장음표시 사용
91쪽
86 Timet. de Incamatione 'dicimiis eas prorsus excludi ab antilli est a propheta indu-ola inter sacrificia mosaica , et sacrificium illud quod divino numini osserendum praedicitur inter gentes , ut ex probationibus constat: dixi praedicistir; nolum cnim est non esse locutum prophetam in praesenti tempore , quo uni versae gentes utpote idololatriae addictae non immolabant victimas suas nisi idolis , seu chwvmniis ut ipsa scriptura alibi testatur ; ac propterea de suturo tempore necessario vaticinium accipiendum cst. 136. Ex qua generali animadversione patet absurdam esse primam expositionem, ideo nempe magnum esse Dei nonwn in gentibus quod ilisae una cum idolis ac sulsis diis supremum Deum colant , cum Deus saepe adeo sc Zelotem professus lacrit , ac passim decem tribus impietatis arguerit quod utrum quo cultum conjungcrcnt sa) Fulsa practerca est ejusmodi commentatio , cum causam Deus ipso aperiat quare magnum Sit nomon suum in gentibus , quia scili- in t a solis ortu usque ad occasum offertur nomini suo OMIatio militilia , seu fertum purum ib).
posse hoc vaticiniimi nisi ite nova et e Clesiae tonpore intelli rei
omnes sanct exe Ps os regulae Pro si is cininant. I obet enim cons Tricum aliis locis in quibus praedicili ir
' tii lovilici abolitici una cum levitico
cultu.; cuna loeis novum sapor do limia ac proinde novum sacrificium promittentibus; ac demum cum ipso Purialia. qui Omnem . si qua essui, ambiguitatem in verbis prophetae sustulit. Cum enim vetus sacerit otium plano cessaverit una cum omni sa- criticiorii in levilicoriim apparatu , . cum Christus Elicharisticum Sacri scium instituerit offerendum ubique
terram II ' a sacerdotibus, seu naini
stilis ad hoc in perpetuum institutis; cum saelum id evincat, quid amplius
quaeras p Num inlimaum et iismodi rgum ratum evadet eo quod demum post XVI. secula infelices nonnulli haeretici, qui se Protestantes vocamini veritatem hono repudiarint, quam univei sa Christiana eccli statam longn seculorum serie prosos sa est y Patres Omnes hoc urgebant argumentum plane ineluctabile ad vorsus Iudaeos, Ni Irenaeus l. IV. adv. haeres. c. XVII. n. 5. ed. nactur. Justinus M. in dial. eum Traph. n. XLI. ed. Maran. Cuprianus lib. I. adv. Jud. P. XVI. Pri . maur. ut alios praeteream. Placci s. Irenaei verba adducere ut patrat quarnam
III. Eoclesiae fides: Sed et suis discipulis , inquit l. C. , dans Consilium . t rimitias Deo osterre rex suis creaturis , non quasi indigenii , sed ut ipsi nec infructuosi ,
92쪽
par. I. Cap. II. de πο . et esc. Prom. Mes. 81 37. Νec minus absona est altera interpretatio , quae sumitur ab hypothesi qua Deus gentibus sacrificium siluosserendum praeciperet. Haec enim hypothetica locutio nuspiam apparet , sed Dei verba absoluta sunt , ct sactum
38. Quominus vero Dei verba accipiamus de precibus, vae est tertia expositio , vetat ipse contextus, qui est dooblatione proprie dicta non a Judaeis sed a gentibus osserenda de quibus dicitur Is. LXVI. II. u Assumam ex eis
39. Ad I. D. Levitac seu sacerdotes ex gentibus as sumpti juxta adducta Laiae verba , C. levitae seu sacerdotes mosaici N. Iam enim eodem cap. Malachias loquens dolevitis ac sacerdotibus iudaicis pracdixerat a Messia mox suturo puniendos seu extremo supplicio tollendos ; non potuit' igitur de iisdem sacerdotibus leviticli sermonem instituere quasi Deo essent oblaturi sacrificia in iustitia ; loemtus proinde est de novis sacerdotibus a Messia institue dis qui grata Deo sacrificia oblaturi essent , usus est amtem similitudinc et imagine sacrificii Iuda et Ierusalem ut rem hanc Iudaei aliqua ratione perciperent sa).I4o. Monitum autem Malach. IV. 4. nullam creat dis
cultatem ; nam lex mosaica tam civilis quam caeremonialis . erat omnino Obscrvanda quamdiu Hebraeomun respublica et
nec inD ati sint , emn , qui ex
Creatiira panis est , accepit et lias egit , dicens : Hoc est meum corpus. Et eal cem similiter , qui
est ex ea creatura , quae est se-Cundum nos , Suum sanguinem consessus est , et N. Τ. novam do
cuit oblationem ; quam Ecclesia aboluisti his acciniens , in universo mundo offert L eo , ei, qui alimenta nobis praestat , primitias suorum
