장음표시 사용
211쪽
IT CAP. V. DE SIGNI spensione aliquid trahunt, unde non raro conis tingit, ut speciem quandam virtutis prae se ferant Sed a vera tamen virtute facile eas discernas, modo attendas ad finem sue ut alii loqui amant, si mauriale actionis a formali separes. Statim enim patebit,istas ex studio se componendi ad voluntatem diuinam, minime esse sceptas, adeo. que nec pro virtutibus eas haberi posse. Ad certam autem propensionum classem tum demum eas referes si multas actiones eiusdem hominis sedulo consideraueris, de praecipuo ad quem pleraeque tendunt, scopo, certis quoquesgnis non neglectis, solicite dispexeris. f. LI. mee signa iraque primo rite ad tuos applices mores omni Φιλαυτία procul facessere iussa, idque siepius, singula cogitata,singulasque actiones accurate se examen reuocando. Facilius enim in aliis negotium procedet, si tuum prius rite exploraveris genium.
In aliis ita procedendum, ut primum, sintne vitae emendatae homines, an vero prauis suis inclinationibus adhuc morem gerant, inquiratur. Hoc rite fiet, si verae virtutes a falsis virtutum imaginibus accurate discerRantur.
212쪽
uidem in hominibus, qui vitam emendarunt, nihi aliud quam ardens sudium se suasque actiones ad voluntatem diuinam conformandi deprehendere licet nihilosecius hoc ipsum studium non uno apud omnes sese exserit modo. Temperamentum enim, corporisque constituistio tolli nequit , sed ad bonum finem ab illii di rigitur. minc alii ad mansuetudinem, alii ad iustitiam accurate colendane alii ad alias virtutes quae ipse varietas tamen pulcherrima harmonia mirifice secum consentit propensiores deprehenduntur. at illud itidem ex signis, hactenus recensitis, intelligere licebit. 3. Sed plerique mortalium suis delectantur vitiis nec mentem suam ullam emendandae vitae curam subire patiuntur. Horum propensi nes si hac ratione exploraneris ab iis tibi rite cavebis, quin ita erga illos te geres, ut facile voluntates illorum flectas. Cumprimis autem si spes emendationis in illis effulgeat planain facili xia ad miseriae suae agnitionem, vitamque melis
213쪽
MENS CVMPRIMIS VOLUNTAS LABORAT, SIVE DE MEDIIS SUMMAM FELICITATEM CONSEQUENDI.Summa felicitas aquisi motis, in neque ins
tur, si uoluntas sanitati res, I. XV. resimaturis. I. I. seria quoque histe νεμιAn medicina voluntatis iam,st poenaes turas praemittenda medie na cogitandae, . XVI. intellectus L . Propensi quoque eminens Duopacto medela asserenda inus anda f. XVILorimae intectistis opera suo pacto hae explorari
Secundae oseniae, is VI. Notitiam ipsinsuere sSpeciatim ratiocinationi serium propositum δε--bus practieis, s VII mendandi, I. XX. se assae barum imberi suiaut rite t. auarum litatum,nopas posten Mopen sonum incommodadae, . VIII. sunt meritanda, β. XL. De oraeiudieiis praesicis Speciatim volaptatis f. monitum, s. IX. XXII. XXIII A. me ιιonem voliunta Ambitionis,s III Vris primo commendatur Auaritiaris. VII m. tiriasui fius I. V. editanda quoque -- Ouae nimis hactenus nuru santia summi boni, β. MU, I. XI. XXIIX osopacto hau rite insitu. Imo eius me itas,3. IX.enda, bo. Animo uspraeparato σοι In eis attendendum primo motus supprime Uunt
214쪽
eVM PRIMI VOLUNTATIS. Is constantia tamen opus mdam ratioA. XLVII. est patientis,f.XXXIII. Remedio, quae hil φbia
Itemque temporis quodam proponit, a volantatis interuata, g. XXXIV emendationem non m
Se euitanda quoquesunt se iunt, s. XLVIII. . Pravarum cupiditatum Ideoques Ura a nonnullis
irritamenta 6. XXXV, nurura vires extollun-
Sedundaeontra eonuersa Rectius ab aliis virtus habe.tis cum viris probis, . turpro dono Deus L. XXXVII. Modo ita,viderat,boc inteLEt libri,qui advirtutem ex ligatur, I LI LII. sitant egeni f. XXXIIX. Namque ' homini impu-korum quoque,qui virtuti randum/miser maneat. dediti fuerunt, exempla MLIII. imitanda, LXXXIX. Philosephia quidem media Vitae reo examen quoti perueniendi adflicit dianum es insitum . rem se levia, uo. dam,s. XL. monserat, I LITNee astidis isto virtutis Im imperfecta es, quaa
