A. Corn. Celsi Medicinae libri octo ...

발행: 1810년

분량: 756페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

241쪽

Uulphure suffumigari debet. At si purgatio nimia mulieri no Cot, remedio Sunt cucurbitulae, Crito incisa, ingui uitius vel etiam sub mammis admotae. Si maligna Purgatio est, M subjicienda fiant

coeuntia. Id faciunt etiam albae oliVae, et nigrum Pa Ver cum melle assumptum, et gummi Cum trito Semine apii liquatum, et cum cyatho passi datum. Praeter liae C 'Φ in omnibus vesicae doloribus idoneae potiones sunt quae ex odoribus fiunt, id est spica nardi, croco,i' ' Cinnamo, casia, Similibusque: idemque etiam decocta lentiscus praestat. Si tamen intolerabilis dolor est, ct

sanguis profluit, etiam sanguinis detractio apta est; aut Certe Coxis admotae cucurbitulae Cute in CiSa. ' At ' cum urina super potionum modum etiam Sine dolore v. profluens maciem et poriculum facit, Si tenuiS e St, OPUS CSt exercitatione et frictione, maximeque in Sole, Vel ad ignem: balneum rarum esse debet, neque longa in eo mora; CibUS Comprimens:

io. Si maligua purgatio est exigua , nimis parca , quae nimiae purgationi oppo

nitur .

II. subjicierida stini P Edd. sex primae, et Ruelliana ita habent : subjicienda su ut coeuntia Manutianae , subjici euda sunt coeuntia ; Caesariana , Pantiniana , et Stephani, subjiciendα sunt coercentia ; Gryphiana, et Constantiniana , subjicienda sunt ' coeuntia

Constantiniana in margitie, men Ses evocan

tia; Lindoniatia , subjicienda su ut coe-uas a. In codd. Mss. inter haec verba subjicieuda sunt, et illa coeuntia . Id faciunt S c. quae insua Posita sunt , magna laCnianesi ; et in plerisque margini adscriptum est., Desunt in vetustisι imo exemplari uuo foliα. Quae desint , Morgagnus ostendit ex ea parte Indicum , qui huic libro praepositi sunt in Codd. Foroliviensi , et Veneto: quae Pars huic lacunae respondeto: Videlicet CII. Vola, id est Volon ulceratα est. CIII. De Vesica . CIIII. De calculis in vesica . C V. In omni dolore vesicae .Ejusmodi Indices habentur etiam in Codd.

Mediceis II. III. v. Y. VI. et VII. et in

multis Vaticanis : in Med. autem I. et Vat. In . haec sunt: De capitis dolori bus, de distetitione oris , linguae resolutione , destillatioue . . . . dejectione , vulὐαe , et υἱ- sicae pitiis , Profusione semiuis , coxis , genibus , humeris , Pedibus , manibus uolo utibus . Vide adnot. 8. ad cap. ao. hujus libri .ia. Id facitiret etiam albae Olipae, et nigrum Papaver Codd. Vat. VIII. Idem faciunt &c. Lindenius leg. Id faciunt etiam albae piolae , uigrum Pu ver ; quod minimo probandum . Nam albae olivae adstriningendi vim habent, ideoque huc aptae Sunt, non item albae violae . Plinius lib. 23. cap.

a. socii. 36. Oli Uae relbασ . . . . Practesurunι habent , aut equam condiuntur , usum recentes Per se cibi modo devoratae . Me dentur enim arcuosae urinac Scc.

13. tu omnibus Uesic αe doloribus Lindenius leg. iu Omλιibus pulpas doloribus , ut habet in margine Ed. Constantini . Nempe Constantinus, Ot Lindenius it A mutarunt, quod neutri perspectum esset., quae hia

deessent .

I 78. 148 I. I 493. ceterae Edd. ciuuamomo . I. Cum urina super Potionum modum

etiam siue dolore prosuens Sac λωβητην

Graeci vocant. Lindenius leg. At cum tiri-Πα suster Potiouum modum mingitur , et jαm sine dolore Prosueus diac.

242쪽

vinum au Sterum, meracum, per aestatem frigidum, per hientem egelidum; Sed tantum, quantum minimum Sit. ' Alvus quoquuvel ducenda, vel lacte purganda CSt. Si CraSSa Urina eSt, Velie mentior esse debet et exercitatio, et frictio: longior in balneo mora: - Cibis opus est teneris, vino eodem. In Utroque morbo. Vitanda omnia stant, quae urinam movere ConSUer Unt.

