장음표시 사용
221쪽
Quatu Oi dies, quatuortes orace ignat
ii 3 Ru PERTI IN IOAN. CAP. T. separatio animae a corpore, recta di usitata aequivocatione mors dicatur.Nuc aut ut a dictu δὶ de resurrectione mortuor si agebatur,& in testimoniti verbi quod dixerat resurrectio& vita Christus Dei filius,quia omnes qui in monumentis sunt,audient voce filii Dei S procedent: Laetarii, erat resulcitandus. Bene ergo nunc uti maluit verbo quo tam resolutio corporum quam dormit io somni recte possit aequi uocari, qui tam facile & nunc Lazarumn in nouissimo die omnes qui
in monumenti, l unt,iple suscitabit,quim facile tu cdparem tuu profundo somno stertente niet dum excitare non post K. A t illi,ut die tam est, norid iam intelligentes,domine,inquirit,si dormit, saluus erit. Ac si diceret dormitione languentis nihil est pericul Limo& spes est recuperandae s nitatis, atet ideo no est ratio, t propter excitandum illia periculo te inseras, i iterum lapidetis. Cum enim, ut ait Euangelista, diceret de morte eius,illi putauerunt,quod de dormitione somni diceret. s Tunc ergo dixit eis Iesus manifeste: Lazarus mortuus is, S gaudeo propter vos, quia non era ibi. Sed eamus ad eum.aErgo inquit,quia putauerunt quod de dormitione som/ni diceret, tunc dixit eis manifeste : Lazarus mortuus est . Hoc utique manifestum est. Sed
quid est,quod ait,& gaudeo propter Uos magna prolecto,& no nisi rationabili pro causa sapienti, maxime aut filio Dei, summae lapientiae Dei, gaudendu est.Causam aut gaudii sui mox ipse subiunxit dices quia no era ibi. uid enim domine ii fuisses ibi Si sui illis ibi,inquit,nb tata daretur materia gloriae Dei praecibus quippe amantium,& ploratibus eorum urgerer lioc iacere,ut non moreretur,aut certe Ut mortuum suscitarem ante i lepeliretur. Nunc magnificentius glorificabitur filius ini,cu cadauere lepulto,ial foetente experimentia dabitur,quod in hora nouissimavere omnes,qui in in dumentis 1 un procedent ad voce eius. Praeterea S hoc est potentia diuisennatis, quod illum mortuit ei te scio,qui non eram ibi. Hoc ego gaudeo, eruntamen no propter
me, sed propter vos. Ego enim gloriam meam non quaero, sed quod vos doceo, dicens: Luceat lux vestra coram holminibus,ut videant opera vestra bona,& glorificent patre vestru qui in Gelis est, hoc ipse primus facio, praelucida vobis ostendens Opera patris mei, ut Uidentes credatis, S credentes salui sitis. Tunc,mquam, era ibi led nunc eamus ad eum. I Dixit autem Thomas qui dicitur Didymus,ad coaiscipulos: Eamus di nos, A moriamur cum eo. J Grandis profecto timor diicipulis erat, ne dum in Unum magistrum consurgeret, cunctas pariter Iudaicae fur ris tempetias inuolueret. Sed postponentes inquit Thomas vitam nostram voluntati vel im perio domini Sc magistri nostri, eamus di nos,& ii sic fieri necesse est, moriamur cum illo. Ergo merito quidem collaudat eos,multa secum pericula perpesses,dicens eis secundum Luc insate hora pallionis : vos autem estis qui permansistis mecum in tentationibus meis, Ueruntamen ali ter lenitebat possibilitatis eoru cognitor, cum paulo ante dixerat:Si quis ambulauerit in die,non offendit: quia lucem mundi huius videt : ii autem ambulauerit in nocte inendit,quia lux non est in eo. Nam qi diu quidem cum illis esset,llic verus dies scandalum passuri non erant, Sc vide hantur sibi polle mori cum illo: sed in illa tristitiae nocte, id est , in passionis eius aduersitate , os sensuri erant, ita ut mallent sugere omnes,eo relicto, quam mori cum illo. TVenit itaque lesus, Sinuenit cum quatuor dies habentem in monumento. Est autem Bethania iuxta Hierosoly niam quatili adiis quindecim. Multi autem ex ludaeis venerant ad martham ct mariam inco solarentur eas de fratre suo J uncta haec ad magnitudinem vel tesimonium virtutis proficiut, quod inuenit eum iam qua tuor dies in monumento habentem, quod locus Hierosolymae in cinus erat, ne frigida scilicet ad scribas & pharisaeos fama de longinquo veniret, quod multi ex Iudaeis aderant, vi miraculo multi tines non deessent. Quid autem sibi vult, quatuor dies, vel cur diuinae rationi complacuit aduentum suum protelare magis in quartum quam in quintum aut lex tum diem c Viaelicet quia in quatuor tempore suo, res rectio mortuorumpe sicienda est, cuius in testimonium,Utiam supra dictum est,Lazarus iste resuscitatus est. Pri/mum tempus suit ante legem,quo Videlicet tempore,ita regnabat mors,ut nulla est et resurre et ionis spes. Secundum sub lege, quo tempore resurrectio iam promissa, atque a lege & pr phetis testificata. Tertium sub gratia, quo Christo primogenito mortuorum resurgente, mul iiique sanctorum corporibus illi conresurgentibus , resurrectionis nostrae sides peracta, de deindicata est. Quartum tandem ipsum erit tempus suturi seculi, cuius diluculo, apparente domi no iustia eius omnes resurgent mortui. Bene ergo dominus noster, cum sibi nunciatum fuisset, quod Lazarus infirmaretur, mansit duos dies, Ut in tertio proficiscens, quarto illuc perueni rei, quia tertio quidem tempore, scilicet ad dandam nobis resurrectionis gratiam descendit: quatio autem ad sepulchra nostra imperiola eius maiestas perueniet. smartha ergo ut audi
uit: quia Iesus venit, occurrit illi. Maria autem domi sedebat. J Non minus dilectionis, sed plus humilitatis in eo est, quod Martha domino occurrente, maria domi sedebat. Con stat nanque ex aliis euangelicae scripturae locis, per duas sorores vias Martham 5c mariam, duas significatas esse vitas, activam scilicet S contemplativam, per Martham activam, S per
mariam contemplativam . Bene ergo ad tantum Euangelistam pertinuit, in tanto nego
ito illud non omittere: quia domino marina occurrente, maria beneplacitum domini vo
222쪽
COMMENTARIORVM LIBER X. et 'cantis expectam, humilis & quieta domi sedebat iuxta quod in alio euangelista, quodam tem pore Martha satagente, maria sedens secus pedes domini, audiebat verbum illius. Vita nano contemplativa quietior, activa laboriosior est. Dixit ergo Mattha ad Iesum: Domine, si suilses
hic, frater meus non suis et mortuus. J Non ausa est conqueri,cur non fuisset hic, vel cur non venisset mox ut ipsi nunciatum est a dicentibus: Domine, ecce quem amas infirmatur, sed re Derentiam domino seruans, S dilectionem laedere cauens, tantum humali fide in confractione cordis omnipotentiam consitetur amantis. Nam sequitur. t Sed & nunc scio, quia qua cunque - . . Poposceris a Deo, dabit tibi Deus.J Non solum,inquit, illud scio. si fuisses hic, frater meus non iuuset mortuus, ted N illud scio, quia nunc etiam postquam mortuus est,quodcunque poposce/ rusceri ris a Deo, siue de sto,siue de quolibet alio, dabit tibi Deus. Quod utique sas non est, scire vcl id ' dicere de Ullo homine,nili de solo Unigenito silio Dei, cuius omnia lunt quaecunque habct pater, 'rcui non tanu seruo particulare aliquod gratiae s uae xenium dat, sed tamp filio pater dat cuncta quaeliabet, ni Uerla quxcunque thesaurizare potest. I Dicit ei Iesus Resurget scater tuus. Parum anhelanti, di ad misericordiae sentem in magna siti suspiranti,parum, inquam,dictum est.Non enim manifeste dictum est, quod parabatur, Hodie resurget frater tuus . Sed neque dictum est: in nouissimo die resurget frater tuus,ut communis consolatio commemorari videretur lugen tibus, secundum illud quod ait Apostolus Thessalonicensibus scribens: Nolumus vos igno rare ira tres de dormietatibus, i non contristemini, sicut S cxteri, qui spem non habent. Ergo 1. The. dubia loror, ad cognolcendam voluntatem miserantis festinans,& intendens proficiscitur. Nasequitur . si cit ei Martha: Scio quia resurget iii resurrectione,in nouissimo die. 4 Fides catlio Iica est quam confitetur, ut per sortitudinem eius, magnum virtutis opus extorqueat ab illo,
cui quodcunque poposceris, inquit, dabit tibi Deus. I Dicit ei Ieius: Ego sum resurrectio S vita. J Hoc utique tolum supererat ad perficiendam integritatem conseitionis & fidei, ut con
siteretur de ipsa resurrectione iii nouissimo die,cuius virtus, cuius opus sit. Proinde praeloqui quitur tanquam catechizator animae bene audientis, ut totam fidem eius respondentis audiat, cui merito prxter uniuersalem resurrectionem nunc quoque reducem vitam fratris indulgeat.
