장음표시 사용
281쪽
De quarto Dec.Praec. Cap. I. 229
liberorum erga parentes , & Parentum e ga liberos: tum de officio nostro erga su- eriores Ecclesiasticos , ac demum erga Siperiores Politicos, quales sunt Reges , P:incipes, Gubernatores, Iudices, D imini, aliique similes: ac denique de ossieto debito erga Superiores domesticos , qta les sent domini erga servos, & mariti erga
De o iii , seu debitis filiorum erga
suos Parentes. Quaest. I. TN quo eonsistit honor, quem x filii debeat parentibus Ress. Hic honoris nomine, non libri intelligitur reverentia , & veneratio pare tibus debita, sed etiam amor , obedientia, ct obligatio illis subveniendi in eorum n cessitatibns spiritualibus, & temporalibus. In hunc sensum dieit Divus Paulus: Hduas honora , & ibidem: uui bene praesum Praesisteta , dupliei honore digni habeamur. Quibus verbis signi fi care voluit, viduis opem praestandam , ae Presbyteris . duplicem quoad subustentiam , seu vivendi rationem, exhibendum honorem. uuaest. 2. Quonam modo filii possime implere obligationem , qua tenentur honorem , & reverentiam deserre parentibus Rese. Si illis exhibeant in omni occasi ne reverentiam inviolabilem , si illorum consiliis aequiescant, si illis non repugnent
. ad Titinc. l. Di ii ipso by Cooste
282쪽
debemus. Quare quartum praeceptum his
verbis concipitur Exodi 2o. Honora patrem tuum O matrem tuam, ut sis longae vus super terram , quam Dominus Deus tuus dabit
tibi. Omnes autem superiores Ecclesiasti ei is N politici, sub hoc parentum nomine continentur a ut patet lib. q. Regum cap. z. Asendit Elias per turbinem m caelum , Eliseus autem videbat, ct elamabat: Pater mi, pater mi. Et ita Eliseus prophetam Eliam k Patrem vocat. Et Ioas Rex eodem nomine appellat Eliseum lib. 4. Regum cap. 13a Descenditque ad eum Ioas Rex Israel , flebat coram eo , dicebatque et Pater mi, pa ter mi. Ηine est, quod Divus Paulus sepa- . ad Cor trem voeat, cam ait: Ut filios meos ch 1. ad cor. rismos moneo. Et in alio loco: Uon quaeros. z. quae Vestra sunt, sed vos: Nec enim debenς
ii parentibus thesaurinare , sed parentes Reges quoque , Principes , Magistratus, aliique superiores politici, aliquo modo patres vocari pollunt, propter dignit tem & authoritatem, quam erga inferiores exercent. Hac de causa servi Naaman pra
secti militiae Syriae vocant eum patrem in Scriptura: Accesserunt ad eum servi sui , OLiNOR SV loeuti sunt ei: Pater, etsi rem grandem do Oiεeh. xisset tib; propheta. Et, ut ait Catechismus
Roman. Romanus : Praeter eos qui nosgenuerunt , γλx d' Α multi praeterea sunt, quos in parentum loco co-D ς' P Dpε d.bemtis , vel potestatis , vel d gn tat is vel utilitatis , vel praestantis at icujus muneri, ct o fiet; nomine.
Hoc etiam praecepto reciproca Pareni rum erga liberos , & Superiorum erga subditos officia continentur: quare lolita brevitate horum omnium debita ossicia eπ' Dς mus . Primo igitur agemus de ossicio libe-
283쪽
De quarto Dec.Praec. Cap. I. 229
liberorum erga parentes , & Parentum e
ga liberos: tum de ossicio nostro erga su- eriores Ecclesiasticos , ae dem lim erga Siperiores Politicos, quales sunt Reges P:incipes, Gubernatores, Iudices, D mini, aliique similes: ac denique de ossieto debito erga Superiores domesticos , q-les sani domini erga servos, & mariti erga conjases.
De inciis , seu debitis filiorum erga
puos Parentes.suas. I. TN quo eonsistit honor, quem x filii debeat parentibus lRe*. Hic honoris nomine, non solibri
intelligitul reverentia, & veneratio pare tibus debita, sed etiam amor, obedientia, ct obligatio illis subveniendi in eorum n cessitatibns spiritualibus, & temporalibus. In hunc sensum dieit Divus Paulus: V duas honora , & ibidem: aut bene praesum Praef. xisteri , duplici honore digni habeamur. Qui bus verbis significare voluit, viduis opem praestandam , ae Presbyteris . duplicem quoad subsistentiam , seu vivendi rationem, exhibendum honorem. uuaest. 2. Quonam modo filii possint impure obligationem, qua tenentur homnorem , & reverentiam deserre parentubus RGA Si illis exhibeant in omni oecasione reverentiam inviolabilem , si illorum consiliis acquiescant, si illis non repugnent
284쪽
S.ΑmhI.in Epist. ad Colos. c. siti haec verba: filii obedite Daretibus.
scientiae; in quo casu humiliter resistendum illis foret ) licet sint pauperes, senes, demhiles , & ad iracundiam proclives. Ut dicitur Eeelesiastici cap. 3. Fili suscipesenoectam patris tui, O non contristes eum in v κα-llius: O si defeeerii senseu , veniam da,
ne syernas eum in virtute tua ; eleemostu enim patris non erit in Oblivione.