XXVIII. Est otiam circa naturalia vitium, nimia prosia Sio seminis , qUod Sine venere, Sine nocturnis imaginibus sic fertur, ut interposito spatio tabe hominem Consumat. In ho C affectu salutares sunt vehementes frictiones, Persia Siones, natationesque quam frigidissimae: noque cibi, nec potio, nisi frigida assumpta. ' Vita roautem oportet cruditates et Omnia instantia: nihil ex iis assumero quae contrahere Semen Videntur; qualia Sunt siligo, Simila, ova, alica, amylum, Omnis Caro glutinosa, piper, eruCa, bulbi, nuclei pinei. Neque alienum est fovere inferiores partes A aqua d Cocta cae Verberiis Comprimentibus: ex iisdem aliqua cataplasmata imo ventri inguinibusque circumdare; ' praecipueque e X a Ceto. rutam: Vitare etiam ne Supinus obdormiat. XXIX. ' Superest ut ad extremas partes corporiS Veniam, quae a

a. Aluus quoque codd. Mss. et sex Edd.

primae habent Iuctuita αἰvus quoque ; ceterae Edd. Insmα alvus quoquc . Vnde orta sit vox insulta, nescio: sed qui hane in influa mutarunt , id invito Celso fecerant , qui cam voci αἰvus numquam adjunxit , ubi de eadem ducenda Praecepta tradidit. Vide Iib. a. cap. I a. seci. a. et aduol. 2. ad cap. q. lib. 3.3. cibis opus est te ueris , νἱuo eodem Cod. Vat. VIII. babetincibis opus est te ue-rib ; pluum eodem ; alii cibis opus est tenerib; οι uum idem'; libri editi , eibis opus

est teneris , pirium idem . Ego pro pluum reposui vino , et ex Cod. Vat. VIII. codem pro idem . 1n margine Ed. constrent inintisteles . tenuibus pro teueris ; sed nihil mutnndum . Lib. 2. cap. Σ3. reuero caro i cap. 29. ejusdem lib. rei ieri Pisces . i. Est etiam circa uaturalia pitium 9 Totum Koc caput in Cod. Vat. vii . deest. a. Vita e autem vortet S. . 9 Lindenius I o. Oportet autem vitare crvilitates , ceomuin inflautia; uihilque ex bis assumere Sac. 3. aqua dccocta ex υerbe uis comeri meu-tibus P Malim rePrimeretibus i ut cap. 3I. hujus lib. re qua egelidα tu qua tentiscus , aliore per bono ex ruri vis tib i decoctarit; et cap. I 8. lib. 3. aqua fovere , tu que

Oerbenae relι quare decoctae siue ex restrimen

fibus . Vide ibi adnot. ai. Sedocum Celsus cap. 22. huius lib. ita scripserit et sublue ro aqua caluἰα iit qua uecoctae perbe uae 1iut ; et cap. 23. eae uerbenis decocta iurequa desideret; hie vox comprimentibus videri potest ex glossemate addita .

re etiam ue sustinus obdormiat Ita in Ed. Constantini . Codd. Ass. utque Εdd. Pleraeque habesit PraeciPueque ex aceto rutam Mitare , et ne sustius Obdormiat. Gryphius. Patitiuus , et Stephanus leg. Praecipueque

ex aceto rutam vitare: etiam ne sustinus obdormiat; Lindenius, PraeciPueque ex rece-to . Vitare autetit OPOrs et rutam , et Προ su piutis obdormiat. Malo omnes, praetor'COnstantinum . Nam , ut animadvertit Morgagnus , niti quoque vetores medici rutam in hoc vitio milem esse tradidesunt. Plinius lib.

2O. cap. I a. seci. 5 I. ita scribit : Mirum est , cum feroentem rutae naturam esse conveniat , fasciculum eius in rosacco decoctum , addita uticia aloes , Perraucris su dorcm restrimere . Demque generationes impediri hoc cibo di ideo in profupio genitaliantur, et perierem crebro Per somnia imasiti auribui .

243쪽

ii eulis inter se conseruntur. Initium a Coxis saciam. Harum ingen3 dolor esse conSuevit: isque homiriem Saepe debilitat, et quosdam