munerum in N. T. , de quo in duodecim prophelis Malachias sic Iraesignificavit: Non est mihi os unlas in Mobis etc. Manifestissi me signi scans per haec , quoniam prior quidem populus erasabit of
serre I co , omni autem loco os sertur et , et hoc purum ; nomen
autem eius glorificatur in genti bus ,, . CL Massuetum Diss. III. art. VII. S. 8o. tum Fr. L. Gra
93쪽
stac , facto per Ierosolymomini ol l Ompli Di cursionem lioeipso innuit qui l postli ac de ipsa lege esset. suturum. Sic neque ullam facessit difficulta lem quod de Eliae missionc ante suturam Iuda ac vastationem vaticinatur Malachias , Clin ipsemet c. III. i. hunc ilismia foro Messiac Praccursorem operto signi sica veri t ad praeparandam viam , Seu POPulum disponendum ad eiusdi m advolatum , Ut patet CX V. Seq. id,i addit; u Et convortet cor patrum ad filios , Pt Cor siliorum ad patres corum ; ne sorte veniam ei liorculiam torqvam Itobr. terram hanc Seu lianc regionean anathemato Quod reipsa sapium esse his loria ex qun lux vaticinio nssulget, ostendit. i 4 i. II. Obj i. Quac de vocalione gonlium praPntinoin-runt prophetae intelliri di boni ite cognitione veri D i i iam gentes adcpturae erant por Judaeorum in univcrsum oi homdispersionem a qui in is Pthnicorum montibus 'erat xori Dolnotitia ingerenda. I. Id phinc tum persicioliar cum gentes omnes Judaeoriim ditioni subii tentur duoc Messia , a quo hellum imprimis orit Ilisis insorondum; 3. licillim hoc deinceps perpetua atque universo lis pax Dxcipiol , in qua si Iudaei ingenti gloria nucli honorum omnium copi, et ansluentia fruentur juxta laro lilii larum vn licinia. Non solum igitur ex gonlium vocalion o christiani nihil proficiunt , verum etiam talia in ca occurrunt quac aperte evincunt plura adhuc esse nilimplenda. n. Nondum enim subacti sunt Gog et Magog a Mossin doliollandi I aech. XXX III. Non-diam instauratum lcmidum cum urbc hierosolymitana ibid. XL. soqq. 6. Nondum propterea completa sunt quae a Messia praestanda vaticinati sunt prophetac , quiquo ab Isaia II. a. Venturus tantum pra dicitur nocissimis diebus , cum nompo , ut ibid. dicitur : u Mons Domini exaltabitur supPr omnes colles ii , nitaque cjusmodi non pauca Praedicuntur quae adhuc praestolari debemus. Ergo.
94쪽
mr. I. cap. II. de epoe. et gla. Prom. Mes. 89 Ad i. N. I renim ut ex ipsis vaac adduximus prophetaraim verbis constat ; ngitur de illa gontium vocati in ne qua ilisac in Messiam crediturae erant ac per ipsum ad veri Dei cognitionem orant adducendac por ingentem idololatriae cladem , at lue de substitutionc gentium in locum roiecti sinpuli judaici iuxta illud Ps. ' XLVI. u Principes p
pulorum congregali sunt eum Duo Abratiam η ain. Etsi umro Judaei ante Hierosolymorum excidium por universas fere torras dispersi essent assyriorum , Persarum 'ae romanorum; gentem tamen nullam ad Dei cognitionem adduxerunt , multo minus populis intor quos inhabitabant suas runt ut idololatriae nuncium reI Iitterent.1 43. Ad 2. N. suppositum ab ipsis assumptum. de gen 1ibus ditioni Iudaeorum subigendis. Λ salsa hac persuasione Deus non uno in loco Judaeorum animos abducere , nc retrahere per prophetas Suos numquam destiterat. Admonuit enim Israelitas rcduces, a captivitato quem ipsi pra Etolabantur Messiam venturum' minimo esse prout salso antimis suis conceperant, nempe ad Subigendas . gentes , sed
ad Iudaeos querulos ut blasphemantes puniendos i Malach. III. I. . seqq.). Dispersum iri judaicum populum i Dan. IX. 25. . seq. praedictu Contra vero genii bus t propilium Messiam fore sacpe praenunciavit, sic iZach. IX ro. do eo dicitur it Loquctur pacem gentibus vi Isai. XIII. 6. de codem ait Dominus u Dedi te in foedus populi , et iri Iuccm gentium et ci C. XI. Io. a Radix Jesse , qui stat in signum populorum , ipsum gentes deprccabuntur 1i . Perpetuo ex ithe tur Moesias ut expectatio gentium i Gen. IXa Io.) ut u deside, ranis cunctis gentibus ii i Agg. H. 8. J ; quanam igitur rati no bellum illaturus erit gentibus λ Idololatriae nempe di structione . Sane si de helli' genere ex genero armorum ju-εlicium serendum est , eum haec exhibeantur spiritualia , spirituale erit profecto bullum quod Mossias 'aget. Hinc Isai.
sal Plura tu lianc rem testimoma Cougessit Euseb. D momi. evangel. lib. X.