Unde merito sanctus Ambrosius ait :Time possunt filii Deum habere propitium , si
deb iram honorificentiam rependant pareat; bus , Arca Obsequium illorum faciles , in ιοntemptis dissedes:scientes, filios nunquam ad
Tersus parentes.protervire debere.
Denique verus exhibetur a filiis honox parentibus , si cum illis se gerant, eosque revereantur tanquam personas suasorte&conditione longe superiores, a quibus multa bona sperare, & multa mala timere possent. Id insinuat Ecclesiasticus cap. 3. clim dicitiuui timet Dominum , honorat pare
res , O quasi dominis serviet bis qui se genti
Funt. In opere o sermone o omni patientiae honora 'atrem tuum, ut susterveniar tibi bo-
μο maneat; & cap. 7. Honora patrem tuum dio gemitus matris tu e ne obliviscar sr memento, quoniam nisi per illos natus nonfuisses. Qualetaimque habeant desectus, memores esse debemus, nos iis vitam debere : nec tam considerandum est, quales sint, quam qui sint respectu nostri, hoc est parentes nostri: quacumque fortunae , honoris, & opuin sorte vivamus, aut quamcumque demum virtute praediti simus , totum quod sumus, post Deum, iis debe
Scriptura Saera, ut nos efficaciter homtaretur ad hoc mandatum complendum suo
285쪽
De quarto Dec. Praec. Cap. I. 23 Inon modδ praemia proponit , verum etiam minas intentat iis, qui voluerint illud violare. Legitur enim : stui affligit patrem , pioveib. fugat matrem , ignominiosus est, ei ν e. I9. felix. Et cap. 1o. usi maledicit patrἰ suo ,
O matri, extinguetur lucerna ejus in meis diis tenebris. Cap. vero trigesimo dicitur:
oeulum qui subsannat patrem. O qui desepieitpartum matris suae , effodiant eum cor-πι de torrentibus , ct comedant eum fili, aquilae. Denique Deus Exodi cap. a I. ait: aut maledixerit patri suo vel matri, morte moriatur . Et Levitici cap. ao. Di maledixerit patri suo , aut matri, morte moriatur: patri matrique maledixit, sanguis ejus sit super
uuaest. 3. Quomodo filii suum erga parentes amorem signiscare debent ρResp. Quoniam Parentes magis, quam omnes alios amare debemus, quia magis illis quam caeteris proximis debemus , majusque & strictius vinculum cum iis habemus: justum est, & aequum, ut in ominnibus occasionibus verum hunc significemus amorem; quin etiam studet e debemus, & quidem summopere, ut illis no-ctra in omnibus agendi ratio placeat, protestantes, nos summo amore eorum Personas complecti , summoque desiderio eorum bona procurare velle, illisque complacere ; sed imprimis hic amor erga purentes eminere debet in veris illis bonis. Procurandis, gratia scilicet in hac vita, &gloria in futura. Q Uniam si temporalia tantum bona ipsis optemus, S temporalia tantum illis gaudia procurare velimus , eos potius ut Paganos & Ethnicos, quam ut Christianos decet , amabimus ; ut
innuit Divus Augustinus , dum ait :
286쪽
s Au- n. Dicit ergo ,secundum praeceptum esse: Dilisei
moribu, proximum tuum sicut tei sum; te autem ipsum Ecclesia salubriter diligis plusquam te diligis Deum. i. ergo aras recum, id Vendum eum proώ- mos: hoc est , ut etiam ipse perfecto amore diligat Deum.Non ensm eum diligis tanquam
ieipsum , si non ad id bonum, ad quod ipserendis, adducere satagis ; illud est enim unum
honum , quod omnibus ieeum tendentibus nonss. hiis fi singUMm . Et, ut ait sanctus Bernardus: he modo Ad hoc debes proximum tuum diligere , ad id hene vive. ad quod diligis teipsum: scilicet ut bonus sit ,
'ter,s de O vitam aeternam pervenire posit. Quare filii nihiI omnino negsgere deis bene , ut parentum salutem procurare ponsi, sive precibus, sive verbis, sive exemplis : omnemque laborem & industriam secundiim prudentiam ehristianam adhibere debent, licet etiam aliquando magnum non videant laborum suorum fructum: imb
ero tunc frequentiores , & ferventiores instituendae sunt orationes , ut abundantiores a Deo gratias pro eorum conversici ne consequantur, poenitentiam etiam fmeretam propter eum finem agere debent :sn autem videant filii, consilia sua parentes magis irritare , quam eosdem flectere , summa & invincibili prorsus patientia eos tolerare debent, ut aliis in occasionibus gratiora videantur iis verba, & salutis monita, quae summa cum prudentia &industria dicenda sunt, ut ad saniorem mentem , & sanctiorem vitam convertantur . Sic enim legimus in Vita Sanctorum, quod plures filii facti sunt spirituales patres parentum suorum secundiim carnem . Deni-S. Aug. De que ex sancto Augustino: Ea est regula diavera re i te ctionis, ui quae sibi vult bona provenire, Oonteo e. z in εἰ Vfiit di ct quae accidere sibi viati non vult,