tes cliberat, sic hanc jam ipsam quoque assectam prehendit. Fo

vendum primum aqua Calida est: deinde utendum calidis cata plasmatis. Maxime Prodesse Videtur aut Cum hordeacea farina, aut cum ficu ex aqua decocta miXtUS Capparis Cortex conciSUS, vel lolii farina ex vino diluto.COCta, et mixta ' Cum arida faece: quae quia refrigeSciant, imponere noctu malagmata commodius est. Inulae quoque radi X CoimuSa, A Ct eX Vino austero poStea CO-cta, et late super Co Xam impoSita, inter Valentissima auxilia ost. Si ista non solverunt, sale calido et humido utendum est. Si uesic quidem finitus dolor est, aut tumor ei accellit, incisa Ciate admovendae sunt CuCUrbitulae; moVenda Urina; at UU8, ε i com pressa est, ducenda. Ultimiam e St, ρ et in Veteribus qcioque mor- his emacissimum, tribus aut qΠatuor locis super coXam, cutem candentibus ferramentis CXUlcerat . 7 Sud frictione quoque uten dum est, maXime in Sole, et eodem die Saepius; quo facilius ea quae Coeundo DOCVeruUt, digerantur: eaque si nulla exulceratio est, etiam ipsis Coxis; ' Si est, Ceteris partibus adhibenda est. Cum vero saepe aliquid exulcerandum candenti ferramento Sit, ut materia inutilis evocetur, illud Perpetuum est, iton ut primum fieri potest, hujus generis Ulcera Sanare; sed ea trahere, donec id vitium cui per haec OpisulamUT, CON IUi SCat.

' Coxis proxima genua sunt; in quibus ipsis nonnumquam XXX,

t. quod fere Post Iougos morbos pis pestifera huc se iucliuat; quae Soc. Lindenius , quod fere P0it longos morbos pi pestifera huc se incliuat t quou Soc. a. ut rarias Parιes libertit Ita in Cod. Vat. II. in margine Ed. Constantiniana0, et in Ed. Titidenti. Cod. Vat. Vm. habet utiles partes liberat ; alii , et Edd. antiquae , ut illas Parres liberat .

3. sic hane jam ipsam quoque Uediam bita Cod Med. I. et Vat. VIII. alii, et Umnes Edd. sic hanc ipsam quoque assectam . . eum αλ id .faece P L b. 3. cap. I9. pulsis ex austeri et boui ςiui arida faece . Sic autem x posuit Lindenius . Antea legebatur cum ocida faece . 5. et ex pino austero postea coeta J Ali bi quoque Celsus adverbium Postea similiter

que reduci Porrit Psitem; feci . - ejusdem Cap. neque succurri postieα possit ; et lib. T. Cap. 7. secl. 8. Gliquid relinquatur , od re prehendere acus Postere possit . Lin denius logit et Postea ex piuo ausicro cocta. 6. et in Meteribus quoque morbis estica cis stimum 2 Aptior. ult. Secl. 6. Sic dap. proxime sequesnti , omnes autem ejus molli do lores , tibi inuetera perunt , bai citra ustionem futuntur. Pro peteribus in Edd. 1473.148i. I*93. niendose egi uterihus , unde ortum et tu uteri quoque morbis &c. quod hahent Εdd. Pinnii , Bevelaquae , Iuniae , Caesarii, Lindenii. 7. Sed frictione quoque utendum est λLindonius, Fricatione quoque utcudum est. 8. si est, ceteris Partibus redhibenda ost9 Ita in Ed. Lindenii . In Cod. Vat. v Io. deest si . Cod. Med. i. hahet sic et ceteris Par titus 3 c. alii , et Edd. nutiquae , sicut et ceteris Partibus Scu.

244쪽

dolor esse Cou Suevit. In iisdem autem cataplagmatis cucurbituli que prae Sidium cst: Sicut etiam cum in humeris, alii Sue com missuris dolor aliquis exortus es r. Equitare ei cui genua Aolent, inimicissimum omnium est. Omnes autem ejusmodi dolores, ubi - inVeteraVerunt, ViX Citra ustionem siniuntur. XXXI. ' In manibus pedibusque articulorum vitia frequentiora longioraque sunt; ' quae in podagris Chiragris Ve e SSe ConSUeriant.' Ea raro vel castratos, vel pueros ante feminae Coitum, Vel mulieres , nisi quibus menstrua stippressa sunt , tentant. ' Vbi sentiri coeperiant, sanguis mittendus est: id enim inter initia statims a Ctiam, Sae Pe Annia am, ' NonnumqUam Per Petriam Valetudinem bonam praestat. Quidam etiam ρ Cum aSinino iacto epoto ses oluissent, in perpetuum hoc malum evaserunt. Quidam Cum toto anno a vino, mul8o, Venere Sihi temperaSSent, Se Curitatem totius vitae Consecuti sunt. Idque Utique POSt primum dolorem servan

dum est, etiam Si quievit. Quod si jam consuetudo ejus facta est potest quidem aliquis esse securior iis temporibus quibus dolor se remisit: ' majorem vero curam adhibere debet iis quibus id

a. qu ne tu podregris chiragris νe esse couaueruiit &c. 9 Verba haec milii suspecta sunt. Nam vitia articulorum in manibus pedibus que , ipsne sunt chiragra et podagra . Vide lib. 2. cap. 8. Lindenius legit Quas tu Po-ungricis chiragricisus es sc consuerunt, ea, raro peI castratos S c. quasi in hoc capite non solum de chiragrre podagrave , sed etiam de aliis in manibus pedibusque articulorum

