장음표시 사용
491쪽
DOcvMENTA. 463seant nos eastigari diuinuus, et veram Dei inuoeationem corrumpi non sinant, seu scriptum est Haee omnia, nerunt super nos, nee obliti sumus te. Nos non sumus suasores, ut Melesiae turbentur , nec in minore dolore et periculo sumus quam vos sed ubi noua onera imp nummi, prudenter iudicandum es sentimus , an resim quendae sint Ecclesiae Iupis, aut laclanda solitudo, an, ro seruitus tolerandarat. Nam neque nos impias cerem niax reeipi volumus, neque ne grauissimis eausis deseri Erelesias, seu scriptum est: Non deserentes congregati
Hane responsionem vobis satisfacturam esse speramus. et optamus, ut aeterna sit inter nos concordia et animo. rum eoniunctio in Deo, sicut filius Dei in agone suo re. eatur. Vt pater mentes omnium in Ecclesia copulet, ut
vis sint in Deo. Bene valete. XVL Aprilis, Annoris 4
N. XVIIII. Pbilini Planchthonis epistola ad Leoniarum
cui annium, Pasorem ad D. Sebaldi Norimberi
S. D. Venerande vi et amice colende. Medioeri diligentia perlegi totum scriptum tuum, quod si non
svi tanquam reprehensionem nostrae sententiae, nolo acerahe iudieare. Etsi enim quaedam generaliter dicta simi, de quibus eoram sciscitarer, si una essemus , tamen eandor est omnibus conueniens, aliena scripta non sectere ad deateriores sententias nimis dura interpretatione , ea pra
Rrtim quae ab iis scripta sunt in nostris Ecclesiis, quorum pia est voluntas. Nee velim mihi aut Ecclesiae plus a ensere eertaminum. Illud autem ingenue dico, me aim quanto magis quid Osiander dicat, intelligere, quam am narrationem. Ille diserte definit iustitiam esse, quae emit, ut iusta faciamus, et procul remouet remi nempeeratorum Uult nos iustos esse diuinitate in nobis habi-
492쪽
464 DOCVM.ENTA tante, quod idem et sapiens vetustas inter Ethniem dire, hat, nullam esse excellentem virtutem sine motu diuino. A nosinnidem in Ecclesia planitane satemn habitarem.
um in renatis, non solum ut motus salutares tribuat, sed etiam ut vitam aeternam in nobis inchoet, ac vi Petrus
in saeiat nos socios naturae diuinae. Idque declaro di. Leonsolationem in corde a filio, et ostendi Patrem au m. a voee Euangelii, et per Filiuin dari Spiritum sanctum.
qui est inantialis laetitia et flamma dilectionis , et vis,ficari credentes, scut inquit Ego iram aeternam do ein Haec omnia cum planissime dicamus, tamen alia quaestio est, quomodo accipiat homo remissionem peccatorum, et reconelliationem stu imputationem iustitiae, num propter inhabitationem , an vero propter obedientium fi lii. Quandocunque autem accedimus ad Deum, primumaeeipi oportet remissionem peccatorum et reconciliati
nem , ut Petrus in Actis docet, et Psalmus inquit Beati quorum remissae sunt iniquitates. Nee ibi quaestio est de inhabitationes sed in Deus remittat tibi peccata, et aapIaceas Deo. Quanquam igitur 'erbis videtur aliud dicere fiander, tamen reipsa hoc dicit Renatos nouitate iustos esse. Nos etsi renouatio necessaria est, tamen retinemus hoc dictum: Non iustifieabitur in conspectu tuo omnis vivens, et dicimus in renato oportere lueere hane
fidem, quod propter obedientiam filii si iustus, id est,aeceptus Deo. In tuo autem scripto videris miseere v. tramque sententiam, studio fortassis eonciliationis. In pagina a definis iustitiam ehristianam esse habitare Christum in nobis. Alibi in pagina a commodius loqueris. Si est in voeabulo iustus, haec sgnificatio, accipiensis
missionem peccatorum, et placens Deo, certe latendum
est, propter obedientiam filii hominem iustum, id est. acceptum esse. Deinde quia fit in nobis uiuifieatio per filium dato Spiritu sancto, eertissimum est, hominem renatum esse templum Dei Sed sides aecipiens remissionem intuetur non hane habitationem, sed obedienti in filii Dei,
493쪽
DOcVMENTA. 6squae, ut antea ad te scripsi, la infinitum anteferenda est iis
actionibus, quae in nobis fiunti Scis autem magno consensu multas Ecclesias de hae tota doctrina edidisse suas xesponsiones. Ideo On breuior, teque oro propter gloriam filii Dei et propter Ecclesiam, ne te ab illarum eo sensu seiungas. Nearentium quidem opinor velle ab ibis consensu dissentire. Seio veram esse hane sententiam, quam tot iam annos Ecclesiae nostrae pio consensu docenti H enim agimus , etiam eum habitat in eorde Deus t meu haec consolatio praelucere debet, laeere personam. promit obedientiam filii Dei, qui est umbraculum ratis Κηρ- Ecclesiae sitae.
