장음표시 사용
121쪽
mini in monte: Cum ad orationem stamus, ad Orientem conuertimur, unde coelum surgit: Non ta quam
p 9- ibi sit Deus, & quasi ea teras partes mundi deserue- . est,qui ubique praesens est: non locorum *aciis, sed
maieitatis potentia: sed ut admoneatur animus ad naturam excellentiorem se conuertere, id est, ad dominum, cum ipsum corpus eius, quod terrenum est, ad corpus excellentius,id est, ad corpus coeleste conuertitur.'Ideo dicitur Deus in coelis habitare, quia ma- cur Dem ior cognitio est in coelis illius summae maiestatiq&.m caelu ba essenti , in angelis uel in animabus sanctorum, quam bitare dici, in terra habitantibus sanctis: propter gravitudinem
l . earnalis habitationis, quae uix permittit,animam ad, purum ueritatis lumen aduolare.
. De Sessione Episcopi , caput T. DEin Christus ascendit in coelum, ut sed it ad
dexteram patris . Episcopus, quia vicarius est pus a cedit Christi, in omnibus memoratis superius, debet &i Iedd,post hic ad memoriam in thronietare Christi Ascensionem orationem. 8c sedem. Qua propter ascendit in sedem, post opus& Iaborem ministerij commissi . Christus, disposito curru suo, Subdiaconos in suo, per conuenientia loca,idcst: Presbyteros in suo ordine, Diaconos in suo, ' caeterosque gradus in suis: nec no & auditores unu- quenqne in i uo, ascendit in sedem & sedet. Sedent Matth. I9. cum eo quibus promisit: Cum uenerit filius hominis in Dilem maiestatis suae, sedebitis & uos, supersedes duo decim, iudicantes duodecim tribus Israel.
De quibus dicit Paulus Apostolus ad Ephesios. Et β ' ' conresusci tauit, & consedere secit in coelestibus in με μ ς- Cheisto Iesu. De his qui astenderunt secum , aliqui uςu's. sedent, & a liqui stant. Per eos qui sedent, demonstrλ ς' a'MO tu e membrii Chri siti in pace quiescentia: Per eo qui stant , in certamine posita, caput & membra unu
122쪽
corpus: Quoniam Christus in aliquibus sedet,in ali- . quibus stat, ut illum uidit Stephanus in certamine Act 7 p situs . Aliqui ascendentium sedent, aliqui stantio minus in alto coelorum sedens, custodit currum suum, id est, ciuitatem , de qua dicit Psalmista. Nisi dominus custodierit ciuitatem, frustra uigilat qui custodit eam. Paulus, qui uice Christi fungebatur dicete Augustino, in Psalmo i 26. dicebat: Timeo, ne fori Psal. Iz
te, sicut serpens Euam seduxit astutia sua, sic & uestre cor, mentes corrumpantur a castitate, quae est in Chri- cμr t strsto. Custodiebat, custos erat, uigilabat quantum po- terat super eos quibus praeerat. Et episcopi hoc sa- 'reiunt.Nam ideo altior locus positus est episcopis, ut ipsi superintendant, & tanquam sorsan deficit ibi aliquid cultodiant populum. Nam &graecae quod diciis tur Episcopus , hoc atine superintentor interpretatur, quia superintendat, quia desuper uidet. Quomodo enim uinitori altior fit locus ad custodiendam uineam: sic.& Episcopis altior locus factus est. Et de isto loco alto periculosa ratio redditur, nisi eo corde stemus hic, ut humilitate sub pedibus uestris si- ιmus, & pro uobis oremus.
LEctor d icitur, quia lectione iungitur, ut Isidorus
ait. Lectio dicitur, quia non cantatur ut Psalmus uel Hymnu 1: sed legitur tantum. Illic enim modulatio: hic sola pronunciatio quaeritur. Cantor multa officia habet. Vnumquodque ossicium, ex illo quod efficit, nomen habet. Lectionem, quae legitur post festionem, sequitur cantus, qui uocatur responsorius. Responsorium ut dem qui supra Itali tradiderunt, quos inde responsorios cantus uocant, quod alio desinente, id alter respondcat .
