장음표시 사용
191쪽
De incio tunicae ulter. PErgunt Medici cum Galeno suo nugari, ad tutelam crystallini con- A structam constitutamque fuisse meam tunicam, ut scilicet a domestico carneae damno securus degat, quae alioquin insita sua duritie &a speritate crystallino noxia foret & insuavis. si hunc citra medium attingeret. Quaeso quando tandem id fieret ' non enim in oculo vel crystallinus . vel quivis alius humor sus deque voluitur, ut ita forte in corneam possit impingere. nec periculum est, ne cornea in motibus vel impressionibus alienis subsidat . atque eo casu crystallinum allidat rigida namque perstat cornea, & imprimenti fortiter resistit. 'Peregriniorem uveae usum praescribit nobis Vitellio lib. r. Urer vinempe eam albugineum v te Muidum ac per se non
L is a retinere: item caliditate a contentosanguine mutuata humorem
albugiram temperare,negiaciatra tin imaginum receptioni evadat inha bidu. Quod ad primum attinet multo aptilis & accommodatilis cornea albugineum contineat, quippe quae firma sit & tensa & dura: u-vea non item. Quod ad secundum: non video, quomodo absente uvea
corpore crystallinus seu glacialis humor posset ge. Sed missis his ridiculis opinionum deliramentis ad serias & verismiliores sententias convertamur. Inter Medicae facultatis peritos rectilis feliciusque clarissimo Felice Platero uveat ossicium literis cons-gnavit nullusi ita autem scribit in tabulis suis Anatomicis: αυea intris secus Serrima est, ut obscura mHfacerra oculi eameram laua abar, si clarasis orluciia, vi mea ratisne,quod potiu/ea, qua in oculicam sera propinqua illisunt , auam externa vidiset, incommodasset, Horum usspectra continuo visus oblata, atque externarum rerum oeciebω consta via sim iudicium depravasne. Sententiam hane ut falsam imputnat & damnat Biturix ille criticus bonorum autorum mastix observat. in Laurenta Analom. cap. 63. Sed verba scriptoris sensumque aut non capit, aut
intelligit perperam . nam inquit per ciarum indicare ipsum perspic umi clim tamen vel tunicatus judicet, luminosum ipsum velle dicerei
opponit enim obscuro, non opaco.
Verumenim verti quamquam Plateri conatus Is pmximh veritatem oblideat, non occupat tamen, nee plane ea potitur. Etenim ad obscutam quidem faciendam oculi cameram constructa fuit uveat at non
192쪽
opia THALMOGRAPHIAE LIB. III. 19
propterea ut externa oblecta potius & melius videantur, verlim ut videantur absolute : si enim non obscura, sed clara esset ac lucida , nihil quidquam oculis comprehenderetur. In quo ut mihi assentiare, ingredere mecum clausum illud & obscuratum conclave supra descriptu , cujus saepicule iam mentionem secimus, & necessario in sequentibus
mentionera aliquoties facturi sumus: qud igitur exactilis hoc conclaverimis omnibus occlusis fuerit obtenebratum,ed vi vacilis colores omnes rerum foris sitarum repraesentantur: qudd si una vel altera reclusa ri. lumen intromittas, vel inferas candelam, tota pictura evanescir. Ratio est, quia cxternum lumen sortius adimit aspectum debiliorum illarum lucularum a rebus visibilibus emissarum. Hujus ad in star plane oculo fit. quia enim visio hi per picturam in tunica retina expressam. nisi partes circumstantes obscurae sint, diluetur pictura illa, atque ita non celebrabitur visito. Et hoc primum potissimumque est uveae officium i inducere, inquam, obscuritatem, ne nimium lumen subintrans objectorum visibilium picturam obliteret. Ad quod ossicium praestandum conducit quoque anterioris ejus partis crassities ex duplicatione illius orta , ut nempe reddatur bene opaca nihil transmittens luminis,
quod quoquo pacto fortassis, si simplex fuisset & tenuis, transmisisset. dem in finem insimul intrinsecas asperiuscula facta est, ne , si laevis estet, repercussum efficeret radii ex crystallini superficie in se revibrati.
