장음표시 사용
681쪽
T accessionibus abstinendum doc
AAmur: quod ante qua expendamin, --dendu in primis quid, se quotvlex accesso. Itemque eum de periodorum recursu sermo sit, audiendum, quid perio , quot eius, quot accessionum tempora. His ignoratis temporibus iactu in exhiberi cibi particulari tepore aberratur. Mox ad generales recursus, teriodorum causaπorationem uertemus: generalibus ad pamticulares defendemus. Ac ἀ- Aphori caesententiae veritatem, contrariorum oppositione declarabimus.
QVid hoc loco per accessionem intelliis
gendum si, docet in sequenti Apho riimo Galenus: totius nempe circuitus d reriorem partem, quae a prima inuasione ad Vigorem inclusue protenditur: vigorem sequitur inclinatio, quam meliorem cireuitus partem dicere pari ratione conuenit. Haud absimili modo libro de morborum tempO ribus accessionem definiuit, dum primam
682쪽
circuitus partem ipsam appellat, secundam vero, remissionem, vel interuallum: liberum cuique permittens omne id spatium quod vigorem sequitur, vel inclinationem, vel remissionem, vel submissionem , vel ablatio. nem, aut interuallum nominare. Ibi de praefatam definitionem nostro applicans Aphorismo, in accessionibus sin quit abstinendum intulit Hippocrates , doces nos videlicet se- Ium illud tempus quod accessionem vocat
obseruandum. Nunquam enim in hoc nutrimus , verum in reliquo omni remissionis tempore interdum in alia atque alia eius parte, quia ex simplici interim declinatione, interdum ex declinatione, dc interuallo constat. Hippocraticosentit haec oratio , simul & r, - - sMtioni. Hippocrates quidem in acutis dilucide mentem aperiens, serbitionibus utitur, sic obseruatis febrium accessionibus, Ut nunquam clam adsent, neque cum suturae sunt illas exhibeat, sed vel cum cessar, vel quieuerunt,& maxime a principio recesserunt.
Nequis vero solam quietem sue interuallu ab accessionis appellatione secludere Hippocratem putet, subiungit: frigentibus ergo pedibus, neque potum, neque serbitionem,
neque alliud quidpiam huiusmodi dabis, sed
maximum existimato, ubi si id tantisper obseruaris donec valde incaluerint,deinde quod consert exhibe : tempore videlicet summum illum aestum consequente, hoc est in remisi,
One, non enim illa vox deinde ad inter-
683쪽
uallum extenditur, sed ad tempus id quod praedictu seruore immediate sequitur. Ideni manifestό comprobat, ibidem producta ratio, nempe clim pedes frigidi fuerint, venter de
necessitate calet, fastiditque cibum, intendiatur Hypochondrium, iactatur propter interiorem perturbatione corpus, mens fixa non est, dolet aeger, lancinatur, vellicaturq ue, Vomere affectat, si mala vomuerit dolet: ergo cum calor ad pedes descenderit, curritque urina,&si nossidet, omnia cessant, quo tempore sorbitionem dare expedit, nam alias perniciosa existit. Ecce manifestam remissionis descriptionem no integritatis, eiusdemq; ah accessione separatione. Dictum vero Hippocratis, non de solo principio, sed de reliquis accessionis temporibus pariter audiendum, in quibus a concepto interitis ardore
iactationes, dolores, coeteraque enumerata
sympto mala; quibus saeuientibus circa alimenti coctione versari natura minime potest, ita te si tum illud offeras cruditatum fit necestario prouentus magno morbi, Symptomatum, & causarum incremento. Contra omnino in declinatione accidit,repres 'quippe internus calor, & mitior redditus,exequendis naturae muniis evadit aptior. Accemonis ergo nomen declinationem non includit.
Duplex ex dii his oritur difficultas: prima est, male per circuitum accessionem describi, eo modo quo totum partium descriptionem ingreditur.'
684쪽
Altera est retarissionem ab accessionis partibus non debere secludi. Huius decisionem in sequentem quaestionem disseremus. Quod ad primam attinet dubitationis an- Iam praebet noster hic Aphorismus, in quo habetur in omnibus accessionibus abstine dum esse& postmodum abstinendum, in accessionibus quae per circuitus redeunt, ex quibus euidens est,eκ mente Hippocratis.
quasdam sine periodis accessiones inueniri: si ergo sine circuitu sunt accessiones, debent& sine circuitu definiri, alioqui nec niue salis erit definitio, nec reciproca. Esse aute accessiones sine periodo palam facit synochus, cuius unica inuasio, nulli reditus, Hanc, si improprie accessionem voces,& quasi aut veluti accessionem ut Medicorum nonnulli)quid de inordinatis febribus dices ὶ quales ut
plurimum lentae sunt ipsarum exacerbationes quo nomine donaris is accessiones voces erraueris, ut pol. quae statos recursus non seruant, quod ipsaru nomen indicat. Nam accessiones, si partes sunt circuitus, ordinatae sint necesse est; Medici namque approbante Libra d. Galeno, circuitum appellant, morbi ex ijsdem ad eadem per ordinem recursu. Quam ob causam periodicas febres communi appellatione dicimus ordinatas, illai erraticas, vel cum Celso, vagas.
