장음표시 사용
81쪽
quid enim hominem nobis magis commendatum reddere posset,quam eum adeo amatem esse iustitiae, ut ob eam se non solum carceri includi, verum etiam vinculis constringi gauderet: Talis autem erat noster ille Ioannes. no enim se vinctum tristabatur, sed propter iustitiam persecutione pati summopere glabatur quod vel eveo omnibus manifestum euadit, quod ad Christum discipulos
mittens, ut e carcere eriperetur, non blum non petebat , verum etiam nec ullam eius rei mentionem faciebat, ut
interim taceam, quod nec ullam suis discipulis impatien, tiam in suis aduersitatibus foris ostendebat sed cui testia monium in deserto prohibuerat, ab eo in carcere vinctus per infidelitate, vel impatientiam no recedebat: in que, dum propter eum habitus suit in precio, crediderat, ab eo fidem suam,dum instar male fac toris detentus fuit in carcere,non mutabat. Sequitur:
vera Christi nimirum quomodo filium viduae suscit
uit a morte, quomodo seruum Centurionis si nauit, quomodo leprosum mundauit, quomodo manum aridam in sabbato curauit, quomodo daemoniacum liberauit, quoin modo duobus caecis visium restituit;quomodo denique filiam archisynagogi ad vitam reuocauit haec enim omnia,quae fecit Christus,stupenda opera, Ioannes in carcere constitutus audierat quod autem in vinculis existens non prius haec audisse scribitur, ratio est uuia Christus antequam Ioannes In carcerem coniectus esset non nisi unum aut alterum miraculum Rcerat, dum inuitatus ad nuptias in Cana Galile aquam in vinum mutauerat ' vendentesin ementes e templo in festo Paschae eieceratrimo nec palam adhuc praedicauerat Qv apropter Matib. .habemus: Exinde, id est,ab incarecratione 10apnis, C
pit Iesius praedicare dc dicere, Pinnitentiam agite appro pinquauit enim ςgnum caeloriam Cepit dotantis coruscare virtutibus domi raculis: ut ipse cunctis esset admirationi unde post praemissa quibusda interpositis, Ma th us subdit: Et circuibat Iesus totam Galileam docens in Synagogis eorum praedicans Euangelium regni Tanans omnem languorem,&omnem infirmitatem in P
pulo .Et abiit finia eius per totam SIriam. Sequitur:
82쪽
Mittens duos de discipuli ob partim propter secialis vitae
commendationem,partim propter congrua testificatione. quia in ore duorum vel trium testium stat omne verbum.
Misit autem eos,ad Christum videlicet quod ipsumac Ioannem nobis mirum in modum commendat , qui maoluit Christu, quam se honorari;qui malitit mandata Chriasti,quam sua, impleti: imo Ioannes non nisi Christi prcce, pia Mais consentanea suis discipulis implenda praescripsit, atque, ut ea implerent, totis viribus laborauit. Quod nobis omnibus imprimis cura tum esset,quamuis multi longe secus faciant. Sunt enim nonnulli,proh dolor,qui malunt suos discipulos apud se retinere quam ad Christumittere: qui malunt suis quam Christi mandatis obedietiam praestari nam modo utilitatem colligantra hicrunt faciant sifilij famuli. susque deque ferunt eorum parctes di domini an negligant,an impleant mandata Christi. Atque ita suos subditos non Christo transmittunt, sed diabolo velut in manum tradunt: dum nihil ipsis cur est, nisi quod temporale destransitorium est dum nihil ipsis prς-cipiunt faciendum, nisi quod ad crumenam replendam conducit unde fit, ut eorum subditi plane in gentiles degenerent. Cum enim exempla abeat in mores, nihil aliud in posterum faciunt, quam quod viderii r*os parentes et dominos facere blitos Sequitur:
ait illiJ videlicet Christo per discipulos suos.