in Osiandri fulmina pauciores mouent, quia in post
xioribus editionibus absurdiora scripsit, Meu σπια - λ ωὐανασπα, et multas manifestas calumnias κο βω- χιας coaceruat. Vnde tantum fuerit incendium octa aduersus me, nescio. Sed Deo Ecclesiam et me commen do, teque oro, ut hanc meam epistolam amie animo scriptam esse statuas. Bene vale et rescribe me conue
Norim, ex in . S. D. Noster amidas Brentius non meminit Platoni-e e sententiae, quae iubet una de re nieam oportere I gesn esse, a minime ainbiguam Osiandet non voluit videri tantum verbis dissentire, sed etiam λογο-- tantum esset, ambiguitas in concionibus dissidia parit. Itaque tranquillitati Ecclesiae non est utile eonsilium nostri amici, cuius litteras postquam legi, tradidi scriptum n strum typographis, et addo Iacob Rungit concionem et nostram adhortationem quam agitasti. Haec minois perseulo nobis eduntur, quam a vobis. Et spero Hii Eeelasiis hane nostram diiudicationem prolaturam
494쪽
Pomeranicas Ecelesias turbarunt eadem quaestione, ore nendum esse hoc nostrum scriptnm censuit, nee volustaliam formam responsionis muti Ris Principibus, qui synodum propter hanc controuersam conuocabues, aesum Collegas existimabat tantum hoc nostrum προει in uuae secuturos esse. Ne moveor argumento illo quod exemplum dicitur esse tyrannicum, plus valeat Pauli dictum , qui iubet retinere- ιο-ον 'o v. Iter nostrum Dei beneficio mediocre sui . Vimam quae acta sunt, tranquillitatem Ecclesiae vestrae et aliis adserant. Eximia ubique comitas sui erga nos eorum, qui nos exceperunt Iacobus Pomeranus a nobis discedens mandauit , ut cum ad te scriberem, reuerenter et Senatui vestro et tibi agerem gratias, quod ad hanc ditu. dieationem adhibitus si et munificentia vestra ornatus, ae
adfirmauit, se gratitudinem animi piis precibus et fi qu, bus aliis ossiciis posset, declaraturum esse. Expecto iam eius litteras, in quibus si quid significabit ἀξιολογο, ω his etiam legendas mittam oro autem filium Dei Domi. num nostrum l. C. custodem Ecclesiae suae, ut te et E elesam tuam domestica et publicam seruet et gubernet. ς protegat urbem vestram. Dite Lipsiae, die μ
C silium Melanc thonis ex ipsius autographora M
seriptum in causa ossandrica Morimber a mota.
495쪽
496쪽
Dies hede we Zaige Ich an gute mainung, uno bitte Got Er,dlle nai und ridi eben. Philippus manu propria.