unquam quicquam re doctrinam de originem mittendum, s. XLI. h.ε. LV. Opacto reliquarum an It de Deo bominisque eum miscultatum emen a eo coniunctione,3.LVLsis hine at I. XLII. Vt omediis emendandi suae ad imaginationis e luntatem,s LVII. mendatio em uenim Maxime tum ignorat moisant, I XLIII dum iratum Deum pla- suo cogitatione semper eandi, 3. LIIX. LIX. ad res honosas conuer ride sequitur, aliam eserendae t.I. XLIV. rationem rumiendi ad suo per voluntatis emen felicitatem,s LX. dationem imaginatio, o suam reuelario senda se hanc rursus voluntas .LXI. . emendetur, 3. XLV. At mustanda, M. LXIZAmectuum quoquesuasso, Per cena Ana, I LXIII. se hanesequitur modera Bae docentsolam reuelatsemen I. XLVI. onem qua in rei ura Oua viniq;ςπForis bicis ε
215쪽
I76 CAP.VI. DE REMEDIIS MORBOR. MENT.
' eontinem veram estis suo pacto eire in ver- LXIV. fundum, quos ipsi emen d maresedulo essem dare cupimus, S. LXIX. sanda, . LXV. Et circa idos, quorum antis Alter usus obieesse exseris mas ad certum Mems ' is aliorum directione, I cs cupimus,s LXX. LXVI. Idque ratione intellectus, .suius uitam iam emenda LXXI. runt, I LXm. Imaginationis, 3. LXXILIDIns emendarunt, . Voluntatis LXXIII.
LXIIX. Uectuum, s. LXXIV. aegrotant, sanitatem non aliter, ac s
. morborum expulsionem recuperare pos- t. Ita cum semina hominis felicitas in men ea sessitate, siue amoreDei consistat, ad eam conia .sequendam non aliam viam eue, quam si mor his ineutis afferatur medela, patet.
uuo magis enim praua ista mentis ad voluptaatem, opes, honores, propensio supprimitur, eo magis incrementum amor Numinis capit: χvitae versa, quo magis hicce amor crescit, eo magispraua ista propensio imminuitur. vero intellectus praecipue a Volunt te pomampitur ita voluntate sanitati restituta illi etiam medela affertur nihilosecius cum Et propriis morbis vexetur, multumque ad voluntati sanitatem conferat, si intellectus iis sueti liberatus, paucis pro instituti iatione
216쪽
CvMPRIMI VOLUNTATIS. ITTmodum intellectum sanitati restituendi, indica
g. IV. Aduersus ignorantiam itaque in genere parabitur medicina, si nullam occasionem eam exu endi, animoque abstergendi, praetermittamus, id quod fit meditando, legendo, monita praecepta sapientum consultando,&adrationis leges ea exigendo.
g. v. Errori obviam ibitur, si in rebus, quae clareridistincte concipi possunt nihil temere admittamus, nisi quod clareo distincte fuerit conceptum. Sed addidi in rebus quae clares T distam concipipossunt, ut indicarem res diuinas ct mysteria, quae credenda sunt, hucnon pertinere. I uabit etiam, intelleetiis functiones probe discernere a functionibus phantasaeci item res, quae nobis ficillimae videntur. quae quotidie nobis obversantur, non minus accurate considerare, quan tes, quae prodissicillimis reputantur, rariores sunt. Deniquein externa impedimenta, quae mentis operationem sufflaminare possunt. omni opera sunt remouenda.
Praeterea, considerates circumspecte vi ubique feramus sententiam, per danda, nec cum impetu aliquid pronuntiandum, sed mora quaedam interponenda , ut rebus omnibus prodi
217쪽
be exploratis demum iudicemus, ct ratiocinemur. Nec inutile fuerit, ad bene ratiocinandi leges, quae ali, exponuntur uberius, diligenter attendere. ' β. VII. Prudentia autem acquiretur, si in omnibus actionibus suis homo rite attendat ad ea, ex qui. bus prudentiam componi, supra docuimus. Sed si dicendum quod res est, correcta prius -- mend ta rite voluntate, tum haec intellectus virtus, tum aliae quoque sua sponte sequuntur. De consciqntiae bonitate re tranquillitate, ea altera ratiocinationis praeticae specie, idem est censendinia.