Ego sum, inquit, resurrectio de vita. Resurrectio videlicet corporum, resurrectio autem limul Eeo nec vita corporum pariter & animarum. Nam non nisi accipiendo me, nunc animae a pecca ς torum suorum morte reuiuiscent, neque nisi iussu meo siet in nouissimo die resurrectio corpo rum. De resurrectione animarum adhuc iubiungitur. Mui credit in me, etiam si mortuus sue rit, vivet. Ε t omniS qui vivit Sc credit in me,non morietur in xternum.J Duo dixit . Qui vivit, si crediderit, non morietur: qui mortuus est, credendo reuiuiscet. Quis mortuus est, nisi is ma xime qui sine Deo est Econtra quis vivit, nisi beatus ille cuius dominus Deus eius esit e Scimus autem di confitemur, quia nos gentes sine Deo suimus,econtra vero notus erat in Iudaea Deus. Igitur qui credit in me inquii eriam si mortuus fuerit, vivet: quia gentilis populit , quanquam mortuus, id est, a Deo alienus sit, credendo in me viuet, ea scilicet vita, quae Deus est,& ccon ira Iudaeus qui vicit ex eo, quod Deus Abraham , SDeus Isaac,& Deus Iacob Deus eius est, qui non est Deus mortuorum,sed vivorum,non morietur in aeternum. Quid vero ille qui vivitta non credit Vtique morietur non credendo, licut econta a, qui mortuus sucrat, reuiuiscit cre dendo. s Credis hoc Ait illi: Vtique domine. Ego credidi quia tu es Elarisius filius Dei, qui in hunc mundum venisti.I Sciebas ipse qui interrogabat, quia crederet hoc mulier ista , verunta men quia sides mentis commendanda est testimonio vocis, Corde enim creditur ad iustitiam, Rom. itiore autem consellio sit ad lalutem, consessio iidelta animae sonora digne exprimenda erat con cellione. Et quid melius, quid dulcius resonat in auribus, R ore ecclesiae catholicae Ego inquit
credidi, quia tu es Christus filius Dei. Haec apoitolica heati Petri consessio est, addidit ta/ Mai. .. menti xc mulier dicens, Qui in hunc mundum venisti. Vere enim hic solus prae cunctis siliis, Qui in hic Unigenitus Dei in hunc mundum Uenit , id est, non sicut mentiti sunt haeretici, Elierin γ huς mailius, 5 alii γ de Maria exiliendi initium habuit, sed aliunde in hunc mundum, id est, de coelo' ad terram, de corde Patris in uterum virginis venit. merito ergo diligebat lesus ut supra dictum est maritiam & mariam sororem eius,&Lazarum. Fidem nanque habebant, totius iustitiae summam, per quam di Abraham pater noster iustiscatus, ct amicus Dei appellatus est, sine qua nulla anima dilectione Dei digna est. ΓCum haec dixisset, abiit de vocavit mariam so/xorem tuam silentio, dicens: Magister addesi,de vocat te. J Silentio, inquit, vocat sororem suam. Quare silem io, nisi propter Iudaeos,qui multi ut ante dictum est venerant ad Martham de
mariam, ut contolaremur eas de fratre suo Non enim ignorabant, quia nuper eum lapidare voluerant. Ne ergo irreuerentes inimici magistrum solitis pullarent iniuriis, vel ne currentes impedimento essent sibi cupientibus eius colloquio frui, silentio sororem suam vocavit. LIIIa autem ut audiuit, surgit cito, di venit ad eum. Nondum enim venerat letus in castellum, sed erat adhuc in illo loco,ubi occurrit ei maritia. Iudxi ergo qui erant cum ea in domo, ct con solabantur eam,videntes marini quia cito surrexit,& exiit,iecuti sunt eam,dicentes: Euia Va
223쪽
diro RVPERTI IN IOAN. CAP. x I. dit ad monumentum t ploret ibi. 3 Haec idcirco ad Euangelistam narrare pertinuisivi videa,
mus quae causa secerit,ut plures ibi essent, quando Lazarus resuscitatus est, ct tam grande miseraculum quatriduani mortui resurgentis testes plurimos inueniret. Interea praetereundunt Cur a non est, maiorem circa Mariam, quam circa Martham consolantium esse diligentiam. Nams . , si quando martha surreaci sivi domino occurreret, non secuti sunt Iudaei: quando υcro milia ii ii exiuit, vocante Martha, non Martham vocantem, sed Mariam solam sunt secuti dicent ii circa Quia vadit ad ruonumentum, ut ploret ibi: Cur hoc, nisi quia Maria tenero magis assectus raγ Mi m irem diligebat, & plus diligens amplius dolebat Non ergo mirum, quod accedete gratia spiis
inrisa. ratus sancti, S cum hac naturali pietate superno munere coniuncto,dominum lesum tanto amo' re dilexit, quem&plorans ad monumentum, prima omnium mortalium videre, & apostolia reternam consolationem nunciare digna extitit. Sequitur. maria ergo cum venisset, via erat
Iesus, videns eum, cecidit ad pedes eius, ct dixit ei: Domine,si sui sies hic, non suisset mortuis Dater meus. I Eandem quam latius verbis martha peroravit fidem Christi silis Dei, maria citius adorando expressit. Cecidit enim ad pedes eius, dolore fratris pariter & amore Christi saucia, breuiterque locuta: Domine si sui illis hic, frater meus non est et mortuus, lingua coinii cui si extera lachrymis uberius peregit. Iesus ergo videns eam Plorantem, S Iudaeos qui vonerant cum ea plorantes, fremuit spiritu, & turbauit seipsum, & dixit: Ubi posuistis eum a
Freniti' Quid i bi vult hie fremitus sortissimi situ Dei c Hae turbatio mortalis & infirmi eiusdem filii Diti Dei hominis c Etenim quod fremit , diuinae sortistudinis, S sortissimae diuinitatis est: quod autem
hcsia eodem fremitu suo turbatus est,humanae infirmitatis est. Turbauit inquit seipsum. Quis enim hola. ' alius nisi ipse turbaret ipsumc Sed quare turbauit, aut quid intendens fremuit, S sic seipsum turbauit c magna di cum timore consideranda res, hoc fremitu & ista turbatione praesignara est. Respiciamus quid post hoc, et maxime post hoc miraculum factuni sit,scilicet propter hoc, quod Lazarum resuscitauit. Dentin propter hoc signum pontifices S pharisaei intolerabiliter consummata inuidia permoti, collegerunt concilium, de ab illo die cogitauerunt,ut interfice Cen. O rent eum. In ipsa autem eius interi ctione, humana quidem infirmitas turbata est valde, sed diuina sortitudo comminans morti sempiternae, tanquam leo rugiens N i mens ad praeda assecendit,& infernum spoliauit. Igitur quia per occasionem huius miraculi illud suturum era re
1. Cor.i. muit spiritu, S turbauit seipsum Christus,Dei Virtus,& Dei sapientia, cuius dicta quaed1 op xa, cuius quodammodo verba facta sunt: Et Vbi inquit posuistis eum c Non ut sciat intectogat,' sed ut praeientes omnes ad expectationem gloriae Dei, vel glorificationis silii Dei magis at tentos iaciat. sDicunt ei: Domine veni, di vide. Et Iachrymatus est Iesus. J Vsque ad lachri
vias quoque vera dolentibus condescendit humanitas,& eidem, que ut Deus suscitaturus eratrias ut homo,ante impendit Iachrymas: sortassis non tam pro eo quod mortuus erat, qua pro eo quod propter aediscandam viventium isdem reuocari illum oportebat,ad tolerandas rursus huius vitae miserias.l Dixerunt ergo Iudaei: Ecce quomodo amabat eu uidam aute dixerunt ex ipsis : Non potuit hic,qui aperuit oculos cxci nati,facere ut hic non moreretur J Qui potuit inquiunt quod maius est, non potuit iacere quod minus est minus quippe suisset languente sanare, quod nonnunquam factum est, quam caeci nati oculos aperire,quod a seculo nunqua a ditii est. Illic reuocatur sanitas,quae quondam assuerat hic lumen infunditur, quod nunquam in
fulserata Iesus ergo rursus fremens in seipso,Venit ad monumentum. I Rursus tinquit fremuit Iesus. Nam S paulo ante dixit: Quia fremuit spiritu. Veruntamen non parua distantia est, quod ibi cum dixisset: Fremuit spiritu, protinus addidit: Et turbauit seipsum. Quis tam dili
gentem mysteriorum obseruationem pentare sufficiat Etenim cum primo fremuit spiritui ortitudinis suae dominus Iesus,id est, quando infernum debellaturus intrauit, vera mortis pas, RQ sione turbatus. Quando autem fremet iterum, scilicet veniens ad iudicandum,non turbabitur,. quia iam impassibilis est,& mors illi ultra non dominabitur: Tunc vociferabitur & es abit, Liatio de magno fremitu super inimicos suos consortabitur. Illo,inquam, fremitu suo mouebit viri μtes coelorum,rumpet somnum mortuorum,rapiet ad se in nubes agmina virorum, quos unus i.The. 4 idemque terror Validae tempestatis occidet,di eodem momento rursus excitans, vivere faciet.