287쪽
De qua ν Dec.Prac. CAP.I. 233umest. 4. Quomodo intelligenda sunt
hωe Christi Domini verba Lucae caP. I Si quis venit ad me , non odit pamem suum, in matrem , mxorem, O filios , O fratres , O sorores , adlinc autem Oanimam suam , non potest meus esse disi , pulus e Reso. Exponunt Sancti Patres haec veriaba, dum docent, amorem erga Pareotes, cedere debere amori, quem Deo debemus:& quando nos impediunt a servitute Dei , tenemur eorum jussa negligere, & detestari, quamvis eorum personas semper diligamus, quia, ut ait idem Christus Do- . minus, Matth. cap. Io. aut amat patrem aut matrem plusquam me, non est me dignus. Seriptiara , inquit sanctus Hieronymus , praeeipit parentibus obsequendum; sed ' A liodo utaeumque eos supra Chrsum amat, 'erdit ansemam suam. Unde sanctus Augustinus ait :s.Aug. lib. Manifestum est , O honorem parentum ingra- Cotra Actia du-ο esse servandum, e reos tamen in divi. mantemia amoris comparatione , praesertim si imp ι'. ' 'dimento sunt, nulla dubitatione oportere contemni . Et sanctus Gresorius inquit: Vtrum. s.Greg.hoisque agere per discretronem valemus , ut eos inii, 37 Rqui nobis carnis cognatione eonjuncti sint ,'R-RSς ιδ quos proximos novimus , diligamus , O quos adversarios in via Dei patimur , Odiem do O fugiendo nesciamus. Quia, ut ait Diavus Bernardus: Majora tribuit nobis chri s ηεrn. lib. pus, quam parentes nostri; se ideo super pa- De modo νentes debemus diligere christum . Stultum bene vivo. st autem aliquid plusquam Deum amare e d iter. quia qui plus dbligit creaturam , quam crea rorem , peccat; in qui praeponit amorem ere turae , amori creatoris , errar. Et sanctus s. Hieron. Hieronymus ait: Ama post Deum , patrem, in γεuvh ama matrem , ama filios: si autem necessitas ς venerit, ut amor parentum aeritarum , Dei L 6 amori
288쪽
amori comparetur, O non possit utrumque sem τί, odium in suos , pietas in Deum est . s. nasii. Denique sanctus Basilius Magnus ait: P apud Beo ventes nostros tir propria viscera diligamus, si
Parentum. uu est. 3 . Filii tenentu ne ex hoc pro cepto parentibus obedire
Ress. Dominus Noster Iesus Christusi non sollim verbis, sed etiam exemplo suo
docuit , obediendum est e parentibus; leg Lacae, c. . mus enim in Evangelio : Et erat subditus
.llis, id est Beatissimae Virgini, & sancto, Iosepho; ipseque Spiritus Sanctus, quo
calamus Euangelistarum regebatur, a du decimo usque ad trigesimum aetatis. eius annum, nihil aliud innuit, aut indieavit divinarum suarum actionum, praeter eius obedientiam erga parentes . Hanc ipsam obedientiam fidelis ejus interpres, & Ap ilolus Paulus seribens ad Ephesios docuit, ad Ep. c. s. dum ait : Filii, Obedite parentibus vestrista Domkno, hoc enim justum est. Et in alio ait Colossi loeo Epistolarum: Filii, obedite parent bus per omnia , hoe enim platatum est MDomino . Et ostendere volens, quam gravest erimen non obedire parentibus in rebus justis, clan loquitur de enormibus genti lium Peceatis, quibus in coecitate sua O M R no ii erant, inter caetera ait: Parentibus non obedientes. Idemque Apostolus admonet Timotheum discipulum suum, dum a. ad Tim. ait: me autem scitote , quod in nomissimis diebus instabrant tem ora perieuIosa et eνuna homines seipsos amantes, cupidi .... paren tibus non obedientes Vertin nihil magis demonstrat filiorum obligationem in praestanda parentibus obediecitia, quam quod
Deuteron. legitur in Deuteronomio: SVenuerit ho L. M V te, mo silium contumacem, o proservum,
289쪽
De quarto Dec. Praec. Cap.I. 23 3
non audiat patris , aut matris imperium, O coercitus obedire contempserit: apprehendens eum, O dueent ad seniores civitatis illius, O ad portam judicii, dieentque ad eos: Filius noster seproterrus ct consumax est, monita nostra aisdire contemnit, eomessationibus vaca s. O luxuriae asque conviviis . Lapidibus eum obruet populus civitatis, O morietur; ut auferatis malum de medio vestri, O universus Israel audiens pertimescat.
