장음표시 사용
271쪽
alsa fit, ex eo suadetur. Quia cum tales ignes, agentia sint naturalia, ac ex naturae necessitate operant; a, quae non agere, nequeunt, ob id combustibili disposito,approximati, actionem ac effectum necessario producunt. Nec est verum ad id sequi contradictionis implicationem,quia non ponimus ut ipse sortassis, arbitratur ignem a talibus, genitum, ignibus, eundem esse numero cum igne qui a singulo illorum gigni posset, sed solummodo eundem specie,quoniam ignis a praelatis tribus progenitus, esset multo praessantior ac intensior ex triplicata maiora virtute. Et hoc est quod aiunt nonnulli, quod tales ignes , vel talia etiam corpora luminose,de quibus etiam supra
mentionem fecimus, non agunt ut tres ignes, velit duo luminosa, alit in unum eo eunt ae uniuntur ad
praestantioris effectus productionem , quem sane eLfectum nequiret illorum singulus ignis, vel unum luminosum progignere, Et licet dicantur causae totales resi; ectu talis, effectus, tantam Virtutem, exigentis, ae exposcentis, haud tamen totales dici queunt respectu effemis,aduabus vel tribus causis, producibilis , quia unius eausae virtutem excedit. Quare in Repr-μ hoe mea sententia fuit omnino deceptus Nec mi-φη e me nus etiam hae in re deceptus est Reuerend Caieta- η' nus iij j lxvij art. i. dum asseruit quod si duo a-CH etss' gentia infra limites naturais ration s sistendo, equer θεηφρ approximarentur eidem omnino patienti, nulla in-Μςl serretur ne se passii , quia implicarentur duo simul sensit C. eontra linoria, Id enim falsum etiam secundum ip-
etμο- sum, loco supra citato iam proditum est, ct propteri portet ea meli is deis sentit prima parte. q. lij art. iij. duqγomii, noe in casti a meruit nullam sequi contradictionem; Reprob - ue mihi Gose iam saeu Reuerend: siimus Magi in Hir Woq; se Franciscus erramentis . iri. Contra Gent cap. Ux Hi lxvij . respondondo ad casum de duobus corpori-Froncisci bus lumino iis eiusdem ramnino virtutis, aeque pOF rrμrie ientibus idem medium summe dispositum, illumina
272쪽
re, si debite sim approximati, dum ait, quis stati in casu,aut nullum ipsorum aget, uno,alterum, omnino prohibente, aut neutro sua virtute totaliter utente,scilicet ambobus ad illum effectum, tanquam partialibus ea ulis concurrentibus, Non enim mihi per spectum est satis, quonam modo valeant haec duo
luminos a propria naturalique operatione desistere eum ad illuminandum adeo propensa sint, venon nisi supernaturali virtute, ab eisdem illuminatio auferri queat, nisi admittamus propriam passio nem a proprio subiecto naturaliter posse seiungi' rmeherete impossibile est Negamus sane quod alterum,reliquum praepediret,cum ambo ad unum eia sectum producendum,& in linentur Meoncurrant , non eum tamen, qualem, unum dumtaxat luminosum produceret Nee rursus est admittendum, talia duo luminosa non agere secundum totam virtutem
suam, seu non totaliter ea ipsa uti, quoniam id agenti naturali, libero agenti, condistincto, omnino repugnat, Agunt quippe talia agentia secudum totum posse suum, rid inficiari, est inficiari naturam LPostremo diei potest ea sum praedictum non esse possibilem, si de naturali potentia loquamur, quoniam ut etiam mihi arridet Reuerendissimus Caietanus. prima parte, ubi supra ad tertiam rationem respondendo, naturaliter fieri negat ut duo agentia naturalia persecta,eiusdem generis ac ordinis eiusdem, sint aeque approximata immediate uni eidemque passi, secundum rationem eandem, ciccirco nee ad diuinam recurrendum est potentiam , nee ad fictiones ad quas nonnulli confugium habent. Ad alia argu Wx menta Theologiea, ad secundum inordine quo probabatur, posse plures simul unum baptizare uti astruit. D. Tho ubi supra, Dita videbatur plutes ea 'sρ si totales eiusdem generis,ae ordinis eiusdem, con 'm eurrere ad unius numero effectus productionem, dicitur quod quia unitas effectus, virtutis agentis
273쪽
unitatem sequitur,a qua causatur, ob id, eum de cau-Caucris lis producti uis totalibus quae eiusdem generis ac totalium eiusdem ordinis sunt, rei pectu alicuius effectus pro- ei de re ducti vel producibili suo quimur, di itinctione uten-neris, ae dum est, Nam harum illiusmodi causarum nonnuli ordini propria agunt viri ute, nonnulla vero aliena; Et illae
