장음표시 사용
101쪽
Volucres hae pro cantu gemitus habent. Non immerito lachrymas humilium designant, quibus plurima in ipsis etiam bonis operibus 1ndigemus: Quia & si
bona esse quae agimus nouerimus, qua tamen distinctione ad non examinanda, qua a nobis perseuerantia sint consumanda, nescimus. Et iterum. Hoc sane inter turturis & columbae significantiam distat: quod columba,qua gregatim conuersari, uolare & geme reconsueuit, Actiuae uitae frequentiam demonstrat, de qua dicitur.Multitudinis autem credentium erat cor unum & anima una: nec quisquam eorum quae possidebant,aliquid suum esse dicebant, sed erant illis omnia communia.Τurtur uero, quq singularitate gaudet, adeo ut si coniugem casu perdiderit, solus exininde permaneat, speculatiuae uitae culmina denunciat, quia & paucorum est ista uirtus. Et post pauca. Item cum intrans cubiculuuii, clauso ostio oro patrem in abscondito, turturem ossero: At cum eiusdem operia compareS qufro,canendo cum propheta, Venite adoremus & procidamus ante Deum , ploremus coram domino qui fecit nos: columbas ad altare deporto. Moyses quas tractum decantat tribulationis, qui solus ascendit ad dominum . & ne idem populus seri tur,lachrymosis precibus impetrat. Daniel Tractum laetitiae cantat, quando solus sugientibus socijs inter angelos remanet. Solus Ezecniel quadrigas Cherubin,& supernae ciuitatis aedificia celsa miratur.
Demelvia , Capat. XXII. A lLleluia quod cantatur per festos dies, in recON 24 datione aeternae laetitiae, iam laetitiam electorii, quam laudem domini,ad memoriam reducit: In quo non oportet aliquid sinistrum sonare,sed totum deκtrum, quale est in sutura vita. Illi sunt recti uersus, per quos reuertimur ad Alleluia,qui laetitiam Ecclesar, dc
102쪽
domini laudem sine tristitia retinet. Sicuti sunt:
dominus regnauit decorem induit. Et: Dominus regnauit exultet terra.Et:.Lauda anima mea dominum,
Et: Iubilate Deo omnis terra, & caeteri taleS. oris' In Responsorio seminavimus, in Alleluia metimus.De qua re dicit Psalmista: Qui seminant in Iachrymis,in exultatione metent. - suids, inter Alleluia, oe Tractum. Capua XIIII.
Hoc est inter Alleluia & Dactum, quod Alle- Trachmmiuia laudem siue laetitiam domi no,Tractus ue a D tribularo aliquando tribulationem , aliquando laetitiam so- tionis , arinat.Tribulationem, ut: Deprosundis,ut: Commoui- ιetitia siri. si,ut.Qui habitat, ut:Ad te leuaui oculos meos, ut: Ps.1 9 3 9Saepe expugnauerunt me, ut: Deus Deus meus. Laeti so. 122. tiam, ut: Iubilate domino, ut: Qui confidunt in do- 62.6s. 12 mino,ut: Laudate dominum. Post duos tribulati Iso. nis,tertius occurrit laetitiae: Quoniam post duos dies Dνο gene sepulturae, tertius occurrit Resurrectionis. Sunt racompura . etenim duo genera compunctionis:unum timoris,& e bonis. alterum amoris.Τimor in duobus diuiditur, De quia Esaie . 66. hus dicit Esaias.Ecce ego uenio cogitationes & ope CV tatio ra ut congregem. Verba in cogitationibus compraeia nes silis nerhenduntur,cogitationes, uerba sunt animi,& radices Manimi. uerborum sonantium. Amor singularis est, unum Amor.
scit amare,& petere unum illud, de quo Propheta Psa . dicit. Vnam petii a domino,hanc requiram, ut inha- . bitem in domo domini. De Expellatisve casuIurum. caput. X V. MInistri Casula se exuunt, quando Lectoris siue Militia leo Caiatoris officium assumunt. In Lectoris ossi floris γcio Sc Cantoris aliquod genus militiae exprimitur. cantori . C α Soli ' j
103쪽
spera, q em itinere obseruari non posivi.
siue Casula designat. Tagula un
'D. . alarius Treuamstu . Sciri enim militant in lectione, siue in uocis modul
tione. Haec officia agendo , extra chorum exeunt .