. . Tu es qui venturus es, an alium expectastim AJ Vbi graecus textus hoc modo habet: συ ει- ερχομενος, Περον προσδοκωμιν, hoc est,tuis ille veniens, vel ille veturus, an alium expectam' nagraeca dictio ιρ Zομεν anceps est ad utruque tempus,praesens videlicet de futurum. Et nihil aut parum retulerit, siue legas, veniens, siue venturus utroque
namque vocabulo significatur Messias. quod autem & pervenietem in scripturis nobis significetur Messias, ni amictassum est Abac. 1.a ubi dicitur Si moram fecerir, expecta illum: quia veniens venietis non tardabit . quia tamen hac perithrasi,qui veturus est. pius inuenimus in sacris literis Cnristi persenam nobis adumbr tam ideo nostri
interpretis amplexabimur lectioneni. Habemus enim Ioannis sexto .b.Illi ergo homines cum vidissent, quod sece
83쪽
rat Iesus fgnum, dixerunt, quia hic est,ere Propheta qui
venturus est in mundum. Et Act. 9. a.dicit Paulus: Ioanes baptizauit populum dicens, in eum qui venturus est ut crederent,hoc est, in Iesum quoniam enim apud Iudaeos Christum tandem nasciturum celeberrima fama erat,
quemadmodum, a mundi principio praedictum erat , ideo hac periphras qui venturus est Christi persona a
pius nobis significatur. Et ob id praestat legamus cum no stro interprete venturus, quam veniens Interrogatio ga' tur Ioannis hunc habet sensum: Tu es qui venturus es hoc est,tu es isse venturus tot retro seculis expectatus, tam logo ante tempore in lege promissus tantoperea patriarchis desideratus tam multis in scripturarum locis a Prophetis pronunciatus, an alium expectamus Θ Tu es Propheta illenia nus,de quo Moyses in lase scripsit, quena sicut Moysen audire debemus, tuis redimes Israel ex omnibus in inuitatibus eius au es Messias, de quo Propheta testati sunt, quod esset ventutus, an alius nobis est expectadus Rogabis, an ergo Ioanes dubitauerit an Iesus ad quem mittebat ilicis discipulos, esset Messias Christus dico quod non . nam Ioannem nodubitasse de persona eius,an esset Christus' 'mundi salitator in te re promissus ma prophetis fraenuciatus, omnes catholici doctores coco diter protestaptu . Si enim ille Christum in utero adhue matris defitescens agnoi id iuxta illud Eligabethae Luc. r. Ecce ut facta est vox salutationis tuae in auribus meis, exultauit in gaudio infans in utero meo . quomodo non multd ma r agnouit eum, cum iam in adolas ente, imo in virum euasiliet. Praeterea quod eum agni merit, manis stum est nam Iesum hune esse Messiam nobis promissum, prophetando,baptizando ostendendo declaraue, rat. In primis prophetando,hinc Matth. 3.c. go quidem baptizi, vos in aqua in poenitentiam' qui autem post me venturus est fortior me est,cuius non sum dignus ealce regia portare; ipse vos baptizabit in spiritu ia fora igni. Deinde baptia ado,quia Ioannes Christia a se baptizari volentem prohibebat dicens Matth. 3. Ego a te debeo bapti,tari, tu venis ad me. Densque ostendendo dicens Ioari. I d.Ecce a'nus det,ecce qui tollit peccata mundi hic est,
84쪽
de quo ego dixi, post me venit vir, qui ante me factus est,