95쪽
so Trael. de Incarnatione XI. 4. u Percutiet , inquit , terram virga oris sui , et spiritu labiorum suorum interficiet impium : et erit justitia cimo lum lumborum ejus , et fides cinctorum renum ejus D . Nec alius apparatus bellicus esse poterat regis pauperis et
humilis Zach. l. c. in despecti et occidendi Is. I.III. 3.144. Ad 3. D. Spiritualis in interna scilicet conscientia tranquillitate posita, C. temporalis Ν. Etenim si pax belli est
Ductus, bellum autem ex dictis est spirituale, spiritualem et pacem soro necesse est. λa46. Ad 4. D. Si Messiam accepissent, Vci cum eum recipient ot agnoscent Tr. hoc neglecto ac rejecto N. Nisi
potius praestet haco de regno Messiae spirituali intelligero seu de eius ecclesia quam sub sensibilibus symbolis prophctae ac vivacissimis imaginibus depingunt sa). Quod si pla- Cci . haec litteraliter accipere , non abnuimus in hypothesi quod Iudaei verum Μessiam agnovissent, vol quando , ut nonnulli sentiunt, in finc seculorum ad ipsum converte tur. Apposite Grotius u Multa , inquit, Hebraeis promisit Deus , si Μessiam promissum reciperent, eique parerent: quae si non eveniunt , habent ipsi , quod sibi imputent. Qua
dam vero etiam desinite et sine conditione promissa, si impleta nondum sunt, adhuc possunt expectari. Constat enim, etiam apud Iudaeos , tempus , stuc regnum Messiae , dura re ad finem seculorum n bin.
46. Ad S. Τr. Nondum enim exploratum ost quid per cladem Gog et Magog Ezechiel intcnderit. Tot peno circa
ejusmodi vaticinium numerantur sententiae quot interpretes non solum apud Christianos verum etiam apud Hebraeos. ain Beeenitores biblici protestantes contendunt illis vaticiniis deseribi seculum aureum reVi Messiani. Verum haec expositionis ratio carnalis ac iudaica est, neque comoni potest cum ceteris, quae de Iessia eiusque regno, nempe ecclesia prophetae vaticinantur. Εventus Mne Osleudit uou alium seruum praeter spiritualem vaticinia illa admittere posse, alioquin minime suissent completa. Ceterum etiam EX-terior ecclesiae maiestas et amplitudo talis est ut eidem aptari possint figurae illae quibus eam prophelae
96쪽
Alii de scythis , alii do persis , alii de syris etc. illud e plicant ; alii ad Antiochum Epiphanem reserunt , ut Gm-tius ; alii ad Cambysem ut Calmet : alii symi olico volunt
accipiendum de victoria justorum supcr impios ia). Cum figitur omnia sint incerta quae ad ejusmodi vaticinium spectant ; si quis deserat clara et determinata vaticinia ut sibi ex incertis difficultatem creet , is perinde facit ac qui oculos a luce avortit , et lenehras umbrasque Consectatur. 147. Eadem viget discrepantia sententiarum circa hanc
do templo EZechielis visioncm , idem propterea de ea serendum est judicium sila
148. Ad 6. D. Porporam intellecta C. in sano Sensu et eum cetoris vaticiniis collata Ν. u Multa in sacris litteris , ut rursum Grolius ait, non ex proprietate verborum , Sed
aὶ Lon a nimis res esset velle omnes tum Hebraeoriim lum Christianorum interpretum sententias per ensere, atque nullius frugis. Dissensio enim est circa nomina, gentes, sata quae eisdem adscribuntur. Recentiores videntur acquiescere Michaelisio,qui censet designari scuthas. Ceterum s. Jo. Apos . XX. quae
Egechiel de Gogi moliminibus et
clade praedixerat ulterius ad extremam mundi aetatem distulit. Hinc non pauci autumant hic agi de pe Eonis mysticis seu symbolicis, ita
polliceatur Deus, se pios suos cultores ah hostium potentissimorum ac serocissimorum impetu sartos tectos Sem Plurum, eosque suo praesidio custodiaque P tecturum. Eam Vero