vitiis agatur . a. Ea raro Uel casfrtitos , Vel Pueros au- te feminae coitum, vel mulieres S c. Ex Apliori sinis 23. 29. et 3 o. Secl. 6. Galenus in Comment . Eunuchos podagra uora tentari, Hippocratis temporibus Ucrum erit tru IEHU Mero Propter nimium tu Πι οι tum , tum vitae intemperantiam , uora item habetur verum. Seneca epist. 95. Quiu ergo mirαudum est , maximum me licorum , ac ua

turae Peritis finium tu mendacio depreheudi, cum tot femiuas podagricae , calvaeque sicut Z Bouesicium sexus suis vitiis Perili

derunt .

a. Vbi seu tiri coeperunt Edd. Pinetii,

et Lindenii, Ubi sentire coePErunt . q. uouia umquam Pcry tuam Ualetudiuem bouam pracstat 9 Ita legitur in margine Ed. Constantinianae , et in Ed. Lindenii . Si et p. 7. liiij us lib. facilis ad bouam Unletudinem recursus est; et cap. I a. reddithule imbecillitas sua , uisi iisdem defenditur boua paletudo , quibus reddita est . Plerique Codd. atque Εdd. Halautianae , aliaeque habent nouuum quam Per Petuam ὐaletudiuem totam Proertat ; Cod. Med. i.

et Vat. vIo. atque Edd. sex primae, et Cae- Sariana , uouu umquam P γetuam valetudi-uem Praestat . 5. cui a tisi uiuo Iacte epoto sese eluisse ut ) Ita in Med. I. Vat. VIII. aliisque Codd. sed in Vaticano, lacte polo. Vat. i I. habet cum asinius Iacte se eluissent alii , et pleraeque Edd. cum asinino lacte epoto ses eluissent ; alii , et Edd. Manutior. Rhiel. Gryph. ot Constant. cum asinino lotio epoto se eluissent ; Ed. Lindenii , cum asinino in cis Poto ex toto sc eluissent . Plinius lib. 23. cap. 9. seCt. 33. Sunt inter exempla . qui resininum lac bibendo , liberati sunt αPodagra , chiragraque. 6. majorem pero curam adhibere debet

iis quibus id re Vertitur Libri omnes ha-

boni majorem υ ero curam adhibere debentii ul. hi quibus id repertitur . Morga

guus monuit pro ii , sive hi , legendum esse iis , id est temporibus . Ego et iis reposui , et debet pro debeut ; quia verbum hoo regitur ab aliquis . Crausius quoque legit majorem ν ero curam adhibere debet his DC.

245쪽

2I I

i evertitur; y Uod fere vere autumnove fieri solet. y Ciam velo

ibi so dimovere; et si podagra est, interpositis temporibus e X1- quis invicem modo sedere, modo ingredi; tiam antequam cibum capiat, sine balneo loco calido leniter Perfricari, Sudare, per standi aqua segelida; deinde Cib Um Sumere ex media materia, interpositis rebus urinam mo Ventibus; qUOt1US UC Plenior est, evomere. Vbi dolor vehemens Urget, intere Si Sine tumore is sit , aciturnor cum calore, '' an tumor jam etiam obcalluerit. Nam si tu mor nullus est, calidis fomenti S OPUS e St. AqUam marinam, vel muriam duram fervefacere oportet, deinde in Pelvem ConJicete; et

cum jam homo pati Pote St, Pedes demittere, si perque pallam da

re, et vestimento tegere; Pa Ulatim deinde JUXta labium Ipsum ex eadem aqua leniter insundere, ne calor intus destituat; ac deinde noctu cataplagmata calefacientia imponere; U maximeque hibisci radicem ex vino coctam. Si Vero tumor Calorque est, μ' Utiliora sunt res ri erantia, recteque in aqua quam frigidissima articuli continentur; sed neque quotidie, neque diu, ne nervi '' indarescant. Imponendum Uero e Si Cataplasma quod refrigeret: 'δ Deque tamen in hoc ipso diu Permanendiam; Sed ad ea transeun clum, quae SiC reprimunt, Ut emolliant. Si major est dolor, papaveris cortices in Vino CO IUendi, mi SCendique Cum Cerato sunt, quod ex rosa factum Sit: vel Cerae et adipis suillae tantumdem

una liquandum, deinde his Vinum miscendum, atque ubi quo lex eo impositum est, incaluit, detrahendum, et subinde aliud

T. quod fere Vere autumnove feri solet

Ex Aphor. 55. Sect. 6.8. Cum per o kolor urget Haec oppo-uuntur verbis antecedentibus Potest quidem aliquis esse securior in temporibus quibus dolor. se remisit. Sic autem legitur in Codd. Med. I. et Vat. Vi II. atque in Edd. sexprimis, et Manutianis. Alii Codd. ceteraeque Edd. habent Cum vero dolor non urget. 9. mane gestari debet ; deinde ferri iunmbulatiouem , ibi se dimo ςere 9 Ambulatio locus erat iuxta aedes ad ambulandum . Sic reposui ex Cod. Med, i. et Vat. VI M. Alii Codd. et Edd. antiquae habent manu gestari debet, deinde ferri, in ambulatio

mans gestari debet; aut tu ambulatione leui se Et mouere .