Recte igitur iterum fremuit in seipso, non tamen iterum curbauit seipsum, & Uenit ad monu mentum. Erat autem spelunca,& lapis superpositus erat ei. Ait Iesus : Tollite lapidem.J Fre mente Iesu,& terribiliter in illo tuo secundo aduentu, quando Ueniet vivos &. mortuos iudica turus, non egebunt mortui iacentes in sepulchris , ut monumenta sibi egressuris, viventium hominum, siue angelorum ministerio aperiantur: Nam eodem fremitu illius non solum se pulchra patefiant, sed Sc coelum ,& coeli coctorum contremiscent. Et quidem poterat itidem fremendo nunc terraemotum facere , quamuis adhuc mortalis Christus , sed oportebat,
eis, ibi cum suauitare & ra sides praesentium ad spectaculum gloriae Dei aduocarentur. Necdumi, tu illi enim sciebant quid facere vellet, quia nec eis dixerat manifeste, quod illum resuscitare inten lapidem deret. Praeterea cum per homines lapis ille tolli posset, sine causa videretur actum, si di
224쪽
COMMENTARIORVM L I P. X. diriuina virtute loco illum propelleret. Vt ergo nihil curiose seret, simulque sciens & prudens si
des praesentium gloriam Dei praecurreret,tollite,inquit,lapidem. Dicit ei Mart lia,soror eius qui mortuus fuerat: Domine, iam scut et,quatriduanus enim est.2 Quare non contentus est Euange lista dixisse: dicit ei maritia, sed addidit,soror eius qui mortuus fuerat Videlicet Ut omnes au di torcs liuius gloriae Dc i, non dubium arbitrentur, quod mortuus iste quatriduanus fuerat. Di xit enim non quivis, sed Martha, neque alia mulier aequivoca , sed Maritia eadem , quae iam saepe nominata est soror eius qui mortuus suerat, videlicet quae vulnerata mente, di ideo vi gilante nec dormitare valente memoria, iunereos fratris fiat dies nescire non poterit. Dixit, inquam, lixe : domine, iam societ, quatriduanus enim est. Aeli diceret: Domine, cur lapidem tolli iubes c Vt videas amicum saltem mortuum, an ut miseris sororibus vivum reddas illum: Si illud intendis sacere potes : scio namque,sicut iam dixi, quia quxcunque poposceris a Deo, dabit tibi Deus. Si autem tantummodo ut videas, dico tibi iam icctet, quatriduanus enim eit, ct idcirco visui iam idoneus non est. s Dicit ei Iesus: Nonne dixi tibi, quia si credideris, videbis gloriam Dei . Quando, inquit, inis isti ad me, dicens: domine, ecce quem amas infirmatur. N ne dixi tibi quia infirmitas lixc non est ad mortem, sed pro gloria Dei, ut glorificetur filius Dei eam uuam putas me promisisse gloriam Dei, nisi inauditam hactenus resulcstationem .uis, quatriduanic Tantummodo crede, S lianc videbis gloriam Dei. sTulerunt ergo lapidem. Ie i iis autem eleuatis tarium oculis, dixit: Pater, gratias ago tibi, quoniam audisti me . Ego autesciebam, quia semper me audis. Sed propter populum qui circunstat dixi, ut credant, quia tu me riui illi. J Vos o ludaei, quoniam huic spectaculo deesse, vel hoc opus abscondere non potestis, totus orbis conuenit. Dixistis de laoc li omine, blasphemat eo quod dixerit,silius Dei sum. Nunquid blasphemia siue mendacium luscitare solet mortuum quatriduanum , di non potius viventes deducere in uilernuinc Dallian quippe N Ahiron per iii perbiam viui ad inferos de/ i. q. . . scenderunt. Saul quo et cum esset Christus domini, superbiendo meruit dxmonio mancipari. Iaco. Semper enim Deus superbis resistit. Ecce autem lue,ut iaciat opus, quod nemo sacere possit, niti Deus, patrem iuuiti vocat dominum, confitetur se esse Dei filium. Igitur, aut nillil diuinum cum hae promissione luc ciliciet,aut vos impii et iis veri filis Dei negatores. Sed iam ipsa verba con templemur, quae subsequenter mox opere confirmata sunt: Pater inquit. Diligenter perpende quod palam patrem dixerit,& hoc opus in nomine patris,id est, ad confirma dum, quod deus Cis k apater tuus iit, sacere velit. Gratias ago tibi, quoniam audisti me. Quomodo, inquis, patri tra, astegratias agit, si non gratia vel adoptione, sed natura si lius est c Gratias namque agere gratuis bat pa ti beneficii vii memorem esse. Sed non exultet luereticus. Sequitur enim: Ego autem sciebant quia semper me a ueta, sed propter populum qui circunsiar, dixi, ut credant quia tu me missilii. Idcirco inquit, gratias ago, vite testificante per i utilequens Opus, me tibi gratum, benepla incitum esse, cognoscat & credat populus qui circumstat, quod non iniuriose, sed gratiose dixe rim superius, ego & pater unu in sumus. Non ago gratias, quod tuus meruerimelse filius, sed quod hoc ipsum nescientibus notum sieri volueris hominibus, Ut ipsi salui sint, iuxta quod ali
bi: Consiteor tibi pater, quia abscondisii haec a tapientibus S prudentibus, & reuelasii ea par
Dulis. Semper inquit audis me, id est,non in tempore vel hora, licui participes meos , iustos hoω Mat.it. mines, qUorum in nullo manuti piratias gratiae,quor iam nullus sicut potestatem habens, sed si
cui donum accipiens, operatur Opus gloriae tuae. Nulli enim semper adest manifestatio spiritus ad utilitateira, nec semper se audiri vel semper i bi aciei te lentit virtutem. igitur singulariter sum ego, in eo, quod se in per me audis. Hoc sciebam de non propter me, sed propter populum qui circunstat, opus erat, ut hoc dicerem gratias agens. i Haec cui a dixi ilet, voce magna cla mauit: Laetare veni foras. Et statim prodiit qui fuerat mortuus, ligatus manus & pedes institis, Si acies illius sudario erat ligata. J Ecce nunc ludaei, ii Verbis non creditis, operibus credite, Ut ioth i, cognoscatis inquit, & credatis, quia in me est pa er Sc ego in patre. Hoc dudum verbis dixit, & Cui mavos suum Iapidare voluistis, nunc operibus aut ruit,&paulo post eum crucifigetis. Magna, gna vo- inquit, voces lamauit. Recte magna voce clamauit, ut Lazarus soras veniret: magna quippe 'codiorum fragore, magna ccci estium virtutum commotione , dormientes in sepulchris con/ μ' cutiet. Nam Deus Dolter inquit Psalmista) manifeste veniet, Deus noster Sc non silebit. Ignis in conlpectu eius ardebit,&in circuitu eius tempe itas valida. Advocabit coclum deorsum , Sterram discernere populum suum. magna ergo voce opportune in hac lignificatione usus esit. 'Et prodis, inquit, qui fuerat mortuus . Quali autem prod si habitu c Ligatus, ait, pedes de
manus institis, A facies eius i uda rio erat ligata. mira res: Sic enim ligatus, nec pedibus ana hulare,nec saltem manibus reptare , sed nec oculis, quo prodiret , potuit videre. Quid ergo nobis euangelista hac prodeuntis dei criptione innuit, niti magnam suil se sortitudinem vocis vel clamoris, qui mortuum ligatum ad vivos ex cuist, ct excutiendo de mortuo vivum fecit Quod si magna & in prelientibile est,quantum erit illud,cuius hoc praeconium est Quomodo exilient mortui de sepulchris ad rugitum vel fremitum leolus immortaliter regnantis, si ita nunc
225쪽