Ad huius nodi solutionem veniunt hae ex- ,
plicadae voces,ur οξυσμος accessio, periodus:
quarum nos implicat diuersa acceptio.
685쪽
excandescentiam, disceptationem, prouoc 'trionem, haec quoniam redeunte morbi insiliu in nobis sentimus, reditu ipsum morbi, atque adeo viuuersum insul tum paroxysmum
Eodem modo accessio a febris aduentu nomen habet, ut vox ipsa sonat. verum accest ionis nomen quemadmodum & paroxysmi, strictius quandoque ustirpatur, quando- que latius. Ex vi quidem verbi tempus id de . . a δε dius tignat quo accedit, siue irritatur morbus siue particularia tempora manifeste contineat. siue non, quo modo synocharum febrium i uniuersum tempus unicam esse accessionem dixit Galenus. Alias solam notat exacerbationem temporibus dispertitam, principio, puta , augmento & statu siue ordine recu
rat, siue non. Quin etiam in ampla signi' ficatione declinationem sub ea collocare nil incouenit. Quanqua si proprie & stricte loquamur haec ab accessione excludenda,&quod amplius in strictissima acceptione rein uersionis ordo supponendus. Periodus quoque alias de ea dicitur quae certo reuertitur ordine uti ex Galeno dia dicimus, alias de quacunque siue ordinata si- a. 'inordinara, siue reditu habeat, siue non. i. - sensis a Galeno definitur, tempus moris ἀπιενο- bi ex intensione dc renussione consistens. Declarata Paroxysmus quidem, si mutationem, at . que adeo genuinam significationem spectemus, irritationem denotat, exacerbationem,
686쪽
declarata horum nominum Homonymia nulli reliqui plexus in Aphorismo nostro, nulla; in allatis argumentis inuolueri Non enim ambiguum esse potest aliter in prima Aphorismi particula, aliter in ultima paro-κysmi vocem usirpari. In prima quidem c5munissime sumitur pro omni febriu excandescetia, quae cibos offerri vetat ; itavi ipsas quoque synochos comple statur , quae prOprie loquendo accessionis nomen Obtinere nequeunt, cum nullam temporu Lianifestam differentiam habeant, sed talem sere decursum uniuersum, qualis est tertianarum aliquo tempore magnitudo status, proinde totam eiusmodi febrem statum nonnunquam appellat Galenus. In altera de ea tantum accessione dicitur, quae per circuitus affligit, quorum deterior pars est, & febribus omnibus est communis quae per circuitus oppetunt, siue continuae sint, seu intermittentes, siue ordinatae, siue inordinatae, quicquid plerique secus aestimarint. Fuchsius quidem intee cceteros vindicari ab errore non potest, dum primam Aphorismi partem de continuis Ac continentibus interpretatur, alteram de solis littermitte tibus sel se hoc eluses fundamento. In febribus intermittentibus nutrire non licet nisi ubi ad integri tem aeger redierit. M a febre liber fuerit: Hippocrates ergo per accessiones quae per circuitum redeunt,
687쪽
Urincipiu, augmentu, statum, & declinatione. Supponit hic Fuchsius accessionis nomen
aequi uoce sumi in praesenti, quod admittimus, sed alio quam ipse Fuchsius intestem: . nam in priori parte de Synochis dicitur, in
posteriori de coeteris quarum diuersa plane a Synochis ratio, uti docuimus.Sed Fuchsius ad, priore parte etiam cotinuas refert, quas tame .periodicas esse nemo diffitetur, cum peractis quatuor teporibus, rursus ad eadem deueniant; cum erg6 per circuitus oppetant, quidni ad secundam Aphorismi parte spectabus
An quia nutrire in declinatione in illis febribus licet, in intermittentibus non licet;& ex consequenti in prima parte accessio dicitur de ea quae tria tantum habet tempora; In secunda parte, de ea quae etiam ineludit remissionem sed hoc utrumque salsum est, cum Galeni doctrina minime cohaeret. Se cluditur quidem ab accessione declina-.tio, si haec circuitus secunda pars est, & melior; illa prior & deterior. An vero ad cibi exhibitionem in inter- Metbε mittentibus semper expectenda integritas consulat Galenum, qui in nullo squalido affectu commode finiri accessionem existimat, prius quam illi vel ex lauachro vel hu-nrido victu humectatio accesserit. Qui sic afficiuntur decrescente iam accessione illico
nutriendos monet, non expectato interuallo. An tion cum breue est intermissionis spatium, praestat cibum in declinatione ca-
688쪽
pere, quo longius futura accessio praeueniatur 3 quanquam offerendo cibo natura sua oportunius interuallum esse non diffitemur. Itaque cum Hippocrate.s in ultima Aphorismi elausala de accessionibus quae per circuitus fiunt simpliciter loquatur, credibile est, nullam earu excludi, quae periodos quascunque tandem illas obtinent, siue ad integritatem perueniant, aut secus. Ad argumenta contra descriptionem acti
cessio ius producta patet ex annotatis solutio: illud scilicet accessionis nomen, unia uocἡ singulis vocatis accessionibus minimὰ competere. Ac praeterea 4n illa ipsa descrip. tione, pexiodi vocabulum non accipiendum esse pro ordinato recursu ex ijsdem ad eade, sed pro tempore morbi ex intensione & re.
