Emundi Richerii ... Libellus de ecclesiastica et politica potestate. Nec non ejusdem Libelli per eundem Richerium demonstratio

41쪽

sulas doctrinaincute patrum antiquorum di Synodi Constantiensis de Basileensi; de

creta , a me collectas ni isse. Dennina pollicitus sum, siquid in memorato libello

erroris requireretur a Facultate Theologica matre mea , me non tantum Calamo ,

verum etiam lingua & lacrymis palam dc publice deleturum. Quibus a me Propositis magna pars Doctorum incredibili desiderio radebant, ut libellus meus sep sito omni odio & prensationibus D. Nuncii Apostolici, ac Magistri Andraeae Val-hi examinaretur , licque doctrina Malorum apud omnes indubitata maneret : hoc autem ne fieret, cum Nuncius Apojtolicus in magno metu esset, Magistrum Joannem File acum prensi xi,oc ad partes Magistri Andraeae Vallii, cui antea erat infensissimus , desecto Richerio abduci curavit : Files acus autem iisdem comitiis Facultatis Calendarum Februarii quamprimum Richerius finem dicendi fecit, supplicavit Facultati Theologiae , vellet juberetque libros conclusionum Facultatis quibus antiqua doctrina continetur , tribus seris concludi, ne deinceps in solius Syndici potestate ei lent, atque insuper rogavit, ne cuiquam acta de conclusiones Facultatis , inconsulta non consentiente Facultate vulgare liceret : sic enim efficere conabatur , ne ex Facultatis tabulario Richerius libelli sit probationes expromeret , eamque ob causam privatim graviter Richerium reprehendit, quod in consulta Facultate centuram propositionum Joannis Sarrazin typis aeneis cum lis

bello suo efformari curavis let : atque Magiui um Philippum Gamachium injecto metu schismatis quod Richeriuiri meditari dictitabat, a Richerii defensione totum abduxit, antea enim Gamachius Richerium coram Episcopo Pari sensi propugnaverat, dixeratque libellum de ecclesiastica de politica potestate censura notari non possie, ut ipse mihi consessus est die 1 . Januarii 16i a. XII. Venio ad alteram partem redargutionis Vallii, quὁd haec doctrina non totius Scholae, sed duorum aut trium sit Doctorum Pari sensum. Hercle rebus

convincam necellariis non modo Scholam Parisiensem , verum etiam totam Galliacorum Eccletiam collectilia sumptam, antequam Jesuitae Ludum in Galliis aperuis lent. semper docuisse, ac fide catholica constanter tenuisse veritatem decretorum synodi Constantiensis de Basileensis de Ecclesiae & Concilii eminentia supra Papam; n que cuiquam licitum fuisse in Parisiensi Academia aliquid contra hanc veritateiri catholicam dicere aut asserere in contrarium , quin e vestigio ad palinodiam adigeretur. Equidem Magister Petrus Plaoul socius & Doctor Sorbonicus Episcopus Sylvanectenus , tumque dem&n Provis br Collegii Sorbonae, cuius essgies etiam hodie visitur in fenestra decim nona Bibliothecae Sorbonicae , ad sinistrum latus versus plateam S. Jacobi, nomine totius Academiae Parisiensis mullis est ad primum Concilium Pisanum an. I o '. dc tanquam Orator de Legatus totius Universitatis hanc habuit orationem coram Patribus sessione decim tertia : Congregabuntur filii Iuda

Ofilii Israel pariter, O ponero inter caput unum Osea primo infine, o deduxit pulchre exa

tando Ecclesiam o a serendo eam esse supra Papam, quod deduxit pluribus rationibus, tam ex parte materia silicet animarum, quam etiam ex parte forma, qua est Spirires sanetus, quam etiam ex parte finis, quas ipse Deus in Ecclesia triumphante, o po'nodum ponit opimonem V vversitatis Parisiensis , O. Osubjunxitquia de eadem opinione erunt Universitates Andega

ransis, Isrelianensis o Tholofanensis, G. Habes, lector, Synodale instimorum O-

42쪽

I ratoris Academiae Parisiensς, qui etiam electioni Alexandri V. P. P. intersuit. Sed forsan Vallius, ut assolet, Sophistica diverticula meditabitur, obiicietqtie

hoc tempore schismatum Antipapalum facta. Contra, rependam Legatum Parisiensis Academiae dogmatice & secundum omnia genera causarum es lentialium Ecclesiae a pristi demonstrare Concilium elle supra Papam , consequenterque hanc doctrinam absolutu omnique tempore ersa quemcumqtie Pontificem legitimum& indubitatum , veram ac certilianam esse , dato, quod Papa Ecclesiae obsequi nollet. Quod recte Cardinalis Alliacenuet Doctor Patisiensis nominatim docet tract. de Ecclesiae auctoritate cap. 2. tertiae partis circa finem. Quarn, dico circapradictam sib/dulam , ait, quod etiam ex primis is sequitur , qt Ad sicut Concilium Pionum , ita ct aliud Concilium in aliquo casu esse potest supra Papam , ct potest eum depon