.iusdem inuidem quae propria vi,propriaque virtute operatur obnule , si omnes sint perfecte totalesq. causae eiusdem gene,irtute ris,ac Ordinis, nequeunt eundem numero effectum, propria , immediate producere quem una sola produceret,ran. unulla tione supra iam dicta. Ille vero que aliena operatur aliena a Virtute, presertim diuina,vti in proposito cernimus, euut plures,unum eundemque numero hommem, baptizantes,qui virtute Chri iti seruatoris nostri,veri Dei, verique hominis, saertam baptisma conserunt, possunt ut, causae totales , eiusdem ordinis, ad antedictum numero effectum concurrere, quia ai causae totales sint, plures, quia tamen instrumentarie sunt, Christi virtute qui unus duntaxat est, operantur,propterea, num numero effectum producere possunt; Valet quippe Christus, utpote Deus&homo, ob ineffabilem eius virtutem pluribus causis inlitumentalibus in totalibus eiusdem ordinis, ut una, uti, ad praefatum effectum perficiendum; At si quispiam ob ij ceret quod plures isti bapti et intes, utpote cause totales, possunt quantum sit ex multiplicatis per te actionibus, inducere per se diuersos ae plures effectus, pluraq. numero baptismata, per accides solum es e, ut vitum duntaxat conferant baptisma ex uno scilicet numero receptiuo, dicendum est
id verissimum esse, quia per se loquendo, plures tales baptizantes, si plura adessent passa, seu plures baptizandi, plura baptismata conferrent, ter accidens solum est,uti ob ijciebatur, quod non plurificentur , Ex his autem liquet argumentum ob id concludere, quia diuinam immiscet virtutem, nos autem loquJmur de causis, agentibus naturalibus, ac naturali-
274쪽
ter esiectum producentabus. Et ideo non militat aduersus conclusionem . Ex dictis quoque potest ad tertium argumentum, obiectum facile responderi, Nam admittimus duos sacerdotes vel plures posse unam eandemque numero hostiam consecrare, veoptime deducit. D. Thom.&id veritas comprΟ-bat, verum cum actiones h a , Neffectus productus, virtute diuina fiant, non in conuenit ut unus duntaxat per accideiss effectus, producatur,non autem per se, quia per se actiones , quae dei virtute apluribus sacerdotibus eliciuntur, ad diuersos pluresque effectus, numero dili in nos terminati deberent,at quia una duntaxat hostia est, propterea unus solus numero effectus, producitur In hoc enim Christus Dominus, caeteris praestat agentibus naturalibus, ut ipse solus, duobus vel pluribus instrumentis totalibus, eiusdem ordinis, veluti uno, simul uti pulcherrime aleat. Η me patet Caietanum a Loquin virum doctissimum falsum asseret dum inquit. iij. quaest lxxx j art.il plures sacerdotes noulter ordinatos, posse quidem de possibili, non autem de facto nam eandemque hostiam consecrare patet & expresse. D. Thom. contra cere, quoniam tenet ipse. D. Γ homas, tales sacerdotes omnes nouiter ordinato , episcopo concelebrare, tum ipso simul
eandent hostiam consecrare Rationes autem quibus mouetur ipse Caietanus, nullius sunt roboris, ut patet cuilibet eas legenti ae intelligenti qum imo ratio ab ipso adducta, de Episcopo nouiter consecrato,quod Episcopo consecratori,concelcbret, consecret, simul eandem materlam , est contra ipsum quoniam sacerdotum nouiter ordinatorum, ripsius episcopi nouiter consecrati, quo ad conseci andi potestatem, eadem penitus est,& propterea si Episcopus nouiter consecratus concelebrat consecrat,&ipsi sacerdotes nouiter ordinati, concelebrabunt pariter consecrabum, Nam Episcopus alta voce,
275쪽
xmorose consectationis vel ba, dicit, ut cum ipso, sacerdotes simul eadem verba dicant . Huiusce igitur secundae conclusionis veritas , permanet incon
Ex hac vero eonclusione secunda,lic enucleata, tertia deducitur quae est, Quod plures Angeli in eodem loco formaliter simul, esse nequeunt, ut aperte. D Thom art iij ex praetacta veritate commonistrat,& clarius etiam ostenditur . Nam Angeli non in loco circumscriptiue eum quantuate molis carean , penitusque immateriales sint, at definiti-ue solum sunt, quia ita determinantur ad hunc locum . quod non ad alium, cum finitae sint ellentie, finiteque viri ut/s, Definiuntur vero ad hunc locum S non ad alium, per applicationem sue virtutis, siue per operationem , quia ibi sunt, ubi Operantur, S si nulli bi operantur, nulli bi sunt, sicuti tenet omnium sapientum e tus, dum aiunt, an corporalia noesi eis loco, quod lane intelligitur de loco proprie dicto, non autem metaphorice Cum autem unus quisque Angelus sic causa totalis, S comtyleta, ac