missione constante, siue repetat siue non.
Haec circa definitionem accessionis. Eius dem diuisio petitur a diuersis. Quandoque ab inuasionis modo, sue
principio ἐπισημ ασψαν vocant quod vel manifestum est, vel obscurum. Hinc manifesta dicitur accessio, cuius reuersionis manifesta sese produnt in pulla, in uri nis, in
caloris motu indicia. Qualia in intermittentibus sebribus pulsis contra stio, urinae cruditas, frigus horror, rigor. Obscura est quae sine sen1u irrepit, aut certe non euidςnti.' Potest haee ipsa distinctio a caeteris etiam suis mi temporibus. Nam lentarum verbi gratia, sebrium exacerbationes, inaequalitatem, ac Tt χ
689쪽
incrementa sensu nonnunquam aegre deprehendimus. Statum nunquam deficientem vidisse se profitetur Galenus. Alias a dur tione diuisio sumitur sic breues dicimus tereianae exquisitae accessiones: medium tenent quaedam non exquisitae : longae sunt quotidianae. Ab humoris aut caloris motu tardae aut celeres fiunt, quae sua tarde, vel cito tempora absoluunt Sc percurrunt. A morbi, aut symptomatum intentione, vehementes appellantur, Rut leues. . A tempore quo invadunt, no sturnae, diu naeve, matutinae, pomeridianae, Vespe tinae. Denique a reciprocationis certo vel ince to, statoque tempore, & modo; ordinatae, inordinatae. Et haec ad institutum satis.
DIctum a nobis praecedenti quaestione periodi nomen diuersimode a Galeno accipi & definiri. Ampla significatione acceptum dicitur tempus morbi ex intensione& remissione consistens; morbique omnibus conuenit, siue uinco circuitu termine tur, siue per interualla exasperentur & recurrant: siue quodam veluti Rithmo
690쪽
ordine procedant, siue inordinatae, dumodo intentionem habeant & remissionem. Hoc sensu proprie videtur a Galeno usurpatum
ubi de typis ex professis pertractat: perio-
dum siquident a Typo solius ordinis ratione Lιόro do
distinguit. Typus inquit est ordo intentio-
num ac remissionum: periodus seu circuitus est tempus intentionum δέ remulionum in morbis factum. Strictius tamen aliquando sumitur, itavi ad ordinem, quo a typo discernitur, restrin--ἀγgaturi sic antea describi audiuimus in poste- rep. morb.riore ista acceptione perio' , eiusdem ad 4 eade per ordine ipsum circulu, seu recursum. Nos in latiore potius acceptione Usurpa- xi hoc Aphorismo existimamus, ut sit generalior oratio, nec ad solas Ordinatas periodos reseratur, quae quodam veluti circulo repetunt. Nibilomin' quoniam inualuisse hactenus videtur secunda acceptio, secundam quoque definitionem explicemur. Dicitur recursus, ad 'eorum assed uum disserentiam qui unico finiuntur insultu, quamuis accestionem habeant & remissionem. Additur morbi: quo nomine non morbus solunt, sed&symptomata continentur, quae ab interioris alicuius causae motu, sine ullo externo errore, aut appulsu proritantur. Non enim si quotidie ex intemperie in ventriculo cointraria, inflatio, aut totius corporis langor,