A. Corn. Celsi Medicinae libri octo ...

발행: 1810년

분량: 756페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

101쪽

SECUNDUS. 6

dolori succurrit; 37 et nervorum distentiori in rigoremque, si postea coepit, ex toto tollit; '' et e X dissi Cultate urinae morbum te nuioris intestini ortum, Si urinam Per Calorem Ino Uet, levat. Αν At dolores capitis quibus OCVlorum Caligo et rubor Cum quadam frontatis prurigine accedunt, Sanguinis Prosia Sione, Vel fortuita , vel etiam

petita summoventur. 8' Si Capitis ac ironti S dolo Ies ex Vento, vel fri ore, aut aestu sunt, gravedine et Sternumentis finiuntur. Febrem autem ardentem, '' quam Gaae CI Zabb δV Vocant , Subitus horror exsolvit. χ' Si in febre aures obtu Sao Sunt, Si 39nguis enaribus fluxit, aut venter resolutus est, illud malum desinit ex toto. Nihil plus adversus surditatem, quam biliosa alvu S Potest. Quibus in fistula urinae ' minuti ab SceSsus, quos φυόματα Graeci Ocant, e SSe Coeperunt, ii S, Ubi Pus ea Parte profluxit, sanitas redditur. Ex quibus cum pleraque Per Se ProVeniant, Scire liCet,

k- inter ea urioque quae ars adhibet, naturam Pliarimum POSSe.-ε Contra, si vesica Cum febre Continenti dolet, q7 neque Venter

morbo minori momento succurritur . Cod.

Vnt. v III. habet jocineris dolores currit; alii atque omnes Edd. et iii jecinoris dolo

re succurrit.

48. et ex disticultate ui tuae morbum intestini teuuioris ortum Sac. 9 ex Aphor. 44. Secl. 6. Sed Galeno suspectus is Aphorismus e t , quia , ut ait , ucque ratio Poritate ejus ilemonstrat , neque docet e svicu-

q. At dolores capitis Sac. ex lib. I. Praedici. Sec t. 26.5 o. Si capitis &c. 9 ex eadem Sec t. 5 I. quam Grucci καυσοὶ δ0 Usca ut &.c. 9 ex Λphor. 58. Sec t. Ita I uellius, Stephanus, et Lindenius ; al. caussucu; ni. καυσωνα ; Constantinus , pro καυσωδ'ὶ , καυσον ; Codd. Isq. E AI COAEN . Fortasse haec verba ex margine irrepserunt . Celsus cap. I. hujus libri iis scripsit: sed a icit febres Vel contiuuas , veἰ ανα cutes ; nec putavit opus esse subjicere quomodo febris ardens a Graccis vocaretur.5 a. Si tu febre aures obtusae auut 9 ex Aphor. 6o. Sec t. q. sa. Nihil plus S c. 9 ex Aphor. 27. Sec t. si . 54. minuti abscCSSu , quos φυματα Graeci QOcnut 9 ex Aphor. 32. Secl. 4. Ita legit Lindenius . Cod. Med. I. et Edd. antiquae habent uti minuti abscessus Sac. Cod. Vat. VIII. uti minutiores abscessus Scc. ni. minuti apices &e. Tum aliqui Codd. atque Edd. Caesar. Ρant. Steph. Linden. φύματα ; Cod. Med. I.

27υνατα; al. thynαta . Vide quae adnotavi ad Cap. 18. seci. I 6. lib. 5.A5 tuter ea quoquc quas ars redhibet Soc. 9 Lindenius , inter ea , qu αἱ ars adhibet S C. 56. Contra , si pes icta cum febre conti-

neuti colet In Edd. antiquis legit. Contra, si caput 1 bre &c. in Ed. Lindon. Contra , si caput tu febres Soc. Cum Celsus in prim Rhujus capitis parte , proprias cujusque morbi

notas explican3 qune spem ostendunt , in vesicae dolore inceperit; in hac altera , ad eas indicandas transiens , quae periculum denuntiant , eodem morborum ordine Conservato quo in prima usus est , non a capitis , sed a vesicae dolore debuit incipere . Ρantinus conjecit legendum esse Contra si pesica febre couliuenti dolet . Ego reposui Contra si oesica cum febre couliuenti dolet; vetexis scripturae Vestigia secutus , quae manent

in omnibus , quotquot vidi , Codicibus ; id

est Contra stoe caput febre Soc. Verisimile igitur est, secundam syllabam vocis sipe primam fuisse vocis vesicae ; et sγllabam i, quae sequebatur, diffugiento atramento, CUI nuisse : librarios autem ex reliquis ii ea cum fecisse si caput.

57. ueque venter quidquam reddit 9 Libri antiqui habent ueque quidquam reddit .

