장음표시 사용
591쪽
tum transit, ab hoc in vasa omnia, inque omnem corporis habitum effunditur. OE-dippo hic opus, a quo hic explicetur modus, aut Delphico potius oraculo, imo vero Hippocratico cuius haec tanqtiam ex tripode dictata oratio nostris animis altius defigeda. Conij cere autem oportet & robur, &morbi cuiusque modum, hominis item na- β-nturam, atque aegrotantis in victu consuetudinem, non in cibis solum, verum in potionibus quoque. Hoc est aegrotantis robur,
natura, consuetudo cum morbo conferenda,
praepolleti deferenda. Ita primo hoc Aphorismorulibro is ipse exponit, cum eX aegroto vult coniectura fieri, an is cum praescripto victu perstet usque ad morbi vigorem: an prius deficiat, imparque subcumbat, quam
cedat morbus atque obtundatur. Probe intellecta haec sentetia scrupulu O mne amouet,
quae hoc sibi vult Ad saritendam integram victus indicationem duo concurrunt, victus & morbus: illa tanquam indicans, his tanquam contra-
indicans ; Illa sit conseruationem exposlu-Ians, hic sui expulsione. Illa victum indicar, ut sibi simile, hic recusat quateiaus minime contrarium, quale ad expulsonem requiritur, illa indicat ut quo sustentatur, hic res- Τpuix vr pote qui se suamque causam tuetUr, impedita coctione , & laboribus adauistis. Ad illam reseruntur natura & consuetudo:
592쪽
hinc virtus grauissimo oppetita dc languida
refoueri sorbitionibus petat: morbus vero peracutus omnimodam inediam imperet, virtute certe potius inruebimur, quam morbum, quanquam hinc inde extrema; In virtute prima anchora salutis. Licet enim adauctis cibis in extremo affectu pauca spes affulgeat, affulget tamen aliqua subsistenta virtute, speramus dum spiramus, spes omnis cum facultate aboletur. Quod si sussicientem absque cibis virtutem confidimus morbi insultui perferendo, tantisper immi nuendum, ne multiplicata causa, aut Symp- tomatis efferatis impetum amplius illa non sustineat. Tantisper inquam diuturni namque morbi, quantumuis appellentur extremi, validissima etiam facultate nutrire nihil prohibent habita longitudinis ratione. Quatriduanam inedia virtus tolerat, menstru- am aut plurimu dieru vix ac ne vix quidem
Hoc lacho fundamento nullius negotii fuerit obieeta diluere, ad primum quo eXHippocratis auctoritate Cocludebatur, morbi tempori, puta vigori,& n5 morbo hanc indicationem deberi, dicimus vigorem significare nihil aliud, quam summam morbi exacerbationem a qua nos hac indicationem sumi non dissitemur.
. Acutorum ritaque vigor, cum peracutis. aequiparetur, eandem vitae sermam requirier
593쪽
s 3 APHORISMUS SEPTIMUIi ipsius vehementis, quae in id tempus con-
incidunt ue aequiparatur & temporis duratio- t. P. δε ne, contingit enim nonnunquam duas acceL f siones ubi maxime fa nae fuerint inuicem aequales, status tempus circuscribere, nonnunquam Uero Unam omnibus alijs praece- dentibus, reliquisque sequentibus esse maiorem , aditres autem extendi accessiones status, tempus in morbis acutis non admodum accidit.
Ad secundum admittimus durationem spectari: diuturnam quippe abstinentiam ne integrae quidem vires etiam in valentibus nisi summo laesionis periculo sustinuerint. Inde fit quod cancri coeterique id genus/ diuturni affectus , quanquam extremi sint in suo genere, Iongioris temporis inediam non ferant. Addo particularium & uniuersalium asse tuum longe disparem hac in parte rationem: non enim in particularibus ut in aliis adesi aequaliter quod alimentum prohibeat, aut requirat. Affectae particulae vitium ab alimento exasperabitur dum cae- ' terae partes inedia grauiter molesteque patientur euidenti facultatum omnium dispendio. In Ephemeris autem per integrum acce L sonis tempus iubente Hippocrate abstine-- mus quia commode απορεξίας aut saltem declinationis rempus expectare licet cuma . horis terminentur : quod si ab inedianae febres, ut in iuuenibus quandoque excis
594쪽
tentur, in ipsa accessione summo emolumento cibum humectantem offeremus. Ad tertium quo insertur non extremo selum morbo tenuillimum victum competere, sed omni morbo , qua morbus est, imo vero morbificae causae,& Symplomatis, satis superque sunt a nobis praefata. Morbum quidem, qua morbus est cibu recusare admittimus, at inaequaliter, plus scilicet aut munus pro graduum varietate, Morbifica causa,& Symplomata , quoniam morbi magnitudinem inuehulat, indicationem quoque inductae a se magnitudini proportionatam inducunt, cui tamen in Virium gratiam plerumque derogamus: interim seruato quo ad fieri potest modo, si non quantum decet, saltem quantum licet, suo in ossicio natura contineatur, neque a coctione penitus dis
Ad primum argumentum in quo tenuic simam victus sermam non omnis extremi aut peracuti morbi esse propriam colligitur exemplo colliquantium pestilei situque se-brium, & earum quae ab inedia, aut insigni
aliqua euacuatione, siue occulta, siue manifesta sunt contractae; uno verbo dicimus virtutis indicationem, morbi repugnantiam
Extremo argumeto, in quo inediae incommoda persen centur, satisfiet modo importunam inediam a legitima distinguamus: im- Portuna voco, quae praescriptis antea legibus
595쪽
non subiacet, qualis illa Erasistrataeoru , in qua neque morbi, neque aegri habetur ratio. Legitima est quae peracutis affectibus imp ratur, non reluctantibus aegrotantis viribus, natura, dc consuetudine. Firma iam 8c indubitata maneat nostri Aphorismi veritas peracutis morbis ac etiam extremis summe tenuissimum victum sub praefatis limitationib' perpetuo iniunge dum: tantum vero indulgendum esse quant morbus extremis etsi leuior.
