Archaeologiae philosophicae sive doctrina antiqua de rerum originibus. Thomas Burnet Libri duo

91쪽

D Erina antiqua de Rerum rein λ

Facilis est compreliensi hac stoicorum Hypoth. sis, sed nimis crassa ad materiam enim 8 res m teriales omnia restringunt, e per Jovem ipsum nihil aliud intelligunt quam sim rcem AEthera in quem resolutum iri totum mundum credunt denuo red, tutum, stato temporei in formam iaciem Naturae hoc est, in varias cor rum Amaso rerum ordines. quem -- - appellamus sed ultra vi Wambitum Mundi materialis, alium agnoscunt gyptii, Orphici, Pythagorici, Plauomci : Qui tamen omnes,

a d rerum originem & finem, plurima habent c, listicisasstitia. Deum esse, aliquo modo, --hui inuitoties 8 multiseriam innuunt Platonici; te per emanationes vel irradiationes sui mundum ' duxisse. Crediderunt veteres, cujuscunque ordinis, quantum mihi constat, ex nihilo nihil fieri neque aliquid in nihilum reverti posse. Idque non tantum intelligunt de generati in quae dicuntur: sive de

transtormationibus rerum aliarum in alias, in mundo jam facto sed etiam, ut vocibus receptis utar, de Creatione WAnnihilatione Quasi ante Mundi ortum, aut post ultimam abolitionem, non essent prorsus nihil rerum essentiae: Sed haberent semper suum modum subsistendi in natura divina, licet sine

omni distinctione individuorum. Porro, Circuitum quendam instituisse videntur, innumeris saeculis peragundum, inter hos duos rerum universiarum maxime diverses ordinesci statum scilicet Creatum Increatum. Et finito mundi curriculo refusiLque omnibus in primam causam, fit quaedam Iroκατάσα ι καΘολια, ut ita dicam Dei ficatio unive lalis. Denique, hunc statum rerum Dei ficum non aeternum fore autumant, sed, post immensi aeva, OF am Herae oriturum esse mundum atque has fatorum

92쪽

suorum vices Walternationes perpetuo duraturas.

Hac propterea pluribus expositi, quod obscura.

magis elucescunt comparatione rerum, vel similium,

vel oppositarum. Neque ulla mihi nota est philostaphia aut hypothess, qua propim accedit ad Cab iisticam, , qua iam destripta est. Quod si laesam

non occurrant singula apud dictos philos hos quae ad absblvendam hypothesim adjunximus, .mniunt. saltem fundamenta 3 stamina apud eos reperiuntur; α si perficere voluissent telam suam is exitium Terducere, his filis contexenda esset quoad: Cabalam, neque illa sirsan expleti omnes partes h ius hypothescia tam circa rerum origines mulio magis versetur ovam in earum finibus de periodis explicandis. Sed quae desua aut vitiantur, sumplenda sunt Ela corinenda, secundum, analogiam, principiorum, congruenter Henientis Cabalisticis: ut totum, opus sibi constet, atque omnibus sit numeris abselvatur. Denique cam. aliquamdiu me cum m tittilam, siquid esset in sipientia veterum, sive Grata sive Barbarita, quod cognationem altariam haberet aut similitudinem cum Cabala I idai , nihil in utravis remri, quod ipsam specie M

vultu magis referre videretur, quam resat. --.mineas de originationea erum a mi Causa per inuis emanationes Cearliadem, finito ei villo in suam originem regimi. Haec amem, steria, dem Mor-O-- Rer/- Ἀαhic infim, vitii ες umbra mortis, ubi iam vertium' aptum, immanum reverti mant,ata id assinam tur mod si asti in minus amat haec interpretatio, neque in his latere existimes Arcanum C halae Esto: Ego non contestabor litem. Sed -- sis , itidem uti meo uno neque a Proma sententia,

93쪽

et inrisa Antigi de Remium origis.

dimoveri quae huiusmodi est Cabalam Iudaicam vel esse lamnium sine sensu, vel somnium sine Interprete, nisi ad hunc sensum convertatur. Et quicquid olim fuerit hodie est insta fatis infatuati Ad nihil viae amptius, nisi a fora Myiriatur. Haec de Cabad Iudaita.