re , patet quia non apparet major ratio de uno quam de alia ; Je haec de prima Synodo Pisana. Decreta autem quartae Sc quintae sellionis Constantiensis Concilii, quibus

edictum est Papam directivo Sc coactivo Ecclesiae M Concilii judicio subjici, notiora quidem sunt, quam ut in iis immorari debeamus. Hoc tantum nobis incumbit probandum, quod a tota Ecclesia Gallicana olim fide catholica tenerentur , antequam Jesuitae Ludum aperuistent : adeo amplius Gallicanam Ecclesiam poti sussimum in causa fuisse , ut conderentur, sicut Sc hic articulus xui. quadragellinae

sessionis , propter qsta ct quomodo Papa posit corrigi se deponi : Nam pervagatillimum

est cancellarium Parisiensem se triplici nomine ad Synodum Constantientem comtuliste , partim ut Regis Franciae , partim ut Senonensis Provinciae , partim ut Academiae Parisiensis Oratorem Sc Legatum. Hoc enim ipsemer testatur dialogo apologetico quem pro actis Synodi Constantiensis seripsit, ubi sic fratrem, quem MN nicum vocat, alloquitur : Scis quiad a cibistianismo Rege Francorum is a practari astia sua Unirestare Parisiensi, tia is ab Ecclesia Gallicana pro Provincia Senonensi delegatus extiti ad Generale Concilism sub terris i structi bus 9 litteris que pro equutionem materiarum fidei, necnon unionis Ecclesiasticae, sed is reformationis ni rum in Capire 9 mmembris multipliciter imponebant. Quibus ex verbis relinquitur Gersonium nihil suo privato, sed Regis Christianissimi, Aeademiae Parisiensis, & Ecclesiae Senonensis auctoritare omnia peregisse. Caeter&n Senonensita Provincia octo capit Di eeses, puta Senonensem quae & Metropolitana , Parisiensem, Mes lentem , Trecensem , Aurelianensem , Carnotensem , Antisti orensem atque Nivernensem e Grandumque onus de procuranda Ecclesiae reformatione in Capite 8e in membris demandatum Gersonio nullo modo impertiri potuisse absque Ecclesiae de Concilii auctoritate Spra Papam , sicut decretis quartae & qiiintae festionis Constantiensis desn tum est , quae decreta quampridem scita sunt, ea Patres continud ad omnex Pr vincias Christianitatis miserunt, atqste literas mimaspis mundum informatorias de ge' stis Synodalibus decreverunt, ut liquet ex sexta sesso te Constantiensi', in qua res runtur literae quam Universitas Parisina tum ad sacram Synodum cum ad Ioannem X XIII. dc Ambasiatores ejusdein Universitatis , qui memoratae Synodo intererant , scripsit. Praeterea , lub finem nonae sellionis ejusdem Universitatis, ibterae ad Concilium Constantietase leguntlir, quibus Patres Concilii oblecrant Sculonent, in sedulam naverit operam ad unioacili' atque relarundonem Ecclesiae

43쪽

constitiaendam , neque a proposito dimoveantur ob Ioannis XXIII. seeestionem, de in hunc finem Universitas Parisiensis omnem suam opteram, industriam , studia, vota atque astensum sacrae Synodo pollicetur : ex quo datur intelligi 'aii cumque Doctor Christianis limus pastina in suis operibus de auctoritate Concilii supra P pam , & certis in casibus Param abdicari possie docet; non privatam esse ejus de . aliquorum Dochorum Parisiensium sententiam , ut cavillantur adversarii, sed i lius Scholae Sorbonicae , imo de Academiae Parisiensis , ac Gallicanae Eceseliae constantillimam doctrinam. Quocirca idern Gersdnius saepe contendit post definiti nem Synodi Constantiensis haeresim cole contrarium sentire. Nam in sermone habito curam Patribus Synodi Constantiensis die sancti Antonii, ubi decreta quartae de quintae sellionis integra recitavit, in hunc modum concludit : Huic veritati fundata super petram sacrae Scripturae , qui suis a proposito detrabit, cadit in bar in Vmdamnatum , quam nullus unquam Theologus, maxime Pari sis asseruim, quid oblecro clarius dici potes Item de examine doctrinarum parte prima consideratione a.