123쪽
Vsus lactionis & cantus sumptus est a ueteri is* δε μα-8- samento, lut legitur in libro Esdrae, quod ponenda est in nocturnali officio, si dominus dederit. Positi mus etiam ossicio cantoriς, ossicium Prophetae intelrectio Ieis ligere. Lectio legis & Prophetarum, frequentabatur,ue Pro dipopulo aiulatio: Unde jcriptu est in Actibus Apo is etarum stolorum. Et ingressi Synagogam die Sabbatorum se tu siet: teil. dmint . PQ lectionem autem legis & Prophetarii, miserunt prancipes Synagogae ad eos, id est, ad Pau- in lumi& Barnabam,dicentes. Viri fiat res. si quis est in
uobi sermo;cxhortationis ad plebem, dicite. Sur- gens autom Paulus & manu silentium iudicens,ait, & reliqua .
D6m DI Quam diu haed duo celebrantur, id est lectio ia
rhedeuda propitctia, solemus sedere more antiquorum: Unde Ambrosus. in tractatu ad Corinthios . Haec traditio
Synagoga ess,oui nos uult sectari Apostolus Quia Christianis suidem scribit, sed ex gcntibus factis noe3 Iudatis, ut seci cntes disputent, seniores dignitate in cathedris, siquentes in lubsellijs, nouissimi in pa
Eriterum. Per lectoris ossicium & cantoris possit mus intelligere patremfamilias, qui proscri de thesauro suo nopa Si uetera. Vnde Gregor. in sitis HO-Μσυ I3- meiijs.In eo quod ueritas dicit Omnis scriba doctus
λς6tqr scri in regno coelorum, similis est patrifamilias, intelligi
ho G ualet: quia .non de his qui fuerant, sed de his, qui ei 3' rUμ' se in ecclesia poterant,loquebatur: qui tunc noua ε ς - uctera pro tertit, cum utriusque testa menti praedi
L ctiso camenta, vocibuς & moribus loquuntur. Pcr Iecitio r θωρη με nem, praedicationem ueteris testamenti, quae humi Cμ ' lior est possumus ih telligere: per responsorium no ny*δε siill ui testamenti quae excellior est. Haec duo praedicam φ ta per Ioannis uitam & hristi designantur. Nam ιμ φ 7 quod ait Lucaς Euangelista. Lamentauimu s & n nplorastis, ad Ioannem pertinet,cuius abstinentia a ci
124쪽
his & potu luctum poenitentiae significabatiae Quod
autem ait: Cantauimus tibijs,& non saltastis, ad ipsum dominum, qui utendo cum caeteris cibo & potu laetitiam regni figurabat, at Iudasi nee humiliaricum Ioanne, nec cum Christo gaudere uoluerunt .
Sicut suavius est nouum testamentum ueterit: ita uulgo suavior cantus lectione. Praesentes lectores:& Zectoram.
cantores, quibus est surgere ad opus, sicut de Paulo et cantori Iegimus superius, negocia domini habent, quibus di--βrgor citur: Negociamini dum uenio. Lector, legem domi odvussui; ni debet tradere auditoribuς ς quasi incipientibus in v x3- schola domini exerceri. Nuper uocati sunt per ossi--i 9-cia Cantorum ad nuptias. Neoterici sun , audiant do Av storescio rem necesse est.doctor & lector unum sunt. De V qtorici.