Quid hoc aliud significat,nisi ut itinere, quod arripi
mus, pro communi necessitate fruamur. Et iam talia
sunt illa opera, quae signantur per Casulam, ut non possint obseruari in itinere.Vnde Beda, in tractatu tu per Lucam.At uero famem, sitim, uigilias, nudit tem, lectione, psiurnodiam,orationem, laborem operandi: doctrinam, silentium, & caetera huiusmodi: si quis semper exequenda putauerit, non modo se eorum fructu privabit, sed & notam indiscretae obstinationis,immo stultitiae pervicacis incurret. Albam sine casula portat lector seu cantor in singulari ossicio, quando prudeter & strenue agit contra oblectamenta mundi,& talem se pretebet fratribus in nece sitatibus temporalibus, ut a plurimis possit Imitari. De Tabulis. cap.X VI. SCribit Beda in tractatu Esdrae. Laudabant autem Dominum Levitae per manus David. siue in organis, quae ipse secit, siue Psalmis quos ipse conlt tuit, concinentes . Eorum uice Cantor, sine aliqua necessitate legendi, tenet tabulas in manibus, ut hgurent illud Psalmistae. Laudent nomen eius in Choro& Τympano & Psalterio psallant ei. Vnde Augult. in eodem Psalmo: Quare assumit Tympanu & I lalteriumλ ut non sola uox laudet,sed & opera. Τabu-Iae duas Cantor in manu tenet, solent fieri de oti Quia sortem perseuerantiam signant bonarum cogitationum & bonorum operum,iuxta Euaselium: Qui autem perseuerauerit usque in finem, hic saluus erit. Vel sonant dilectionem Dei & proximi: Quae dilectio nisi opera habeat, uana est . Quapropter tenentur in manu , ut dilectio uocis exerceatur per opus. Vnde idem qui supra, in Psalmo Centesimo
104쪽
Quadragesimo nono:Quando sumit Tympanum &Psalterium, manus concinunt uoci. Sic & tu quando cantas Alleluia, porrigas & panem esurienti, uestias nudum, suscipias peregrinum: non sola uox sonat, sed
manus consonant, quia uerbis facta concordant.
Versus Alleluia tangit Cantorem, interius ut cogitet in quo debeat laudare Dominum, aut in quo laetari. Haec iubilatio, quam Cantores Sequentiam uocant, illum statum ad mentem nostram ducit, quando non erit necessaria locutio uerborum, sed sola cogitatione mens menti monstrabit quod retinet in se. Finitur hic secunda perioch a praedicationis , Vsque ad me- . moratum statum currit sermo praedicationis et quae ultra sunt, uelata sunt alis Seraphin. De ascensu in Pulpitum. caput X VII.
LEctor & Cantor in gradum ascendunt more antiquorum,iuxta quod scriptum est in Esdra.Steoetit autem Eldras scriba super gradum ligneum, quem εμ- fecerat ad loquendum,& caetera .Et paulo post . Su per uniuersum quippe populum eminebat. Huius loci ut Beda ait in eodem)uidetur meminisse scriptura Paralypomenon, ubi dictum est: Quia stetit Salo- .mon coram altari domini ex aduerso uniuersae mul si titudinis Isiael,& extendit manus suas. Si quidem fecerat Salomon basim aeneam, & posuerat eam in medio Basilicae: habentem quinque cubitos lonsitudinis quinque cubitos latitudinis, & rres cubitos Salomon in alium,stetitque super eam . In medio tranque mite Iuster Basilicae,in medio dicit atrij sacerdotum , quae Basili basim aeneaca maior atriorum exteriorum omni ex parte templi
erat circundata. De quibus superius in eodem libro pissuri. '' scriptu in est.Fecit etiam atrium sacerdotum, & Basi- . 'Iicam grandem t Verum quia Salomon quasi Rex basim secit aeneam. Porro Esdras quasi minoris po-
105쪽
Gloria Christi in traustu de passione ad caelud
r.esatione cur1ra prafatione non uertitur ad
- . D. Amsarius Tre Beren sis.. Diximus superius, transitum Episcopi de altari in dexteram sartem significare Christi transitu de passione ad aeternam uitam: Ac ideo hoc in loco diximus, Gloria in excelsis Deo cantandum, quoniam gloria ineffabilis in excelsis facta est, qua do Christus transitu suo animas sanctorum copulavit consortio Angelorum . Hoc gaudium ad nunclauit Angelus in natiuitate eius, dicens : Ecce ego euangelizo vobis gaudium magnum , quia natus eii uobis hodie salis
Manifestum est, quisus extitit saluator. Quando gloria resurrectionis eius celebrata est , tunc in terra pax hominibus suit, quibus dicebat, Pax vobiς. Pax magna eli qu*ndo sub lino domino copulantur coelestia dc terrena . Ita factum esse post resurrectionem suam denunciat Sal vator, dicens. Data est mihi omnis potestas in coelo dc in terra. De prima oratione Misse , caput M.
