장음표시 사용
51쪽
Itiel, ponendu est modo quandonam Scripturae P looa ad verbum sive ad literam , ut aiunt, intelligenda sunt , quandonam liceat illa metaphorice interpretari Atque hinc existet nova ratio , qua verborum istorum Hoc est Corpus meum : propria laturalis significatio suadeatur. cum Principio lex illa certissime statuenda cst, in omni propositione in qua subjectum . attributum sunt una eadem res , propo-ἰ., risio ad verbum, sive ad literam intelligen-α-ibut da est. Cum autem subjectum & attribu-z. Ahi tum una eademque natura constare ne- ...4: queunt & tanta inter utrumque Videtur repugnantia, ut ex eorum coniunctione, seu identitate neccssario consequatur rem unam aliquam simul existere: non existere, tunc sane tropo utendum est,in oratio hujusmodi metaphoricoin translatitio sensu explicanda Verbi gratia, orationes istae
Deus es Spiritus momo es rationalis , ad
verbum omnino accipiendae sunt, propterea qubo Deus reipsa,est natura intelligens&natura hominis est vere rationalis at Aes. i. cum ab uno e Prophetis, Deus dicitur Leorugiens Ma Platonc, Homo dicitur arboν inversci propositiones illae nequaquam sunt ad verbum intelligendae, cum earum
subjectum Mattributum in uoam eande
52쪽
que naturam convenire non possint. Neque enim Deo natura leonis , neque arbori natura hominis inesse potest, nisi certis, sima inducatur repugnantia, quae ut declinetur, necesse plane est voces illas ad sensum metaphoricum revocare.
Hac lege primum constituta, ut intelli XVII. gatur quam in sententiam Christi verba, Hoc est Corpus meum, propriam, an transsa-titiam accipienda sint, observare juvat an Orationis illius subjectum Mattributum Una eademque.res esse possint , si non possint, ad sensim metaphoricum confugiendum esse si possint, cur non liceat propriamin usitatam verborum significationem adhiberes cur non credamus effeci se Deum quod a se factum ipsi testatur quodque peritorum judicio , repugnantiam plane nullam inducit 3 Enimvero nulla omnino videtur repugnantia, quod istius orationis, Hoc est Corpus meum, subjectum attributum sint una eademque res. Quod ut facilius suadeatur, statuendum est solenne illud scholarum omnium effatum cuiussibet propositionis subjectum
praecisum remanere choc est,ancipitem esse
dubiamque ejus significationem, donec
'attributo accedente, ad unum aliquod rerum genus contrahatur ilioqui aut falsis
53쪽
esset oratio , aut vitiosam repetitionem
Quamobrem clim Christus olim aiebat, aut cum Sacerdos etiam nunc ejus nomine asserit Hoc est corpus meum, vocabulum Hoc praecisum remanet, nullumque corpu6 singulare substantiamque designat. Neque enim designat panem, quem Christus habebat prae manibus, siquidem falsum ostpanem cum Christi corpore esse unam eandemque substantiam : non designat etiam species Maccidentia, quibus Chri stus tegitur cum pariter non minus aberret a vero, hujusmodi accidentia idem esse ac Corpus & Sanguinem Christia constet ergo voce, FDe, substantiam aliquam generatim. posterioribus autem vocibus, sing larem Corphris Christi substantiam indicari. Quae omnia potissimum dicta velim de orationibus illis quae suum efficiunt objectum, quales sunt formulae Sacramentorum, in quibus primae partis sive subjecti vera germanaque sententia, nonnisi absoluta oratione, percipitur. Percontari itaque li-eeat ab advo sariis nostris quae major illis repugnantia videatur, dum proposivio ista: Hoc est corpus meum, eo sensu exponitur
substantia quae tegitur his accidentibus est Corpus meum; quae inquam major re-
54쪽
pugnantia, quam cum popositiones aliae