quia prior me erat.Et paulo post.e. Et ego vidi testimonium perhibui,quia hic stilius Dei. Ioannes itaque cum esset plenus spiritus ancto, nihil per errore, nihil per ignorantiam,nihil per dubitationem hic instituit neque enim ignorare poterat Iesum hunc esse Messiam, cum in baptisino columbam super euna descendentem viderit de testem Deum patrem caelestem super Christo sic testificatem audietit hic est filius meus dilectus, in quo mihi complacui, ipsum athii te. Dices fortassis Ioannem tunc non dubitasse postmodum vero cum iam in carcerem coniectus esset, cepisse Aubitare Verum si hoc ita esset Christus Ioannem in hoc Euangelio de constantia firmitate no laudasset, nec ipsius exinaias virtutes extulisset. Iam vero tam eximie eum latindibus evexit, ut etiam cum plus luam Prophetam dixerit Mangelum suum vocaverit ut ex sequentibus Euangeli j huius manifestum erit. Sed non immerito rogabis, quae igitur caula suerit ob quam Ioannes voluerit a Iesu, an est et Christus, interrogari,si de eo non dubitauerita Respodeo hoc magnam ob causam factu melle,quam subindicauit Fuangelista, dum dixit. Cum audisset Ioannes in vinculis opera Christi, hoc est,talia opera, qualia nemo facere posset, nisi ipse selus Christus filius Dei tunc misit discipulos, hoc ex eo percotarentur ut per hac occasione videntes signa atque virtutes, quas solus filius Dei facere posset rebus ipsis discerent, crederentque eum esse Messianis cognitoque salutis authore ei adhaererent underi Christus interrogatus, ad
disicipulorum instructionem respondit signa operum eis ostendens ut ex j ipsis crederent eum esse Messiam. Misit
ergo discipulos suos, no quod ipse, sed quia discipuli eius
de Christo dubitabant missi sunt, inquit Beda, ut magio strum interrogantes sibi discercnt, non illi, qui non duabitabat. Rogabis rursus: An ne Ioannes dixerit eis hunc Iesum esse Messiam 3 Dico quod sicci quia ipse venit in testimonium ut testimonium perhiberet de lumine ut omnes crederent per illuna Ad quid ergo mittit eos. 'cur ipse suci n5 fungitur
85쪽
sungitur ossicioξResp6deo, quod quamuis Ioanes,donee cum ipsis esset, tam precibus quam rationibus ad hoc eos
hortaretur; tamen nodum eis persuadere potuerat: partim
quia existimabat, quod ipse se humilitatis causa depriira rei partim quia aduersus Christum acerbo inuidia ardore flagrarent, quod paulatim iam eius augebatur, plusquaIoanis,gloria quod ex duobus apertissime colligitur scriptura locis. Prius enim accesserant ad Iesum dicentes Matth. 9.b. Quare nos Pharisaei ieiunamus seequenter; discipuli autem tui non ieiunant Et ad Ioannem Ioa 3 Rabbi, qui erat tecum trans Iordanem videlicet se tibi subi j ciens,tanquam inferior te ecce hic baptiZat, imones veni ut ad eum, nimirum te dimis & neglecto. quasi dicant Rabbi, cur ipse a te baptigatus audet baptirarer cur nos relinquimur, Lad illum confluit turbat quo dicto liis uorem significant ex inuidia mordacitate venietem Ataque ex eadem aemulatione ut Lucas refert &hic Ioanni in vinculis existenti nunciabant opera Christi. Inuidiae enim stimulis mirum in modum aduersus Iesum agitabatur. Nam cum nihil adhuc altius supra hominem de Christo cogitarent: Ioannem autem plusquam hominem
arbitrarentur: non poterant a quo ferre animo, crescere
indies Iesum Ioannem vero quotidie minoris testimari.