rri RVPERTI IN IOAN. C A P. x I. Deiliit iste ad balatum agni lanistarum manibus 5e cultro appropinquantis Ergo lapidibus
Ioan. s. tantum,non etiam siliis Abraliae incredibile est quod dixit hic filius Dei omnipotens, quia om nes qui in monumentis sunt, audient vocem eius oc procedent. Γ Dicit ei Iesus : Solvite eum Rsinite abire. J Sine dubio plus miraculi habet imperium vocantis , in eo quod ligatus pedes &manus institi Sc lacte iudario ligata prodiit, quam si solutis pedibus Uel manibus atque pa tentibus ereptussiet oculis. Notandum vero quod cum item, saltem postquam prodiit, imperio
suo dominus noster pedum vel manuum eius vincula rumpere, sudariumque, imo di lapidem, quem tolli iusserat, inuentum, potuit set excutere de tunc maluit dicere, tollite lapidem S nunc soluite eum, Jc sinite abire. Cur enim in huiusmodi, verbum virtutis Dei suum iaceret miracu lum, cum per praesentium hominum posterit fieri ministerium Procul a sapiente Se natura elua omnipotentia omnis curiositas. Decet nanque ut in his tantum sortitudinem suam utiliter in hibeat, in quibus operari humana non valet infirmitas. Hoc seruis quoq; eius prudenter Sc discrete obseruandum est, ut ibi tantum diuina praestoletur potentia,ubi humana constat deficere in dustriam. Alioquin contra illud sacere videbuntur praeceptum, non tentabis dominu Deu tuli. Hym a Spectatis igitur in hoc Lazaro sorore eius maria, duobus secundum geminam resurrectio
siis, nem illii Dei operibus; etenim in illa anima ut iam di tum est hic in corpore est iuscitatus,
miraculi nunc demum eorundem operum similitudinem Hirsticam breuiter attingamus . Huic mortuo
quatriduano, qui iam foetens suscitatus est, similis est peccatrix: nam anima vita sua squae Deus est miserabiliter defraudata, videlicet qualis fuerat quondam haec ipsa, de qua iam dictum est, soror eiusdem Laetari maria. Qualis enim illa fuerat Utique peccatrix ,non occulta, sed mal diffamaia ,& per ipsam infamiam suam iam foetens, Se quasi sepulchro malae cosuetudinis ob
ruta. Etenim formana peccatrix,magis quam vir in eiusmodi peccato scelere hominibus consue L .ri uit. Ergo peccator quiuis, iam pro mala consuetudine insanais, Lazaro comparatur quatridua mali. . no iamque socienti. Et quidem iuuenis quoque, qui es crebatur per portam ciuitatis,puella etiam quam adhuc in domo iacentem idem dominus suscitauit, mortem significat animae peccatri cis , s ed in singulis diuerti figurantur peccatorum modi. Puella nanque mortua in domo ita cens, anima esit quae conscientia mali delidet ii tuffocata, nondum tamen per operis consumma tionem publicata. Iuvenis autem, qui per Portam ciuitatis efferebatur, peccator est, qui desi derio malo praeuentus, vique ad exteriores quoque peruenit iniquitatis effectus. At vero
qui opera peccati iam in consuetudinem vertit, amamque perdidit, Lazaro,ut iam dictum est,imulis est quatriduano, iam lactenti. Talis peccator cum in ecclesia laetere coeperit, merito tota in luctum conuerritur holpitalis domus Christi. Omnis ordo lamentatur, S pro tali fratre orat Christum, siue illorum qui activae , siue illorum qui contemplativae vitae dediti sunt. Hi qui in activa vita posui, animarum curam gerunt, prius solicitantur, post ac ad eos quoque qui
in contemplativa latent, cura lixc di satigatra perfertur. Bene ergo prius maritia, deinde pro PsAu8. Iratre suo oominum, plorando ambit mari . um itaque ad huiusmodi peccatore gratia Deire uertitur, mortuus pedes de manus ligatus inuenitur, quia nimbus peccatotum suorii circundat sub lapide clausus d est,sub lege reus tenetur. Clamat Iesus voce magna, veni foras, quia non nisi magno terrore aspirantas Uci, oc de suturo iudicio comminantis exterritus, male securus peccator ad cor suum reducitur. Statim prodit,id est,reatum suum constetur,& quia iam vicit, solvite illum,inquit Ieius. xit enim Quaecunq: alligaueritis super terra, erunt ligata & in coctis, ei. . di quaecunque lolueritis super terram,soluta erunt oc in coelo. auendii autem est eu, quorum opor hoc officium,vel potestas esi,ne hunc modum Praetereant, id est, ne ligent,nisi mortuum, que et pote soluant, nisi voce consessionas ligniscante redita tuum eundem elle de tepulchro productu. Nam 'δ'' pro arbitrio vel animo suo illum viventem ligent, hunc asit mortuit soluant,videlicet conde 'in' nantes iusium,& iustificantes impium t ipsi illa non sua ,sed Christi potestate se priuant:&viuEtem quidem ligando,sic mortificare nequeunt, mortuum aut soluendo, non solum non inuisi cant, verumetiam laetorem, cunctorum naribus ingerunt. Sequitur . r multi ergo ex Iudaei a qui venerant ad Mariam,& viderant quae secit Iesus, crediderunt in eum. Quidam autem eae
ipsis abierunt ad pharisaeos , S dixerunt eis quae fecit Iesus. J melius quidem illi secerunt qui
crediderunt, sed allatandae gloriae Dei delatores illi amplius profecerunt. Foras enim rem gesta illis testibus certam efferentibus. Zelus apprehendit populum ineruditum, eisque ardentimus. Mi . . S magno fiatu invidiae suae Ven itantibus magnitudinem miraculi, latius gloriae silii Dei sarm ma reluxit. Nam propter hoc maxime signum, exierunt postmodum turbae obuiam illi eum
rua. i. ramri palmarum, clamantes, Osanna silio David. Dixerunt inquit quae fecit Iesus, &. pro su
petioribus miraculis satis zelantibus rem nouam narrantes , quasi oleum camino adiece
Concili tulit .s Collegerunt ergo pontifices S pharisei consilium S dicebant : Quid facimus, quia hieum mali homo multa ligna iacit c d istud est consilium vanitatis, cum quo Pialmista non sedit , lure illa L 'Πλ ecclesia malignam vim,ad quam neque lex,neque prophetarii quisqua introivit. Si enim introis
sent, si ab illo consilio vel ecclesia maligna consulti fuissent, quid responderent dicentibus illas
226쪽
illisi Quid Dcimus, quia hic homo multa signa facit,quid, inquam, r ponderent serratoribus
peccati,de i udicibus iniquitatis, nisi audite eum,credite in eum c Si enim super isto coniiuerent Moysen, ex ipso audirent Si creditis milii, credite& lauic scut ipse dominus: Si crederetis Moy Deut. tas,crederetis forsitan&milii, de me enuit ille scripsit. At illi credere nolebatir,&nequaquam ι' sconsultando veritatem agnoscere,sed veritati resistere quaerebant. Ig:tur de voluntate ictipturarum,sine quibus legitimum non est concilium,onmino tacuerunt,ti quid mallem lignatican tes, ita protinus proposuerunt: Γ Si dimittamus eum sic,omnes credent .n eum,& Venient Romani,& tollent locum irostium,S gentem. I Quod est dicere Consultantibus nobis Hilaec ientcn ita placuerit,ut sic dimittamus hominem olei , inna tam multa facientem, Onu es credent in eum credent esse Christium, credent eum esse regem suum. Nos autem regrin Exiarem liabe in sancinus,& sub Romano imperio iamdudum tributa itincti, parua nimis huic Pontio Pilato prae cdsulta.