Parrhisis die V. Septemb. eum in nobilissimi euiu dam viri domo onuenisset multitudo piorum hominum ad audiendam puram Euangelii doctrinam et distributionem coenae Dominime circa horam noctis nonam, quales congressus quatuor in Iocis urbis illius saepe fieri s lent, eum et Sorbonitarum interdiu conuenire nodi possint memini quoque Saligius P. II Hist. Aug. cons Psai. 6 huius epistolae.
497쪽
possint prodita ea Melesia est a Theologis e regionea
bitantibus, praefecto excubiarum , quae tune frequenti res dispositae erant per multos urbis vicos propter nunc, um acceptae cladis ad . Quintinum. Circumuallata est igitur armatis viris ea domus totam noctem plurimi Mmen animosiores, praesertim viri, tenebrarum beneficio
is, dilapsi fuerunt incolumes. Sed eum illuxisset, irrupimone fari deprehensi et cum contumelia per plateas in earcerem capti sint CXXX homines, inter quos su runt plurimae nobilissimae seminae 1mitali coniunx Contestabili filia, et multorum aliorum principum ac procerum coniuges a filiae, et honestissimi senes, qui
noctu non otia runt euadere. Eam ob causam aduenerunt hue quatuor legati, Wibhelmus Farelius , reuerendus senex, agens annum aetatis LXU1II. Theodorus Bera Ioannes Budaeus, Budae mlius, et Caspae Carmelus, concionator in Gallica Eccles Parrhisiis, ut consilio Theologorum hic terentur,
num possit impetrari a Germanis Prineipibus, ut missa legatione pro his piis aptiuis quos hi viri stincte am
mant, nullo fanatieo errore aut dogmate insectos esse, sed eorum doctrinam eum nostra confessione congruere, nisi quod in coena doni reiiciant illam panis conuersionem papimeam et adorationem intereederent. Nostri TheoIogi seripserunt ad quatuor Principes, Electorem Palatinum, Lanigrauium, Palatinum ollangum, et Ducem irrembergensem. Quid effecturae sint nostrae litterae, neerium est. Sed prosecto iusta eommis ratione deplorandum est, exerceri tantam saeuitiam ibi In omnem sexum, aetatem et ordinem, quanta vix in historiis legitur sed imminet Galliae magna calamitas ob hane erudelitatem in pios et innocentes homines. Iidem legati Gallieiragnificarunt, Pontificem Romanum, eum premeretur a copiis Albani Dueis, missae Regi
gladium tanquam defensori Ecelesiae , et mul nobili mum et bellissimum seortiolum totius Italiae, quod D.
498쪽
Philippus ita versibus interpretabatur , ut illa venusta saltatrix significet Herodiaden, quae sua bella saltatium euia delinitura sit regem, ut hoc gladio Pontifieis Ioanni, hoc est, multis piis consessoribus erae doctrinae caput
Haec scribo, cum ea, quae gerantur in colloquio, propter iuramenti religionem scribere non audeam. Quod boni consules et tuis collegis et nostris amicis Communisabis , eosque omnes reuerenter meis et nostris verbis saluta. matae Wormatiae 8 die Octodi assT.