Ego restitui vocem ponter; quae Omnino ne-

102쪽

quidquam reddit, malum atque mortiferum est; maximeque id periculum est Pueris a Septimo an Do ad quartum de Cimiam . in .PUlm OuiS morbo, Si sputum primis diebus non ivit, deinde a Septimo die coepit, et ultra septimum mala Sit, PeriCulosum est: ἹUanto sine magis mixtos, Ne hae inter Se didia CLOS colores habet, Lanto deterius. Et tamen Dihil pe ius est, quam sin Corum id edi,

Si Ve rufum eSt, Sive Crueratum, Si Ue album, Sive gluti NOS Um , Si ve pallidum, Sive spumans: Digrum tamen PeSSimum CSt. In eodem morbo Peri Culosa sunt tUSSis, de Stillatio, et tum , quod alias salutare habetur, sternumentum: ρ' perieulosissim iam siue CSt, Siliato C Se Cura Subita dejec tio est. Fere Vero quae in pulmonis, Cadem μ' in latoris dolore, et mitiora Signa, et a SPCriora CSSE COImsuerunt. A' EX jecinore Si pus Cruentum CXit, mortiferum CSt.

ς' At ex Suppurationibus eae pessimae Sunt, quae intus tendunt Si C, ut CXteriorem quoque Cutem decolorent: ex iis deinde quae in exteriorem partem prorumpunt, qUae maXimae, qUBC Ue Planissimae Sunt. Quod si ne rupta quidem Vomica , vel Pure extrin- seCus emi Sso, febris quievit, aut qUamvis quieverit, tamen ΓCPe

tit; item si sitis est, si cibi fastidium, Si Venter liquidus, si pias est lividum et pallidum, si nihil aeger e XSCreat nisi pituitam Spumantem, Periculum Certum est. Atque ex iis qUidem suppurationibus quas Pulmonum morbi Concitariant, sere senes mortiaratur: ex Ceteris juniores. M' At in tabe Spintum mixtum puri leotiam,

febriS a S Sidua, quae et cibi tempora eripit, et siti a Tigit, in corpore tenui Periculum Subes se tus tantur. Si quis etiam in eo

lioDibus , unde haec sumpsit Celsus , ita scri- Psit : At oesicae tum uiarae , tum dole utes Arctvs Prorsus et exitiale Periculum Porten- durit. Maxime autem exitiales, quus cum febres assidua giunt . Nam et i PS rerum υssicarum doloros ad mortem tuferendiam Sa- ais sunt; uεque ratoi hoc temPore excer nuut , uisi uiarum quiddam et coactum . Facile autem quatuor ultimae litterae vocis Meuter omitti potuerunt , . quod ira OX emplari fortasse scriptum orat ncq ; velut . cuiusmodi notis librarii frequenter utebantur . CODsPID-tinus putat rΘpon'ndum esse ueque MESic

quicquam reddit. Lindenius log. uequc quicquam remittit, id est dolor; quippe supra habet Coutru , si cras ut uol l . 53. Iu pNIm suis morbo Me ox Ρraenot. 59. Periculosis imumquc est , si haec secutre subita dejectio est ex Aptior. 16.

6 o. iu lateria dolore Ita Cod. Med. I.

t Vat. VIII. alii, et omnes Edd. iu lateris uoloribus . 6 I. Ex Iecinore si Pus cmentum exit , mortiferum est P ex Aphor. 45. Seci. P. 62. At ex suppurat OHibus SAc. ex Praenot. 63. ex iis deinde quae in caeteriorem PariCm Prorumpunt , quae mraximae SA c. 3I tu aliqui Codd. atque Εdd. Manut. J iiel. Gryph. Pant. Constant. et Steph. In Edd. sex primis, et Cacsariana Pro Droiumpunt est prorumpit . Alii Codd. habent eae i s dein-ue quae tu exteriorem Partem ProrumPuut , cree prssimae Med. a. et Vat. xiii. heae saepissime ) quae maximae Soc. I iii denius leg. quas tu exteriorem partem prorumPit;

2. Praedici. seCt. 6.

65. testat tur 9 Ita Codd. Med. i. et Vat. VIII. atque Εd. Constantini; alii Codd. ce interaeque L ld. te latur.

103쪽

. morbo diutius traxit, μ' obi capilli fluunt, ubi urina quaedam araneis similia q7 subsidentia ostendit , atque in sputis odor so dus est ; ρ' maxinioque ubi poSi haeC orta dejectio est, protinus

moritur: 7' utique Si tempus autum Di est; quo sere, qui cetera parte anni traxerunt, re Solvuntur. 78 Item PUS e XSpui S Se in hoc morbo, deinde ex toto spuere desiisse, mortiferum est. 7' Solet etiam in adolescentibus is morbus cx vomica siStulave o iiii: qui Don sacile sanegoiant, nisi si inulta signa bonae valetudinis sub-Secuta sunt. Ex reliquis vero minime facile sanantur Virgines, aut eae mulieres 7 A quibus super tabem menstrua SUPPTCSSI SUUt. 7' Cui vero sano subitus dolor capitis ortias e St, dein SomnuS QPPreSSit Sic, ut SLertat, neque eX pergi8 Catur, intra Septimum diem Pereundum est; 'χ magis Si, Cum alVUS Cita non ante CeSSerit, Palpebrae dormientis non Coeunt, ysi sed album o Culorum AP paret. 77 Quos tamen ita mors sequitur, si id malum non egi sebre

66. ubi cupilli suunt ex Aphor. II.