sidi delegata prouinciola sumus. Iudaea nain Q non tam prouincia, quam Syriae prouinciae quaedam non magna pars est. Si ergo quisquam apud nos,prxter Caelarem reri nominatus suerit,vindices Romani venient,& tollent nostrum S locum &gentem.Quid igitur iacimus Num vinum hominem dimittimus, ut omnes pereamus An certe quod satius est, unum hominem perdimus, ut noster locus & tota gens conseruetur Quem putarent tali causa proposita poss. ipsorum intentionem reprxirendere,vel illum unum hominem auderet desci derec De corti muni salute gentis totius consulta batur,de seruanda Romani imperii fidelitate con filium qiis rebatur. Ergo hunc hominem intersicere apud tribunalia quidem Caesaris videbatur fore tutu, apud iudicem populi singebatur esse necessarium. Sic intenderunt arcum conuentus ille mali Manciun ,8 multitudo operantium iniquitatem, sic, inquam, intenderunt arcum rem ama ram,sic firmauerunt i hi sermonem nequam. Sub hac occatione timoris,uel fidelitatis Roma ni imperii absconderunt laqueos, & dixerunt: Quis videbit eos c Concedatur eis pavor tute, ruoniam Dominus deus pavor siue terror illorum non est: concedatur, inquatit, iplo Domino ueo nostro permittente illis,dum per Hieremiam prophetam dicit: Paueant illi,& non paveam ego. I nduc super eos diem asilictionis,& duplici contritione contere eos Domine deus meus. Pa --,inquam, illi unam contritionem .s illam, ne sorte veniant Romani,& tollant eorum Sc locum,& gentem,ta duplicem contritionem incurraur,videlicet, ut & Romani venientes,tollant eorum locum&gentem,S maligni spiritus aduolantes,tollanc animas, ct corporaquc in gehennam semper urentem. Prudentem ut sibi visum est deliberantium propositione audiuimus, nunc iam inuentionem Utilitatis auscultemus. Sequitur: Vnus aut ex ipsis Caiphas nomine,cii esset Ponti sex anni illius,dixit eis: Vos nescitis quicq:,neci: cogitatis,quia expedis vobis, i Unus Spiritus moriatur homo pro Popialo,& non tota gens pereat. Oratiunculam magnae veritatis significa D p a litiuam,spiritus mendacii per os huius Caiplix tibi inet vlurpauit,ut quod confiteretur euangeli ea fides in veritate,lioc idem xquivoce tonaret, per nescientis,& contra omnem veritate ni tentis homicidae .Quod Euangelista ipse admirans continuo subiungit. Hoc autem a seinetipso non dixit, ted cum citet Pontifex anni illius, prophetauit, quod Iesus moriturus erct pro gente S non tantum progeiue,sed ut filios Dei,qui erant dispersi, congregaret in unum.J magnum spectaculum huius annui Pontificis,qui redempto pontificatu unius anni,vere ut sur & latro in ovile ascendit, & nunc ipsum pastorem ovium mactare intendit, ut surta sua licentias agere
possit. Hoc liquit semetipso non dixit. Quid est a semetipso non dixit, nisi hoc verbum de
corde suo non adinvenit c Nam reuera antequam Caiphas fieret, actum est hoc verbum,ut Ie sus moreretur progente, factum est vitii: ad sanctos Prophetas,imo deerat antequam iterent Cene. i. Prophetae,antequam fieret Abraham, sed S ante i sormaretur Adam. Erat quippe iam in bene Caiphas placito Dei dicentis Faciamus hominem ad imaginem 5e similitudinem nostram. Iam tunc erat I hoc verbum, ut Iesus moreretur pro gente. Hoc ergo Caiphas a temetipso non dixit. Sed sita quid cum ellet Pontifex anni illius,prophetavit. Potest exempli gratia lic dici. Cum ellet cym tiniens. halum magnum,clare tinniuit,quia videlicet virtute loquelae lux non magis aduertit, u tinnita suum cymbalii sentit. Illud enim omnino no lentit,quod sentimus nos homines,audito hoc soni tu tintinnabuli.s.quod vere expedierit, ut iic unus cic lingularis horno,sanctus sanctori Sc sol tu ficis,lesus Cluilius moreretur pro gente,& non tantum progente Abralix,sed de pro cuctis prae destinatis ab origine mundi, sitas Dei, foris extra paradisum originalem , in quatuor mundi partes dispersis, ociamiam de malla generis humani, vique ad himum electum recolligendis. Eeclesia1gitur mendacium quide leniit,quoci nillil est, scili cet quod idcirco Iesum mori utile esset,ne proin x puit
pter hoc ipsum nominatum regem Christum, iratis Vindictam facientibus Romanis, gens illa iis, periret, sed rei veritatem, quae iam dicta est, nec s ensit, nec a semetipso dixit, sed impellente ab is . manu Dei cor stultum, quomodo voluit clare S longe audibilem tinnitum reddidit. Ita Qquo illius. niam lim a semetipio non dixit, sed verum prophetauit, recte sanctus Euangelista, imo de tota Claristi eccletia, verbum rapuit de ore illius mali prophetae indigni pontilicis: De ore in
quam illius polluto, & mendacibus labiis rapuit hoc verbum veritatis,& dicit: Vos nescitis
227쪽
quicquam. Vos, inquam, impii homicidae, insipientes S maligni thesaurizatores mortis quoamalitia excaecauit, nescitis sacramenta Dei, ness cogitatis, quia expedit unum hominem mori pro gente,& non tantu pro electa patriarcharum vel prophetarum gente, sed &vt filios Des de cunctis gentibus,qui dii per i i erant,& longe disiecti, nomen Domini non audierant, congre get in unum,in uniana populum,it Unam ecclesiam, in unum corpus suum. Hoc nescitas,neque cogitatis vos. Sed nec ipsae vulpes,quae in vobis foueas habeat,ne volucres coeli, qus in vo has nidificant,vulpes,inquam,& volucres,scilicet maligni spiritus,quos in cordibus & conum ticulis vestris coni ouetas, lam: per astutiam, iam: per agilitatem suam comprehendere potuerile
hoc magnum pietatis sacramentum, quod per mortem suam filius Dei fratres suos dispersos co gregaturus esset in unum. Nescitis ergo istud,ne 4 cogitatis. Etenim istud consilium Dei, sanctis patribus S prophctis reuelatum, vos i ire indigni estis. Sequitur. DAb illo ergo die cogit uertit interficere eum.J Ergo inquit quia conspirationem suam, quali rationabiliter aut horitate concilii confirmauerant, ab illo die praesinito concilio cogitauerunt Ut eum,quem antea lapidare voluerant per turbam & tumultum,nunc interficerent quasi per iudicii ordinem legitimum. ue si ergo non ambulabat palam apud ludaeos,sed abiit in regionem, iuxta desertum,in ciuita rem quae dicitur Est rem,& ibi morabatur cum discipulis suis.J Non metu occasus sui verus iste Sol in nube se abscondit, non palam ambulando apud Iudaeos, praesertim cum post modum ad eundem occatum suum tam rutilo aspectu peruenerit,ut claritatem gloriae eius invidorum serre non possent oculi sed hoc & iam facto & υ tilia fidelibus suis prxmittit exempla,& diui Da more tuo signat mysteria. Hoc enim eius exemplo, licet eius discipulis humiliter declinare instantiam perlecutionis, S i iidem mystice datur intelligi, quod Iudaeis iam debeat domus su deserta relinqui. Abeundo nam p in regionem iuxta desertum, es ibi morando cum disci pulis suis, per desertum innuit desertionem Itidaeorum, periplam regionem, qux est iuxta desertum, electam habitationem nentium, apud quas mansurus erat, in ciuitate Effrena, id est, in ecclesia saciente fructum multiplicem. Di reni quippe interpretatur frugifer siue crescens. I Proximum autem erat Pasclia Iudaeorum,&ascenderunt multi Hierosolymam de regione ante Pasclia, ut sanestificarent seipsos. J Iam non palam, inquit, ambulabat Iesus apud Iudaeos, sed non diu delituit. Proximum enim erat Pasclia Iudaeorum,quod tempus suum esse nouerat