Habet haec tunica foramen, quod pupillam vocavimus: hoc si vel non
adsit per naturam, vel oppiletur praeter naturam,perpetuae tenebrae senis
sorio visus offunduntur. Itaque ad id pupilla constructa est, ut objecto rum visibiles species intro se insinuent in oculum, ibidem visonem effecturae. Porro quia vehemens lux offendit oculos. tenuis vero non satis cernendi facultatem excitat: atque ita duobus extremis visus nihil aut parum dignoscere valet , solers natura ut ingeniosissimh nobis explicat Aqua pendens) modum adinvenit, quo pupillae constrictione vehementioris luminis parum,dilatione vero debilioris plurimum oculus ad mitisteret, ut modica lux vehemens videri sine offensa, ae multa debilis o .culum movere possit. Ergo pupillam ad vehementiores quidem luces adstringi.ad debiliores vero ampliari natura voluit: sic enim nec valentiores offendere possunt, clim earum assuentia sit minor; nec debili res non movere, cum major copia inllis suscipiatur. Idem naturae finiς
in dilatatione & constrictione pupillae, dum nigra vel obscura, & alba vel illustria aspiciuntur: item dum propinqua & remota. snam & hoc
observavi, ad vicini ob cti perceptionem coarctari pupillam, ad longinquit
193쪽
ginqui dilatariὶ finis inquam seu intentio naturae est, obscurorum εο remotorum debiliores species abundantias excipere, qub plenior fiat visio. illustrium autem Sc vicinorum vegetas species modice admittere , ut quae sit c visum movere satis poterant.
Est pupillae foramen in homine rotundum, in fele ovale, &quan doque initar rimaei quod animal tamen res in debita sua propriaquc figura & magnitudine cernit : nam cujuscumque sit figurae pupilia non deformat, nec deminuit objecta. vidi ego & novi Matronam, cujus sinistri oculi pupilla a primordijs ovalis est; videt tamen res uti nos. Attamen rotunda figura uti in omnibus, ita de in pimilla est persectissima, quia perfectissimh species transmittit, & latissimam concedit vi sionem, quae ex omni latere aeque se diffundit. Itaque homini animali persectissimo jure concessa fuit. Habet pupilla circum se orbem coloratum iridis, alio in aliis assectum colore. An & is aliquam in animalibus videndi negotio praestet utilitatem 2 Mercurialis in praelectionibus Pisanis in Hipp. prognos. dicit voluisse naturam colores in oculis commiscere, quia cum Har Jectanda Di , um erat . ut ex vardis etiam tauribin conlutiesynt o cub , ut omnias courci conjicereposent. Circa quod futile effatum nihil aliud dico vel noto , nisi viros amplissimos erassa Minerva subinde loqui. sane ab imperito potius quopiam barbitonsore, qu1m 1 doctista mo Mercuriali videtur pronuntiatum. Platerus in tabulis suis Anato micis . opitulari eum orbem fortasse scribit colorum hac diversitate,
ut variν colorci rerum externarum melius illic expres oculo esserantur.
Nod temere quoq; de parum prudenter effusum meritd castigatThe dorus Collado loco praefato, & bene refellit. Divine vero hanc rem decernit Archiphilosophus lib. s. de gener. anim. cap. r. qua, inquit,
nonseunt opera 'el natura communia, vel generum singulorum propria, ho rum nultam alicui ingratia aut ess, aut sit. OcuIus enim alis ingratia M'. Ad non alicuimgratia ei Z, ni fi hac assectio sit propriageneris . nec ve ro adsubctantia rationem pertiner in nonnusiis, sed ut qua necessarosiant, ad materiam cst principium, quod moverit, eausa eorum restrenda sunt.1guur ipso judice colores iridis ocularis nullum habent linem, sed Dunt ob necessitatem materiae & virtutis moventis. Postica uveς pars,quam nonnulli ab uvea dirimentes choroidem a Ullarunt, potissimum hoc videtur agere, ut nutrimentum vicinis partibus luppeditet:ea propter enim plurimis scatet vasculis. Κeplerus su cubitans addit, uveam hoc loco etiam nigram terminare fortassis retinae perspicuitatem. Ita est: retina quippi perspicua quadamtenus est. C A p U R
194쪽
ina parte uvea duplicata retinam crystallinamque attingit, eique
jn orbem annectitur, Grillas qua inem instar staminum protendit,
quae iecurritum antetriorem posterioremque partem recta procedunt, cisisque sunt similes: unde & nomen, ut libro primo meminimus. Hoste processus, qui sine ullo ulu fieri prosari audet, consultissimam naturam
inconsultae operae insimulat. Galenus lib. xo. de off. pari. cap. a. eorum ossicium definit esse, corpm retisrmesimul ligare, simul etiam alimentum asserre. Postea vero videtur quoque circulum ex ipss factum statuere tamquam prohibentem, ne humor vitreus magis versus anteriora repat. Recentiores quidam aqueum humorem per ipsos a vitreo secerni autumant, ne confundantur humores: quapropter ciliare intemstitium malunt cognominare. Ego ut ossiciolis istis ciliare ligamentum
defuneti tacite mihi patior persuaderi, ita vero longe ipsum digniori