Propterea no immerito Ioannes cum mortem suam propinquam videret, timens ne perniciosς opinionis materia relinqueret, hos mittit ad Christum,eos Christo adiungere volens ut qui verbis aestimonio magistri sui de Christo,credere recusabant, maximis Christi crederent operibus vi vel sic benigne lumaniter hos,qui iam nimium in verba sui iurauerant magistri, ad capescendam Christi doctrinam Idem prouocaret. Fecit autem hoc Ioannes tanta diligentia, ut se totum, suaque omnia ei rei d
dicaretri consecraret. Vtinam omnes Ecclesiastici doctores tantam gererent
curam gregis sibi commissae utinam omnes magistratus tantam diligentiam adhiberent prouehendae reipublicae rvtinam omnes parentes ita addicti essent suorum instructioni filiorum i linam denique omnes patresfamilias tam dextere prospiceret familijs suis, atque noster ille Io
86쪽
annes prodesse studuit discipulis familiarioribηs auditoribus suis, dum eos non blum ad Christum direxit,verum etiam, in Christum credere, ad Christum do- storem aeternum ac verum accedere piis precibus exhorotatus est nam ei non suffecit quod discipuli eius asiperam& duram , sicuti ipse, ducerent vitam, nisi etiam de Christo rectam haberent cognitionem ridem Ouid enim ad aeternam acquirendam profuerit salutem at peritas vitae. nisi simul recta fides, sine qua impossibile est placere Deo, adsies Vt igitur hanc omnes habeant,omnibus Ecclesiastiocis doctoribus vehementissime laborandum est quamuis pro dolor, aliquot ex illis longe aliud agant: dum non quae saluti conducunt ipsius populi, sed placentia loquuntur, ut fauorem populi sibi concilient dum se abunde satis sit officio functos existimant si Bacchanalia vivant, ut suo genio satisfaciant. Eodem modo subinderi prophano magistratui non est cordi, an populus ea quae Deo debetur praestet, dum nihil aliud curat, quam ut vectigal tributum Malia publica onera a suis subditis extorqueat quod ubi fecerit, tunc quod sui muneris est se fecisse putat. Venio iam ad parentes, patresfamilias, quibus maior incumbit anxietas, ut eorum rect sit prospectum pecoribus4 best ijs quam liberisin famulis.
Et fortassis quam suorum gerunt curam , ea corporis, non etiam animae est, dum nihil prae oculis nisi quod temporale, caducum, sitransitorium est, habent. Verum de his satis, iam ad textum reuertamur hoc itaque promittitur in Luca ante Christi responsionem. Cum autem venisent ad eum viri viri missi sunt, non pueri, tum propter negoti j, pro quo expediendo m1 tebantur, magnitudinem, excellentiam tum propter Christi, ad quem mittebantur , honoremis reuerentiam . Cum igitur venissent ad Christum hi insignes de praeclari viri, maximis corporis &animae dotibus exornati Dixeruntd non statim, sed facto aliquanto temporis interuallo eo quod Christum in faciendis miraculi fridocendo populo occupatum inuenirent ut testatur Lucas
capite Euangeliisui septimo.d.dicens:
87쪽
c DOMINI c A TERTIA In ipsa autem hora curauit multos a Iamruoribus suis Opta Moes ritibus matu cir caecis multo Litiauit visum ' c enim ope ra Christus secisse creditur praesentibus Ioannis discipulis, antequali ipsi Christo quinionem Ioannis proposuissent. Nam Christus sciens nempe Deus,cui patent corda quo animo misisset eos Ioanec tunc temporis in praesentia diu scipulorum Ioannis uberiora secit miracula quibus persectis tandem nunci habita interrogandi oportunitate dixerunt, nimirum simplici ex corde propter praeuisa mi
racula ut veritatem cognoscerent. Ioan es baptisa misit ios ad te dicetis tu es qui venturin es tu
alium expectantior hic discipuli totidemin eisdem verbis reserunt, quae mandauerat Ioannes, nihil verbis magistristi addentes, nihil etiam ijsdem adimentes,quo se fideles nuncios ostendunt. Si autem hi nihil verbis magistri sui nec addere nec demere ausi sunt, multo minus nos verbis Christi aliquid addere vel detrahere audebimus . Maior enim Christi quam Ioannis verbis reuerentia deferenda est qui autem contrarium facit,maledictus est & mendaci reus Paris maledictionis obnoxius est, qui verba Dei adulterat,aut,vt,ertex ait Apostolorum,deprauat ad propriam,aliorumque perditionem.