QVando dicimus, Pax vobiscum : quod est salu
tati , ad populii sumus uersi: quos salutamuS, Cis faciem praesentamus: excepto in uno, quod est in 'praeparatione hymni ante' te igjtur.Ibi iam occupati circa altare, ita ut cogruentius sit, in uno modo uerosos nos esse, quam retro aspicere: adinsnuandam intentionem deuotissimam,iquam habemus in offerendo sacrificio : Nec debet arator dignum opus exercens, uultum in sua terga referre. De illis sat est. Reuertamur ad salutationem. Salutauit qnim in ueteritellamento Angelus Gedeon dicens.d Zminus tecum uirorum sortissime. Et iterum dixit dominus. Pax techni. Et iterum in Ruth dixit Booae messoribus suis: dominus uobiscum , dc responderunt ci: Benedicae
tibi dominus, nullique dubium, quin in Booz ipse Christus salutauerit, qui in lumbis eius erat. Scriptu
106쪽
est in libro Paralipomenon secundo Audite me Asa,& omnis Iuda es Beniamin, dominus uobiscu, quia suistis cum ep.Nostra responsio, Et cum spiritu tuo, ex Pauli Epistola secunda ad Timotheu sumpta est. Sic enim in illa scri pium est: dominus Iesus Christus cum spiritu quo. Quando sacerdos dicit, Pax vobis, secundum Euangelicam scripturam: sive, dominus uobiscum, hoc agit quod Paulus, quando dixit, doriminus Iesus Christus cum spiritu tuo .Hac salutatione Episcopi, & respon sion e p o pu l i, inteli igi in us via udebere esse g sectuna Episcopi populi, sicut hospitum unius ' domini. Postquam Christus resurrexit, manifestum est dixisse discipulis, Pax vobis. Deinde reuertiturvpiscopus ad Orientem , & dicit. Oremus. Ac dein sequitur benedictio. Sic & Christus antequam ascenderet ad coelum, benedixit eos, sicut scriptum cst in euangelio Lucae . Eduxit autem eos foras in Bethani mi, & eleuatis manibus suis benedixit eis. Vtroque nomine', id est, benedictionis &Qrationis uoc tur oratio sacerdotis. De benedictione dicit Apstitialis:si benedixeris spiritu, qui sepplet locum Idiois, quo modo dicit, Amon, supra tua benedictonem, quia nescit quid dicas e Hanc benedictionem uocat Ambrosius orationem, dicens. Imperitus enim audiens quod non intelligit, nescit finem orationis,&non respondet, Amen, id est, uerum, ut confirmetur benedictio I per hos enim impletur confirmatio pacis, qui respondent, Amen. Finis praesentis ossici j experimcntonio scito noscitur alior uni officiorum. In fine aliorum solemus dicere. hyxieeleison: ac deinceps orationem , & siciniandem unum quenque remeare ad sua. Eundem adde monstrandum finem , mutantur cerei de loco in lo chim. Libet hic proferre autoritatem sancti Augustiani, quare mos Eccletiae obtineat, suas orationes uerasus oriricia rigere. Dicit i a scito lib. de sermone Dominii Amr. Isa
cum uersi Orientem dicuntur Collacta
107쪽
. inimmonte: Cum ad orationem stamus, ad Oricit et ze. tem conuertimur, unde coelum surgit: Non laquam ibi sit Deus, & quasi exteras partes mundi deseruerit, qui ubique praesens est: non locorum spaciis, sed maiestatis potentia: sed ut admoneatur animus ad naturam excellentiorem se conuertere,id est, ad dominum, cum ipsum corpus eius, quod terrenum est, ad corpus excellentius,id est, ad corpus c est e conuertitur Ideo dicitur Deus in coelis habitare, quia maior cognitio est in coelis illius summae maiestati; & caelis ba essentis, in angelis uel in animabus sanctorum, quam bitare dici, in terra habitantibus sanctis: propter frauitudinem t w. earnalis habitationis, quae uix permittit, animam ad, purum ueritatis lumen aduolare. cur Dem
De Sessione Episcopi, caluit T.