Superest quoque remediam Concilii Generalis, cujus sinatis auctoritas , Judiciali que potestas Dudura s indestructibiliter in illo verbo Christi de correctione fraterna : qu)d , Ecclesiam non audierit, sit tibi sicut Ethnicus is Publicanus , cui legi haud dubie subest Papa , livermultis hae tentis haec veritas non placeret : Nunc autem opposita falsitas est haeresi expresse

damnata per Conciliam Constantiense cum aliis multis in utilitate totius Potitiae Christianae. Idem in resolutione circa materiam excommunicationum & irregularitatum considerat. 8. Dixerunt quidam olim ante Concilium Generale Pisanum ct Constantiense, qu=d

hoc nullo modo licebat , s loquitur de appellationibus a Papa ad Concilium ) o a D nt jura sua pro se valde, sicut eis videtur, expressa ; sed constanter nunc asseritur quod est haeresis damnata per Constitutionem expressifimam prattica tam in Concilia praedicto Constantiensi , prout alibi diffusius est sensum , S c. Haec etiam facit censura octo pro- potitionuin Magistri Joannis Sarrazin Dominicani , qui cum ejus inodi propositionibus decreta Synodi Constantiensis labefactare niteretur , cas .recantare coactus

est , ut libro sequenti cap. s. demonstrabitur , de inter alias propositiones haec sertima legitur : Aliqua potestas, silicet potestas Ecclesiae, de ure potest aliquid ct in certis

casibus cointra summum Pontificem , quae omnino decretis quarto: de quintae sessionis Constantiensis congruit. Transeo ad Basileense Concilium quindecim circiter annis post Constantiense celebratum, ut Ecclesia in Capite dc in membris resormaretur ad normam octodecim articulorum a Patribus Constantiensibus conscriptorum sestione o. Quocirca Syn dus Basileensis nihil aliud est quam continuatio praxeos, atque executio Synodi Constantiensis. Etsi autem Vallius hoe enim ex ejus scriptis Sophisticis claret quodvis potius enugium Sc cavi alio in adornare , quam ingenue veritatem pia

plecti paratus sit, nihilominui ire non potest inficias, quin Praelati innumeri E clesiae Gallicanae , atque, Oratores Regis Christianis limi missi fuerint ad Basileense Concilium , atque Thonias de Corcellis socius ec Doctor Sorbonicus , Ecclesiae Parisiensis Canonicus , & deliinc Collegii Sorbonici Provisor , nomine etiam Ac demiae Parisiensis illuc se contulerit; cujus viri singularem inodes iam Arieas Syl Vius maximopere commendat, tatque in Achis dc Epistollis Si nodalibus concipien-Diuili od by Go