DOMINICAE ERTIAE ADVENTUS CAPUT SECUNDv M.
REsPONDENS Iesus ait illis Deuntes
nunciate Ioanni,que audistis edi Misi Ihic Groca exemplaria habent: α ἀκουετε, βλεπε-
o. hoc est,quae auditis videtis quo modo etiam legit Chrysestomus in commentarijs suis super Matthaeum unde manifestum est graeca exemplaria hoc in loco non esse corrupta. Si enim Chrysello-mus suo tempore sic legerit signum est euidentissimum ea tempore Chrysesto mi sic habuisse. Interpretem aut noita anxium fuisse, ut verbum verbo redderet eo quod parui momenti sit,siue legamus quae auditis xvidetis, siue
88쪽
quae audistisin vidistis Mideo hoc missuta facimus,& ad
explicationem textus progredimur quae audistis, scilicet miracula prius facta,ab alijs,antequa veniretis,vobis narrata . siquidem antea suscitauerat filium viduae, sanauerat
seruum Ceturionis, mundauerat leprosum,curauerat manum aridam, liberauerat daemoniacum, restituerat caecis
visum, ad vitam reuocauerat filiam archisynagogi,&c. quae ola antequam ad Christu venissent audierat, vel qua audistis nimiru verba doctrinae irae dicationii meae. vidistis, videlicet miracula, quae in vestra feci praesentia. Ceterum Christus non rei pondit directe ad verba interrogationis Ioannis essed duntaxat opera sita iussit ei reis ferri nam si dixisset,ego sum arrogantia asscribi illi potuisset ut interim taceam, quod responsum hoc ipse offendisset sidix illent, aut certe cogitassent, quod Iudaei crebro dicere lent: Tu de teipse testimonium perhibes, testimonium tuum non est verum. Ideo Christus tantummodo eis signa&miracula ob oculos ponit, quae illi respondeantis loquantur,ut ex visis illis miraculis Ioannes demonstraret suis discipulis hune Iesum esse Christu T stimonium enim,quod a factis proficiscitur,longe certius kessicacius est eo, quod solis praestatur verbis hinc Christus Ioan . . Opera, tuae dedit mihi pater, ut facerem, ipsa testimonium perhibent de me Celsent igitur verba loquant ur Opera.
Christus autem valde conuenienter allegat audita re vissa quia sine ulla haesitatione Ioanni referentur,quae auribus oculisque perceptassint: eo quod duorum testimonium auris dico, oculi vatum sit unde haec duo. Vox fisignum, ubique pariter ad introducendam fidem ex diuina largitate concurrere videmus, ut lata ad animam vetitati pateat per utrasq; fenestras via. Habemus enim quia profecti Apostoli praedicauerunt ubique Domino cooperante&sermonem confirmante sequentibus signis. Habemus in monte stupenda claritate transfiguratum, Mni,hilominus superna voce testificatum .Habemus in Iordane similiter ωcolumbam ipsum designatem, vocem testificantem,adeo ut vox signum ubique ad maiorem rum certitudinem concurrant nam visa cofirmant audi F ta:
89쪽
tarin cito persuadetra quod dicitur, dum quod stupetiar,
Deinde Christus auditari visa enarrat, dum subdit:
Caeci rident, claudi ambulant, e rosi mundantur, surd audio Μut,mortui resurgunt. haec sunt admiranda Dei opera, cnon humanae, sed diuinae virtutis insignia, quae probant hunc esse,nec este alium in quem expectaret quoniam talia signa facturum esse Memiam, imo non nisi Messiam Esaias pr dixerat capite suς prophetiae. Os dices: Deus ipse
venietin salvabit nos. Tunc nimiru Messia,& Seruatore nostro iam praesente aperientur oculi caecorii, aures surdoru patebui tunc saltet,sicut ceruua,claudus: aperta erit lingua mutorum . Mortuos etiam tempore Messiae
