniae species ra uel cuis ergo animatum en harmonia. quod ergo harmonia ex piditas,uel sensias ct reliqua Lydia ne, an Phrygia an eontrariis constet uerum est: Harmonia. n quenud- Iaspia,an aliae quaedam quod si nihil holum in harmo modum Pythagorici uolunt,est πολοπι - αδ-κ Ilia, neque anima deinceps erit horum quicquam, hoc . : est igitiir a m quartum, se autem se sylli habet,sioni. ma est harmonia,species autem harmoniae sunt Lydia, Phrygia, & reliquae, id sequitur, quod harum quaedam sit anima. sed hoc dicere absurdum est,non est igit anima harmonia. Verum posset quispiam ad hoc contradicere hoc modo,nos quidem non dicimus chordarii harmoniam esse animam, sed quandam talem composito.
rum,sive temperatorum rationem . neque. n. ipsa cor
potis harmonia,aut elementorum secundum potetias,st,id est multorum permixtio qui inter se in unitate diuersa sentiu m .hoc sane quod animatum corpus se contrarijs componatur non uniuerse est veru naq; coelestia animata cum sint. o contrariis haud quaqua componutur,sunt. n. simplicia. alioqui sine ratione est acta syllogismi compimio, cum sit eκ duabus assi a. tiuis in secunda figura. Praeterearis rationalis erat, notii concludit quod anima ipsa est harmonia, sed ipsum
corpias. temperationem uero, di compositionem dixit harmonum,temperationem quidem elementorum. aut instaumentalium secundum c5positionem, uti Lyne. n. vini,dc aquae fusionem este compositam dicimus, dia,uel Phrygia est harmonia. nullo igis modo in hoc dicimus autem quoque perappositione, harmoniam. sermonem Arist. deducit, sed in id quod est harmonia Dicimus enim bene esse compositam ianuam, filiam quadam. uidelicet in harmoniam eorum, quAE tali, aut compositionem .uocauit. Dico autem appositionem, tali ratione composita sunt, non aute LydiaAut PhrDquando enim sic tabulae composita sunt, ut nihil cius- gia,sed hoc enarratum est. Quod autem fieri no possit,
60쪽
nt harmoniae cuidam corporis animae opera S auctiones reddantur,m ipsa patet progressione, nam dicere intellectum .s st temperatio. duplam esse ratione, sensum aut si ita st,sesquialteram atque et i m aliam quadam potentiam,ridiculum est, neque hoc tale accomo dare est sicile. Praetereas guerimus harmoniam in duo restiolente propri si me quidem magnitudinum in halentita, motum , προ immemro itio res comesiuionem ipsarum,postquam se coaptataesunt, ,nil eius m teneris μ'piunt, lati autem queque mixtorum
In pi imo sylla dixit harmoniam esse rationem, uel
compositionem mixtorum animam autem neutrum esse horum,at unde id patuit, quod anima nihil est horum tibi quidem sne probatione id accepit,hic Nero reliquuin demonstrat. dicimus. n. inquit harmoniam duobus modis,& quidem prima ratione componem corporum,qn sic apposita sunt . ut nullum eiusdem generis corpus interseti possit. Veluti clim lapides,quibus constat domus adeo bene composti sunt ut alius lapis,aut lignum,au i quid eiusdem genetis interseri non possit, aut grauium corporum aliquid acconi ari dicimus lapides & horum harmoniam compositionem, apposuit aut eiusdem generis, im fieri potest, ut aer, uel gluten, uel quodpiam tale constructis lapidis interseratur . ex
his autem inquit harmoniae nomen in mixtorum rationem transferimus ueluti & in temperatis,de in his qsunt in musca rationem nanque mixtorum sesquialteram,uel sesquitertiam, ues aliam quandam ex compositis per translationem harmoniam dicimus. Quid autecum dixisset,proprijss me quidem magnitudinum, sibintulit in habetibus motum de positionem qm uoluit
haec a mathematicis distingueremam mathematica quoque sunt magnitudines ueram neque motnm,neq; potitionem lini,qti quidem neque subsistentiam, in consideratione. n. sola habent esse S motum quidemia mathematicis naturalia corpora diuidat postionem aute,
quo S lineasn si perscies naturales ab ipss mathematicis distinguat . post ionem nanque haec ipsa naturalia
dico,quamuis motum non habeant. qua te aut secundu'prunam ronem harmoniam sub appositione nos con
templari dicit id in ea de causa. aenobis magis cognita fit iisq; d n praedicamentis*prijssime & primo,&maxime esse substantiam indiuidua dicit, uelut nobis