67. subsidesulta ex Praenot. Sed graeci Codd. variant : alii habent υφιςταμένας αραχνοειδεας ; rel. ἐφιςτααενας ἀραχνοει- δεας ; ut adnotat Foesius. Videtur igitur

in eo Codice quo usus est Celsus , fuisse VP ςTGlιενας.. Lindenius leg. supcrsidentiα. Vide in calce Epist. I. et P. 68. atque in sputis odor foedus est θ Ita legendum monuerunt Pantinus , et Constantinus ex Aphor. 11. Sect. 5. atque ita odi dit Lindenius . Libri antiqui habent atquc in his odor foedus eSt. 69. moximeque ubi post haec orta Ee-Jectio est ex Aphor. I a. Sec t. s. 7C. utique si tempus autum ui est θ ex Praenot. et Aphor. Io. Sec t. 3.7 I. Item pus exspuisse tu hoc morbo &c. ex Aphor. I 6. Secr. 7. 7 a. Solet etiam in adolescentibus is morbus ex Vomica sitatula υe oriri r qui &c. Ita edidit Lindenius ex emendatione Cou- stantini ; sed Constantinus minus recto ha het statutuque oriri; quae kc. In Codd. Mss. ceterisque Edd. legit. Solent etiam

tu adolesce utibus ex eo morbo vomicac ,

fistulaeque oriri; quae Soc. Sed credibile non est , ita a Cesso scriptum fuisse ; cum

haec sumpserit ox lib. 2. Praedici. Affct. 6. ibi plana et aperta sentetitia est i Juυ nes

vero quilia pectore Pus colligit ut ex humorum de cubitu , aut fstula , aut alioq viam tu se uua , ut eae abscessus re- persioue , ii , nisi multa admodum bona

signa assecuti sint, minime spadit ut . 73. quibus super tabem menstrua suP-

Pressa sunt Haec congruunt iis quae sunt in prima hujus capitis parte : Super tabem , si mulieri sui pressa quoque meustrua fue-rtut , sed discrepant ab iis quae Hippocra'

tos scr psit lib. u. Ρraedict. secl. 6. Ex reliquis vero minime condunt, tum muliercS , tum virgines , quibus rex meust uorum

supyressioue tabes contingit. In margine Ed. Constantinianae, et in Ed. Lindenii leg. quibus super penit tabes , quoia meuStrua SuP- prcssa sint ; sed contra veterum Cod cum fidem . Ceterum , si super tabem mulierimenstrua suppressa sunt , multum malo adjicitur . 74. Cui pero sano subitus dolor capitis ortus est ex Αhpor. 5 I. Seet. 6. 75. mragis si , cum alous citra uou ant2- cesserit , Pialpebrae dcc. ex Aphor. 52Secl. 6. Ita logitur in margine Ed. Constantinianae , et in Ed. Lindenii. Cod. Vat. VIII. habet magis si cum aloris citia iactu antccesserit , si Palpebrae &c. al. m regis cum alUus cita uou antecesserit, si palacbrae&c. Med. I. et aut i qua o Edd. magis si eumat Pus cita non rentecesserit. Si palpebra α&c. Sed in Codico erat cum; idque mutn

tum ost in cum ab alia manu .

76. scit album 9 Ita Lindonius ; nlii

Omnos , si album , ut est in Mss. 77. Quoi tamen ita mors sesquitur , si

doc. 9 Hanc dicendi sormam Celsus usurra

104쪽

LIBER

discussum. 7' At aqua ira ter cutem, si ex acuto morbo coopit, ad sanitatem raro perducitur: utique si contraria iis quae Sol ru PO- sita sunt, Subsequuntur. 7' ΑΕque in ea qUoque tUSSis 8Pem tollit: item Si sanguis '' sursum deorsumque eria Pit, et aqua meditam corpus implevit. MA Quibiasdam etiam in hoc morbo tumores oriuntur, deinde desinutat, deinde rursus a SSUrgiant. ' Ili tutiores quiadem Sunt, qUam. qui Supra CompreheDSi Sunt, Si attendunt; sed fere siducia secundae valetudinis opprimuntur. illud jure aliquis mirabitur , quomodo quaedam simul et Assiigant nostra Corpora, et Parte aliqUa tueantur. ' Nam sive aqua inter Cotem quem implo Vit, sive in magno abscessu mUItum purig coiit, Simul id omne effudisse, aeque mortiferum egi, a C Si quiS Saul Cor PΟ-ris vulnere factus exsanguis est 'χ Articuli vero Cui sic dolent, Ut Super eos ex Callo quaedam tubercula innata Sint, numquam liberantur: quaeque eorum Vitia Vel in Senectute Coeperiaret, Vel ' ad se De tutem ab auoles Centia per Venerunt, Ut aliquando Ieniri POSSUnt, sic numquam e X toto finitantur. '' MorbuS quoque Co mitialis poSt annum quintum et vicesimum ortu S Aegre C Uratur

multoque aegrius is qui post quadragesimum annum Coepit; adeo ut in ea aetate aliquid in natura spei, vix quidquam in medicuna sit. In eodem morbo, Si simul totum corpus Assicitur, neque ante in partibus aliquis venientis mali sensu S est, Sed homo e X improviso Concidit, cujuscumque is aetatis est, ViX Sanescit: Si