per se suffcienti mima , absque alterius suffragio, aliquo in loco cis vel locato, possuque aliquem enfectum , unum numero producere, prosecto superfluuia foret ponere in eodem loco formali, alium Quidsi, Angelum operantem Esse autem plures Angelos piae. An in eodem loco formali, est eos , non esse in eodem .elo us loco simpliciter siue operari in eodem l co simul se, eodem indum diuersa partes, vel in eadem parte diuersos L. fir effectus, at se in eodem toto loco adaequato, vel in ea inali dem parte loci, totaliter Madaequate eundem num e ro etffectum, producere, Et quia hoe naturaliter impossibile est , igitur impossibile erit plures naturalister eodem in loco adaequato totali,4 formali esse posse, Amplius si id admitteretur, sequeretur operationum angelicarum confusio vi. D. Thom.xxxvij. distinct j. lent quaest. j ait iij ad primum expresse alituit,
276쪽
a struit, quod sane, modo quodam, in virtutis angelica ae essentiae confusionem redundaret. Nec hisce diUzobstat dictis, obsessus ille a domino curatus, in quo iam ouaerat una demonum legio, qui omnes hominem ip- μὰ sum exerueiabant, non obstat, inquam, quoniam S set rectoo si omnes in uno eodemque corpore essent, haud ta A. men ibi erant, uti in uno proprio loeo, Iormali, at pluribus,quia pluribus in partibus illius coriaporis operabantur,dum ipsum penes diuersas partes excruciabant,aut aliud quippiam agebant .maee sunt quae mihi hae in quaestione dicenda
occurrunt Saluo semis per meliori ali rum iudi
277쪽
. Quaestio de Creatione. Num se
cundum philosophos tragiida in
dum vera philosophiae, ac Aristotelis principia eiu cl. Commenta tota in uero IS, creatio possibilis sit, Madmittenda. Et quoniam quaestio haec nedum difficilis, ac dissicillima est, non solum ob opinantium philosophorum diuersitatem, verum ob non lacilem ipsius creationis penetrationem, ea propter pro viribus enitendum eli, ut eam ipsam clare, dilucide,copioseque tractemus . Quod ut facilius consequamur, hoc ordine procedemus, Primo nanque quid creationis nomine, intelligatur ac quo tu plex sit, enucleandum est, Secundo, num quod ad hiuiuscemodi creationis claritudinem facit,& sine quo eius notitia haberi nime potest, nempe num Deus Optimus Maximus vera sit omnium rerum cum materialium, tum im- materialium,causa cinciens, nedum sinalis, dilucidandum est, Tertio probabitur duplicem creationem, peripatetice fore admittendam ; Postremo dissiciliora adducemur argumenta quae &pulaherrime sol
Quo ad primum itaque dicimus creationem secundum propriam nominis significationem, importare actionem e Tuxum, ac productionem, per qua,
ex nihilo, si aliquid. At ex nihilo quippiam fieri bifariam intelligi potest, primo quidem ut alseramus ex nihilo tanquam ex propria materia aliquid fieri, cis sensus salsissimus extat, quoniam nihil
278쪽
non eria, acili iris ludi cium elle nequi es denim proprie subiectu ac mater a ali cirrus esse dicitur, ex quo vel ex fati aliquid fit, cum iniit, a j Physic leuatur Arist.& secundo eiusdem ex com. xxvii l. M. V. Metat hys ex com. ij. Potest secundo intelligi ut ex nihilo, id est post nihil quippiam issiciatur,ta ex hoe loquendi modo, solus denotatur ordo, non quidem affirmativus, at negativus , ut sit sensus, creatio et ali euius rei, ex nihilo, id est non de aliquo , seu nullo sui praesupposito, productio, h: csenlus gernianus Mest . Talis autem proedicta creatio duplex est,ahera, Creatio absque essendi nouitate, cum nouitate essendi, alte duplex, errari Et prima quid m aliter appellitatur , quia re qua utra, ex nihilo producta, non prius durationes, a nazura que si . duntaxa ,h.ibuit non else. S est dictu, quoi si e teri nati duratione, haud tame in sc pendens eli, De cogamur plura improducta ponere, igitur nece itum est, fateri,eam ipsam non . x se use,at illud ,ab alio sustipere, ut infra declarabimus Secundu creatio, cum essendi nouitate nominatur, quoniam res per psam ex nihilo ita producitur, ut eius non esse, durationei esse praecedat. Quo ad secundum in quo&maxime philosophis laborant, scilicet sit ne Deus Optimus Maximus. Intelligentiarum, corporum coelestium,ac omnium sublunarium, effectiva ausa nedum finalis.