quo pati cupiebat,quod desiderabat,sicut testatur ipse: Desiderio, inquiens desideraui hoc Pa
scita manducare vobiscum antequam patiar. Porro, ludaeorum hoc Pascita fuit ultimum. Quicquid enim ex tunc Iudaei sanctificant, pollutum est: quicquid benedicunt sacerdotes eo rum,maledictum est: Deus enim benedictionibus eorum maledicit,sicut per Prophetam prae dixit: Et extu ac stercus solennitatu ipsorum super vultus eorum proiecit. ianctificarent,in quit,seipsos,alcenderunt ante Pascha. Samctificatio Iudaeorum tota in cibis S in potibus,& va riis baptismatibus,& iustitiis carnis, ante Pascha solenna ier agebatur, id est,ab initio mensis prismi,cuius die decim aquarta ad vesperam iacer agnus immolabatur, N ex lege praeceptum erat, ut immundus ex eo no vesceretur. ἱQux rebant ergo telum, & colloquebatur ad inuicem, intemplo fiantes : Quid putatis,quia noni venit ad diem iesium c I Ecce crudelis hyaena, haere
ditaris illius habitatrix,in qua Deus quondam habitauit, quomodo sitit, quomodo anhelat, delinguam eiici festinans N impatienter sitiens effundere languinem Christi. Nondum venerat dies sestus,S iam insidiantes in illa spelunca sua, in illa domo patris, quam secerant speluncam latronum, cum deberet este domus Orationis,dicebant : Quid putatis quia non venit ad di em sesium c Videlicςr,quia primus non venerat, vel inter primos,qui ut prxdictum est; alceradebant Hierololymam,ut lanctificarent triplos, male soliciti,& propolitum limentes perdere homicidium: Quid putatis, inquiunt, quia non venit ad diem felium O impii, quid pu taremus, nasi quia iste est agnus paschalis, S decimus dies mensis liuius nondum aduenit Noli enim iubet lex,ut iusto die neotnenix cum clangore tubarum,sed ut decima die mensis tollatur agnus, qui immolandus est in domo filiorum ii rael. Iccirco ergo non iam venit ad diem se stum,quia tempus expectat, ct diem suum legitimum, ut legitima,id est, decima die mensis do mum filiorum Iliaet,id est, templum Dei, paschalis agnus introeat,& ex tunc circa illud salu bria doctrinae ccclesiis pabula,circa vel intra eiusdem templi viridarium,ibis auditoribus diui dat vobis nihil audentibus,new cultrum vestrum iniicere valentibus, donec quartadecima di es Veniat, cuius ad vesperam se ipse immolaturus est suis manibus,& tune demum a se vobis G cruenti lanistae trucidari permittet. Tunc illum suscipietis, sicut leo paratus ad praedam,&sicut catulus leonis habitans in abditis.Tam malam intentionem vestram Euangelista significans ita subiungit. Γ Dederant autem pontifices & pharistat mandatum, ut si quis cognouerit ubi sit,in dicet,ut apprehendant eum. Non,inquit, bene quaerebant eum,nem pro bono festinabant vi dere venientem ad diem sinum,sed quia pontifices S pharissi dederant mada tum,ut si quis cognouerit ubi sit,indicet,ut apprehendant ea. liciti erant, ne sorte propter hoc ipsum non ve niret ad diem sestum. Ergo inicius quisl erat,illorum habiturus gratiam, cum indicicasset ili'
228쪽
COMMENTARIORVM OPER. T. DIhuippe cum & precium dare prompti essent, quod de discipulo eius dederunt indicanti quando
vel in quo loco sine turbis pollent comprehendere illum. tactus ergo ante sex dies paschae ve nit Bethaniam, ubi fuerat Lazarus mcrtuus, quem suscitauit. Ergo inquit,quia tale principes de xii. pharissici mandatum dederant,lesus non ante quatuordecim aut duodccim,sed tardius, id est, ante seη ante sex dies Pascliae, venit in viciniam Hierosolymae, scilicet in Bethaniam, licc exemplo prae 'r' signans,nequis persecutoribus se ingerat, antequam diu ma illum gratia vocet, cum ipse tem--ἡ 'ri, pus illud vel diem obseruare curauerit,qui per icripturas olim praeordinatus est. Sextus nam 4 die mendies ante quartamdecimani mensis,cuius in vespera agnus immolandus erat, nonus dies eius de si
mensis est.Cum ergo nono die mensis in Bethaniam venit,de sicut paulo post sequitur,qui in crastinum, qui prosccto decimus dies mensis est, ciuitatem Hierusalem ingreditur,plane in hoc quoque legem, tu e de agno paschali scripta est,hic verus agnus Dei sustinere probatur: Venit, in quit Bethaniam,vhi fuerat Lazarus mortuus,quem suscitauit,videlicet in crastinum cui dicti acti ianci am ciuitatem ingi inurus. I Fecerunt autem ei coenam ibi,&Martha ministrabat, La zarus ero Vnus erat ex ic cum hentibus,maria ergo accepit libram virguenti nardi pistici,praeliosi,S. unxit pedcs Iesu,& extersit capillis suis,&' domus impleta est ex odore ungueti. Coena hanc in domo Simonis quondam leprosi iactam esie, ex Matthaeo de Marco manifeste habe Mia,
in . Secundum Lucam quoque domus illa eiusdem Simonis est, in qua primum lixc eadem Lucaeri maria peccati ix, eadem, inqua, sicut a diligentioribus tractatoribus veraciter assertu est, a Do mino luscepta,lachi Tmis lauit pedes eius, ct multa illi peccata dimissa sunt, 'uia dilexit mul tum. Vnde ergo est,quod tot viris praesentibu in domo alterius, mulier Martha ministra halc Illud nempe non esset mirum, si in domo sua ministraret sicut tunc,quando intrauit ipse Iesus in quoddam castelluro, S lixc eadem mulier excepit illum in domum suam, S satagebat tu es circa frequens ministerium. Verum quacunt necessitate Martha Simoni coniuncta suerat,ut in domo eius minisi raret, quoniam scriptura tacet, nos iam in hac coena diligentius specule mur ea, quae Domino nostro exhibita sunt, sancta&mysica magnoe pietatis ministeria. Fe cerunt,inquit,eico nam ibi. Domus ut praedictum est Simonis est, maritia ministrat, Lazarus unus est ex recumbentibus, Maria praetiosum super caput & pedes Domini effudit unguen tum. Nam hoc loco hic quum Euangelista super pedes emisum unguentum narrat, Matthaeusta marcus super caput scio et eius inusum esse non tacent. berius ergo nunc insi ante pata sone Domini ii hac coma lanistae ecclesiae obsequium praesignatum est , quam tunc cum indo 33, Mino eiusdem Simonis haec eadem Maria peccatrix,ab eodem Domino nostro suscepta est.Tunc ut pecea enim super conuiuantes illam Pharisa i domum famosa peccatrix ingressa,& murmurante illo gendignam poenitentiam offerendo iuilificata,conuersionem gentilitatis praefigurabat. Haec genti 'ς
litas enim post ascensioneni Domini, ad diuitias Iudaeorum, ex quibus salus est, veniens, ct ad libris