Vero aut men S laega est, aut Pervoriam facta resolutio, medicinae

Jo Cias non est. M' Dejectionibus quoque si febris a CCessit; si in fammatio jecinoris, aut prae Cordiorum, aut VentriS; Si immodica sitis; si longius tempus; si alvias varia, Si Cum dolore est, etiam mortis periculum Subest : maximeque '' Si inter hac C torminavit lib. I. cap. I. concubitus lutcrdii ι Ps-jor, noctu tutior: ita tam eu, si neque illum cibus , neque hunc cum pigilia labor statim sequitur; eodemque modo alibi quoque locutus est. Almolove enius pro ita mallet cita , vel certa e quasi Celsus non pronuncia verit paulo ante , ei intra reptimum diem pereundum esse . 78. At aquα inter cutem , si ex acit toωιoibo comit Icc. 9 ex Praenot. 79. AEque tu ea quoque tussis memtollit 9 ex Aphor. 35. Sec t. 6.8o sursum deorsumque θ Lib. a Praedict.

seci. 5. cui multus fouguis su ra, infraque Perruperit. Scc. Linden. leg sursum deorsum MV. 8a. Quibusdam etiam tu hoc moibo tu mores oriuntur Scc. 9 ex eodem Praedict. loco.

8a. Hi tutiores quidem auut9 Ita Cod.

Med. I. et Vat. VIII. alii, et omnes Edd. Hi quidem tutior S sunt. 33. si attendunt Ita plerique Codd. et Ed. Lindenii ; Cod. Med. I. ct Vat. V m. ce

. raeque Edd. Si attenduntur . 34. Num siue aqua inter cutem quem

impleς it Scc. ex Aphor. a. Se t. a. 85. Articuli pero c. ti sic dolent &c. 9 ex lib. I. Ρra dict. secl. 7. Alii leg. Arriculi vero , qui sic dolent S c. 86. ad se uectutem Ita in Mss. Vulgo

legit. in seuectutem .

87. Morbus quoque comitialis ex lib. a.

88. Dejectionibus quoque si febris accessit Mo. ex lib. a. Praedici. Seci. I9. 89. si inter haec tormina L petera J esse coePerunt Vocem potera ex margine irre.

105쪽

s votora esse coeperunt. Isque morbus maXime Pueros absumit u8que ad anniam decimum: Ceterae aetates fa Cilius sustinent. Mulier quoque gravida ejusmodi Casia rapi potest; atque etiamsi ipsa convaluit, Partum tamen perdit. '' Quin etiam tormina ab atrabile orsa mortifera sunt , aut si sub his, extenuato jam Coi pote, subito nigra alvus profluxit. '' At intestinorum lue Uitas Peticulosior est, si frequens dejectio est; si venter Omnibus lioris et Cum sono, et sine hoc profluit; si similiter noctu et interdiu; si quod ex Cernitur, aut Crudum est, aut nigrum, et praeter id etiam laeve, et mali odoris; si sitis urget; si poSt Potionem Urina non. rodditur; '' quod evenit quia tunc liquor omnis non in V e Sicam, sed in intestina descendit; si os exulceratur; si rubet i a Cies, et quasi maculis quibusdam colorum omnium diglinguitur; si Ventore Si qua Si fermentatus, pinguis atque rugosus; γ' si et cibi Cupi

ditas non CSt. Inter quae Cum evidens mors Sit, multo evidentior

est, '' Si jam longum quoque id vitium est; ' ma Ximeque Si etiam in corpore senili est. '' Si vero in tenuiore intestino morbus est, Vomitus, singultus, nervorum distentio, delirium, mala sunt. y7 At in morbo arquato durum fieri jecur, perni Cio Si SSimum CSt. ρ' Quos lienis male habe , si tormina prehenderunt, deinde '' Versa sunt Vel in aquam intor cutem, vel in intestinorum laeVitatem,

psisse puto ; et tormina ea se coeperuiat dictum esse , ut in prima Parte hujus cap. Quibus tu fistula ui tuae minuti abscessus esse coePeruut . Quae Hippocrates i. c. Praedici. tradidit de torminibus , ea Celsus Σd dejectiones , id est διάρροιαν transtulit . De hac ita scribit lib. 4. cap. 9. Levior

etiam dum recens dejectio est .... sed uno

die fuere alvum saepe pro paletudiue est; atque etiam pluribus , dum febris absit ,

et infra septimum diem id conquieScat .... Verum spatium periculosum est : tuterdum enim tormiua ac fabricular Excitat , piresque consumit.

9o. Quin etiam tormina ab atra bile oriasa mortiferα sunt ex Aphor. a . Scet. 6.9 I. At tu testiuorum lac pilas periculosior est P ex lib. a. Praedict. seci. ZO.9 a. quod evenit, quire istuc liquor omnis cie. Membrum hoc ab aliquo enarratore additum videtur. Loco quidem citato Praedict.1ie habetur : Laevitates intestinorum sitim exhibent , ire quo Potioncm Per urinam reddunt, quod tu vesicam non descendat.

Sed, ut alias dixi, multa hujusmodi quae tant apud Hippocratem , Celsus aut Prorsus Praeterit , nut pauci dioit . Iliu quidem satis erat ipsis Hippocratis vel bis dicere , quod

in pesicam nou descendat .