singulares Hoc est,iηum. Hic est ama)eo quoque sensu efferuntur substantia quae hoc poculo continetur, est vinum canimal quod his vestibus tegitur, homo est. Hic vero audire mihi videor unum aliquem e Doctoribus Calvinianis acriter contendentem orationi hujus,m est Corpus meum , veram germanamque sententiam incredibilem , manifestam inducere repugnantiam ue cum repugnet sensibus 4 a ratione plane abhorreat Christi Corpus pluribusin locis simul existere,&ad brevissimu puncti spatium contrahi Verum quod bona Doctorum istor venia dictum Velim, non agitur illa an pugnent inter aut pugnare videantur quae ex Christi in Sacramento praesentia deducuntur .sed an conjunctio istius subjecti Mattributi, Hoce Carpus meum, exhibeat aliquam repugnantiam,qualem statim exhibet oratio ista, Hic pam est Corpus meum. Qua in re duo plane contendo Unum est, in propositione ista Hoc est Corpus meum, qua modo dicebam ratione, explicata substantia,quae tegitur his accidentibus,est Corpus meum nullam omnino repugnantiam deprehendi. Alierum, tam in aliqua Dei loquentis Or
tione nulla apparet eugnantia , suadet
55쪽
e simia in eum fidesin reverentia,ut hujusmodi orationem ad verbum accipiamus: tum si quae occurrat dissicultas, si quae ratiocinando videatur consequi repugnantia, solvenda illa est Dei loquentis authoritate, prorsusque existimandum vitiosam esse ratiocinationem illam qua videlicet, ex sapientissimis Dei verbis,pugnantia deducuntur. Hanc certe Christiani omnes rationem sedulo inimus, ut Trinitatis , Incarnationis in Resurrectionis mysteria tueamur cur non pariter illi in causa Eucharistiae, insistamus
Atque ex eo patet adversariorum hallucinatio, qui haec Catholicis crebro ingerunt. Si illa Christi oratio , Hoc es Corpus
meum , ad verbum acciperetur, aliae item
ejus orationes, ego sum uis ei sum estium ego sum lux mundi, quod nemo prudens dixerit, ad verbum intelligendae forent. Hoc ense pacto statuitur certa ratio cur necesse sit posteriores illas formulas, non primam, ad sensum metaphoricum
Cum ex vera propositionis cujuspiam significatione,manifesta oritur repugnantia, nec fieri ullatenus potest,ut subjectum,&4ttributum constent una eademque natueara, par est omnino voces illas alieno iset
56쪽
De eultu ueharistia a Dorico sensu interpretati Atenim Christo Deo homini seu vitis, seu Leonis, agni, natura inesse, rationi penitus adversaturi unde necessario existit ut haec omnia sint ad metaphoramin meram similitudinem referenda. Verum in connexione vocum istarum, Hoc est corpus meum , non major apparet repugnantia, quam in illis, hoc est vinum, hic es homo, in quibus vagum dc
late patens substantiae nomen ad substantiam singularem contrahitura ac proinde nihil cogit omnino ad veram rei intelligentiam , metaphoramin tropum accersere. Abstineo a rationibus aliis , quibus Christi in Sacramento praesentia suadetur. Et hanc unam saltem perstringere breViter placuit, quod fides Christi praesentiae, adorationi praemittenda sit, iraesentiam adoratio
Intelligo quidem argumetationem hanc nostram adversariis non probari qui jactant consectarium istud a nobis quidem
pro certo habitum, at nusquam validis rationibus confirmatum Fateor ego contra, sapientissime Doctores catholicos asseverare Christi adorationem cum eius in Sacra mento Naesentia connexam. Et vero perquam difficilem ac morosium oportet esse illum qui negaverit, posita probataque pa-
57쪽
nis in Corpus Christi mutatione ejusque in Sacramento praesentia, adorationis ossi-
Iuriaeus cium rite deduci. Hoc tamen acriter contendebant nuperi aut hores Calviniani,
sed quam cata irritoque conatu, liquido patebit expositione alterius pronuntiati superius praemissi , in quo asserebam posita
concessaque Christi in Sacramento praesentia, debitum illi plane adorationis ossicium; cultumque hujusmodi nec vel minima idololatriae suspicione laborare, quamvis Christus qui colitur, non cernatur oculis, speciebus Eucharisticis contegatur.