44쪽

dis & contexendis plus. operae quam reliquos omnos impendisse. Accedit post disia sol ut una ab Eligenio Concilium , atque Eugenium a Patribus Basileensibus exauctoratum , eundem de Corcellis nomine Basileensis Concilii millum ad Regem Franei e S Ecclesiam Gallicanam Biturigibus congregatam t atque solemnem habitis leorationem pro vindiciis actorum Dalileensis Concilii ; in cujus orationis initio haec adversus propositiones ab Oratoribus Eugenii in Synodo Bituricensi factas leguntur. Quantita ad primum, ait de Corcellis , setis notum est omnibus Christianis, quomodia in secro Constantiens Comitio , cum de reformatione Ecclesiae in Capite ct in membris agendum esset , fuit sumniter definitum ct declaratum , quod secra Generalis Unodus universa lem Ecclesiam repraesentans , potestatem a Christo immediate habet, cui quilibet clusiunulue rariis O diguitatis , etiamsi Papalis , Obedire renetur m his qαie pertinent od fidem , ad extirpationem schismatis o reformationem Ecclesiae in Capite ct in m/mbris': O quod si iupraedidiis O pertinoetibus ad ea contumaciter obedire contempserit, condignae poenae fuliciatur, o debite puniatur , ad alia juris remedia , si opus', recurrendo. Nec dubium estanc esse declarationem fidei Catholhcae , quae est de auctoritate data Ecclesiae immediate a Christo, qui est Heritas prima ct primum Oheorum Fidei, a quo dependet unsversa Fides 1:ο-yra , G. quas poenas non potuisset statuere ipse Synodus Coi istantieno in illum qhi habe rex rerum jus in Papatu, nisi ad hoc auctoritatem immediatὸ a Christo habuisset, quemai modum in praedicta declaratione ponitur. Deinde in qo. s fione ejusdem Synodi Constantiensis, quam impugnantes auctoritatem ocrorum Conciliorum pro se allegare volunt, s ct tamen contra eos multum facit ) dicetur quod se acta Synodus statuit o deεernit , qάod Papa futurus cum Concilio aut De putaris nationum habeat reformare Ecclesiam in Capite o in membris super certis articulis ibidem descriptis , ut ἐe annatis , de collationibus benefici rum , ct de aliis pluribus. Inter quos articulas ponitur ille : item propter quae 9 qvom O Papa post corrigi ct deponi. Ex hoc enim apparet primo , quod in Doti hujus correctionis O depositionis Papa sulicitur Iudicio Concilii Greemiis, quando Concilium statuit odecrevit quod Papa futurus habeat sic facere. Lector videbit integram orationem de Corcellis in editionibus Regiis ad finem tomi ultimi, quam ille habuit , non ut privatus Doctor , sed tanquam Orator de Legatus Synodi Basileensis , necnon etiam Universitatis Parisiensis coram Rege in Synodo Ecclesiae Gallicanae Biturigibus congregata ad sisnctionem pragmaticam condendam ; quae sanctio , partim e Constantiensis, partim e Synodi Basileensis decretis coaluit : adeo ut primus titulus Pragmaticae nobis 3 3. sellionem Syzodi Constantiensis de frequenter habendis Ceneralibus Conciliis, Sc quartae ac quintae sellionis de auctoritate Conciliorum gen ratium supra Papam exhibeat. Unde oportet illos frontem amis ille . qui perlibbent Facultatem Parisiensem collectim nunquam tenuisse S propugnas te decreta Synodi Constantiensis , at jam probavi hanc doctrin.imi non modo Academiae Parisiensi, verum etiam toti Gallicanae Ecclesiae propriam ac peculiarena esle ; hoc enim pragmaticae sinctionis lectione plus satis exploratuna redditur. Hercle aneas Sylvius iactus Pius II. in Bulla retractationis histoliae Synodi Basileensis narrat se illam historiam absque ullius odio vel gratia scripsiste,& Legatos Universitatis Parisiensis uno ore auctoritatem Concilii Generalis ad caelum extulisse : idque sibi fuisse incentivo, ur tum temporis a Coucilii partibus contra Eugenium staret. Quid his Di sitir

45쪽

opponet Elenchistes 3 suo more cavillabitur , nam torti 1 parte quaest. io. libri sua de suprema potestate Thesim hypothesi obruit, memoratque Legatos Universitatis

I arisiensis quae egerunt, privato , non scholae mandato vel auctoritate peregisse, quasi tum Schola , ut hodie opera Jesultarum divisa suillet. Verum debebat ostendere Scholam gesta oratorum S Procuratorum si runa improbasse , aut irrita sectile.

Profecto Ecclesia Gallicana Biturigibus congregata quaestionem juris, si ilicet Pupam directivo ct coactivo Eccloia o Concilii judicio subsens , atque in certis casibus deponi

posse , nunquam vertit in dubium , ut liquet ex primo titulo pragmaticae sancti nis ; sed tantum a quaestione tacti, id est , ab Eugenii depositione prudenter abstinuit, quoad amplius pateret an Basileense Concilium, quando Eugenium abdi, cavit , Ecclesiam Catholicam sisfficienter repraesentaret : quia tunc temporis multi Praelati factiosis prensationibus Curiae Romanae abducti fuerant Basilea , ac Ferr riam secessierant : de qua re fultus in historia Concilii Basileensis. Tempore Caroli VIII. Francorum Regis idem Pridceps , teste Philippo Conai nco , reformandae Ecclesiae desiderio tenebatur; quare sub Alexandro P. P. V L consilium petit a Facultate Parisienti; quae quidem sua responsione avitam doctrinam

Maiorum de Concilii auctoritate supra Papam clare confirmavit dc propagavit rquam responsonem ex tabulario Facultatis exprompti , ut eam huc congererem. Anno Domini i49 . die xi. mensis Ianuarii, sacrari a Theologoram Facadius alma matris Universit.itis Parisiensis cougregata suis apud S. Maria inum pro terminando quibus ira

quaestionibus a Domino nostro Rege ad se transmios , super quibus Jamdudum fuerunt dati οδι im Duusati ex Magi is nostris ; diu quoque o per plures dies cotinue per dictis De-ptitutas ct alios disputarum fueras seuper his r quibus Depulatis auditis, ct cons quenter omnium Doctorum O Regentium ct Nagistrorum accepta uniformi deliberatione σ comissione , fuit per praedictam Facsitatem concorditer responsi=νι ad dictas quasiones asrmative , videlicet ad primam qua quaeritis r A si avo ir mon si te Pape est tenu de dix ans endix ans alien'bter te stant Concile representant i 'inlise universelle & mesmement depresent, considere te de sordre qui est en i Eglisu to ut notoire, tam in Capite quam in membris : Et resi sum est qιDd siminius Pontifex ct Pater Sanctismus teneretur de

decennio in decennium congregrare Generale Concilium unirersalem Ecclesiam repraesentam , O maxime nunc cum tanta st deordinatio in Ecclesia tam in Capitibus quam in membris , qua cunctis notoria est.