magis cognitam. At neutro quissem movi eo ἐκ toram est , neque tempe illo ipsarum torporis potium uati Desti is uisitum est,multae. coaepositiones ipsarum partium sunt o multis modis cuius i isti aut quo modo putare vertet intellectum componem esse, et a senastiuum ita appetititium' Neque compostionem inquit, neque mixtionem lacere animam rationi consentaneum est, minime autemagis compositionem, qui sacile ualde argumentis ratio conuinci potest. s nanque partium similarium compositio animam facit, qm in unaquaque parte instrumentalium,in ipsa similarium partium compostio .et. enim manus eκ ossbiis,& nermis S carnibus.& tellus, eodem modo dc pri,de caput Rreliqua omnia particulatim esset utique anima, nam si simpliciter anima ipsa compositio est,una autem quaeque pari,alia aliter,com natur,animamque habet uniusquisque et iam multas animas liabet, aliter n tota manus composta est,& aliter partes ipsius mantis digiti ut aliud quodpiam,& in unaqueque parte multae animae sunt, quod quidem di
cere absurdum est,non est igit ur anima compos i io .lia si alicui compositioni corporis nulla animae pars coi uenit ex quanam compolitione intellestiis, aut selisus conliat non igitur tota toti compositioni congruit , nanque re singillorum compositione tota compositio conliat, quali igitur compositione . duriuali in parte unaquaeque animae potentia fit difficile est, hoc ei fili. gere ut ipse ait multae aut partium compones sunt, di muli is modis, multae quide qm multa qlioq, membra lunt multis aut modis, qua partium similarium compositionem aliter aliud habet. similiter aut ab urdum est, π rationem mi venis es. --λnon . . eandem habet rationem mistio elementorum Iecundu quae ro aer secundum quam os est, accidet igitur multa s animaι habire, er secundum totum corpui, si quidem omnia ex Aementis
commissis,mixtiouis autem ratio harmonis est o an s.
Per alterum inquit sisnificatu in harmoniae .animam esse harmoniam dicere ab sardum est,nam .n multae ra. tiones temperationum in corpore per partes similites
sunt elementa. n. eadem, ratio autem teperationis horaim alia quidem in osse, alia autem in carne in sanguine uero in reliquis partibus similaribus alia . Quare per hanc ipsam rationem multas habere animas ipsum corpus necesse est quod si temperatio ipsa harmonia et Rermonia autem anima. multae quidem sunt ipsus corporis paritum temperationes, quod si qitispiam di. cat haud simpliciter quamcuque composit ionem , siue harmoniam animam dixisse, iam, huius, aut illius partis, uerum totius corporis compositionem , es harinoniam esse animam. dicimus quod maxime qui id tit ad simpliciter dicentes harmoniam, neque praedesinientes ratio dicta est. deinde etsi aliquis hanc ipsam rationem consutabit, aliae in sunt quae quidem conia inci no ponsunt . ad omnes autem dicimus quod si harmonia est anima quae superiora sinit, inseriora iacient, nam quae
sine anima sunt animorum causa erunt,quae ratione rationis,& sensus ea .quae non habent sensum. quod quisdem absurdi uia est,dicere scilicet peiora esse meliorum
Petiuerie autem susum hoe etiam ab impedocli, umpias e enim ipsorum in ratione quadam licit se,utrum igitur ratio est anima, an potius allud aliquia existem nasi itur m bri,
Praeterea ut rom innorsu euiusuis causa missionis sit,an ei sti quae secundum rationem De ut m ratio sit, o preter rat ealiud quodpiam hae igitur habent talis dubitarionei Poliqi iam eos.qui harmoniam dicunt esse animam, redarguit demonstrando quod quamcunque harmo.niae speciem supponamus dc secundum temperationε,& secundum compositionem,absut da multa sequent, ueluti contra Empedoclem merito ex ditiis in transegressione dubitat,qm ct ille ex temperatione elem timiorum ipsas animalium partium species seri dicebat. id
enim narrabat luod alia elementorum ratio carnem satit,alia ostia uero aliud quodpiam, Sc eius infra proponetur sermoίquo dicere conatur, quae nam in tin quaque parte temperationis elemetorum ratio si.qihigitur paritum formas esse temperationis rationem dμxit, est autem ipsa quoque anima totius animalis ser-ma non immerito quaerit,utrum & ipsa anima st ratio mixtorum de quibus at nai totum constat an alii id aliquid existens praeter rationem mixtis ipsis innascitur. nam si ratio mi M torum est amma,quo inquiti terrat. se
enim terram uidimus, non. n. ratio sup t elementa . a,