Non me enitet, quod diutius in hoc argumento moratus sim cum ex eo pendeat, quicquid a Judaeis actrri solet de rerum divinarum 8 naturalium cognitione. Nempe nihil celebrant Iudaei sapientiae nomine, praeter Legem& Cabalam: e quae latent in Lege mysteria, vi&ope Cabala recluduntur. Ne que tamen haec scripsi ad doctrinam illam refellendam refelli enim non potest quod in tenebris a standitur Sed ut modum ostenderem, quo in lucem proferri debeat, vel ad aeternas tenebras damnari. Interea ne noceat incautis, rimo tramite in

et riores hicat, Praemonui, e pro viribus obsisti. Sapientia rima est,aaltitia earuisse:

Primusque ad veritatem gradu , pracimere errores.

Ad quos evitandos, in sapientiae studio Legis vim semper habeat, NULLI Auctoritati praeter Divinae . Nulli rationi praeteres is c distinctae, fidem senitus adhibendam esse. Saque autem ex ipsa aviditate augendae scientiae,

errores delabimur vel ob praecipitem animi assem sum ante examen peractima vel emam rerum cognitioni inhiando, in quisbus nullium examen locumli re pote st. Nempe quae viribus nostris attin o proruit, neque ullo lumine, vel a natura nobis ad vel ecelsitus admisso. Hujusmodi sint specul

94쪽

68 rcbaeologia Philosophicae: sive,

itur Hierarchia celestis Quid agunt, quae loca limbitant. Facile credo, plures esse naturas invisibiles quam visibiles, in rerum universitate eluresque Amgelorum ordines in coelo, quam sint pisces in rariuSed Horum omnium familiam quis nobis enarrabit 8 Et gradus, cognationes 3 discrimina, singulo. rum munerat Harum rerum notitiam semper am . Avit ingenium humanum, nunquam attigit Thoὀlos chnic multae philosephantur circa mundum

invisibilem, Animarum, Geniorum Manium, Dimonum, Herou mi Mentium, Numinumque MDeo rum ut videre est apud Iamblichum e --u AF optior/- apud Pselluma methonem in i atrii, iat, lassim apud Aut res Platonicos. Hos e mimitatisint ex Christianis Theologis nonnul- circi Angel'rumor lipes: Pseudo Christiani Gnostici, sub Eonum es Deorum γ mbu multino,nisi, runt in hac materiae Penique abalist. . Vin stomundo Θμi Huco myriades Angelorum lustrant, sub Ducibus -- -- ω elatrone prout istarum rerum studios, mpani. st im ad quilis vasent haec omnia ' Quia sinceri qlidique habet haec Pholo2phia Seraphici Non summiscius, mundi a.

e.I., is gelici meminisse Apostolum aluum, tineo distin. Apsin uisisse plures ordines&classes. Sed in genere tantum; de his non philolaphatur nihil speciatim docet auton, disputat di inimo reprimen Sesse eenset 'eos, anxquam vana scientia inflatos, qui it haec incognita& inscrutabilia temere sese ingerunt. Juvat utique, non dissiteor, quandoque in animo, tanquam in Ta- bula majoris ' melioris mundi Imaginem contem plari ne Mens assuesecta hodiernae vitae minutiis. se contrahat nimis, tota subsidat in pusiillas cogi

tationes sed veritati lateret invigilandum est, moe

95쪽

Doctrina AEliquid 'rum Origis.

dusque servandus, ut certa abuncertis, diem a nocte, distinguamus. Sapientis enim est, non tantum, eamne sciri possunt, sici res: ed etiam, quae sciri non possunt, discernereat discriminare.

Hesiodissertationi de Iudaeis finem ina postum, ve mi mihi in mentem Essenormn sive Isaeorum, pervetustae, Gebrisque olimsctae, apud Judaeos: Qui priscorum Philosephorum speciem prae se ferebant, ipsosque. Brachmanas institutis Multae ratione imitari Uz' videbantur. morum meminerunt Authores varii: Pomm subrid s, , poenitentibus terressam manae vitae coetum illum compositum ait, neque moliam defecisse per aliouot annorum misso, licet