atque nonorificentiori ossicio destinatum reor, visionis inquam actui: ad quem videlicet omnes oculi internae partes ordinantur. Et quidem bifariam mihi videtur visioni subservire: primli, nigritie sua internae oculi camerae tenebras offundendo: sunt enim stamina nigra crystallinum ita circumsepientia. ut illic quasi alteram pupillam efforment. secundo & principaliter contractione sua vel remissione retiformem tuus. cam proriam pupillam versus admovendo , vel rurstim ab uadem ro
Ossicium hoc primus aperuit &explicavit naturae interpres Keplerus: a quo. licet Mathematico, non pudeat nos Medicos verum plerarumque oculi particularum usum discere. Quipph earum usus sine ex acta Mathematicae peritia vix potest comparari. Pudeat potius eos suae pertinaciae. qui verum hunc usum legentes & audientes,accipere tamen renuunt. Comprobemus igitur hujus ossicii necessitatem. Hic iterum obscuratum conclave tibi revisendum esti ubi adverte per vitrum soramini adaptatum non aequd distincte res propinquas & remotas in cha ta eumdem situm habente repraesentari. Nam accurata distinctaque pisctura fit in puncto coitionis radiorum t citra vel ultra idem fit pictura confusa. Iam verb remoti obiecti radiationes concurrunt propius post soraminis vitrum . quam propinquit eri quo stu charta remotum ex
hibet distinctis , illo propinquum confuse exhibet. Ratio , cur remoti
vhecti radiationes propius post vitru dictum coeant,quam propinqui, Y est his:
195쪽
est haec : quia objectum propinquum radios emittit divergentes; rem,
tum autem parallelos aut quasi parallelos. atqui paralleli radii minus multo requirunt spatium, ut in conum vergant , quam divergentes, id est, ab se invicem abscedentes. Porrd sicut in conclavi charta, sic potest quoque reti formis retinens eumdem situm in oculo tam a propinquis , quam a remotis distincte pingi: cum enim in puncto concursus radiorum hic etiam fiat exacta picturat extra illud punctum fiet pictu ra confusa , quare etiam visio indistincta. & sic ubi accurate pinguntur propinqua, ibi non est concursus radiorum objecti remoti : ibidem igitur remota pinguntur confuse , &vicissim. consequenter quo reti- nae situ remota videmus distincte, eo ipso situ propinqua videmus confuse. Itaque cum sanus vegetusque oculus utraque objecta distincte percipiat: necessarium prorsus est retinam respectu pupillae vel potius humoris crystallini non servare eamdem distantiam. Undd necessario natura aliquid fabricavit, quod retinae fundum ad crystallinum attra. hendo, ventrem ejusdem tunicae dilatet . si remota sunt videnda i
vicissim constringat ventrem, ut fundus discedat, si inspiciςoda prot
pinqua. Atque hoc, quod illud praestat, putamus esse ligamentum ciliare
hoc pacto : processibus ciliaribus universis recurrentibus in sese atque abbreviatis. diaphragma illud oculi angustius redditum quia latera culi contrahit, Iacit oculi interni figuram nonnihil obloniam: & con- sequenter fundus retinae tunicae recedit ab humore crystallino: contra exporrectis in longum iisdem productionibus atque extensis, amplia- tur circulus ille transversus, &fit oculus magis lenticularis figurae: qua ratione fit ut landus propilis attrahatur ad crystallinum in medio circuli suspensum. Hunc ad finem tum humores, excepto crystallino, fluxiles sunt, & comprimi possunt i tum retina mollis & flaccida est , α extendi facilis. unde hanc malim dicere molitarii quam ipsum ii morem crystallinum vel attenuari vel conglobari a ligamento dicto, ut volunt quidam est enimvero id nimis tenue & exile, quam ut hum ri isti duriusculo aliam figuram sua contractione tribueret. Ceterum productiones istas palpebrarum pilis similes hucce motum
edere non est quod cuiquam viaeatur peregrinum i uveam enim tunicam talem fere etiam habere, iam mani nuum est : atqui & haec tunica & illae productiones ex eadem sunt substantia.&eontinuata invicem Corpora. 8c color utrisque idem quidni & natura motus utrisque sit
eadem ' Itaque nec eum improbabilia asserturum iudicarim, qui eatidem illas productiones turgefacere se per contractionem in lara luce diceret, ut nempe confertae de addentatae lumen nimium excludant:
196쪽
In debili vem luce extenuare se, ut ita sejunctiores & rariores plus luminis admittant: adelique uveae, cujus lunt progenies, esse adminiculatrices. Est autem motus is non liber, sed necessarius ab objecti praesentili causatus, quemadmodum etiam ipsius uvear. Imd, si adveristis , simul semper suas motiones obeunt: nam ad lucida, alba & vici- . na contrahitur meae foramen i ad obscura, nigra & remota dilatatur. atqui ob illa ipsa situm retinae ad crystallinum humorem variare necesse est: nam alba & lucida rationem objectorum vicinorum induunt pro .pter specierum effraciam iideoque conos longos effciunt in oculo, ecconsequenter retinam postulant a crystallino remotiorem. contri ob objecta nigra & obscura subeunt rationem remotorum i idedque conos breves faciunt, eos aue inessicaces et quapropter retinam approximari necessie est. Itaque umul semper moveantur oportet.