magnum conuiuium lsripturarum iniussa prorumpes,quae fuerat meretrix,id est, pluribus diis, lolia. . quali multis prostituta viris, retro iecus pedes Domini accubuit, quia videlicet eius, quem se cundum carnem non nouerar, vestigiis adhasu, flens de erroris pristini poenitentiam agens, Act. iv murmurantibus eis,qui ex circuncisione erant,eo quod gentiles gratia Christi indignos iudica rent. Nunc autem mulier eadem iam iustificata,timui cum Martha sorore sua una eandem Christi ecclesiam significat ,quae diuersis utrius Q actus, scilicet & contemplatuis Ulix obsequiis riderit Domino in Bethania, id est,iti domo obedientix inini st ra Lazarus vero qui fuerat mor tuus,quem sulcitauit Iesus, nus est ex recumbentibus: quia proiecto sine fide rei urrectionis, in ima d. nullo ordine ecclesiae Christo minist ratur. Domus autem ipsa Simonis est leprosi, quia videin signat licet ludaeorum nquit Apostolus,adoptio est filiorum,& gloria, testamentum,& legislatio,& :ψmu obsequium, S pronusia,& eorum patres,ex quibus Christus secundum carnem, nos aute. .ecclesia de gentibus, eramus quondam sine Chri to,alienati a conuersione Israel, hospites testamenAE EOD. Itorum promissionis spem non habentes,& sine Deo in hoc.mundo.Cum ergo admissi sumus, ut
iam non simus hospites dc aduenae,sed stinus ciues sanctorum de domestici Uei, profecto in do mo pharisaica, gentium ecclesia Christo deseruit, licet inuiderit synagoga,& detraxerit poenitentiam agenti. Eacta igitur corna, Martha ministrat, de Maria unguentum super Doninu effu/dit quod ipsum quo et quodda non leue ministerili suit. Differt aut a ministerio maritis,quia vi delicet Martha cibos corporis ministrat, Maria vero multu quidem est quod obsequitur,veruntamen tali eius obsequio corpus no reficitur. mystice quide capillis eius quibus Diu pedes extergit, superbam diuitum abundantia exprimunt, qua sic abs cp penuria sui pauperu inopia supple re, quomodo capillos absq; dolore capitis deponere possunt: verunt ante carnaliter , sicut ia di ctu est,maria dominii per tale non pascit obsequiti. Igitur per maritiae ministerii uoru sedulitas
exprimitur, i in vita activa Christo deseruiui,per mariae vero unguentis,cuius ex odore domus impleta est, i ii religiositax figuratur,qui contemplatiux vitae lanctis laboribus attriti, num o
Deo di hominibus odorem emiadunt. Quorum persectioni illud quo congruit, quod dictum ia hinest: Accepit libram unguenti nardi picticae pretioli. Libram,inquam, i guentalid est,honam Sc pisti . Persectam
229쪽
ris Ru PERTI IN IOAN. C A P. x II. persectam nunsuram pix seruitutis. Pistici autem unguenti, id est, sidelis S sine adult ration
vel probatissimi. Π uer: enim Graece,Latine sides dicitur, quae cum humilitate coniuncta, quam nardus herba humilis S aromatica designar,unguentum optimum efficitur,quo non tantum caput. ed de pedes Domini suauissime perungantur. Non enim frustra hic Euangelista, cum
Matthaeus de Marcus aperte dixerini,hoc unguentum effudisse super caput ipsius recumbenti scribit quod illi tacuerunt.i quia pedes quo4 eius illo unxit. Nam reuera quando primu ad Dominum accessit,tunc unguento, quod non propter ipsum Diam enaerat, sed ob fragrantiam tui corporis vegetandam compotuerat, solos unxit pecies Diii, nec enim poterat peccatrix statim capite eiusdsgna fieri nunc vero iam iustificata dc dilecta,unguento quod propter hoc ipsum esemerat, tam caput quam pedes perunxit . ministrante ergo Martha cibos corporis, Maria spiritualium ministeriorum exemplar, caput ac pedes saluatoris, identibus cunctis,dc odorem mirantihus,unguento pretioso via; it,quia videlicet in auribus plebis Domino seruientis, in sex operi- bus milericordiae,quae in Evangelio Matthxi commemolantur: Eiurivi,& dedistis mihi mandui.Cori. care sit tu de dedistis mihi potum,Sc.religiosi milustri Christi, S dispensatores mysterior si D isideliter constentur Sc praedicat, quia in principio erat verbum, Sc verbum erat apud Deum,&quia Ai Deus erat verbum,5 verbum caro saei umesi,5c habitauit in nobis. Caput nam ungere, stvngere diuinitatem eius si deliter annuntiare: Pedes autem ungere, est veram humanitatem, veram R t N passionem eiu idem dei S hominis humiliter credere,& constanter praedicare.Hoc agentes de nor sicut plurimi vel hum Dei adulterantes . hi ius,inquiunt, nus Odor sumus Deo in omni loco, LConi in his qui salui si unt,fc in his qui pei eunt. Ergo domus impleta est ex odore unguenti. Veri, licevnum idem ecclesiae unguentiam aliis est odor mortis in mortem, aliis odor vitae in vita. sta cit ergo unus ex discipulis eius ludas Iscariothes, qui erat eum traditurus: uare hoc unguenta non uxniit trecentis denariis, de datum est egenis j Huic infelici bonum Opus mulieris odore 'mortis attulit,hunc honus unguenti pixtiosi odor Occidit. Imo quia vere iam mortuus erat, o inter vivos .i.electos Apostolos ambulans, iam in lepulchro malitiae sua Deo mortuus iacebat, Odorem vitae serre non potuit, Obsequium pietatis,uel honorem dignum magistro impensum sine tormento indignationis de inuidiae videre nequit, venenum auaritiae quo ebrius erat conti
nere non valuit. Personam eius Euangelisia descripsit, signanter dicendo Iudas licariollire, quod vocabulum lumpsit a tribu lsachar,vel a vico,in quo ortus est,de addendo, qui erat eum traditurus: quia videlicet est alius A postolus huius nominis Iudas, qui do I liaddxus. Intentio nem vero, qua haec dixerit,subiungendo exponit. Γ Dixit autem hoc, non quia de egenis perti Iud 3 nebat ad eum,sed quia sur erat,S loculos habens, ea quae mittebantur, portabat.J Ἱ eterrimus, i iesio inqui x,nebulo nequissimam inuidiam, quo de bono magistro male sentiebat, & profundam a/mui. Ua riciam,qua dominicis loculis non Paicens furtum inserebat,honesto nomine,id est, egenorum palliauit cura. Quis non miretur,quod talem conscientiam tali hypocriti contegebat , quod Nuli in insidiator milericordiae, de neces arta pauperibus misericordia tractabat c Magnifices an
eo mise- ctus Euangelista huius homicidae atrocitatcin percutit, dicendo : Non quia de egenis perti I nebat ad eum. on inqui ccura haec pertinebat ad eum, etenim longe excesserat animus elus,' trucidator pietatis, Itra omnes terminos humanarum miserat una, tarracp alieni pectoris erat,
ut ipsam posset ad mortem tradere misericordiam pauperum.Sed quare dixit uia fur erat inquit : O infelix, Iccirco maluisset hoc unguentum vaeniisse trecentis denariis, quia voluiiset S potuist et surtum sacere de ipsis trecentis denariis. Quomodo potuisset iique satis com mode, quia loculos habens, quae mittebantur, portabat. Saccularius, inquit, erat Domino, ς de ea quae a piis hominibus pauperi Domino nostro mittebantur, portabat. Etenim cum diues fuisset, pauper pro nobis iactus fuerat,& cum terrae,& nraris,omnium. 4 quae in eis sunt vel ex ipsis naicuntur, creator S dominus esset, tamen ex eleemosynis hominum sustentari, & euasenelium annuntians, de Euangelio vivere volebat: Ea, inquam, quae ab auditoribus Euan gelii Domino mittebantur, ipse portabat, & ministerio nequiter abutens, exportabat fur oci acrilegus. Non qualiscun* fur,sur loculorum, sed Dominicorum loculorum, sed Lacrorum. Talis erat miser iste Iudas, dc tamen cum sanctis undecim discipulis intrabat, de exibat, imo iiiii & eleemosynis, unde illi dc ipse Dominus viverent, praepositus erat. Quare, inquis, eo ita minus noster omnia sciens, cum talem illum sciret, non solum Apostolum, ted Zc prouisorem l lare vel saccularium fecit Apostolorum e Ad haec inquam , Quare usq; hodie multos in ecclesa ψη si' sua idem Dominus permittit esse praepositos similes eius ui enim aliquid de ecclesia iuratur,