Alii omnes, obcaluerit , vel occaluerit. II. maximeque hibisci radicem Soe. 9 Plinius lib. Io. cap. q. seci. I 4. CelSus et Podagris quae sine tumore si ut , radiccm ejus hibisci ex uiuo decoctam imponi jubet. I a. utiliora sunt refrigerantia P Lindenius legit utilioraque sunt refrigera uti α . t 3. neque diu 9 Ita Cod. Med. I. et Vat. III. alii , ut pleraeque Edd. neque diu fit ;Ed. princeps , et Lindeniana , neque direfot. Sed 1st , sive fret ex margine irrepsit . 14. induresciant θ Ita Codd. Med. 1. et Vat. VI H. atque Edd. sex primae , Caesariana, Ruelliana, Pantiniana , et Lindeniana; alii Codd. cetera eque Edd. laedantur. 15. ueque tamen in hoc ipso diu permauendum 9 In Edd. Salingiacensi , Gryphia Da, Pantiniana , Constantiniana , et Stephani deest diu. Aliqui Codd. atque Edd. Manu tiorum habent ueque tam cu tu hoc quotidie permans udum ; Ed. Ruellii , ne gres tamen in hoc quotidie diu per naue udum.

246쪽

LIBER

imponondum e St. Si Vero tumores etiam obcalluerunt, et dolent levat spongia imposita, quae Subinde ' e X oleo, et aceto, vel aqua frigida exprimitur; aut pari portione inter Se mixta Pix, Cera, alumen. 'δSUnt etiam Plura idonea manibus Pedibusque malagma

ta. Quod si nihil superimponi dolor patitur, id quod sine tumo

re e St, fovere Oportet spongia, quae in aquam calidam demittatur, in qua Vel '' Papaveris Cortices; vel cucumeris silve Stris radix decocta sit: tum inducere articulis Crocum Cum SUCO PIP veris et ovillo lacte. At si tumor est, foveri quidem debet '' aqua egelida in qua lentis US, '' aliave Verbena ex reprimentibus de

cocta sit: induci vero medicamentum ex nu Cibus amaris Cum aceto tritis; a Ut ex Cer USSA, C Ui Contritae herbae muralis sucus

sit adjectus. Lapis etiam qui Carnem CXedit, quem σαρκοφαγον Graeci vocant, e XCiSUS Si C, '' Ut Pede S capiat, demissos eos Cum tolerat, retentosque ibi levare ConsueVit. '' Ex quo in Asia lapidi asio gratia est. Vbi dolor et inflammatio se remiserorat; 'δ quo lintra dies quadraginta fit, nisi vitium hominis accessit; modicis exercitationibus, abstinentia, unctionibus lenibus utendum est sic, Ut '' etiam Cum acopo, Vel liqUido 'Cerato cyprino articu

I6. ex oleo , ex aceto Ita Codd. Mss. Vulgo legitur ex oleo , vel aceto ; ut habet tib alia manu Cod. Med. IV.

17. Sunt etiam Plura &c. 9 Vide lib. s.

1 8. Papa eris cortices Ita Cod. Med. I. et Vat. v III. alii, et Edd. Manutianae, Preaveris corticis ; Edd. ceterae', PaPaperis cortex.

19. aqua egelidαὼ Ita Codd. Mss. Editionesque princeps Florentina, Stepilaniana , et Lindeniana ; Ed. an. I 48I . aliaeque , a quo calida . Ruellius legit aqua congelida . Sed Vox congelidus neque umquam apud Celsum, neque apud alium Scriptorem invenitur, ut monet Facciolatus in Animadversionibus Criticis in Lexicon Danelii .uo. aliave ocrbeua ex reprimentibus decocta sit 9 Auellius , ct Steplianus , verbe no , aliave ex reprimentibus decocta sitit; Lindenius , aliave ex rostri mentibus perbena decocta sit. Vide adnot. a I. ad cap. 18.

