장음표시 사용
251쪽
rumenta, ne a potenti quidem virtute nisi 1rdo admodum & plane dissicili cientur mo- u. Dices seruata corporis proportione adaaiorem partium molem, firmiores quoque ires accedere: id quod Titanum exemplo onfimare licet, qui proprio. robore confisi,
k ingenti membrorum magnitudine si anti- luis credimus ausu temerario dijs ipsis belum intulerunt. Procedit equidem istud ar-: umentum quamdiu aliquis sapponitur molas . Si progrediare ulterius, & immensami liquam corporis compagem animo conci-3ias, illam ad humanas sinctiones quam plu- imas plane ineptam intelliges. Et sane si nulis utrinque definitae terminis nostrae dimen iones, sub quocunque termino forent ope attonibus idone , credibile est in utroque genere naturam aliquos producturam fuisse,qui ordinarios limites aut multis partibus supe-
arent, aut ne vel minimum aequarent. At quis unquam hominem vidit, aut in veterum monimentis scriptu reperit seb animalculi quantitate latuisse; aut ad aliquot terrae i ugera isse extensum. Pholiphemum Homericum allegabis , aut nugacis cuiusdam Aristarchi Gargantuam. Illi certe usitata poetis hyperbole vastam corporis molem depingere licuit. Hic effeto nomine quod a graeca dictione sorte deduxit, quae guttur significat , inexplebilem quorumdam Principum quos δωροφαγους vocat Haesiodus) ingluvie, tanquam in aenigmate expressit, vel si mauis
252쪽
a , quod pro rugenti multitudine ponitur eorumdem innumerabiles assectas . fiala voce significauit, θAt cadere in animum nequit ut ex tantil- . lo semine producatur in immensum corporis amplitudo. Dices materiae desectum ali- dimentis suppleri. Sed continua alimentorum a stione debilitatur innatus calor ac tandem . . elanguescit, quamobrem sensim siue sensu in humor omnis absumitur, atque ita exsicca- tur partes solidae ut extendi amplius & di latari nequeant. Id quod aperte testatur fri-
gidi, exsucci, rugosi senes; & ij quoque qui
abdominae seruientes, solo crescunt ventre,
pinguedine intumescunt, solidioribus partibus ne hilum auetis. Instabis haec in Athletico habitu locum non habere, vegetus quippe est Athletarum calor, illorum corpora humoris Ac succi plena, calida plane dc humida membrorum temperies , 3c uniuersa constitutio. Demus ista sunt enim e re nostra quibus suppositis ita inserimus. Si ne instrumento quidem optime disposito , dc
sufficienti materiae appulsu , noua corpori accretio amplius accedere non potest nam illud saltem non negarint, si qui cotra sentiunt, ultra trigesimum annum in longum protendi neminem, quare protensis caeteris dimensionibus nulla seruaretur proportio, longitudinem superaret in immensum latitudo. Conchudendum necessario est terminum cuique a natura praescriptum, quem
253쪽
xcedere , sit prorsus αδυναῖον. Colligetortasse argutus aliquis, augmenti terminumon in naturae impotentiam, sed in auetoris
Respondeo hanc impotentiam ex ipsis rincipiis sequi, nempe ex spermaticis paribus quae caeteris instar basis & fundamenti
ubsternuntur, quae cum accrescere non pos-:nt ulterius, quam pro suae naturae copia, Ieque unquam vim ab alimentis accipiant qualem ei quam a primordiJs obtinuerunt, eliquis etiam partibus certum accretionisiodum praefiniunt. Tanta idcirco fit accreo, quanta per ipsas licet, quod super addiar in pinguedine facessit, non in legitimam
Sed instabis ulterius si crescere in infinium possunt homogenea 3 Qtridni & hetero-enea Z Nunquid ex illis ista componuntur' is inelio ne adhibita nodus hic dissoluedus. ifariam considerari solent homogenea, veli se, vel in ordine ad heterogenea. pria o modo spectentur, nullis ex se dc ab in- inseco finibus limitantur, crescunt in infiniam appositione materiae. Sin ad heteroge- ea referantur, tanquam ipsorum partes , sui alius sortiuntur naturam. Ratio diuersitas haec communiter assignatur; inoniam tuentia ab intrinseco sumunt incrementum, ersis in substantiam propriam alimentis , abitrinseco quoque terminentur necesse est. ianimata non item, augentur enim ab ex-
254쪽
trinseco applicatione similium , sic ex riuu-' .lis flumina: ex lapidibus domus; ex scintilla. fit incendium. Oritur circa hosce terminos grauior diss- cultas , quae controuersiam peperit, inter Philosophos non vulgarem : Sintne videlicet intrinseci an extrinseci. Qus intrinsecos Mextrinsecos vocent explico, ne ambiguitas nominum dissicultatem augeat. Terminos hosce quidam per sic dc per non exponunt hoc modo. Intrinsecos appellant Maximum quod sic, minimum quod sic, extrinsecos maximum quod non , minimum
quod non: Tumque ita definiunt. Maximum quod sic est terminus magnitudinis intrinsecus sub qua res esse potest, sub maiore non potest . Exempli gratia pote esse homo magnitudinis octo pedum, at progredi ulterius nequit. Minimum quod sic est terminus paruitatis intrinsecus sub qua forma stare potest, sub aninore non potest. Urebi gratia inuenietur homo trium pedum magnitudine, at non sub minore quantitate. Hi termini dicuntux
assirmativi, positivi, intrinseci, quia sorma potest sub illis consistere. Maximum quod non est terminus magnitudinis extrinbecus sub qua res esse nequit, . sub quocunque minori potest, ut si homo ad magnitudinem nouem pedum peruenire
non possit, dc sub quacunque minori posse subsistere.