Esdra enim scriptum est, quod ipse legem Dei & Δ- Lς tor oeceret & doceret in Israel. Eundein Esdram idem li- Γρι tor uvuber inducit postea legentem in gracili ligneo. De do- θος- , ctoribus dii it Ambrosius in Epistola ad Corinthios: illos dicit doctores, inquit, Paulus: qui in ecesesia Iiteris delectionibus retinendis pueros imbuebant, more Synagogae quia traditio illorum ad nox transi . tum fecit. Iterum mihi uidetur esse inter lectionem Disserint S re: ponsorium, quod est inter elementa & artes lectιορο ipsas : Ars quoque musica habet Elementa sua. Et θρ-r umGeometria ab Elementis incipit linearum. Et Diale.. Pod GHι-etica atque medicina habent YCATOI ASU A. Me dic
Sic elementa ueteris testamenti sunt, ut ad Euangeli iuricam plenitudinem ueniat, si in uero eruditur infantia. Elementa lex Moysi,'& omne uetus in strumentum intelligendum est, quibus quasi Mementis & re ligionis exordiis Deum discimus . Dent lectores siue doctores precium domini, id est, uerba legis, & respiciant scholasticas mentes, scilicet uacantes ab em- rptione uillae, ab emptione boum quinque iugorum, rς 'a ductu uxoris Schola uacatio dicit ur. At si adhue ali ι' '. . quis surdus obturatis auribus cordis torpescit, ue ni et
125쪽
niet Cantor cum exeelsa tuba, more Prophetarum: sonetque in aures eius dulcedinem melodiae, forsan excitabitur. Fiat in eo, quod de populo narratur sactum esse in lib. Esdrae. Sie enim scriptum est in eo. I EDM.3. steterunt sacerdotes in ornatu suo cum tubis, R L
cantores uita, filij Asaph in Cymbalis , ut laudarent Desi pernet. te t. in manus David Regis Israel: Et concinebant hymnis ivbu edi & consessione domini, quoniam bonus, quoniam Umb. B. in aeternum misericordia eius super Israel: Omnis quoque populus uociferabatur clamore magno, in Iaudando dominum, in eo quod sundatum est tem- plum domini. Et paulo post. Multi uociserantes inligritia Ieuabant uocem, nec poterae quisquam agnoscere uocem clamoris laetantium & uocem fletus populi. Unde Beda in tractatu Esdrae. Sacerdotes quidem sanctis ornati uestibus, pro ut stante ad huc te-plo consuerant, tubis personantes , & cor populi ad suauitatem supernae laudis accendentes. Levitae autuin Cymbalis bene sonantibus,hymnos domino con-Cantores cinente,: populus uero clamore communi, affectum a cem proin sui cordis in laudando dominum ostendens. phetarem Cantores,qui respondent primo canenti, uocems μ . auditorii proserunt, quos tellificantur laudare Deu.1.Para. Is Non immerito ipsi Cantores agunt causas prophetarum,quia de filijs principis eorum, id est, Asaph,scri' ptum est in Paralipomenon. Filij eius sub manu ipsius erant, prophetantes iuxta regem: Ipsi exaltant suam uocem ut tuba: Ipsis dicitur in Psalmo Octu gesimo,tuba canite,hoc est ut August.ait clarius αεδεμ. 1 8. confidentius praedicate, ne terreamini, sicut ait pro 'pheta quodam loco:Exesama, & exalta uocem tuam
Lex enim scripta data est in tabulis.Scriptura enim osciana pertinet ad lectoris ossicium: Prophetia menti inscridacatorisge pia erat, quam uoce fidenti prophetae proferebant. rit Cator. quod pertinet ad Cantoris ossicium,Fidi i raedicato-
126쪽
. V De ossicio Misse . . . I 6
ris ossicium gerit Cantor . Quem oportet post obe dientiam auditorum, uersum cantare: Quid significet uersus in ossicio praedicatoris, ex Euangelica parabola addiscere possum, quae narrat de seruo arante ita dicens. Quis autem uestrum habens seruum arantem aut pascentem, qui regresso de agro , dicit illi,statim transi, recumbe,& non dicit et , para quod
coenemus λAra qui aratro compunctionis scindit corda.Nulli dubium quin per dulcedinem modulationis scin dantur corda etiam carnalia : &sese aperiant more sulci, in consessione uocis & lachrymarum. Mu sica habet quandam naturalem uim ad flectendum animum, lacui Bolietius in suo libro, quem de Musica secit. Vulgatum quippe est,quam saepe iracundias cantilena represserit eiquam multa uel In corporum uel in animorum affectionibus miranda perfecerit. Absit, ut uigorem Christiani animi in mollitiem caducam possit conuertere: quod senus ipsi etiam gentiles uitabant. Vnde scriptum est in libro memorato, superiore loco. Idcirco Timotheo Milesio Spartiatas succensuisse, quod multiplicem musicam reddenS, puerorum animis, quos acceperat erudiedos, ossiceret, & a uirtutis modestia praepediret: & quod harmoniam, quam modestam susceperat, in genus Chromaticum, quod est mollius, inuestiisset. Τanta igitur apud eos fuit musice diligentia, ut eam animos
quoque obtinere arbitrarentur.