Ad secundam qua quaerebatur : Et en cas d'urgente necessite comme de present Maprcs que dix ans seront passeZ apres te dernier Concile , si te Pare est prie & iom- me de ce stare, dc s'il est negligent ou dissere , a skavoir mon si les Princes tant ecclesiastiques que seculieri de autres parties de l' li se se petivent ast embler de soγ- metae , dc siis feront te irint Concile representant l' li se universelle , satis estre par te Pape assc nable E. Dictum est determ tire quod si tempore urgentis nece statis si titnunc , vel post decem annos ab ultimo celebrato Concilio , dictus summus Pontifex rogatus fuerit, requisitus, summatus O monitus de sic congregando dictum Concilium ut seupra , O facere recusaverat O neglexerit, vel distulerit, rum Principes tam ecclesiastetci quam Dia lares, o partes Ecclesia notabiles possunt se congregare , sine hoc quod per iactam Pontisti em

46쪽

Ad tertiam qua quaerebatur : Si en eas de necessite urgente comme de present, oti arres dix ans passe a comme destus , une grande de notabie partie de la Chres. tiente , comine te Royaume de France , ou te Roy representant ice luy , prie , mirae de admoneste te Pape & les autres parties desolassembler, & pourveolr a lanecessite de l'Eglise , & les a uires parties , ou auctines d'elles soni negligentes, refusantes oti dilayantes d'y venir ; a sqavoir mon , si celix qui se trotiveront, poli ront celebrer ledit Concile saris les au tres, de potirveolr a la neces lite de l'Eglile. Dixit ct definivit praedicta Facultas , quod tempore urgentis necestatis, ut nunc vel post decennium ab ultimo celebrato Coucilio , ut supra dictum es , postquam aliqua bona o magna pars o notabilis Christi.initaris, quemadmodum Regnum Framia , vel Rex Cirsia u simus ipsius vices gerens, rogarerit, summaverit O exhortatus fuerit dictum summum Pou-ristim , caeterasque partes Ecclesiae de coneregando dictum Concilium , c ad ipsum conreniendo, O de providendo necessitati Ecclesiae ; ipse vero Pontifιx, vel aliqua praedictarum partium fuerint recusantes , negligentes, vel disterentes deveniendo ad dictum Concilium, nihilominus illi qui aderunt θ ιomparebunt, poterunt, me aliis non comparentibus, dictum Concilium celebrare, o nece filati Ecclesae provissere. Ictum anno O die supradiolis. Porro hoc responsum Facultatis totum decretis Synodi Constantiensis de Basileei se de singulis decenniis habendis Generalibus Conciliis incumbit, atque insuper praxi Ecclesiae primitivae roboratur : quoniam Patres Ecclesiae Orientalis S. S. Basilius, Gregorius Naaiangonus, Nyslenus, atque alii secundam Synodum Generalem celebrarunt , quamquam Damasiis P. P. de Episcopi Occidentalis Ecclesiae, qui legitime vocati fuerant ad Concilium , non interes lent Concilio , neque ullos Legatos aut Procuratores misistent. Consule historiam nostram Conciliorum G neralium , neque silentio premendum est ad normam hujus Conclusioni; Seholae Sorbonicae deliinc Ecclesiam Gallicanam sub Ludovico XII. adversus abibluta Julii II. imperia , qui Galliae Resem opprimere volebat, coactam suis te in Syn dum Turonibus , idque occanonem praebuiste Ludovico XII. interpellandi Papam , Imreratorem, dc caeteros Principes Christianos de libero & securo Concilio pro Ecclesiae resormatione in Capite & in membris habendo. Unde cum Julius II. Concilium liberum convocare nollet, hoc praebuit occasionem nonnullis Cardinalibus indicendi secundum Concilium Pisanum , cui proposito ut Iulius II. Obsisteret , Romae Lateranense Concilium armatus instituit; tumque temporis Thomas de Vio, Generalis Dominicanorum , qui postea Cardinalis Cajetanus vocit tus est , librum lucubravit pro abibluta infallibili Papae monarchia , eamque ob causam Patres Pisani sequentes literas miserunt ad Universitatem Parisiensem. o scio anctu Generalis Synodus Pisana in Spiritu sancto legitime con regata, Unhrer alem scae iam repraesentans, ct per continuationem Mediolanum ad tempus translata, dilectis filiis Rectori, Doctoribus, Magistris O Regentibus almae mirersitatis stadii Parisiensis, S lutem o omnipotentis Dei Benedictionem : Dilectus filius Gai redus Musata Cancellarius