Iudae perdito comparatur. uanti aut putag de ecclesia surantur,abutentes ministerio,quo per
mittente Christo,iunguntur uanti rem pauperum non pauperibus tribuendo, furtum D ciunt,& non qualecunq: surtum,sed sacrilegium c Si crimina discernuntur in soro quali lcumpsurti & peculatus: Peculatus enim dicitur surtum de re publica, ct si non sic iudicatur furtum rei priuatae quomodo pubi icae, quanto vehementius iudicadus est lar sacrilegii , qui ausus ivit
non undecunque, sed de Ecclesia tollere Igitur cum hodieet multi sint Iudae similes, S c ad mini/
230쪽
mus,nisi quia multa permittit fieri Deus,quae non vult,de illo uno non temere iudicra Domini discutiamus, praesertim cum ignoremus,utrum Diis electione sua loculos suos illi commsserit,on certe quod credibilius est ille se ingesserit scut plerim nune ecclesiasticis mimiteriis tata im portunitate se ingerunt,ut nili admittantur, pene grauiora per discordia animabus scandala, uti admittantur damna rebus ecclesiasticis inserant .lta cum haec dicit Iudas Quare hoc Unguetum non vaeniit trecentis denariis, & datum est egenis,non eli timor Dei vel cura egenora ante oculos eius,sed verba oris eius iniquitas&dolus, dein cubili suo iniquitatem meditatur. Dixit ergo Iesus: Sine illam,ut in diem sepulturae meae seri set illud. Pauperes enim semper habetis vobiscum,me aut non semper habebitis.J Verba suae respontionis Uns in singularem Sc pluralem numerum dispersit,dicendo singulariter: Sine illam, Ut in diem sepulturae meae seruet illud,&addendo pluraliter: Pauperes enim semper habetis vobiscum, me autem non semper habebitis. Vnde datur intelligi,quia reuera secundum matthaeum de Marcum, caeteri quoq; discipuli indi Mat. , gnati sunt,dicentes: Vt quid perditio lixe, sed diuersa intentione, Uidelicet,ut alii vere propter mari ιη curam egenorum hoc dixerint ludas autem propter auiditatem furti sui. Bene ergo, via erat intentio diuiia,tans noster tua diuisit verba,singulis partibus reddens conuenientia. Nam Iudae uri,qui per nequissimam auaritiam paulomst accepturus erat pretium traditionis vel mortis eius,eandem mortem tuam annuntians: Sin inquit,ut in die sepulturae meae seruet illud. Ac si dicat: Non solii no vendatur,ut detur egenis, verumetia,Sc quod nunc habebat,nec enim totu inane iam cssiadi quod in quam nunc habet unguentu seruet, oc adhuc amplius emat ad condiendum corpus meum,quod tuo scelere Iuda paulo si tradetur ad crucifigendum. Cum ver3 qui iam ut dictum esOreuera propter pauperes dixerant: Vt quid perditio haec potuit enim vae nundari hoc plus quam trecentis denariis,dc dari pauperibus,ris,inquam,longe aliam rationem plenam pietatis de dulcedinis reddidit. Pauperes enim inquit,temper habetis Mobii cum,me aut non semper habebitis. Est quidem bonum opust,inquit,curare de egenis, bc henefacere illis, sed mihi primum iamiam abituro,iamiam morituro, a vobis amicis meis citiciose valedicendu est. Habet ministerium pauperum meritum suum,s ea praecellit ossicium pietatis ipsi sanctorii pau Perum capiti impensum. Praeterea non semper me habebitis,non semper hoc modo Unguentu in me effundere poteritis,futurum est, ut propter videndum me, sanguinem Vestria fundere optetis, qui nunc effutionem unguenti,quod vos non emistis, perditione reputatis. Recte igitur illud quidem singulariter,hoc aut pluraliter dixit,& diuersis intentionibus indignantium, Iudae L dccxteroris,qui indignati sunt, congruentia respondit. Potest tamen intelligi, iccirco de singulari numero repente ad pluralem transierit,quia tunc quidem Unus erat ludas, nunc autem iunt Cim uinulti Ic cum Christiti si deles discipuli semper haberct per prisentiam diuinitatis, sicut ipse: Ecce de pauem, inquit,vobiscum luna omnibus diebus usq; ad consummationem seculi, illi qui lues sideles P bur. sunt,nequail illum sunt habituri: Tollatur. n. inquit Propheta tollatur impius,ne videat nioria Dia,ut quomodo Iudas no meruit videre faciem rei urgentis. Vel tunc esse cum beatis apostolis, 'quando pace illis attulit iam quippe illii tulerat locus perditiois, sic nunc, habeant vel gloriam eius videat. quicu4 fideles sunt illi. Seatur. CCognouit ergo turba multa ex ludaeis, quia illic est, dc venerunt non propter letum tantii, sed ut Lazarum viderent,que sui Otauit. J Ex quo colle ierunt pontifices N pharisaei consiliis,de desinito conlilio interficiendi Diam letum dederant maatum, ut si quis cognouerit ubi sit,indicet ut apprehendant eum non cognouerat turba ubina esset, ipsenat Iesus non in palam ambulabat apud Iudaeos. Nunc aut Venerat Bethaniam, Sc ieceram ei comam ibi. Lazarus quot unus erat ex recumbentibus. Nunc ergo poli aliquantulam expectationem tandem cognouit turba,quia illic et , Sc venerunt non propter Iesum tantu, sed ut Lazarum viderent,quem suscitauit. Sed nunquid L azar si saltem videre hactenus non potuerant,licut dc Iesum non cognouerant vhinam esset,eo quod ambulabat no in palani Ergo turba haec non tantum Hierosolymitaria, sed de m ima ex parte illorum erat,qui ut iupra di- ou. Dctum estὶ Hierosolymain ascendebant de regione ante pascha, ut lanctificarent seipsos. Vene iap ini runt,inquit,ad eum. i.non apprehendere,sed videre cupientes,ita ut inuiderent illi, qui eum in illa tersicere cogitabant. Nam protinus iubiungitur. Cogitauerum autem principes sacerdotum, ut Lazarum interficerent,quia multi propter illum abibant ex Iudaeis,fc credebant in Iesum. lItaque bene venientibus,male remanentes inuidebant, de gloriae Domini inuidebant.Sed unde hos ausus gens iubiuga conceperat, i no lotum unum hominem interlicere Uelle auderet, quia Vnde emortuos ius citat, sed etiam alium,quia reuixerate Videlicet ex sidiatia pavoris sui, quem supe
xius in concilio suo pontifices S pharisaei praetenderant,dicentes: Ne sorte veniant Romani,& fidutii tollant locum nostrum de gentem. Iste pavor sidelitatem sonuerat dominorum tuotum, scili uateretescet,eorundem Romanorum, iccirco audebant, inde prxsumebant, ideo leges Romanas non 'it tapol se libi succensere , quasi sagaces dc callidi praeuidebant. Nam dc Herodem illa causa de giet a
ioco, dc gladio Romanx lxueritatis eripuerat, qui tot pueros propter Ortum noui Regis Hau