93. si et cibi cupiditas nou est Ρarti cula et videtur redundare . Cod. Med. I. et Vat. VIII. ita habent : si cibi et cupiditas

94. si jam longum quoque id pitium est9

Caesarius , et Lindenius leg. si jam tu Iou-ginquum quoque id Mitium est .

95. maxime quo si stiam tu corpore se

uili est Ita plerique Codd. et Edd. Manutianae , aliaeque multae ; Cod. Med. i. iam axime etiam, si in corpore senili est; Vat. vi II. id maxime haec , si id corPorrsenili est; Edd. sex primae, CaesarianR, Ruelli nna , et Lindeniana , maxime etiam , si tu corpor senili est. 96. Si pero tu reuuiore iurestiuo morbus est ex Aphor. I C. Sec t. 7.

94 At tu morbo arquato durum fieri jecur , perniciosissimum est P ex Aphor. 6

Sec t. 6.

98. Quos lienis ma Ie habet ex Aphor. 43. Sec t. 6. Lindenius leg. Quos lieuer male

habent.

99. veri 9 Ita plerique Codd. atque Edd. H nuti nRe ; Cod. Med. 1. et Vat. Vm.

106쪽

72 LIBER

Vix ulla medicina periculo Subtrahit. ' Morbus intestini tenuio iris , Nisi resolutus est intra Septimum diem, occidit. ' Muliere X Partu, si cum febre Vehementibus etiam et assiduis capitis stoloribus premitur, in periculo mortis e St. - Si dolor atque in siti minatio est in iis partibus quibus Vi SCera continentur, frequenter spiraro, Signum malum e St. ' Si Sine Causa longus dolor ca pilis est, et in cerviCes a C SC a Pula S tranSit, rursu Sque in capiat revertitur, aut a Ca Pite ad Cer Vice S Scapula Sqiae Pervenit, per niciosus est: - nisi vomicam aliquam CXCitavit Sic , Ut PUS OXtUS- siretur; aut ni Si Sanguis ex aliqua Parte M prorupit; aut nisi in C a Pite 7 multa porrigo, toto Vo Corpore ' pusulae ortae sunt. ΑΕ quo magnum malum est, ubi torpor atque Prurigo PerVagalatiar, Ino do Per totiam Caput, modo in parte; aut sensus alicujus ihi quasi frigoris est; eaque ad summam quoque linguam Perveniunt. ' Et cum in iisdem abscessibus auxilium sit, '' eo dissicilior sanita egi, quo minus Saepe sub his malis illi subsequuntur. In coxae vero doloribus, Si vehemens torpor e St, frigeScitque crus et Co Xa ; δ' alvus nisi coacta non reddit, idque qUod OXCernitur, mi CO- sum est; jamque aetas ejus hominis quadrage Simum annum excessit; is morbus erit longissimus,' ' minimeque annuHS; neque finiri pote-

atque aliae Edd. in veri α ; gd. Lindenii, con

versa , ut est in margine Constantinianae . i. Morbus lutestini tenuioris , uisi resο-

Iutus est intra septimum diem, occidit Alii haec verba ita dividunt : Morbus into-stiui ten retoris , uisi resolutus est, intra septimum diem occidit. Constantinus censet legendum esse Morbus intestini teuuioris eae urinae dissicultate , uiri resolutus est , tuti α &c. quia haec opponuntur iis quae habentur in prima parte hujus cap. ex vij scultate urinae morbum intestiui tenuioris ortum kc. Linde ius log. Morbus intestiui tenuioris em uriuae discultαto , uisi febre resolutus est, intro Sac. a. Mulier ex Parim , si cum febre 3 e. ex Praenot. Vide adnot. 16. ad cap. 7. ha-

ius libri .

3. Si dolor atque insummatio est Saa. 9

q. Si siue causa longus dolor capitis

Haec et sequeritia usque ad periodum G co xae Uero doloribus , sumpta sunt ea lib. a. Praedict. seci. 26. et 27. s. nisi vomicam aliquam excitavit sic , ut Pus extussiretur In margine Ed. Constantinianae leg. uisi vomicam alι quam excitavit, aut Pur ex usitatur . iii La. Linde nil , nisi pomicam cliquam excitat sic,

7. multa Porrigo P Alii perperam leg,

multa Prurigo. 8. pusulae Ita Cod. Va t. IIII. alii , edomnes Ead. pustulae . Y de adnot- I. ad soci I S. Cap. 23. libri s. 9. Et cum iu iis ilem abscessibus auxilium sit abscessus nomine significat vomicam , sanguinis eruptionem, Porriginem et pusulas ;qaae omni A in longo capitis dolore auxilio esse supra dixit . Lindenius leg. Et cum iuiisdem ei abscessibus auxilium sit, id e t

io. eo difficilior sanitas est θ Lindea ua,

eo taurea esstellior sonitas est . II. O coaeae pero doloribus Sac. ex lib. 2. Praedici. Sect- Sq-12. Gl PHS , nisi coacta , nou reddit Iidi Codd. Mss. et Edd. sex primu e ; Caeterae Edd. αἱς usque , nisi coacta , non reddit . I 3. miuimeque annutis Ita Codd. Mss. atque Εdd. antiquae, eodemque modo l. 3. Q A. dum tamen ante minime Pars dimi dia praetereatur. In margine Lil. Cous tantinianae , et in Ed. Lindonii ritrobique legit.