Parisiensis, iussu nostra tradet vobis libellum quemdam sius clam ct plenum injuriis contra Concilium Constantiense ct Basileense, ac nostrum , O contra Ioannem Gersonem optimum Ecclesae defensorem , compostum per quemdam fratrem Casse mum hominem audacem ore

47쪽

riculosium , quem desideramus pro suo demerita castigari r Ideo hortamur vos n Dom ne, ut

Iibellum ipsium diligenter examinetis 2 discutiaris, mittatisiue ad nos celeriter determin tionem refram doctrinalem , qua possimus Iuxta qui audaciam cum vestiis sapientissimis comsilus procedere. Datum Mediolant in generali Congregatione nostra IO. Januarii ista.

Et a tergo. Dilectis filiis Rectori, Doctoribus 9 Regentibus almae Unmstatis Parisiensia. Praeterea Ludovicus XII. ejusdem quo e argumenti literas scripsit ad Universitatem , quae hic exscribete non gravabor.

a'. de Ferrier.

Signό Lou I s. Et o dustus ROBERTET- Et au Os. A nos tres-chers o bien inee les Remur, Maistres, Docteura O Regent. de nostre aisenis Filis P ires res de Paris. Caeterum has Regis & Patrum Pisanorum literas Masister Gausredus BousIud Doctor Sorbonicus & Cancellarius Parisienss Ecclesiae , detulit ad Rectorem Ac demiae , & mense Martio in solemnibus comitiis Universitatis habita est shasio a Rectore & Decano Facultatis Theologiae , ut Regis & Patrum Pisanorum mandato fieret satis : tres autem Doctores Theologi provinciam scit bendi adversus C et

num sumpserunt, nimirum Magister Iacobus Almain , Joannes Major & quidamplius Ecclesiastes Lucionensis, cujus ego vidi librum manuscriptum in Bibliothcc Diqitirco b Coo

48쪽

Collegii Nava . Prosecto Almgnus iam paulδ ante spee men suae lucubrationis emiserat in quaestione resiunetiva Vesperiarum Magistri Ludovici Bec, qui primum

locum Licentiae anni 1 1 11. habuit. Deinde idem Almainus aliquanto post libium de auctoritate Ecclesiae contra Cajetanum edidit, in quo haec leguntur cap. 7. Concilium esse si a Papam fuisse determinatum per sacra Concilia Constanti se o Basleense ,

O quod scire surum Erangelium foret veneranda e usmodi derarminatio : nisi argutiae Caietani in contrarium obitarent scilicet. Item lib. de potestate ecclesiastica S laica parte prima cap. i s. disputans utrum Papa judicari possit a Concilio. Quantum ad ista inquit in est conclusio quam tenent omnes Doctores Parisiensis o Galli, quod potestas Papae est suhecta potiAtti Concilii. Haec ille de omnibus Scholae Doctoribus, nemine

dempto , atque etiam de tota Ecclelia Gallicana loquens. At libro quarto Sententiarum quaest. 2. diituach. II. fol. 7 o. col. 4. editionis Claudii Chevalon de AEgidii Coti montii anno I s i 7. ubi disputat : An Papa in vim Canonis Synodi Lateranensis omnis utriusque sexus teneatur semel in anno peccata sera confiteri Sacerdoti Z tenenda par- rem veram, plodsurinnus Ponti ex obligatur er statura Caiciliorum, o qui diceret oppositum . saltem in Francia, reputaretur haereticus. De his autem loquitur Almainus quae suo tempore obtinebant, ex quo intelligimus Facultatem Parisiensem & totam Ecclesiam Gallic nam tenuisse decreta Synodi Constantiensis Fide Catholica Obligare. Joannes Major Commentariis in caput I 8. Mathaei : Duo siunt modi dicendi oppositi ait) quorum unus tenet Papam cse sepra Comilium Universile , hunc modum aliqui Cardinalium tenuerunt, ct tenent communiter Ihomistae , ct Romae asseritur, nulli fas est oppositum tueri, alium moram semper nostra Universitas Parisina a diebus Contilii Cou-Dintiensis imitata est , sic quod in ea qui praedictam viam tenuerit, in campo colitur eam revocare. Audis Joannem Majorem allerere illos qui in Parisiensi Academia aliquid decretis Synodi Constantiensis contrarium asseruerint, id cogi recantare in ipso campo , quod vero perhibet hoc in more politum post tempora Constantiensis Concilii, compertum habeo ex tabulario Facultatis Theologiae anno I o8. ante tempora Synodi Constantiensis & Pisani invaluisse : quoniam Frater Ioannes de Gorella Franciscatim, cum asseruisset Curatos non habere jurisdictionem aut potestatem immediate a Christo , neque esse Hierarchas Ecclesiae , hanc propositionem strae contrariam assereret coactus est, de qua insta lib. 2. cap. s. numero i . & Parisiensis Cancellarius lib. de potestate ecclesiastica considerat. ir. Domini Curati sunt in Ecclesia minores Pra lario Hierarchae ex primaria institutione Christi , quibus comperit ex statu jus praedicandi, jas consilisnes audiendi, jus Sacramenta Ecclesiastica secundum exigentiam sui status o Ri-rochianorum ministrandi, jus sepulturas dandi , jus insuper decimas ct alia jura Parochia-