De osscis tunicae araneae. Λ pendens & eum secutus Aguilonius hane tunicam praecipuum
LAvilus organum esse volunt. inquiunt, rerum
formra , qua cum lumine oculum subeunt, primo suscipit ut pars,ntiens. cum si de cerebri subfrantia propagata. deinde cum eadem tunica crystaluidi Oholvatur, sit ut rerum figura araneam prius ordinate pertranstant, quam in mediam glacialis concurrante quapropter να ipsas di tincte atque ordinate dunsit, non vero permixtas ae eo fusas. Mihi certum est ex tunicae araneae immutatione , speciebus visbilibus facta non consequivisionem. non enim species sistuntur ibi, sed transmittuntur: itaque non magis in ipsa, quam in humore aqueo visio celebretur. Ego aliud praestantius ossicium huic tunicae non tribuo, quam humorem crystallinum terminis suis continere t nam hae sua tunica deglubitus dissiuit
sensim decollabitur: quapropter totum circumquaque ipsa investiri necesse erat, contra quam tradat nobis Galenus. mod sit quis
cum doctissimo Platerocontendat , araneam insuper medium praebere . quo crystallinus humor, cui ob mollitiem filamenta ciliaria commode non potuissent adplantari , uveae connecteretur , de veluti su- Densus, ne a situ declinaret, retineretur: non magnopere repugnarim. Ped si hoc solum sit araneae ossicium. quemadmodum dictus autor asserere videtur,non opus erat toti cΠstallino circumvolvi: nonenim in posteriorem parte inseruntur haec filamenta,sed in lateralem & anteriore,
Porro lavis debuit esse aranea de perlucida, ne aut depravet adve
197쪽
ontes rerum species asperitate sua , aut opacitate transitum earumim
pediat: enimvero non in ipsa, sed longe posterius visio erat exercense. C A p υ T X I.
De incis turicae vitrea. ejus ossicium prodit nobis Platerus, retinere scilicet vitreum
humorem, ne is dimat, aut aqueo humori confundatur: & simul ciliaria filamenta illi connexa crystallinum humorem tuto deducere. Ego ex Keplero addo: prohibere i psam, ne humor vitreus humectatione retinam enervet, & flaccescere faciat. Laevis & transsucida facta est ob eam rationem, quam supr1 in aranea retulimus: nam & hanc non minus, quam araneam species ab objectis visibilibus eiaculatae trai smegre debebant. De tunica hac peculiariter Galenus nihil: unde Mejus assectae Plerique eamdem sicco , ut ajunt pede transsilierunta
De Ofilo tunica retitur, GAlenus lib. ro. de off. pari. cap. a. duos proponit retinae usus 2priamum quidem ad maximum, propter quem superne fuit demissa, ut,
cum crytallinus alteratur, id sentiat: secundum, ut vitrea humori a limentum advehat atque adserat ; siquidem arteriis ac venis multo ero brioribus, ac, quam suae moli conveniat, maioribus referta conspicitur. Hunc recipit, illum rejicit Aqua pendens: & potius contrarium assirmandum existimat , nimir- : lucis alterationes nequaquam sen tire oportere retinam, etsi sentiente praedita est facultate :stnsui enimia , inquit, non metu in cryctallino. quam vitreo humor ersiceretur.