596쪽
ando viget morbuS, tunc victu tenuissimo necesse est Vii., Commentarim.
SIue separatim legatur hic Aphoris
mus, siue praecedenti annectatur, certum apud me est, ijsdem quibus illud fundam elis inniti, postremamque illius clausulam restringere: tantum videlicet de victus tenuitate imminuendum, quanto morbus extremis est mol- λ lior, ita tamen ut in vigore: tenuissime alamus. Fundamentum prioris hoc fuit Galeno docente. Quo tempore grauissimae fiunt concitationes morborum,& natura coctioni maxime' est intenta tenuissimo victu utendum est; Vtrumque statim fit in peracutis , statim itaq; tali victu uti par est. Eadem posita ma-
597쪽
iori, vera crit haec minor: sed utrum que fit in vigore morbi, unde insertur in Vigore tenuissime' alendum. Potest quoque prioris scntentiae, haec statui fundamentum, morbis vigentibus te- nuissime' cibandum, in morbis ergo peracutis quandoquidem statim vigent g statimstenuissime' cibandum. Itaque uniuersalia priore est haec sententia, utpote' quae morbis Omnibus competit,
illa solis peracutis. Vltima porro praecedetis Aphorisini particula docemur, in leuioribus affectibus a summa illa
victus tenuitate deflectendum, quod ne ' cui aberrandi occassionem praeberet, b negat hic a principio ad finem procedere illam regulam, itavi plenius sem- l per nutriamus, quandoquidcm in alijs quoque affectibus quam peracutis cum' ad vigorem ventum est tenuissima conforma. Imo vero si Phi lotheo credimus) non solum in peracutis vel acutis dum VIgent, tenuiter alere par est, sed & in diuturnis. inam- obrem si generalem & morbiS Om- nibus communem statuamus huius Λ- phorismi sententia, tenuissimi nomen non absolute' accipiendum crit sui vo
lunt nonnulli) sed coparative' ad pr0-
598쪽
priam morbi cuiusque ideam. Aphorismi ratio a Symplomatum increme- sumitur, & morbificae causae coctione, uti dictum est; Et in ijs tantum locum habet in quibus salutem expectamus, desperati soli prognostico relinquantur, ne infortunatus exitus, nostrae parcimoniae imputetur. Denique intelligendus hic Aphorismis sub virium limitatione, de qua in praecedentibus egimus, & in sequentibus quoque ser
Γ Lusdem subiem repetita tractatio dissa
x cultatu causas imminuit, mersatur hie etiamnum invictu praescribendo ser Hippocrates, de quo pluribus hactenus. Sed H- eram ritu thdicatione profert , desumptam a vigore morbi, in cuius intellectum duplex instituta quaesis; Prima, quid se quotu-plex sis vigor' vera, an in vigore modi
bi Φictu tenuissimo semper utendum Att
599쪽
VErbum ἀκρια , quo in hoc Aphorio
oro Vtitur noster Hippocrates, & vox quam in sequentibus usurpat, vario apud probatos auctores Grammaticos, Philosephos, Medicos, capiuntur modo. 1A μαζειν maturari significat, seruere, Oualescere, exacerbari, crescere, excellere, vigere. Atque alias aetatibus, alias plantis, alias anni tempestatibus, morbis alias, atque ut summatim dicam rebus omnibus aut proprie, aut Metaphorice accommodatur. eodem modo quandoque ea aetas Galeno dicitur quae adolescentiae succedit, in qua auctum perfectumque animal est. Quandoque pro summo cuiusque rei incremento, vigore, vehementia, robore, Vi, acumine , statu , maturitate ponitur. Quorum omnium exempla congerere ut 'nullius di Dficultatis, sic nullius, meo iudicio, sereti Vtilitatis. Vtriusque vocis vim intellexisse operae pretium fuit ad praesens institutum, sic enim eius de quo quaestio est natura clarius innotescet. Quanam modo ratione utramque dictio
nem in his Aphorismis reddemus 3 Vt lubet
600쪽
te: morborum vigori conueniunt praefatae . efiscnificationes omnes. Dicitur quidem sum- ιim morbi incrementum, vehementia, vis, ur, vigor, acumen, symptomatum ratio- quae tum maxime increuere & vigent, dc agunt atque excruciant: unde vehemen-imum totius morbi tempus Galeno ap- latur, dc morbi maximum Symploma.
Plantius haec nostri Aphoris iiii verba
ssi, quando morbi vis est maxima. que summam morbi vim significat, sum- Gatin'. s. mque incrementu. Non quod tum tem-
is semper sortior sit morbus, imo vero ijs, qui seruari debent longe melior est Vim initio, ut pote concoctis humoribus, xque ad expulsionem paratis, qui antea rudi erant & rebelles. Quam ob causamn inquit Hippocrates, in principio & finerborum leuissima esse omnia, in statuem Vehementissima, ne sub omnium no-ie comprehendi putentur aut morbus,
morbi causa, addit Galenus Symploma- febrium scilicet, accessiones, vigilias, dors, implacidam molestamque corporivationem, & amictionem irrequietam, Mn. Statum quoque significat & maturim apud Medicos, haec di stio: statum quia, quoniam ulterius progrodi non potest bus, summa tum adeptus consistit, neς rius adaugetur