lib. 3 ar. ut pedes capiat Reliqua hujus capitis verba, et pro A imum C put 3 a. quaeque sequuntur in proximo libro usque ad verba

illa cap. 2 a. secl. 7. gallaC P. X. V. cs- russae comburtae P. X. Vm. in Cod. Vat. viri. desiderantur .

aa. Ex quo tu Asia lapidi asio gratim

est Ita in Cod. Med. r. et in Edd. antiquis . Sic lib. 7. cap. a. abscessus cαudenti ferramento aperiri Uebet ; cujus haec grati α est , quod exigua plagα diutius ad Pus evocandum pretet Soc. Hac dicendi forma saepe utitur Plinius. Lib. 29. cap. II. feci. - . vis grati re tu vulgo est; lib. I a. cap. I 5. Seci. Sa. Praec ure autem gratia est mammoso turi . Alii Codd. habent Ex

quo in Asiα Ividi tresio faciunt gratia est ad juvandum ; alius upud Constantinum , ot Εd. Lindenii, Ex quo tu Asso sepulchrα factu ut . Ex lapidi Asio gratia est ad jusandum . Verba haec in Asso sepulchra faciunt conflata videntur ex iis quae de hoc Iapidti tradit Plinius lib. 37. cap. 17. Secr. 27. Iu Asso Troadis lapis sssili Uena scinuitur . Corpora defunctorum condita tu eo absumi coustat intra XI. diem , exceptis dentibuS .

Aphor. 49. Sec t. 6. Lindenius perperam legit quod intra dies triglutre si . 24. ut Ctiam cum acvο , uel liquido cerato crarino articuli perscientur9 Iti legitur in Cod. Med. i. in Lib. Guilandini , et in Ed. Lindenii i in aliis Codd. et in Edd. antiquis, ut etiam acopo, pel cerato liquido articuli perfridientur.

247쪽

ti perfricentur. Equitare podagricis quoque alienum est. Quibus

vero articulorum dolor Certis temporibus revertitur, hos ante et curioso victu Cavere oportet, ne inutilis materia Corpori supersit, et crebriore vomitu; et Si quis CX corpore metus est, vel alvi

ductione uti, vel lacte purgari. Quod fraSistratus in podagricis expulit, ne in inferiores Partes factUS CUT SUS Pedes repleret: Cum evidens sit omni Purgatione non superiora tantummodo, Sed etiam in seriora exinaniri. M' Ex quocumque autem morbo quis ' Convalescit, si tarde con-XXXII firmatur, vigilare prima luce debet; nihilo minus in lecto Conquiescere: Circa tertiam horam leniter Unctis manibus corpus permulcere: deinde delectationis causa, quantum juVat, ambulare, ' Circumcisa omni negotioSa cogitatione Γ, vel actione J: tum gestari diu: multa frictione Uti: loca, coelum, CiboS Sae Pe mutare: ubi triduo quatriduove vinum bibit, uno aut etiam altero die interponere aquam. Per haec enim fiet, De in vitia tabem

inferentia incidat, et ut mature vires suas reCipiat. Cum vero ex toto convaluerit, Periculo Se Vitae genus subito mutabit, et inordinate aget. Paulatim ergo debebit, omissis his legibus, eo transire, ut arbitrio suo vivat.

I. eo non lese ι Ita Codd. plerique omnes, et Ed. Lindenii s Cod, Med. I. et Edd. antiquae , inualescit s sed infra omnes libri ,

Cum . .ero ex toto convaluerit . a. circumcisa omni negotiosa cogitatioues, νel aetione 43 Ita omnes Poene Codd. et Edd. antiquae ; Cod. Med. I. et Ed. Linde

nii , circumcisa omui uegotiosa actione . Ego duas soces vel actione tollendas puto , et vocem cogitatione retinendam . Dum aliquis ambulat , vix est ut aliud agere possit; am

bulando cogitare de aliquo negotio roteot -

248쪽

A. CORNELII CELSI

ARTIUM LIBER DECIMUS IDEM '

Dixi de iis malis corporis quibus victus ratio maxime SOLVe

nit. Dian C tran Seundiam est ad eam medicinae Partem quae magis medicamentis pugnat. His multum antiqui auctores tribuerunt, et Erasistratias, et ii qui se ἔμπειρικους nominaverunt; praeeipue tamen Herophilus, deductique ab illo viri; adeo ut nullum morbi genus sine his curarent. Multaque etiam de facultatibus me dicamentoriam memoriae prodiderunt, qualia sunt vel Zenonis, vel Andreae, vel Apollonii, qui ' Mys cognominatus est. Horum autem USUm e X magna parte Asclepiades non sine causa SVS tulit; et cum omnia fere medicamenta stomachum laedant, mali Ilae Suci sint, ad ipsius victus rationem potius omnem Claram SVam transtulit. Verum ut illud in plerisque morbis utilius est, si Cmulta admodum Corporibus nostris incidere consueriant, qua Sine medicamentis ad sanitatem pervenire non possunt. δ illud ante Omnia ' Scire oportet, quod omnes medicinae Partes ita' innexae Srant, Ut ex toto separari non possint; sed ab eo nomen trahant, a quo plurimum petunt. Ergo ut illa quae victu Curat, aliquando medicamentum adhibet, ita illa quae praecipue medicamentis pugnat, adhibere etiam rationem victus debet: quae multum admodum in omnibus malis corporis proficit. Sed cum omnia medicamenta proprias facultates habeant, ac saepe Simpli-