Sussiciant haec pauca de naturali ut musicae inseruisse : reuertendum est ad Euangelicam parabolam. Seruus qui arat, non debet illico se uertens de agro recumbere, sed parare coenam domini: de quo seruo dicit Beda,in tractatu super Lucam. Seruus de agro regreditur, cum intermisso ad tempus opere praedicandi,ad conscientiam doctor recurrit: Atque a pumblico locutionis ad curiam cordis rediens, sua secum secretius
127쪽
secretius acta uel dicta retractat. mutor ν pret. Ium disciplinam serui arantis , admonetur Cantor, ut non illico post actum opus,sui officii requiem
spectet, & torpore securitatis torpescat. Persecti m. Opus suum, quando quodammodo sua iubilatione boues in exercitium aratri induxit. Idem Cantores
in eauiddo prouocauit, ut scinderent corda aratro compunciaotiemum Re ni , Ac postea uersus sequitur. In uersu necesse erispoiss.M. ut suas cogitationes ad se trahat,& secti cogitet , quo modo aut quid a magistro didicissen. Versus timore non est ausus alte leuare responsorium: nescit quomodo. finiat uersum . Et hic imitatur aliud exempla Lucae. ΙΑ. doctrinet domini, quia iubetur ut qui uoluerit turre sdificare, prius sumptus cogitet, si habeat quari necessaria sunt ad perficiendum .sequitur Beda memoratus. Post pastum atque agri culturam, domi sibi iubet parari quod coenet,Hoc est, post laborem apertae vrs ςφ' locutionis, humilitatem quoque propriar c Hild ras' miniis exhibere. Hoc facit ille qui uersum cantat in reth ' i petitione responsorij, exaltat uocem fiducialiter iam
' non timens uersum. Illum praedicatorem sonat, qui cursum suum consummatum habet, qualis erat Pau- -Πm4. lus, cum diceret. Bonum certamen certaui, cursum
consummaui, fidem seruaui In reliquo mihi reposita est corona iustitiis.
Diximus quod excitentur per Resposorium, qui quodammodo surdi ad Epistolam: dicamus qualiter obedientes illico proficiant per Responsorium. In In lectione lectione pascitur auditor quasi quodammodo bos.
pascitur au Adhoc enim pascitur bos , ut in eo exerceatur. Opus ditor ut bos agriculturae Bos enim praedicator eli. Vnde scriptum Dent.etsi est in libro legis: Non alligabis os bovis triturantisa Primus in Passus est enit bos ut exerceat opus. Cantor enim tor tauquae est quasi bubulcus,qui iubilat bobus, ut hilaxius tram bustas e. hant aratruim Cantor est de his, de qui b. dicit Pau-3 .Cor . lus.Dei adiutores sumus:Boues sunt, qui rei pondent
128쪽
primo Cantori ,De quibus iterum dicit: Dei agricultura estis. Gahentib. bobus aratrum, scinditur terra: quando cantores intimos anhelitus commouenteS, trahunt dulcem uocem , & proserunt ad publicum: qua corda suorum siue caeterorum compungunt ad lachrymas, siue ad confitenda peccata, quasi secreta pace faciendo terrae. Et alio modo. Ideo scribuntur literae, ut pereas memoriae reddatur, quod obliuione deletum est. Simili modo ex pictura recordamur, quod interius memoriae commendari potest: Ita&Responsorio admonetur praedicator, quomodo doctrinam, quae praecessit in lectione, exerceat. Primo, ut dulcedine suae imitationis plurimos sibi ascis atrConiuncti, corda multorum excitent ad compunctionem & lachrymas. Et ne se extollere debeat de operire praedicationis, pylsatur, quatenus ad memoriam sibi reducat,de proprijs causis iudicandum ante Dominum. Asi cant
Quid' inter Responsertum oe Trasum,
HO C differtur inter Responsorium, cui chorus