N. XXIILProtestatio ' Theologorum Aug. Cons. exbibi
Praefidenti d. XXI. Octob. Normatiae, cum resolutio Regis petita est ex in
Reuerendissime Domine Praesidens. Ut duleissimum nobis esset colloquium, in quo cum eruditis, piis et amantibus veritatem de uniuersae doctrinae fontibus placida et candida collatio fieret , eu et deberet seri, et nos facturos esse iurauimus ita dolemus, nobis oppositos esse doctos quidem viros, sed qui lueem veritatis scientes sugiunt, et nobis variis modis insidias struxerunt. Statim initio proposita est norma iudicii, quam ipsi sui dissimilem esse norunt . Nam veterum sententiae saepe cum recentibus opinionibus pugntit. Deinde et condemnationes flagitatae sunt. Saepe respondimus nos et misib esi ex Beelesiis, quae si onsessionem Augustae exhibitam, et non aliud doctrinae genus amplectuntur, et nos ipsos eam confessionem et non aliud doctrinae genus amplecti. Addidimus etiam, reiicere nos opiniones eum Confessione nostra pugnantes extare etiam resutationes a nobis editas contra plurimos errores. Respondimus etiam , nos ii singulis articulis suo laco post explicatione et vera asseveratione addituros esse condemnationem
499쪽
eontrariorum errorum, quia saepe in una materia et Pontificii errores et 'alii reeitandi sunt, et veritas contra utrosque perspicue exponenda. Denique si quid suspieionis haberent, diximus nos libenter initium collationis facturos esse a quocunque articulo ipsi vellent. Idaeo nostra responsio non fuit defugientium collationem, quam ne nune quidem defugimus Sed postquam aliqui ex nostris collegis discesserunt, et uidetur occasio abrumpendi colloquii oblata, iam quaeruntur praetextus et σκιογραφια , ut nos defuisse ossicio nostro uideamur, et erimina nobis assinguntur. Ideo necesse est, et purgationem et protestationem opponere. Nec Ecclesiae nostrae, ne nos Zuin si dogma, aut ullas opiniones pugnantes cum nostra consessione probamus aut ample imur, et notum est extare resut tiones nostras. Sed nee prophanationes Sacramenti inmissa et idola deeretis Pontifieiis stabilita in circumgestatione probamus, de quibus neeesse erat copiosius dicere in explicatione articulorum, quam ideo vitari intelligimus, ne haec vulnera attingantur, de quibus hecesse est Ecclesias commonefieri, ut salsae adorationes tollantur. Hanc nostram aequissimam responsionem satisi emram fuisse collocutoribus alterius partis speramus, qui voluissent tantae rei explieationem ex fundamentis exstrui. Non est nobis ignota antiquitas, et monstrosas opiniones Monachorum cum antiquitate pugnax scimus, quas quidem non possumus recitare sine dolore. Ideo in suum locum differre malueramus. Sed tamen collationem non desugimus. Quod vero et aliae causae praetexuntur abrumpendi colloquii, videlicet nobis non Ib re alios surrogare et Dc minos eorum, qui discesserunt, acta improbaturos eise. Propter has cauas nos
Meusari iniustum est. Nam de surrogatione notum est, ex decreto Senatus Imperii, quid iustum sit. Et quod ad nos attinet, sententia bona fide et initio diximus, et postea dicturi eramus. Quare testamur, nos nec
500쪽
47 Doc V MENTI . praebuisse, nee praebere emam abrumpendi colloquii et nos semper fuisse et adhuc esse paratos ad obtempe.randum Imperii decreto. Sed praesta est aliorum com filiis distraetio, quam si aduerstri sibi prodesse putant, non sapienter iudieant. Eo plus est periculi omnibus ut in ineendio, quo plura dissidia oriuntur. Profecto in hae vitima et delita mundi senecta, in qua praedi
est voe diuina, plures distractiones futuras esse, fuerunt antea, Viri sapientes pia moderationere nouarum dilacerationum occasiones debebant oramus autem silium Dei D. N. I. C. ut nos gubernet et protegat. Philippus Melanthon Iohannes Brentius Iohannes arbachius D.
Georgius argus Iacobus ungius Michael Disserus
N. XXIIII. tum ' Collocutorum Aut Cons. qui in uri
Vangionum fuerunt , donec aduersarii resim quium abruperunt A. UT. Etsi multo magis optandum est, ut aliquando pae doeti in nostris Ecclesiis maiore frequentia inter sese eandide, placide, ne odiis, fine insidiis , sine sophisae tum praestigiis, de iis materiis, quas illustrari necesse est.
eolloquantur, quam V theatricae disputationes eum aduersariis, qui manifestas idolomanias tueri solent, instituantur tamen eum Senatus Imperii bono studio uoludirit eollationem doctrinae fieri, nos voluntati Principum deesse noluimus, quia consessionem doetrinae et expl