A. CORNELII CELSI ARTICU LIBER DECIMUS IDEM WEDICINAE QUIMTUS . 4 Cod. Med. i. Celsi Lib IIII. explicit. Iucistit Lib. V. ; alii , AR TIUM A GRELII CORNELII CELSI LIBER AEIDEM MEDICINAE LIBER QUINTUS INCIPIT; Εd. Lindenii, LIBER QUI TUS. PRAEFATIO. I. medicamentis Pugnat) Aliqui legunt

cum Caesario , medicamentis Purgat, tum hic, tum paulo infra .

249쪽

cia opitulentur , Saepe mixta; non alienum Videtur ante propo ne re ct nomina, et vires, et miXturas eorum; quo minor 7 ipsas curationes e X Sequentibus mora Sit . .

' Sanguinem supprimunt atramentum Sut OriUm, quod Graeci I. ἀλκατ' ον appellant, Chal Citis, a C a Cia, et e X aqua lycium, tus, aloe, ' gummi, plumbum combustum, Porriam, herba Sanguina iis, creta vel cimolia vel 'figularis, misy, frigida aqua, vinum, acetum, alumen, melinum, Squama et ferri et aeris, atque hujus quoque duae species Sunt, alia tantum aeriS, alia rubri aeris . .' Glutinant vulnus ' myrrha, tu S, gUmmi, prae Cipueque aCaam Iithinum, psyllium, tragacantha, cardamomiam, bulbi, lini semen, nasturtium, OVi athum, gluten, ichthyocolla, Vitis alba, contusae cum te StiS Suis Cochleae, mel co Ctiam, Spongia Vel eae aquas rigida, vel ex vino, Vel ex aceto expresso; ex iisdem ' lana sucida; Si levis plaga CSt, etiam HrAUCI. Reprimunt alumen et Sui S Sile, qUod σχιστον Vocatur, et ii quidum, melinum, auripigmentum, aerugo, Chal Citis, atramentum

sutoritim. ν

' Conco linunt ot movent PUS Uardiam, myrrha, costum, III. balsamum, galbanum, Propolis, StΥrax, turis et fialigo et Cortex, bitumen, pix, Sulphur, resina, Se Vum, vile PS, Ol Clam.

p. ipsas curationes exsequentibus 9 Cod. Med. i. habet ipsius curati9ues exaequentibus ; et ab alia antiqua manu, curationis pro curationes . Sed Heino non videt ipsius perperam esse pro USas . In aliis Codd. legit. ipsam curoriouer ι ex sequentibus ; in Edd. antiquis, ipsius eurationis ex sequentibus;

in Libro Guilandini , et in Ed. Lindenii ,

ipsam C rationem exsequentibus .

I. gummi 9 Cod. Med. i. et alii multi fere semper habent cummi . a. figulari; Lib. I. cap. 3. AIυuru adstringit creta figularis corpori illita . Vide quae ad eum locum adnotuvi . Ed. Pingiana , t aliae habent fgiuralis ; Manutiana anni I 547. ringularis ; Caesariana in margine , vel sigillario ; Constantiniana , fgui relis ; in margine autem n fgularis . Alii sigillaris , quae anularia , et argentaria Plinio . Non displicet fgularii , quae vulgaris est , et ισκαιμος ; quia emplastica D . 3. squama et ferri et aeris ; atque hujus quoque durae species sit ut 9 Rubeus tradit in Codd. Vaticanis legi squama et utriusque ferri, et aeris &c. Sed neque Unticani quos ego consului , nec Medicet , nec alim ex iis Codicibus quibus usus sum,

habent vocem utriuSqus et omnes tamen habent particulam quoque : quae qUo resera tur, non apparet. Nulli transferenda est,

et legendum retque hujus duas quoque me cies sunt 8 id est aeris. Vide adnot. 5. lib.

6. cap. 6. Sec t. 5.