Iia accipiendi, G. Haec autem ut monui ante Synodum Constantiensem. At

censura propositionum Fratris Joannis Sarraetin post Constanti ense Concilium facta est anno I 29. sicut & Fratris Ioannis Angeli Franciscani I 82. cujus centurae idem Joannes Major meminit 4. Sententiarum dist. 2 . quaest 3. Franciscus a Victoria, Dominicanus Hispanus , qui sextum gradum Licentiae Parisiis habuit anno i 111. dc inde Theologiam Scholasticam ad Hispanos exportavit, habuitque Dominicum a Soto Discipulum , in quarta relectione de Potestate Papae os cit i. Propositione tertia, pro hujus propositionis probatione est notandum .' inquit

49쪽

quod de rem ratione potestatis Papae est duplex sententia. Altera S. Thomae ct sequatium

multarum, or aliorum Doctorum rum iri Theologia, quam in dure Canonico , qa I Papa est supra Concilium ; ct altera est communis sintentia Parisiensiuni O multorum etiam Deci eum in Theoloeia ct Canonibus , ut Panormitant 2 altorum contraria , quad Oncil/um est supra Papam. Non est locus nunc disputandi quae illarum sit verior, q*ia non de hoc agitur, puto utramque es probabilem opinionem , O quia quaelibet habet magnos assertores, non opo res in quaestione proposita procedere solum ex altera opinione , sed statutu quia disentium , quamcumque sententiam sequamur. Vides Franciscum a Victoria docere communem esse totius Schola ' Parisiensis sententiam, Concilium esse supra Papam; quid igitur Vatilius Fabulatur unius dumtaxat aut alterius esse Doctoris Navarrus tomo primo tractatu de Poenitentia in gratiam Principum numero 32. qu. aerens an Papa obligetur ad caput omnis utriusque sexus, sic te spondet cx hac conclusione , primo infertur Pontificem Eomanum ad confitendum sua peccata teneri , quia divina lege obligatur , quamvis rerum sit non ligari per caput illud omnis utriusque sexus, ct ita non teneri absolute ad confitendum semel in anno : quod etiam sensit Jο.inues Andreas ct Felirus, quod procedit tenendo illam quam plera que omnes Italos audio tenere spinionem , quamque magnis viribus probare ac tutari conatur Itimas a I io, silicer Papam

esse supra Concilium. Nam si teneremus alteram sentcntiam , quam Schola Parisiensis cum rota Gallia sequitur , ct adeo quidem sequitur , ut Jacobus Almarinus scribens in hoc ipso

articulo, dixerit eum qui contrarium assereret in Fram ra , haereticum jurisatum iri, diceremus , ut ille ait , Romanum Pontificem statuto Comitiorum ligari , proinde illud caputemnis servandum teneri. Quem ad locum quidam librotum Expurgator post cxces.sum Navani in editione Lugdunensi anni is ys. quandoquidem Romana & Veneta editio quae ipsis Navarro superstite factae sunt id non liabent, in hoc glossenis adscripsit : Papam esse supra Concilium qui in Gallia asserunt, ait Expurgator , nequaquam Judicantur haeretici , O a partibus haeremorum stare ; imo veris Doctores ipsi Parisensis, jam illud pronunciarum magna parte remiserunt, Concilium universale esse supra