107쪽

rit, Misi aut vere, ' aut aestate. Dissicilis aeque curatio est in eadem aetate, ubi humerorum dolor Vel ad manus pervenit, vel ad scapulas tendit, torporemque et dolorem Creat, neque bilis vomitu si levatur. 87 Quacumque Vero Parte COTPOris membrum allia quod resolutum est, Si Neque mOVetur, et ema CreSCit, in pristinum habitum non revertitur; eoque minus, qUO VetuStius id vitium est, et quo magis in Corpore Senili est. '' Omnique resolutioni nervorum ad medicinam non idonea tempora Sunt hiems et autumnus : aliquid sperari potest Vere et aeState. Isque morbus mediocris Vix Sanatur, Vehemens Sanari non pote St. Omnis etiam dolor '' minus medicinae patet, qui sursum procedit. Mulieri gravidae, Si subito mammae emacuerunt, abortuS Periculum est.' ' Quae neque peperit, neque graVida est, Si lac habet, a menstruis defecta est. Quartana a Utumnalis sere longa est; maximeque quae Coepit hieme appropinquante. '' Si sanguis profluxit, deinde secuta est dementia Cum di Stentione Dei VorUm, Peri Culum mortis est: '' itemque si medicamentis p Urgatum et adhuc inanem, nervorum distentio oppressit; 'μ aut si in magno dolore extremae partes frigent. '7 Neque is ad Vitam redit, qui eX Suspendio, Spumante ore, detractuS CSt. '' Alvus nigra, Sanguini atro similis, repentina , siVe cum febre, SiVe etiam Sine ha C est, perniciosa est.

' Cognitis indiciis quae nos vel spe consolentur, Vel metu IX.

minimumqe a1inuus . varro qui clem, cicero , aliique optimi latinitatis auctores adverbio millimum hac significatione usi sunt ; Columella tκmen multis in locis habet millime . I . aut aestate θ omnes libri habent a uenutumuo: sed legendum aut aestate. Siquidem in lib. a. secl. 3. Praedici. unde haec Celsus sumpsit , ita est : juWαmentum que uouulsi aut pere , aut aestrate SPerandum .as. Disscitis neque curatio est ex lib. a. praedici. seCt. 33.

denii, leυαια eat. II. Quαcumque vero Parte corPoris membrum aliquod resolutum est9 Ex lib. a. Praedici. sc Ct. 32.18. Omnique resolutioui uerporum L c. x eodem Praedict. loco. I9. Isque morbus mediocris Oix sanatur ex Aphor. 42. Sec t. 2.2o. minus mediciuae Patet Sic lib. 7.c' p. 7. Lutu ctiam castita mitius medici

nae Pate ut . Lindenius pro Pαtet legit Paret , habet in margine Ed. Constati tini. al. Mulieri gravidae 1i subita mammae 8 maduerisit ex Aphox. 37. Sect s. Alii leg. emacrue u ut .aa. Quae neque Puerit Jcc. 9 ex Aphor. 39. Sec t. 5.u3. Quartaria autumnalis fere longia est θex Aphor. 35. Sec t. 5. Ita in Codd. Med. I. et Vat. VIII. Haec verba opponuntur illia AEs ripa quartana fere brevis est , quae s antiu prima huius capitis parte . I ii Ed. Lindenii. ibi omissa sunt ; hic legitur Quarta na aestion brevis: autumnalis fere lora. aest; ut habent alii Codices, et omnes antiquae Editiones .a4. Si sanguis Prosuxtr, deinde oec. 9 ex Aphor. 9. Sect. 7.a5. itemque si medicam cutis purgatum Soc. ex Aphor. q. Sect. 5. 26. aut si in magno doIore S c. 9 Ita

Aphor. u6. Sec t. 7. sic : Ex vehementi par rium quae circa Mentrem sunt dolore, La tremorum refrigeratio mala .

27. Neque is ad ollam redit doc. Aphor. 63. Sec t. I. 23. Al us nigra , sanguini atro rimilis δέ c. ex Aphor. a I. Sect, ,

108쪽

7 L I B L R

terreant, a I CV rationes morborum transeundum CSt. Ex liis quaedam Commune S SUnt, qUaedam Propriae: communes, quae Pluribus morbis opitulantur; propriae, quae Singulis. Ante de Com munibus dicam: ex quibus tamen quaedam non aegrOS Sol iam , Sed sanos quoque sustinent; quaedam in adversa tantum valetudine adhibentur. Omne vero auxilium CorporiS, aut demit aliquam materiam, aut adjicit, aut eVoCat, aut reprimit, aut refrigerat, aut calefacit, simul que aut durat, aut mollit. Q Uaedam non uno modo tantum, sed etiam duobus inter Se non Contrariis adjuvant. Demitur materia sanguinis detractione, cucurbitula, dejectione, Vomitu, frictione, gestatione, ' omnique eXer Citatione corpori S , abstinentia, Sudore. De quibus Protinus dicam.' Sanguinem incisa vena mitti, novum Don e St: Sed nullum Paene morbum esse, in qUo non mittatur, noViam est. Item mitti junioribus, et seminis uterum non gerentibuS, VetuS CSt: ita Pueris vero idem experiri, et in Senioribus, et in gravidis quoquo mulieribus, vetus non est: siquidem antiqui Primam ultimamquo

suaserantque sibi, mulierem graVidam quae ita Curata es Set, abor tum e SSe facturam. P stea vero usus oStendit, ' nihil ex his csse Perpetuum; alias quo potius observatione is adhibonitas esse, ad quas dirigi curantis consilium debeat. Inter egi enim, non quae Petas Sit, Deque quid in corpore inti S geratur; sed quae Viros Sint. Ergo si juvenis imbecillus est, aut Si mulier quae gravida non St, Parum Valet, male M Sanguis mittitur: emoritur enim vis, Z si1. aut demit S c. 9 Aippocrates de FIat