I. myrr lari tus 9 Multi Codd. habent mur- να, tus; ct ita fere ubique Med. I. Alii, et libri editi , myrrha , thuS .

a. ἰαure sucida; si levis plaga est, etiam, Gravem . Reprimu ut alumeu Scc9 Lindenius haec verba ita dividit : Uel laua succida , si levis plaga est; etiam arauen. Reyrimunt , ratum en &c. sed minus recte . In quibusdam Codd. atque in Edd. sex primis , Caesaria na , et Ruelliana legit. lana succida'; si levis plaga est, etiam arauere , alumeu ScC. in Edd. Manutiorum , et Stephani, laua SuC-cida , si lepis plagα est : etiam araussu

reprimu ut alum Cu .

I. cosoum 9 Ita habent plexique Codices ,

Med. I. et libri vulgati, costus . Contra Vero lib. 3. cap. a I. Cod. Med. I. et Vat. VIII. omnesque Edd. csstum; alii Codd. cs-βtus . Sed cap. 6. et cap. 27. seCt. 7. huju.

libri in omnibus Codd. omnibusque Edd. le

250쪽

IV. ' ' Aperiunt tamquam ora in corporibus, ' quod GTOόμα Cra eo dicitur, Cinnamomum, balsamum, Pana Ces, juncus quadratia S, Pulegium, flos albae violae, bdellium, galbanum, resina terebinthina et pinea, propolis, oleum Verus, PiPCr, PFrethrUm,. - clima epitγs , ova taminia , sulphur , alumen , rutae Semen . V. ' Purgant aerugo, auripigmentum, quod αρσενικον a Graecis nominatur.' , huic autem et sandarachae in omnia eadem Vis, Sed Validior est d, Squama aeris, pumex, iris, balsamiam, Styra , tus, turis Cortex , resina, et pinea, et te rohinthina liquida, oenan the, lacerti Stercus, Sanguis Columbae, et Palumbi, et hirundinis, ammoniacum, bdellium L, quod in omnia idem quod ammoniacum pote St, Sed Valentius est 4, abrotonum, sic US arida, COCCum graidium , scobis eboris , omphacium , radicula, coagulum, Seu maximo leporinum:' , cui cadum quae ceteris coagulis facultas, sed Utique Validior est d, - fel, vitellus crudus, cornu cervinum, glutentaurinum, mel crudum, misy, Chalcitis, crocum, si uva taminia, spuma argenti, Z galla, squama aeris , lapis haematites , mini iam , COStUm, Sulphur,tipix Cruda, Se VUm, adePS, Oleum, riata, por- . rum, lentiCula, Cr Uum. VI. ' Rodunt alumen liquidum, sed magis rotundUm, aerugo, chalcitis , misy, squama aeris , Sed magi S rubri, aeS Combu Stiam ,

i. Aperiunt tamquαm ora in eorporibus)Ita in Cod. Med. 1. Alii Codd. et libri editi habent Vulnera veri u ut &c. a malo in

a. quod στομα. graece dieitur 9 Videtur

adnotatio huc ex margine traducta . ΡPOITOlια Constantilaus margini adscripsit ανα- Nouωτικὰ . Liber Guilandini habet ανα

sect- 3O. cham Vitysi latine abiga Mocatur. I. quod ἁρσξνικον a Graecis uom iuratur)Vorba haec ab aliquo enarratore addita vi-d ritur . Nam.Celsus, si vocem auripigmentum interpretatione egore existiniasset , hanc

posuisset cap. a. hujus libri , ubi legitur melinum , auriPigmeutum ScC. a. L huic autem et sandarachae in omnia cadem pis , sed validior est Hoc quoque membrum , itemque inferius quod in omni re idem quod ammoniacum Potest, sed otii idius est , adulterina esse puto. Nam modu iste tu omnia , qui hic bis Occurrit , apud Colsum alibi non invinitur : et neque sandaracha validior auripigmento, sed auripigmentum sandaracha validius est ut tradit Plinius lib. 36. cap. 18. seci, 56. nuque bdellium ammoniaco, sed bdeli o ammoniaia Cum valentius est . Lindenius ita inritae lini cautem et standarachust in omnια eadem vis, sed palidius est; et infra, quod iis Omuια ideiu , quod ammoui αcum , Pot it psed hoc o alentius est.

3. cui eadem quae ceteris eoagulia facultas, sed utique palidior eri J ) De

hoc membro idem censeo , quod de daohuc superioribus . Ex praecedentibus verbis sed maxime leporinum plane supervac'neum esse εpparet .

4. fel Cod. quidam apud Constantinum , et Ed. Lindenii habent fel taurinum . 5. gluten taurinum Plinius lib. 28. cap.

glutinum taurinum . In Ed. Lindenii deest

vox taurinum . .

tum sit .

7- galla In omnibus libris additur squσ-mα aeris ..Sed haec quoque euiterin

SEARCH

MENU NAVIGATION