ad vitam reuocados asserit idem ille Esaias cap .siue proph. . d. dicens. Vivent mortui tui minterfecti resurgent. Respondet igitur Christus, non secus quam si dixisset: Praedixit Esaias quod talia opera no est alius qu in Mensas facturus si itaque ego talia facio,cognoscitis me esse Messiam quod autem haec admiranda opera nullus aliusquam Messias facere pollit: non solus asseruit Esaias, verueti in quidam Iudaeorum princeps Nicodemus nomine Ioan . . dicens. Rabbi scimus,quia a Deo venisti mam stere nemo enim potest haec signa facere, quo tu facis, nil fuerit Deus cum illo quasi dica : Haec opera,quae tu facis no humana,sed duntaxat diuina potestate fieri possunt quod Mnunc ij ii qui interrogatum aduenerant,statim animaduerterunt adeo enim haec miracula homini soli impossibilia intellexerunt, ut no possent aliter de Iesu Christi quam de Dei operibus iudicare . quapropter cum iam domum redijssent, non erat Ioanni disticile ut eis persuaderet huc Iesum esse Mestiam: cui; ipsi,visis Christi mirari iculis,persiuasi iam essent hunc Iesum est e Christum & seruatorem mundi, nec esse hilum,qui expectari deberet nihil igitur aeque conducebat, illoc persuaderetur Ioannis discipulis, quam ut ad Christum, quado talia faciebat miracula destinarentur.
Porro haec omnia Chiisti stupenda opera spiritualiueffectuum imagines erant nam potius tuisse ossiciu Mensae credendum est, vi surdos spiritualiter quam corporaliter audiri
90쪽
ADVENTV s. 6 ter audire facereti vimente caecis quam corpore lunae tribueret ut animam quam corpus ad vitam reuocaret ut claudicatio mentis quam corporis tolleretur ut macula animae quam corporis auferretur. quis enim nisi demes existimare postet tu in noster ille Messias potius venit, ut mentes nostras a peccatis expurget madiaboli laqueis eripiat quam ut corporibus medeatur quis non videatotius Christum missum esse a patre ut sedetibus in teneia risin umbra mortis lux oriretur metis quam restauratio daretur corporis P aut quorsum homini profuerit seno esse corpore,imes aegrotet8 vcru quia de hac re nullii esse dubium existimo, diutius hoc persuadere supersedebo. Sicut igitur corporaliter surdis tempore Messia resti. tuebatur auditus ita quoq spiritualiter surdis ut interio, re aure perciperet verba libri vitae,interior reddebatur auditus. Ex quo proueniebat ut mente caeci viderent nam lumen fidei nobis potissimu exaudito Dei verbo contingit unde sele meridiano clarius elucescit quam malefaciant,qui ad verba Dei obsurdescunt, nimirum cum hi ita Iuminari nequeant quomodo enim lumen fidei adipiis scentur: quomodo turpitudinem peccati sui videbui: quo, modo suam inhonestaten attendent: quomodo Dei cun- cernentis iustitiam pensabunt. quomodo deniq; debitam peccatis damnationem Sc suppliciorum magnitudinem animaduertent,si non audians Verum quia ad saluatem animae non sum citri verbum Dei audiuisse dumen fidei recepisse,nisi etiam mortui reuiuiscant ideo horia tuos hic resurrexisse legimus. Nam tempore Messiae cori oraliter mortuorum resurrecti obfigura extitit xspiritua, iter mortuos ad animae vitam persidem spe 4 charitatem fuisse reuocatos qui autem iam ad animς vita peritenerant, qui fieri posset, ut non quam rectissime in semitis iustitiae ambularent. ut qui prius claudicantes, iam recta non incederent: siquideminaritas no est ociosa, non agit perperam,non quaerit quae sua sunt qui etiam fieri posset, ut qui prius leprosi extiteran recepta animae vita nomu daretur8 ut qui prius a morti conuersatione seclusi erant, iam mundati ad reliquorum hominum contubernium 5