Medicina additio est, et subtractio .

corporis Videri potest glossema . Exercitatio apud Celsum passim occuTrit ; ni exercita tio corporis nusquam alibi . Vide crep. a. et r. lib. I. 3. Peraures errantque sibi , mulis rem grapi-ἀαοι quae ita curata esset , rebortum cssct facturam) Hippocrates Aphor. 3 c. Soci. 5. Mulier tu utero ferens secta vena rebortit; multoque magis si sit foetus grandior. . ex his Cod. Med. I. et Vat. vIII. in his. s. aliasque potius obser alioues Ita Codd.Nss. et Edd. princeps , Caesariana , . tque Lindeniana ; Ed. 148 I. et aliae, alia que

potiones observatisves ; Manutianae , Cete Taeque , reliasque Potiores observatio ucs .

6. sanguis mittitur Libri antiqui habent sanguis emittitur ; Ed. Lindonii , sanguis mittitur; et quidem rectius. Cum Celsus simplici verbo uti soleat, hoc Praesertim

Ioco videtur uti debuisse , etiam aurium Causa ; quas offenderet Concursus Verborum emittitur: emoritur Infra quidem adhibet emittitur , sed alio sensu; avertitur quoque interdum sauguis , ubi altra parte prorum-peus, aliae mittitur, id cst oducitur : quemadmodum lib. 4. cap. AI. aqua nisi emit titur , quae contra naturam ibi substitit&c. et lib. 7. cap. 15. Aquam iis qui hydropici sunt, emitti vortere, alias di xi . Illud quoque animadvertendum , Sanguinis missiovcm passim , emissionem ni quam apud eum inveniri . Etiam Cicero simplici verbo usus est epist. I. lib. I. ad Famil. sanguinem miserit; et epist. I 6. lib. I. ad Artic. sanguis est missus . Alii compositum

guinem saepe emisisti; Columella lib. 6

R. R. cap. I 4- sanguiuem de aure emittere ; Plinius lib. 25. cap. 5. Secta 23. Farz-s itine e periis c misso .

7. si qua sivererat, hoc modo ereptay

109쪽

SECUNDUS.

tua supererat, hoc modo erePta. At firmias puer, et robustus sonex, et graVida mulier valens, A tuto Curatur. Maxime tamen in

his medicus imperitus falli Potest; quia fere minus roboris illis

aetatibus subest; mulierique ' praegnanti post Curatiouum quoque Viribus opus est, Non tantum ad Se, Sed etiam ad Palliam sustiunendum . ' Non quidquid autem intentionem animi et prudentiam exigit, protinus eji Ciendum est; cum Praecipua in ho C ars sit,

quae non anno8 ΠUmeret, neque Cola Ceptionem Solam Videat; sed vires aestimet, et eX eo Colligat , POSSit ne Ciae SupereSSe, quod Vel puerum, vel senem, Vel in una muliere duo corpora simul sustineat. Interest etiam inter ValenS CorpUS , et obesum; inter

tenue, et infirmum: tenuioribus magis Sanguis, plenioribus magis caro abundat. Facilius itaque illi detractionem ejusmodi sUstinent; Celeriusque ea M, si nimium est pinguis aliquis, assi igitur. Ideoque

Vis corporis melius ex venis, quam eX iPSA SPE Cie aeStimatur. Neque Soliam haeo Consideranda Sant; sed etiam morbi genus quod sit: utrum supera D s , an defiCiens materia laeserit; Corruptum eo pus sit, an integrum. Nam Si materia Vel deeSt, Vel integra est, istud alienum est: at si vel Copia sui male habet, Vel corrupta CSt, nullo modo melius succurritur. Ergo Vehemens febris, ubi Tiabet Corpus, '' Plenaeque Venae tument, Sanguini S detractionem requirit: item viscerum morbi, 'δ nerVorumque es reSolutio, et

rigor, et distentio: quidquid denique fauces dissicultate spiritus strangulat; quidquid subito Supprimit Vocem; quisquis intolera

bilis dolor est; ot quacumque de Causa ruptum aliquid intus atque Collisum est: item malus CorporiS habitus, omnesque acuti orbi, qui modo, ut supra dixi, non infirmitate, sed onere no-Cent. Fieri tamen potest, ut morbus quidem id desideret, Corpus

Ita in Codd. Med. I. et Vat. VIII. Alii ex aliis Codd. log. si quae his supererat , hoc modo erepta est ; alii cum Manutiis , si quae his supererat , et hoc modo erepturit: Lindenius , si quae sustererat , hoc mo

do erepta .