respondet:&Tractum, cui nemo, quod est inter duo sacrificia: scilicet columbarum & turturum. .υ Tractus uerba congruentia sui ossicia habent Illa quq sunt in Septuagesima, tribulationem sonant, ut est ita lud: Deprosundis clamaui ad te domine. Quae in s Psi 29. Nagesima,Oportunitatem fugae quaerunt ut illud : Ut fugiant a facie arcus, & sic caetera deinceps conijcere possumus: Laudate Dominum omnes gentes, laetitiam neophi torum & nuper ordinatorum significat. De istis sat est. Reuertendum est ad uolucres , scilicet columbas ει turtures, qua significant Responsorium &Τraetum .De quibus dicit Beda. in tractatu super Lucam. C Volu-
129쪽
Volucres hae pro cantu gemitus habent. Non immorito lachrymas humilium designant, quibus plurima in ipsis etiam bonis operibus indigemus: Quia &bona esse quae agimus nouerimus, qua tamen distinctione ad non examinanda, qua a nobis perseuerantia sint consumanda, nescimus. Et iterum. Hoc sane inter turturis & columbae significantiam distat: quod columba,quae gregatim conuersari, uolare & geme reconsueuit, Actiuae uitae frequentiam demonstrat, de qua dicitur. Multitudinis autem credentium erat cor unum & anima una: nec quisquam eorum quae possidebant,aliquid suum esse dicebant,sed erant illis omnia communia.Τurtur uero,quq singularitate gaudet, adeo ut si coniugem casu perdiderit, solus exin αde permaneat, specul tiuae uitae culmina denunciat, quia & paucorum est ista uirtus. Et post pauca. Item cum intrans cubiculuae, clauso ostio oro patrem in abscondito,turturem offero: At cum eiusdem operis compareS quqro,canendo cum propheta, Venite adoremus & procidamus ante Deum , ploremus coram domino qui fecit nos: columbas ad altare deporto. Moyses quasi tractum decantat tribulationis, qui solus ascendit ad dominum . & ne idem populus seri tur,lachrymosis precibus impetrat. Daniel Tramini laetitiae cantat, quando solus fugientibus socijs intexangelos remanet. Solus ETecsiel quadrigas Cher bin,& supernae ciuitatis aedificia celsa miratur.
De Alleluia , Caput. XII LA II leluia quod cantatur per festos dies, in reco datione aeternae laetitiae, tam laetitiam electorii, quam laudem domini,ad memoriam reducit: In quo non oportet aliquid sinistrum sonare,sed totum dextrum, quale est in sutura vita. Illi sunt recti uersus, per quos reuertimur ad Alleluia,qui laetitiam Eccle
130쪽
D A domini laudem sine tristitia retinet. Sicuti sunt: dominus regnauit decorem induit. Et: Dominus r onauit exultet terra.Et:Lauda anima mea dominum, Hsti Iubilate Deo omnis terra, Rxζxi - ςβ' ri. ii . In Responsorio seminavimus, in Alleluia metimus.De qua re dicit Psalmista: Qui seminant in chrymis,in exultatio ne metent.
suus, inter Alleluia oe Tractum.
ΗΟe est inter Alleluia & Dactum, quod Alle
luia laudem siue laetitiam domi no,Τractus uero aliquando tribulationem , aliquando laetitiam l nat.Tribulationem,ut: Deprosundis,ut: Commoul-m, ut Oui habitat, ut:Ad te leuaui oculos meos, ut: Saepe expugnauerunt me, ut: Deus Deus meus. LaetItiam, ut: Iubilate domino, ut: Qui confidunt in domino ut: Laudate dominum. Post duos tribulationis,tertius occurrit laetitiae: Quomam post duos dies sepulturae, tertius occurrit Resurrectionis. Sunt etenim duo genera compunctionis: unum timoris,&alterum amoris.Timor in duobus diuiditur, De quibus dicit Esaias. Ecce ego uenio cogitationes & opera ut congregem. Verba in cogitationibus compraeiahenduntur, cogitationes, uerba sunt animi,& radices uerborum sonantium. Amor singularis est , unum
scit amare,&petere unum illud, de quo Propheta dicit. Vnam petii a domino,hanc requiram, ut inhabitem in domo domini. De sepeliatisve cassiarum. caput. XV. MInistri Casula se exuunt, quando Lectoris siue Miluta leo Cantoris officium assumunt. In Lectoris ossi etpris mcio Sc Cantoris aliquod genus militiae exprimitur. contψr C i Soli