Papam ; sed contrarium magna ex parte amplectuntur. Haec ille. Quae omnia concordant narrationi Greiseri Jesultae in suo vespertilione haeretico pag. I S. editionis

que Parisiensium Theologorum , qlios Sorbonicos vocant, tra re in hunc sententiam, Pontificem esse supra Concilia etiam Ouumenica, non Concilia supra Ponti cem ; ct hoc efectum

ait opera ct stadio Jesultarum. Rcspondeo inquit Greis erus) licet hoc labore ac institutione nostrorum accidisses, non vi ipsius veritatis caput in dies magis ac niugis ex prisca caligine attollentis , causa tamen nihil haberent Jesultae cur eos hujus sua opera vel puderet, vetraderet; quia veritatem aliis proponere O pcrsuadere non nisi honorificum censeri pote', sem illud peritatem cum offertur avi plecti. Huc usque Gretserus ; hac autem defensione me demonstraturum spero Jesultas in controversa quam tractamus, pro igne fumum σ pro lumine tenebras atqne caliginem in hominum animos obsudisse, nihilque aliud

sibi ρreposuisse , quam absolutum Curia Somana dominatum, unde quaque possent fulcire , quo in aliquam partem hujus puncti venirent. XIII. Caeterum genuina ratio cur plures hodie Pontificis quam Concilii Zc Ecelesiae Auctoritatem defendant, triplea eaque m lesti linia est. Primum quia, ue

50쪽

auctor est Philosophus, quadam falsa longe probabiliora sunt veru, quare etiam pro lixius defenduntur. Certe falsissimum est I' .im esse absolutum infallibilem Monarchum Ecclesiae, attamen duobus Elenchis Sophisticis a iuppositione principii dc a dicto secundum quid ad dictum simpliciter facillime propugnatur hac argumentatione. Chrι- flus Nattai i c. ct Joannis ultimo constituit Petrum I uarium sium immediatum G C ut visibile Ecclesiae ; ergo Petrus de Romanus Pontifex Petri Succellor eandem habet auctoritatem in Ecclesiae, regimine quam Cluilius habuit dum esset in terris. Qui paralogismus nullo labore, nulla Conciliorum, Patrum, aut Historiae Ecclesiasticae

cognitione expedite defenditur , habita ratione regiminis hodiernae Curiae Romanae , quod omnium oculis expositum est. Contra autem , Doctrina Catholica ScApostolica de.Primatu Petri in ordine ad regimen Aristocraticum, cum iam pridem usu contrario exoleverit, non potest nisi ex monimentis Conciliorum Historiae Ecclesiasti- ,Patrum,& sactae Scripturae lectione cognosci. Procul dubio eum ego ad hoc studium animum induxissem, ac permagna adjumenta, nimirum cosnitionis Theologiae Scholasticae , lectionis Bibliot una & His otiae Gentium attulissem, nihilominus ubi Per tres annos huic labori me dedidi, innumeris paene disticultatibus distinebar , quas diuturnitate contentionis & vigiliarum tandem superavi; & miratus sum Doctores Scholae nostrae, atque inter alios bonum Gersoni uin saeculo barbarissimo , quo anticipatis opinionibus & praxi absolutae Monarchiae opprimebantur , neque bonorum librorum ad haec studia necellariorum copia abundabant, e tantis dissicultatibus emergere & lumen necessarium consequi potuisse , ut toti Christiano Orbi decretis Synodi Constantiensis praelucerent. Post Synodum Constantiens ein & lucubrationes Ger nil multo facilius fuit Cardinali Cusano libros de Concordia Catholica eo tempore scribere , quo jam ars typograptuca vigere incipiebat, cujus ope libri communes essecti sunt, Δ haec de prima ratione. Altera vero est , quia post haeresim Lutheri Doctores Catholici ab hac tractanda quaestione prudentes abstinendum censuerunt, quousique observarunt Iesiuitas & alios Curiae Romanae Scriptores silentio Doctorum Catholicorum ita abuti, ut persuadere vellent doctrinam Scholae Parisiensis decretis Synodi Constantiensis factam este erraneam ct proxime ad haeresim accedere , aUM etiam Papam praeditum ese potestate Regum abdicandorum , imo ct occidendorum , si parere recusent; quod post caedem Henrici III. &IV. Regum Franciae Bellarminus, Suare et & alti Jesultae considenter , ne dicam temere , asseruerunt : idque multis occasionem evigilandi e somno noxio, & scribendi contra istam seditiosam doctrinam , mihique inter alios praebuit, spretis Omnibus verborum portentis & comitiis quae sub aetate pupillari Regis in me consulta , parata & meditata sunt,et Etenim quia doctiinam Scholae Parisiensis cum Synodi Constantiensis decretis sartam , tectam retineo , ego sum monarchomachus,

perduellis, haereticus, s hisnaticus, si Deo placet. Quid plura i nora quoque haeresis Richeristarum conficta. Neque Curiae Romanae hominibus haec in me sparsisse sitis

fuit, nisi etiam me in discrimen capitis vocarent. Sciant autem velint adversarii nos eausam habere multo iustiorem illis ea dandi improperio , quae in nos commi

ni scuntur.

Quando doctrina nostra, ut hac defensione probabitur, tota jure divino, nar