quod ne accideru , nasura hujusmodi tunicam, quae abaqui si iiioa est , opacam er corpulenta Dit, nequaquam diapbanam di quo si, ut a ructoci immutari inime posticum nihil a luce a latur, nisi corpiu, qηρ diaphanum impugnatio partim vero partim filis contexta nihil Galeni decretum labefactat. sensum non magis in crystallino,quam non est, qudd hoc caveat tam solic, luce assici, nis corpus proprijssimh diaphanum, ut ibi ipse intelligit. etsii enim lumen sit actus perspicui dicente Arist tele, non tamen ibi persecuum,pro perspicuo proprijssime atque exacta uaniparenti est accipiendum, at pro omnibus iis corporibus, quae ali' Quem
198쪽
quem perspicuitatis gradum participant: ita ut etiam opacum ibi sub perspicuo comprehendatur. Quin si perpense rem agites, opacum ma gis atque impressius a luce assici non poteris diffleri: quippe transpa rens allapsum lumen transmittit & linit elabi; in opaco autem figituς id ipsam, atque in eodem vires suas exerit. Similiter ergd, lumen M oblisorum visibiles luculς pupillam ingres ae humores oculi traiiciunt,: donec in retinam impingant, & ibidem fixae suam exerceant ope rationem. quapropter recte dicitur retina visilium alterationem sentire. Anergb Galenus retinae ossicium bene assignarit λ nequaquam. non enim suam ipsam sentire ponit alterationem, sed eam, quae in erystallino facta est. qubd si simpliciter internam rerum aspectabilium alterationem, percipere hanc tunicam asseruisset, scopum, quamquam praeter collimationem suam, attigisset .Porrd inter Medicos primus, quod sciam, experientissimus Platerus retinae ossicium pene vere prodidit in tabul. Analom. post eum Spiegelius praeceptor meus Patavii lib. Io. de Hum.
corp. fabric. cap. s. nemper rerum externarum species colorescii cum
splendore per foramen pupillae in oculum illapsos suscipere. si addas: dc
expressos repraesentare. jam totum edisserueris retinet ossicium primum& praecipuum. Enimverti quemadmodum in obscuro conclavi charta
alba senestrae foramini oppolita rerum imagines efformat: ita album subrufum retinae tunicae cavum pupillae obversum visibilium objecto
Percurramus singulas ejus affectiones ad hoc munus ordinatas. Co- Ior retinae nee tenebrosus est seu niger, tum ne rerum species inficeret, tum ne obscvrhin i psa radiarent objectorum colores: minus enim col res radiant a nigra, quis ab alba superficie, minus igitur & cernuntur. nec tamen etiam color ejus plane est albissimus: cum enim color hic maxime luce participet, omninci insita sua claritate vitreo humori sple-dorem quemdam admiseuisset, qui suo modulo specierum illapsastu culas diluisset. Sed & ob aliam rationem non conveniebat retinae candidissimus color et quamvis enim radij ad albas superficies appulsi evidentissime quidem percipiantur i non percipiuntur tamen distin isE- me. causa est : nam quia alba superficies multam habet claritatem, e lores in ipsa radiantes luci viciniore vehementer clarescent: & sic o literabunt colores nigro viciniores. quapropter medius color erat ei accommodatissimus, velut is qui ex albo & rufo vel rubenti contemperatur, aut similis: hic enim fere aequaliter se habet & ad colores singulos, ct ad eorum exhibenda discernicula. . Figura propositae tunicae hemisphaerica est, ad proportionatam rebus,
Pinuram recipiendam. Quin plus est quam hemisphaerica, utpote cu
199쪽
jus limbus ciliaribus productionibus sit adnexus, collo ibidem eonu ctiore facto, quam venter ejus seu fundus sit: idque duplicem ob rationem ita institutum fuit. Primat quia alligari alicubi retinae crepidinem oportebat, ne, clim mollis admodum sit & flaccida, corrugetur& in te eonsidat: Itaque ciliares processus, qui praesiti erant, commodum ad praestandam eam copulam se offerebant. vertim cuius gratia
potissimum ciliaribus processibus alligari debuit, motus ejus fuit, quo necesse eam erat in propinquorum & remotiorum objectorum perceptione agitari,ut diximus cap. de off. ligam. ciliaris. Secunda ratio, quare plusquam hemisphaerica facta est retina : ut visus amplissime se
diffundens , plus quam adversum mundanum hemisphaerium Compre- .henderet. etenim recta ab extremitate corneae per propiorem limbum