255쪽
Minimum quod non est terminus paruit . tis extrinsecus sub qua res esse nequit, sub quacunque maiore potest. Verbi causa sub duorum pedum paruitate stare homo nequit dum incrementi tempus est praetergrestus , sub quacunque longiore quantitate potest. Hi termini dicuntur extrinseci & negati ui: quoniam sub illis
conseruari forma non potest. Ignoscant tantillum Ciceronianae aures dum in Philosophicis terminis versamULIam quaestio est utrum possit animal summu aut infimum quantitatis terminum assequi Ut verum sit dicere sub hac quantitate esse potes , sub maiori aut minori non potest. Equidem ut breuibus aperiam quod sentio ita esse arbitror. Mouet me diuini Hyppocratis auetoritas in nostro Aphorismo. Dicet aliquis afferri id ab Hyppocrate exempli gratia,
ita interpretatur Galenus , coeterique Cmnes qui in hunc locum commentaria ediderut: e Xemplorum autem non requiritur veritaS. Respondeo veritatem rei una cum auehoris
mente ex integro discursu facile percipi. Primum inquit proficere talem habitum in melius non posse,quod manifeste absurdum esset, nisi foret extremus. Praeterea soluendu hunc ipsum mouet, ut rursus nutriri corp' incipiat, 'rgo cessat in hoc habitu nutritio, non aliam b causam quam quod ventum sit ad extre-Da, Agente enim naturali valido existente,m exta sufficienter, dc conuenienter applicata,
256쪽
i 119 APHORISMUS TERTI dc disposita necessario sequitur achio, quid
ergo impedit cum haec in Athletis recipiantur omnia,quo minus ad extremum procedat augmentatio λ An extremum illud natura perhorrescet, sub quo seruari potesti obi)ciunt, qui pro alienis castris decertant consequi gra- Dissimum absordum hoc posito , nempe desinere hominem per ultimum sui esse. Fingamus verbi gratia summum hunc Athletam punctione vespae intumescere. Necessario morietur in illo instanti, alias falsum erit suppofitum aut dabitur maior maximo. Iam ergo cum tumefactio uti & motus omnis γ' incipiat in instanti extrinseco, in quo Verum est dicere res non es immediate pos erit: Desinet ne eessario homo in instanti intrinseco, in quo Verum erit dicere, nunc est immediate post non erit. Tunc enim reuera est , climiam incipit inflatio, alias ab inflatione destrui non posset. Ecce quomodo ex musca Philosephi quandoque faciunt elephantem. At haec eorum argumentatio seu argutia potius nihil concludit: Nobis enim sermo est que- admodum Sc ipss de augmento naturali, qui est motus ad quantitatem propriam viventis: illi obtrudunt inductum in conformatione vitium ab extrinseco. Longe grauitis, & Philosophiae Medicinaeque conuenientius , hoc dilemmate& sori te urgere licuisset, vel nutritio fit in Athleta vel non, si non quid im- pedit, in tanta copia sanguinis,lamq ue veget eatore Z si nutritur neeessario augetur, plus
257쪽
riam restauratur quam deperdi possit: si augetur, moritur, alias falsum esset suppositum: i moritur desinit per ultimum sui esseprop-
Ad is fud argumentum dicimus, non nutriri umme pleni habitus Athletam, dc per conse-luens non augeri. Nutritionem enim suppo sit auctio : neque si nutriatur adaugeri putan-
.um est, alias summe plenus dici non posset. Ion nutriri ex Hippocrate ipso antea didicitus, tum plenitudinem ideo eximenda moueti noua incipiat nutritio. -d non solum enutritione salubri, &ad bonum corporis
abitum tuendum conferente debet accipi t doete dc acute ad odiissimo quodam mi-i φιλος ελΘατω Medico obiectu est sed sim-iciter de nutritione quae est alime uti in subintiam viventis trans nutatione, id notat di-io παλιν ab Hippocrate addita, qua non 3scure innuitur de eadem nutritione sermo- messe, quae ante summe bonum hunc habim fiebat. Talis autem erat qualem definias, & haec quamuis antea maxime inculinta foret, ex accidenti parum salubris censerit est, utpote quae ad periculossim habitum
duxerit, neque refragatur Galenus, dum init naturam coctionem,distributionem, saninis generationem perpetuo operari etiam habitu Athletico.