x x. Hujus Assertionis ratio potissima pe-
11 titur a justitiavi pietate, quae sane monent. 'io'. ut homines dignitate, aut virtute praestan- pisci te singulari honore, absentes quidem a- , .nis: more ac Venotatione animi, praesentes veri in uo animi simuli corporis reverentia pro-
Euehar sequamur. Quamobrem Christo Deoinitia'. vi homini erus Latriae cultus, qui ad Deum coieη4ψ, pertinet, exhibendus est, cumque praesen-Ipeeie tem illum adesse credimus, ea utiqe ado- tegatu . ratione coli debet quaeLatriae species est,in summae ejus praestantiae, simulque nostrae testificatio servitutis Puer bene moratu , qui se patris in conspectum offert Venerabundus accedit, prolixam illi salutatio-nom imperiit , nec, si maxime oculis or-
58쪽
titas esset, ejus incuriam caecitas excusaret, eximeretque ab isto urbanitatisin pietatis oscio. Quamquam parentem oculis cernere nequeat, dummodo adesse illum certo existimet, tenetur colere illum' observates; si secus iaciat, jus esto parenti in illum pro potestate animadvertere. Quod de filio familias dico, de subdito Regi adstante dictum velim. Tum silc ad rem nostram exemplum utrumque converto.
Cum prudenter opinaris adstare te pa-αXIrenti aut domino, sanctissimis pietatis, ac iustitiae legibus obstrictum te fateris, ut eos honore debito prosequarisci mihi vero, qui cum omnibus Ecclesiae Catholicae Doctoribus d sapientibus viris, adeoque prudenter certoque existimem . Christumi ita in salutis meae arbitrum ac moderatorem sub speciebus Eucharisticis praesentem adesse debita reverentia colere, nefas esse arbitraris P Licebit scilicet cuipiam patrem aut dominum prope adstantes, quos non cernit oculis, colere ac venerari et Chti ctiano homini vitio dabitur Quod Deum
ac taminum Veneretur, quem praesentem
quidem non intuetur, at praesentem credit, . ita credit, ut nonnisi posita conces-ε aQia ejus in Sacramento praesentia . de cultu ipsi debito nunc cum adversariis
59쪽
contendamus h Qua in re Doctorum Cal. vinianorum confidentiam, satis ego quidem mirari non possum , qui negant fas esse ei qui Christum in Eucharistia praesentem existimat, ullam ipsi venerationem cultumque deferre 3 quique Catholicos Doctores invidiose exagitant , quod docuerint hactenus hujusmodi cultum ipsa Christi praesentia continuo suaderi. Quod ab illis quidem crediderim , subtilius pro tempore dictum esse quam verius. Intelligebant enim Doctores Catholucos ab annis fere quinquaginta objicere illis constanter solitos , conditum in Synodo Charentoniana decretum , in gra- iam Lutheranorum , quo statuebatur,
Nm de Christo in Eucharistia r.
iam , nam veneno imbutam esse neca nodicii tigιom Chrstiana fundamenta ranisllere.
.. autem solenne decretum & veluti
ipse re germanaia conciliati autheranos inter: '' 4 Calvinianos foederis tesseram abrogare non auderentsin eo tamen decreto Ecclesiae Romanae causa praejudicata a se, probataque videretur, ut eo se negotio expedirent, effugium tale commenti sunt. XXII. Nempe asserunt inter Christi praesen- Pres are is iam quam Lutherani quam Catholici defendunt, maximum interesse discri-
60쪽
De cultu Eucharistia. iis men , MLutheranae quidem praesentiae is adorationem non esse adjunctam, nec ea, moveri homines, ut divinos honores re- tu creatis exhibeant: Ea autem, quam Catholici tuentur , praesentia , genu il- aud prophani cultus ac nefariae supersti-- tionis induci. Lutheranorum sententiam, esse mere speculativam , quae neque Re- 'igionis mores, neque cult. immutet: in Ecclesiae Romanae sententiam practi- cam esse, quae rei creatae adorationem is decernat, ritum videlicet qui Religionis, Christianae sanctitati dieique, Ommum maxime , adversatur. En,quo tande effugio,adversarii vim argumentationis nostrae declinare conati sunt, parum illo quide viris Theologi consentaneo, nec eoru causiae plurimum opportuno.
Si enim in dogmate realis praesentiae quod a Lutheranis defenditur,nihil vitii suspicantur in . adoratione, quae inde consequitur, quid, amabo, vitii deprehendant' Si fas est Christum in Eucharistia praesentem existimare, quod nefas est praesenti reverentiam exhiberes Si certo statuatur ad Templorum nostrorum aras, eundem illum Christum adesse , qui virgineo olim partu editus in praesepio jacebat, cur non liceat nobis in altari,quem magis licuit vili in tu-