DFin Christus ascendit in coelum, ut sedeat ad dexteram patris. Episcopus, quia Uicarius est: Christi, in omnibus memoratis superius, debet Schic ad memoriam in throniχare Christi Ascensionem& sedem. Qua propter ascendit in sedem, post opus& Iaborem ministerij commissi. Christus, disposito
curru suo, subdiaconos 1n suo, per conuenientia loca,idost: Presbyteros in suo ordine, Diaconos in suo, caeterosque gradus in suis: nec no & auditores unu-
quenqne in suo, ascendit in sedem & sedet . Sedent cum eo quibus promisit: Cum uenerit filius hominis in Dilem maiestatis suae, sedebitis & uos, supersedes duc decim, iudicantes duodecim tribus Israel. De quibu s dicit Paulus Apostolus ad Ephesios. Et conresusci tauit, & consedere secit in coelestibus in Christo Iesu. De his qui ascenderunt secum , aliqui sedent,& aliqui stant. Per eos qui sedent, demonstratur membra Christi in pace quiescentia: Per eos qui Mot, in certamine posita, caput & membra unum
108쪽
corpus: Quoniam Christus in aliquibus sedet,in ali- hquibus stat, ut illum uidit Stephanus in certamine positus.. Aliqui ascendentium sedent, aliqui, stant Dominus in alto coelorum sedens, custodit currum suum,id est, ciuitatem , de qua dicit Psalmista. Nisi dominus custodierit ciuitatem, frustra uigilat qui custodit eam. Paulus, qui uice Christi fungebatur dicete Augustino, in Psalmo I 26. dicebat: Timeo, ne sor, Ra . I xo. te, sicut serpens Euam seduxit astutia sua, sic di uestret *- cor. Lmentes corrumpantur a castitate, quae est in Chri- Hr nu strsto. Custodiebat, custos erat, uigilabat quantum po- ἰφ terat super eos quibus praeerat. Et episcopi hoc sa. t'r st ciunt.Nam ideo altior locus positus est episcop is, ut ipsi superintendant,& tanquam forsan descit ibi aliquid cultodiant populum. Nam & graecae quod diciis tur Episcopus, hoc atine superintentor interpretatur, quia superintendat, quia desuper uidet. Quomodo enim uinitori altior fit locus ad custodiendam uineam: sic & Episcopis altior locus factus est. Et de isto loco alto periculosa ratio redditur, nisi eo corde stemus hic, ut humilitate sub pedibus uestris simus , & pro uobis oremus.
Ector dicitur, quia lectione iungitur, ut Isidorus - . , riait. Lectio dicitur, quia non cantatur ut Psal- Η' mus uel Hymnus: sed legitur tantum. Illic enim mo- I dulatio: hic sola pronunciatio quaeritur. - Us Cantor multa officia habet. Vnumquodque ossi' cium, ex illo quod essicit, nomen habet. Lectionem, Ρ V . . quae legitur post festionem, sequitur cantus, qui uo- π' ' μ' catur responsorius. Responsorium ut dem qui supra Itali tradiderunt, quos inde responsorios cantus uocant, quod alio desinente, id alter respondcat .