Dicendum est ad hoc quaesitum oportere prorsus admittere, deum ipsum que philosophi primam causa , primumque principium appellant, este praedl-ctorum ommum causam et Netricem, nedum finale. Nam causam esse finalem omnes admittunt, nec in
hoc ullatenus philosophi dissentiunt. Primum au- rem quod plurimi inficiantur, probandum est,& Ari stotelis pariter commentatoris non una acque altera auctoritate, sed pluribus, deinde naturali physi- eaque ratione. Extat nanque j. Arist. auctoritas physicor a viij tex cOm. xv. ubi redarguens, Em
279쪽
pedoclem Democlitum ponentes eorum quidequae de nouo apud nos esse incipiunt, aliquam causam sore effectivam, at eorum quae semper existunt, nullam prorsus esse, ait, Quod autem in omnibus, non recte Etenim trigonum semper habet duobus rectis equales angulos, sed tamen est perpetuitatis huiusmodi, altera causa. Quibus ex verbis araelicitur perpetuorum sempiternorumve entium uti sunt intelligentiet,ae corpora coelestia, productricem Rebraba causam esse posse. Nee Gregori Arriminensis ac--τG- ceptanda est lota quam huic dat textui .diltin. l. Ammin ii senta'. j art.j inquientis ae interpretantis praerasis, intπ- tum textum de complexis solummodo est intelline i gendum, quoniam de triangulo, tres angulos duo uuam da bus rectis aequales ,habente, quae est demonitiationis Aristote 4onclusio, sempiterne veritatis, loquitur Arist. nota textu . item de incomplexis 4 supposito quoque quod de incomplexis verba faceret,hane inficiandam esse co- sequentiam dieit,videlieet sempiterna enti inco-plexa causam habent, igitur efficientem,Sumcit quippe inquit ipse it finalem habeant causam ad quam
pulcherrime ordinantur, non autem aliam, non eli inquam haec interpretatio acceptanda, quia textui non consonat,&declaratum Quia&si Aristot.ad suum probandum intentum aduersus praedictos antiquos, in uno exemplificauerit complexo,quo conuincuntur, non repugnare eternis causam effectricem habere, nempe principia ipsa demonstrationis, quae ex it Physic tex comm xxxij. M. D. Thom. quo ad vim illativam conclusionum ponuntur in genere causae essicientis, nihilominus principaliter intendebat Arist. de incomplexis loqui, quoniam aliter non argumentatus suisset aduersus iam dictos philosophos, praeeipue aduersus Empedoclem, inquientem, nullam causam fore assignandam, cur lis pariter,diamicitia,sempero perpetuo, alternatim q.
motum Gulabant aequis temporibus ι Nam cum
280쪽
motus ab lite, a sapicitia perpetuo causatus, res sit
incomplexa, nolueriique quaerendam esse causam huiusce perhennitatis motus,& merito ab ipso redarguatur Aristotele, inquiente, in rem sempiternam uti motum, habere causam effectricem, hine optime deducitur, Aristotelis intentionem suisse, de re inco-plexa,nempe de motu ipso loqui, hune licet esserinnum , eausam habere productivam. Et eum rursus inquiebat Gregor consequentiam praefatam esse nullam, videlicet ens aliquod habet eausam ergo effectivam,dicimus non quidem formaliter valere,at materialiter ωin propria sistendo materia, quoniam sermo, illo in textu,est solum de ea usa meiento,ut cui
libet ipsum legenti, patere facile potest. Et propterea egregie ac diuine admodum M. Thom praeclarissimus ae fidissimus Arist. expositor,annotandum
duxit, super praedicto rextu, q9od quia ex ij M taphys tex.eom. iiij eadem est rerum dispositio in esse, in veritate, ob id, sicuti nonnulla semper vera, habent sul veritatis eausam, ita nonnulla sunt semper entia, veluti corpora coelestia & Intelligentiae seu substantiae separatae quisuientitatis eausam effectricem merito habent Hincque etiam pulcherrime decucit idem D. Thom. quod etsi mundus ab Aristotele creditus sit ternus, idque fit miter tenuerit, haud tamen infietatus est,deum ipsum esse ipsi mundo eausam essendi, quandoquidem ipsius vera causa sic non solummodo eius motus, ut quidam salso astruxere. At si quispiam occurreret, inquiens diaetiim Arist. veriticari quidem etiam de eausa effectiaua respectu entis ererni suceessivi, quale est motus ,
eum nequeat este sine motore, non autem respectuentis permanentis,dicendum est, Arist. dictum in utroque ente erificari, uti insta magis clarestet. Addu et Impet Heu S illud Arist. dictum irrefragabile huius laeta 'scte Veritatis undamentum ex . ii Metaphys. tex. μην sese com . iiij ubi dicitur. Vnumquodqυe maxime p.