De causis errorum imbecillitatum intellectus, praesertim de praeiudiciis tollehdis, ut quidquam moneamus, necesse non est. Nam his per voluntatis emendationem, quaan rectissime obviam iturci qua non praemissa, frustra sunt, qui exuenda praeiudicia, falsasque notiones, quae animo sedent, eliciendas esse, in
Interim certum , quod ad virtutis studium plurimum conferat de bonis di malis, de virtutes vitio rectas habere opiniones illorum Contra praeiudiciorum, quae a recto virtutis tramite mortales uocant, falsiletem cognitam
Perspectamque habere. Cuiusmodi quidem
218쪽
VM PRIMI VOLUNTATIs: mPraeiudicatarum pinionum magna est , quae mortalium animos obsidet, copia, sed ideo eo di ligentius Mobseruandae sunt,in excutiendaeo Ita ergo repurgato quadantenus intellectu, ipsa voluntas, fons origo omnis mali est .aggre- .dienda. Huius autem emendatio, ct repurgatio, virile procedat, primum monitum est, cognosce, Ufum. - , XI. Uidentur sane veteres intellexisse, quantum momentum in cognitione sui positum sit, inde non immerito, eam in morum doctrina, utramque facere paginam, autumarunt. Quod intempestiue profecto, recentioribus neglectum est. V XII. Haec autem cognitio, d exploratio sui non ita est instituenda, ut in illis, in quibus brutis praestamus aut etiam aliis hominibus nos praestarertamus, haereamus, ut inde forte ad nostri ad mirationem,in maiorem ambitionem excitemur. Ita enim haec cognitio, non modo nobis non esset profutura, sed maioribus etiam vitiis immerissura.
Ergo primo ad vitia morbosove nostros, resummam qua obruti sumus miseriam, sumno studio atque rigore est attendendum. Nemo die sibi bIanssiatur, aut vel minimum vitium
219쪽
excuset, sed iudicem rigidissimum,seuerissimum. uue agat , 3. XIV.Cumprimis ad fontem omnis miseriae uec vitiorum est respiciendum, x considerandum quo pacto omnia vitia ex prauaibilautia proueniant. Dici non potest, quam hoc virtutis studium promoueat, ultimosin initimos recessus, primamquescaturiginem omnium actionum, cogitationum, habere exploratam. I. v. Deinde per singulas eatur partes. Intellectus, voluntas, iudicium, ingenium, assectus, ossicia erga Deum, erga nos ipsos erga alios tuli rationuhonesti, tum ratione decori, distincte consderentur, doquibus in his omnibus obnoxii simi mo
. Porro iuvabit etiam expendisse, non taotum quanta animi perturbatio. miseria, in hac vita inde ad nos redundet, sed quod animus sit immortalis, quodque Deus sit seuerus malorum iudet, qui cum raro admodum improbos in hac vita puniat, non possit non poenas grauissimas aeternas post mortem ab omnibus exigere.
Ηine ad specialia descendendum, quaenam propensio eminens ad mala menti nostrae. . inu-
220쪽
insideat, explorandum Vbi magna tamen opus est cautione, ne decipiamur, cum φιλαυτιοι viptu. rimum nos impellat, ad magna vitia extenuanda, paria autem exaggeranda. Expediet autem,ut telici successu haec exploratio instituatur, sina, suo loco enumerata rite sibi accommodare.
Nec contemnendum, quod nonnulli suggς- runt, consilium, obiecta varia, tum voluptatis, tum honoris, tum denique opum cupiditatem, excitare apta, sibi serio, uec iusta inter ea seruata proportione, proponendi, ut hinc diiudicetur. ad quodnam si unum ex illis eligendum foret, praecipua propensione mens nostra impellere
g. XIX. Quemadmodum nec istud reiicio, quod itidem nonnulli suadent, ad omnes videlicet cogitationes, quas etiam aliud agendo interdum formamus,diligenter esse attendendum,tum enim facile praecipuam animi propensionem sese manifesta
q. XX. Postquam ita homo se ipsum cognostere,
in intimos animi sui introspicere recessiis, didicit, alterum succedat monitum serio tecum decerne, mitiis omnibus nuntium mittere, Deum anuIre , omnesque actiones tuas ad diuinam voluntatem