109쪽
D. Amalarim Treverensis. Vsus lactionis s& cantus , sumptus est a ueteri te samento, ut legitur in libro Esdrae, quod ponenduca in nocturnali ossicio, si dominus dederit. Possu mus Ctiam ossicio cantoris, ossicium Prophetae intelligere Lectio legis & Prophetarum, frequentabaturaipopulo antio uo: Unde scriptu est in Actibus Apo ostolorum. Et ingressi Synagogam die Sabbatorum sed uat . Post lectionem autem legis & Propheta , miserunt principes Synagogae ad eos, id ess, ad Paulum l& B:irnabam,dicentes. Virὶ fratres, si quis est in uobis sermo: hortationis ad plebem, dicite. Surgens autom Paulus & manu silentium iudicens,ait,
Quam diu haec duo celebrantur , id est lectio Scpropitctia solemtis lecere more antiquorum: Unde Ambrosus in tractatu ad Corinthios . Haec traditio namgaris,oui nos uult sectari Apostolus Quia Christianis quidem scribit, sed ex gentibus factis noe3 Iudaeis, ut sed nites dii putent. seniores dignitate in cathedris icque lites in lubsellijs, nouissimi in pa-
Eriterum. Per lectori; officium & cantoris pollit mus intelligere patremfamilias, qui proscri de therfauro suo nopa& uetera. Vnde Gregor. in sitis Homelijs. In eo quod ueritas dicit Omnis scriba doctus in regno coelorum, similis est patrifamilias, intelligi ualet: quiae non de his qui fuerant, scd de his, qui ei se in ecclesia poterant, loquebatur: qui Hinc noua Scuetera protesimi, cum utriusque testa menti praedio camenta, vocibus & moribus loquuntur. Por lectionem, praeda cationem ueteris testamenti, quae humi lior est,posumus ih telligere: per responsorium noui testamenti,quae excellior est. Haec duo praedicameta per Ioannis uitam & Christi designantur . 'Nam quod ait Lucas Euangelista. Lamentavinati s & non plorastis, addoannem pertinet,cuius abliinentia a ci
110쪽
bi ς & potu luctum poenitentiae significabat e Ruod
autem ait: Cantauimus tibijs,& non saltastis, ad ipium dominum, qui utendo cum caeteris cibo & po- tublaetitiam regni figurabat , at Iudaei nee humiliaricum Ioanne, nec cum Christo gaudere.uoluerunt 1 Sicut suavius est nouum testamentum ueterii: ira uulgo suavior cantus lectione. Praesentes lectores:&cantores, quibus est surgere ad opus, sicut de Paulo legimus superius,negocia domini habent, quibus di citur: Negociamini dum uenio. Lector, legem domuni debet tradere dit oribus, quasi incipientibus inscii ola domini exerceri. Nuper uocati sunt per ossi'cia Cantorum ad nuptiaς. Neoterici sun , audiant doctorem necesse est.doctor & lector unum sunt. De Esdra enim scriptum est, quod ipse legem Der & iaceret & doceret in Israel et Eundem Esdram idem liaber inducit postea legentem in gractu ligneo. De doctoribus dicit Ambrosius in Epistola: d Corinthios: illos dicit doctores , inquit, Paulus: qui in ecclesia literis dilectionibus,retinendis pueros imbuebant, more Synagogae quia traditio illorum ad nos transitum fecit. Iterum mihi uidetur esse inter lectionem S rei ponsorium, quod est inter clementa & artes ipsas : Ars quoque musca habet Elementa sua. Et Geometria ab Elementis incipit linearum. Et Dialectica atque medicina habent Y CATOTAS V A. Sic elementa ueteris testamenti sunt, ut ad Euangelicam plenitudinem ueniat, si in uero eruditur infantia. Elementa lex Moysi, & om ne uetus instrumentum intelligendum est, quibus quasi elementis & re sigionis exordiis Deum discimus . Dent lectores siue doctores precium domini, id est, uerba legis, & respiciant scholasticas mentes, scilicet uacantes ab emptione uillae ab emptione boum quinque iugorum, a ductu uxoris Schola uacatio dicitur. At si adhuc aliquis fundus obturatis auribus cordis torpescit , ueniet