Iu 's. In quibusnam filii tenentur pradici pue obedire parentibus RGq. Cum praeceptum obedientiae sit omnino generale , liberi in omnibus uni-
Verse loquendo parentibus suis obedire tenentur a vixque aliquam reperire lieet excusationem legitimam, quae eos ab hac obedientia liberet. Et, ut ait Sanctus A gustinus : In ea resola filius non debet obedire piat-ε' patri, si aliquid pater i ius jusserit contra praefat. Dom3num Deum 'sius. Usque enim debet irasci pater, quando sic eipraeponitur Deus . Vbi autem hoe jubet pater, quod contra DomL. num non sit, sie audiendus est quomodo Deμ 3 s. I Iieron quia obedire patrisulsitDeus.Quare etiam ait in Epist.aa S. Hieronymus: me ipsium O intelligamus Tu. ς p. 3
de filiis apud parentes: quod .n illis irentum clxtin si debeant parentibus esse subjecti, quae contra Dominus,
Dei mandata non veniunt. 1 1.13.
Verum sanctus Homas specialius ob
servat ea, in quibus parentibus obedire t s. nemur, dum ait: Ad Elase extendit debi- quodlib., tum obedientiae , ad quae se extendit jus prae-- - in lationis et habet autem palεν earnalis just prae- φφφρ' Iatronas in filium. Prims quidem quantum ad domesticism eonversationem : sie enim spaterfamilias in domo, 'At Rex ia regno: unde 'ut subditi Regis tenentur obedire Regi in his quae pertinent ad gubernation m N
gni , ita etiam filii , O alii chi ita tene
290쪽
tur obedA e patrifamilias in his etuae pertianent ad di pensationem domus. Secundὸ quantum ad morum disciplinam . Apostolus dicis ad Habreos I 2. Patres quidem carnis nostrae habuimus eruditores, & obtemperabamus eis: deber ergo pater filio non solum educationem , sed etiam dissiplinam. In his ergo filius tenetur obedire patu; earnali, O non in aliis .
4 2'. Quod idem Doctor paucis explicat in
in corp. summa; ait enim: Filius tenetur obedira patri in his quae pertinent ad disciplinam τλια , ct curam domesticam .sFas. 7. Filii qui contrahunt matrimonium contra parentum voluntatem , &absque eorum consilio, peccant ne comtra obedientiam illis debitam 3: Rest. Cum matrimonium filiorum sit res maximi momenti, & plurimi intersit parentum , citra dubium filii tenentur parentibus suam hae in re obedientiam significare , priusquam matrimonium ineant . Haec obligatio est de jure naturali, & sacri Canones eam statuunt,& vehementet con- .Leo Pap. firmant. S. Leo Papa relatus in Canone ait: M EP d Paterno arbitrio viris junctae carenν eulpa .
Epueopo cum σν dicitur paterno arbitriojunctae via Narbon.. ris, datur intelligi, quod paremus consensus do eratur innuptiis , nee sine eo legitimaeo Inis, s i. nuptiae habeantur, juxta illud Daristi Napaeiq. . Aliter non sit legitimum conjugium, nisi a parentibus tradatur: Hoc est non vacat crimia o mine. Et S. Ambrosius relatus etiam in Ca- norantur, nune ait: Mulier nubat tantum in Domino , 32. q. . Hi electionem ma-iti parentibus deserat. Et
Can. All- in alio Canone legimus: Aliter legitimrum * q non sit eοfugium, nisi ab his, qui super /psam foeminam dominationem habere videntur, O- qMibus eustoditur, rexor petatur ; O a parentibus propinquioribus sponsetur, O ἰσι- .iti doletur , O seno temporesacerdoιat ier I