8. tuto curatur 9 Ita in Codd. Μss. Edd. antiquae liabent tuto cui nutur, ex Palavi cino ; Ld. Lindenii , tuto sic curantur. 9. Praeguuuti P Cod. Med. I. et Vat. v IH. Praeguati , Veteri forma .io. Non quidquid autem luteutionem auimi et prudeutiam exigit Soc. Ita tu Codd. Med. I. et Vat. Vm. Alii Codd. atque Edd. sex primae , Manutianae , et Ruellia Da habent Nou quidquid autem intentionem auimi, aut Prucleutium exigit, Protinus fraciendum est; Ed. Caesxriana, aliaeque, Nou quidquid aut intentiouem animi , α ut Pruderatium exigit , Protinus faciendum cst ; Lindeniana , Non quicquiἀaut luteutiouem auimi , aut prudentiam exigit , Protiuus ejiciendum est. II. si nimium est Piuguis aliquis , α

figitur Ita Cod,L Mss. atque Εdd. Ruellii, Gryphii . Pantini , Constantini, et Stephani . In Edd. sex primis , et Caesariana deest reliquis . Manutii leg. si nimium est Piu suis quit, restigiιur; Lindenius, qrei nimium ei e Piuguli , o igitur.

I 3: ucrvorumque et resolutio θ Ita Cod. Μ d. I. et Vat. v m. alii, et libri vulgati,

uer porumque resolutio .

110쪽

6 LIBER

autem vix pati posse videatur: sed si nullum tamen appareat aliud auxilium, periturusque sit qui laborat, nisi temeraria quoque via fuerit adjutus; in hoc statu boni medici est ostetidere,

' quam nulla spes sit sine sanguinis detraCtione, faterique quantus 'χ in hac ipsa metus sit: et tum demum ' Si eXigetur, Sara guinem mittere. De quo 'r dubitari in ejusmodi re non opportet: satiuS est enim anceps auxilium eXPeriri, quam nullum. Idque

maxime fieri debet, ubi nervi resoluti sunt; ubi subito aliquis obmutuit; ubi angina strangulatur; ubi prioris febris accessio

P Sene Confecit, paremque subsequi Verisimile est, μ' neque eam Videntur sustinere aegri Vires posse. Cum sit autem minime Cru clo sanguis mittendus, tamen ne id quidem perpetuum eSt: neque enim Semper ConCOCtionem res exspeCtat. Ergo si ex Sauperiore

parte aliquis decidit, si contusias est, si ex aliquo subito CasusAn Inem Vomit; quamvis paulo ante Sumpsit cibum, tamen Protinus ei demenda materia est, ne si subsederit, corpus affligat. Idemque etiam in aliis casibus repentinis qui strangulabunt, di-Ctum erit. At si morbi ratio '' patietur, tum demum nulla CLU-ditatis suspicione remanente id fiet. Ideo quo ei rei videtur apti simus adversae Valetudinis dies secundus, aut tertius. Sed ut aliquando etiam primo die sanguinem mittere ne CeSSe est, Sic numquam utile post diem quartum est, Cum jam '' spatio ipso materia et exhausta est, et Corpus Corrupit: ut detractio imbe

cillum id facere possit, non possit integrum. Quod si Vehemens labris urget, in ipso impetu ejus sanguinem mittere, hominem

jugulare eSt. '' EXSpectanda ergo remissio est; si non cleCreSCit, sed Crescere desiit, neque speratur remissio , tunC quoque , quan Vis pejor, Sola tamen OCCasio non omittenda est. Fere etiam ista

medicina, ubi necessaria est, in biduum dividenda est: satius

I . q7ι rem uult spes sit, siue sanguinis ἀetraetione 9 Ita Cod. Med. I. et Vat. VIII. alit., et omnes Edd. quam uulla Ues , sine sauguiuis detractione , sitis. in hac ipsαὼ Ita Cod. Med. I. et Vat. VIII. alii, et omnes Edd. in hac ipsa re ;scilicet ex glossemate . 16. si exigetur9 Lindonius, et alii legunt sum Caesario , ri exigatur . 17. dubitari 9 Lindenius , dubitare . I 8. ueque eam Ita Cod. Med. I. et Vat. III. atque Ed. Lindenii; alii Codd. ceteraeque Edd. neque ea videm.

I9. Patietur) Caesarius , et alii, in his Lindenius , leg. patiatur.

ao. 3Patio USO materia et Oxhausta est, et corpus corrupit J Ita Cod. Med. I. et Vaei. VIII. atque Edd. antiquae; sed in omnibus pro corrivit est corrumpit. Lindenius leg. spatio ipso mαteriα oel exhausta est , vel corpus corrupit . 21. Exspectauda ergo remissio est; si nou decrescit , sed Soc. 9 Ita in omnibus antiquis libris , et quidem , ut monet MorgagDus , Praeclarus ordo, Priaeclara seute tia est. Nam remissio opponitur impetui ;et si febris non decrescit , exspectandum est νdum Crescere desinat . In Editione Lindenii omnia turbantur : nam ita legitur evectauda ergo tutermissio est: si non decrescit , cum crescere desiit : si ueque remιιsis Ucratur ὀίc.

SEARCH

MENU NAVIGATION