φυονε ασινουσία G-sola, inquit, Essese, OH M. intuo ne praeter teras, mira. Sine in dimina; αμμι -- venere Musicata, ne pecunia socia Palmarumae. in diem exaequo con venarum turba renaseitur, frequem tantis,' quos vita fessos, ad mores eorum fortuna M uitat. Ita per faculo να--tilia, incredilhiledictis' gens te AEa est, in qua nemo nascitur . - 'cuno Mutauio, απτ vit 'Hieinia Hi in gute diciunt, si minii veres Horum Philosophorum vivam imagi. Quia

buit, illi simillimam, quam duxerunt olim in Pira δεν -- liis innocui parentes: tmiatervi ducto simus. Timo volante, in nova erratu is . nerosim es Isae totum Philonis donia re firmonem adducere:

96쪽

ut paranda virtuti non neeessariam, relinquunt e rum captatoribus. Ph sicam vero, ut humano captu ma

jorem rerumsublimium curiosis Ea parte except/, qua de existentia Dei, rerumque ortu, philosopharur In moriat autem se strenue exercent, & Pauca habent, ut

vides, in philoisphia naturali, sed gravissima, capita: de Deo nempe, mundique ortu Sed qua ratione Mundi originem exposuerint, aut quatenus a se discesserint, non indicat Philo. Neque plura sup-Petunt, quod sciam, apud authores, Essenorum dogmata rhysica modo ea adjunxeris, quae ex illorum mi. d. mente tradit γιν hius, d. Animarum immortaωMeae M ix. futuris Paradisis. Reliqua in suis L is SMris, quorum ille meminit, occuluerunt: quaerenda sunt maxime apud Brachmanas. Apud Brachmanas dicor

cum illorum esse pro pinem Essenos excisarcho notarit Joseph. Ita enim Clearchum intelligo, non Judaeos in genere, sed Scholam Essenicam derivatam esse a Bragmanicii Quod excogium inoribus imititutis non malesarguitur.

Hactensis de Iudaeis De quorum Mologia Pbilossiphia intefrum tractarum conisibere apud se γων - constituerat 3 --pro nis ad Ambia ab altam sese gentis. Hunc tractatilin, si abistutum s. it salvumque haberemus, quid visierint in Scientiis riturae v Judaei, usque ad si tempora, num intinis constit' ret. Ex illo autem rem re, uti periere funditis Essent, ita cisainst inagis fragi'u degenerarunta Etalo na ita, in tot manus tradita, . per tot smilis, tui uana viniim saepies transfisum in em in vappam desiit. Id quod pliuibus araumentis aliunde constiti Ucier eodeniquepersuaderi possit. λεῆ Autl res, eum dormis citrioribus ac notriae de

97쪽

de Chelis, aut aliqua parte mundi corporei vespuit aberre ascopo, is nihil sima volgus docto rem sapianti mantissunt ita e merentur dei, tam de rebus fissilimioribus,, humano ingenio ina e , obscura, ambigua, ambagios oraculais ruserunti Sed desiis sitis, dide uteris Iudaicis.

A P. VII L

Liseratura. Τ' Om is perventum est. Qui inisecundis tertiibo stare meruissem, si cuilibet genti locum sitim, Matiscundum temporis ordinem. aut dignitatis dedamus. Populus enim , --δ perantiquus est percelebris sapientia; quorum

utrumque id inuri possit, quod inter laudes Cornamenta ' si numeretur, eum lavra suismiam, -- calluisse me ig- erat neque m posterior, neque in illi maximo indigna Praeterea, ad mamnificandam si-ntiam ---s superasse divit

98쪽

explicabitur, AEgyptum petebant, tanquam Philo. sephorum scholani, divinioris literatura sontem. Maerab Romani denique AEgyptios omni/- Philus iae iun

sim μ' seiplinarii arentes, atquesolos diminarum rerum eoAE

,-- 2sioi, nuncupabant. Qualis autem fuerit, trium. c. i . σι tu plex illa sapientia AEgyptiaca pluribiis dicendum 1 α - Geometria ab AEgyptiis inventa fuit, secundum