d intelligendum quantum in ipsa est, ut in rimentario exposuimus. Et quasi obijcias nobis ob oculos vςntriculum ita oppletu
258쪽
cibo, si iis ut partibus fungi nequeat. Anne tum laudabilis generatur chylust Imo vero coaceruantur crudiores succi, incoinus remanet cibus, tandemque vomitiones & fastidia ob 'tingunt prae pondere oppressa facultate retren- 'trice& expultrice lacessita. Eodem plane mo- . doneque exuberantem sanguinis quantitatem ferre possunt coeterae corporis partes, si hanc ferarit non concoquunt. Est enim in quadam moderatione posita naturae conditio, in copia opprimitur, indefectu iacet effoeta, tandemq; marcessit: Si concoquunt in propriam sub- ,
stantia non conuertunt. Nam cum nutritionis duplex sit finis constitutus, alter ut reparetur id quod deperit: Alter ut legitima&consentanea acquiratur partium dimensio, sublato eo cuius gratia cessare esse num necesse est. QTamquam non dissitemur rebus omnibus natura constantibus necessitatem aliquam imponi ex materia forma dc efficiente, praecipua tamen primaque a fine, tanquam a praecipua& prima causa sumitur. Ita sensi Philo phiae
paren S, merito, si modo tanquam verum admittimus tritu illud apud Plutosophos axicma: Quicquid est causa causae, esse etiam cau- sati causam. Nam cum liquido constet finem coeteris causis ac potissimum efficienti necessitatis legem imponere, nullus relinquitur dubio locus quin haec in effectum necessitas redundet a fine , tanquam mouente primario:
istud forsitan in agentibus liberis admiserie quispiam, quod in pure naturalibus negarit,
259쪽
quae necessario operantur. Itaque uti haec dhiae, cuius notitiam nullam habent ad actionem incitari non possunt, ita neque cessante ipso ab aetione reuocantur. verum omnia agentia naturalia, agere propter sinem adeo
receptum in Philosophia est , quam quod
verissimum. Hunc porro finem natum cognitum esse aut incognitum nihil attinet. '
Iuppiter u qui cunt Ea , quique omnIa
Ideoque inu/olabilem naturae legem hanc ex se voluit. Prodeunt in dies s supenda naturae miracula nostrorum sensuum iudicio sabdita, quibus necessitatis quadam lege ratione finis obligari naturam docemur. Fertur in altum aqua suopte impetu repugnante propria natura, descendit aer nullo impellente, quorsum haec ne dato Vacuo pereat uniuersum. Cernimus. in nobis ipsis capi Illos noua fuliginum accessione grandescere, supercilia, & cilia, ne quam nobilissimo sensui molestiam afferant suis se terminis continere. Quid plura λ Adinuenit natura sibi αρριον ipsi itinera non cogitatione, partim quidem με epi-Vt conuiuere, partim vero & lingua lubministrat, Et id genus alia quoque inerudita &indoela quae opus sunt effcit, Nam si bim O nuo iis ι puero panem ostendens, eum hoc ipse no- ment. mine simul demonstrans panem voces, idque
bis terque feceris puer' demonstrati eorpo
260쪽
ris; hanc vocem panis signum esse ut intellexit, ipsam imitatus pronuntiat cum a nullo ut linguam moueri oporteat ipse didicerit. Idem quod in hoc, & in aliis quoque motibus omnibus quos appellant voluntarios ab omnibus fit animalibus.
Vsque adeo naturae vis ad ea quae animalibus conducunt rectius praestauda, quasibet arte potentiori Hisce nos argumentis deui sti, finis vim necessitatemque agnoscimus, cum in anima carentibus, tum in animatis expressam quorum virtutes atque instrumenta cum ad actiones referantur, ideo pro varia actionum necessitate varios motus sine cognitione exerunt : hoc eodem principio conuicti, etiam nolentes rapimur in cognitionem atque admirationem incomprehensae
illius sapientiae, quae suprema bonitate a se efformata, pari s bilicitudine & clementia moderatur & fouet. Nos inquam Medici vulgo Atheismo suspeeti, qui toti in contemplandis diuinae effectibias , dies noctesque incumbimus. Quum iuste a leuioribus atque in maledicentiam pronis homuncionibus tantae turpitudinis nobis inusta si nota , viderint sapientes.