foraminis uveae ducta species incidit in lateralem retinae partem foramini dicto oppositam . ibidemque pingitur: adeoque etiam videtur ;sed confuse, ut supra fusim est declaratum. Est autem ipsa retina locus collectionis , radiorum ad punctum, quae evidentiam picturae praestat. at ne turbaretur hemisphaerij ratio, si puncta foris in aere ex centro oculi sibi mutud opposita triplici refractione a corneae de crystallini superficiebus facta, deflecterent ab oppo-stione,&tamquam ab angulo in profunditatem oculi defluerent,sicque sese in portionem retinae minorem hemisphaerio colligerent, ejus ce
trum natura statuit, non in concursu axium conorum, qui vitreum ha
morem peragrant; sed longe iitra, & limbum retinae admovit a late ribus , ut ita coni longiores, qui plus divaricantur rectas de ideo breves Partes retinae interciperenti qui verb breviores minus divaricantur ad latera retinae,in retinet obliqud obiectet magnas portiones exiguo an gulo distinguerent, punctorumque ex opposito radiantium, res acti non oppositi, in opposita nihilominns retiformis puncta inciderent se fieret compensatio. Hoc insuper in retina observandum i latera ejus propius admota crystallino esse, quam fundum: ut aliquatenus recte adhuc rerum formas exhiberenti quippe si aeque ac fundus ei crystallino abessent ,obscurissima esset in lateribus pictura & confusissima. Id quod ita sit, & quaret visentem habes demonstrationem in laudatissimi Kepleri paralip. ad Vitell- cap. s. prop. 23. quam nolo hic appingere, ne Mathematicorum docendi morem in scholam Medicam invehere videar. Atque haruest Kepleri, adedque nostra de retinae ossiciousuque sententia. ca r VI
200쪽
OPHTHALMOGRAPHIAE LIB. III. C A p υ T XIII.
De Oscis Humoris tauri. ET huiusce humoris verus principalisque usus Galenum nostrum Ia
tuit. utilem enim ipsum dumtaxat agnoscit, vel ad defendendum crystallinum a corneae duritie s vel ad distendendam corneam uveamque . vel denique s& maxime ridicularie ad humectandum crystallinum ne in motu exiccetur. Quomodo vero de hoc eventu crystallino. metuebat,clim is, praeterquam humectus per se quod sit, nulli insuper affricetur in oculi motu, ratione cuius Possit exiccari.
Philippus Montesto in Optica sua humoris aquei utilitates scribere agressus, multis anxie convasavit et M quasi ad scopum collimans,, frequenti excussa sagitta , umbilicum se non posse non contingere existimavit. Sed salsus est 3 quos enim ultra propositos jam Galenicos ipse producit usus , nihilo rectius verum aquei usum exprimunt. Porrd inter Medicinae consultos proximd eum attigit experientijs & annis gravis Aquapendens tract. de vis. Org. pari. 3. cap. s. cuius doctrinam tumultuarie aggessit tessellato suo theatro rhapsodus ille. Tradit autem docetque Aquapendens , ideo datum esse aqueum humorem , ut radiorum ex aere in hunc incidentium fiat refractio. & cum aqueus humor diaphano sit tenuiore , Iam 'cornea haec enim sua densitate aqueum continet j a Perpeniculari refractionem illam fieri concludit. usum hujus refractionis esse dicit, ut quemadmodum 1 radijs solaribus per refractionem concurrentibus lucem ita roborari accidit . ut ignis accendatur . sic ad consummationem lux in crystallino roboretur. ει quemadmodum in aliquo puncto spatij lux ad secundum aerem progressa roboratur & accenditur , sic si illud punctum a cornea distans crystallinum esse opinemur . naturae consentanea nos secuturos ait : cum
oporteat lucem maximum robur in crystallino adeptam esse , ut ipsum assiciat, qud visio perficiatur. Haec doctrina exprimit fere sententiam Baptistae Portae, quae habetur lib. II. mag. nat. cap. 6. in superficie crystallini vitionem fieri asserentis, utpote quae vicem obtineat tabulae At revera repraesentatio in crystallino rerum aspectabilium adhuc consula est admodum. praesertim dilatato foramine u-veae: quippe non est in ipso locus collectionis radiorum ad punctum .igitur ultra crystallinum necessario est descendendu . recte autem Aqua- pendens sentit,gratia refractionis insitum esse oculo humorem aqueum.