Euser communem sententiam atque primum occupata in dimetiendis definiendis agris, quorum terminosy, vir auctus Nilus ciuotannis conriindebat Huic autem Fir/ρ - ε, causae vel canoni sit artem coaevam statuant, inuit

piat summam scientiae AEgyptiacae antiquitatem. Sed ut Phaeo. nulli genti, nulli aevo, nimium attribui mus, fari . 29 2 credo hanc antiquam E ptiorum Geometriam;

phaen prire non selertem irofundam suisse ad omnes magni

ery, tudines Geometricas&subtiles Theorias, qualiter est i. hodierna, protensim; at in Geodasia, quae dicitur, aliisque documentis practicis quae vitae commoda Dctabant, substitisse Et quemadmodum simn hinc lai distinxit 'AM H, - - αῖ, αι, ita hic distinguendum esse videtur inter rεωριέτειαι , δε αε--πuia, quales fuisse antiquas gentes, initiatos sci, licet, non Mystas in his dilciplina, illud argumento

esse videtur, Quod P thagorM, qui eas omnes invi-.serat ad corradendam a singulis scientiam, esim reduxo, in patriam, istutem ieris et in triangulo reminguis ad catera comparati in excogitasset, maximum duxit .maio- dignum inventum. Neque minii et Mei, qui Geometriam in AEgypto didicit, inventa circuli orianguli adscriptione vel instriptione gaudio emotus Diis Bovem immolasse aicitur. Cum vero haec simpliciora, pulchra licet de perutilia, a Geometria Barbarica non repererint.' frustra

99쪽

frustra quis in eadem uassisset theoremata magis operosa, methodosque Analytieas, 'uin posteris timnotare ac quae Graeconii ingeniis, in hac mat ria eclaris pnaei in debemus. stronomia etiam dicitur Egyytiorum nyentum aeserisque quam, sereno coelo, innubi Mimpluvio, adjuti, interis gentibus prilis Q icitis exercue-μ i--.iunt. Non nego tamen aliis halic laudem attribui, g 2. ad maxim Bainomo a quibus Syderum scientiam ιτ c didicisse Graecos innuit Her otin uti Geometriam

de Egypto loquitur de inundatione Nili, D-.λMati vis r u autem ipses Babylonios, cimi Lis 'artibus, traduces secit AEgyptiorum atque ad e emplum AEgypti, sacerdotum ordines se scienti 'um studia histituisse verba ipsius apponam, οἰ

Quae ita reddit uiter preM; Plurimas etiam postea ex 20'pto cocinias m oros terrarum disseminata esse, dicunt. In Babylonem Belus, Neptant se Librae, ut creditur, filius, coloniam duxit se eluta apti Eu. phratem sede, iamines, pro more Euptiorum, impensis se oneribus pubticis eae ros instituiι; quos aluus Buriosi nominant. Hi flens, sacer tum

100쪽

re Ologiae Philosophicae: flue,

observarare. Recie videtur Cicero utrosque populos in

haere conjunxisse; 'Vt es Bis i inquir,

Ego simillas de primatu literatiarae inter gentes, ovi prima scientiaris ix laventione, parvi surio est in easdem assuri Missmulinventas esse nihil impediat; atque nostri magis iners scire, qui auxerint adjuverintque scientias, quoiuque perduxerint, 'uae monumenta aut dogmata, quorum ope in iis,mexcolendis proflaere liceat, posteris reliquerint. Quod autem de Geometria Barbarie diximus, idem fiet de eorum ronomia dicendum esse censeo,

eam non accuratam fuisse, aut universalem. Sapie-hant Astronomiam veteres, ut Plutare, ait, de

Numa Pompilio, ηψα. 5 ν' περ- νον πωγ κα- sorum phaenomen observabant, sed observatuticiliora Fixarum ortus, occasius, errantium periodos& revolutiones; ζ, in usus Genethliacos, qui- diis nimium indulges,ant Zodiaci partes 8 Planetarum aspectus rateres Eacinoctia cibi sinia aliaque ad anni semina emicandam necess,ria. Et quidem, si rem recta assis ilior, Agri Eturae, , --ω- e Cale,riris rationibus eorum inrono mis, aut unice, aut potissimum, instiriebat. netaram Theorias, artis illius partem maximes estosam, penetriue veteres, Mi complaxos esse, Mneonstat Hypotheses motuum coelisium stimus -- constituisse dicitur amue Tabulas in tuum, punius Piso M. Methodos illisueritisseia hypothese a & calculorum Astronomicorum sicilε

credo