promtissionem ad christianos perline- Te ea leniis, qualenus ipsi sunt veri Dei cultorcs. C s. Rosenmulier Schol. in V. T. ad Egech. c. XXXVIII. l,ὶ Diverrans has sententias Veterum ac recentioriim collegit cum suis auctoribus Roseramulier in pro dromo ad cap X. Ezech. Alii conteii lunt describi templum Salom
uic um, alii Zorobabelicuin, alii ide-ale, alii symbolicum ac mySticum; alii in si nsii litterati intelligendum Prophetam volunt, alii tantum insensu spirituali, alii denique partim litterati partim spirituali. Quidquidsii nihil certi animari potest. Stre
nuam operam navavit in templi tae-chiolis lorina et amplitudine describenda cum suis partibus ei C. Jo. Bapt. Villalpandus in op. De Iu strenaa EZechielis prophetae viSione
Jo. Bapt. Villat pandi, Cordubensis
e Soc.' Jesu tomi secundi expla nationum pars secunda, in qua templi, eiusque vasoriim forma turn commentariis, tum aeneis quam plurimis descriptionibus exprimitur,, pag . 655. Arm. max. accessit M t
mi III. apparatus L rhis ac templi hierosolymitani pars. I. et II., o . Bapt. Villalpanci Corduh. e Soe. Jesu collato studio eum Η. Prado ex eadem Soc. Romae r έ- p3gg.
5 7. De eodem argumento Scrips
runt Ludov. Coinpiegne de Vel ilex Iudaeo Christianus , Malthim Ilanseresserus Tubingensis, Campinitus Vitringa , Cocceius, Stumius,eyerus, Blasche eis.
97쪽
sigura Iurulam osse iii lolligerula, lac ipsi quidem Iuda hi igno
rant ; iat eum Deus descendisso dicitur , eum ci os , auros , Ostuli, naros trilmuntur. Quidni orgo hunc in modum cxplicemus et pleraquc de Messi ac temporibus dicta λ Qualia sunt. lupum cum agno , pardum cum liacdO , Iconcm cum Oves tabulaturum ; lusurum cum anguibus insantem , montem Dci suiτccturum Sulara montes alios , in montem Sion venturos alienigenas , ut sacra faciant n a) Ja49. Per nos issimos autem dies tum ab Isaia tum a coloris prophetis significari ullimam aetatem , seu aevum Messiae , seu in genero dies Messiae unanimiter tradunt Iudaei,
quocumque domum temporc hi dies vcnerint ib).isso. III. Obj. Perperam christiani juduicam gentem alis quando a Deo rejiciendam fuisse cxistimant , aut abolendum Dodus quod Deus per Moysem cum populo serii l. r. Etenim Abrahae postcri liopulus Dci peculiaris dicuntur ipsi unitus Rcdoro semiliterno se . Passim lex mosaica perpPtUO duratura exhibetur d). a. Quod si Ilchraci illam trunsgrossi fuerint paterna quid in Correptione minime vero so deris rescissi Onc aut abolitionc punicia di dicuntur , quin potius Sirosi puerint cxprcsso iterato promittitur ab cxl remis terraeae dc cunctis populis in quos fuerint dispersi congregandos larc Dciat. XXX. I. seqq. ) ae revocandos. 3. Pra Sens Prop terea captivitas in pocuam utique peccatorum Israclitici po-
al Non esse immutandum naturae ordiri sin adveniente alossia nilii luiOrars dudaei pro certo liabebant, et sacpe occurrit in i pes uriam lilii is praeseiqim in tract. Santie di in aliud Ugolini l. QV. sed praeterea inlit,. Sohar Exod. sol. D. COl. O78. quae hic leguntur les. II. u. exponit Serusat spirituali. Cf. Sehougon de Messia p. Ioc . idem traditur in Pe-Mkta ratilia Ilii sol. I. I. SPqq. ili. p. I 28. et alibi saepe is tum exponunt de Messia. Quare non est haec arbitraria cinistianoruin interiri et a lio Cis ib. p. 2 4 I. 5 o. 590.6oo. 626. etc. et JO. Frisclunullii dissertat. do Evangelio in Si ite cgressuro ad Is. II. I. Seqq. in Thesauro theol. Ρltilol. lom. 1. P. ti85. Seqq.
98쪽
puli contigit , 4. scd lioc ipso ostendit Duus peculiarem
providentiam Pia cum servat , et amorem Pin populum
prosequitur , Iuos cnim Deus diligit, arguit ci castigat , 5. alicis Iudaci deterioris conditionis forent, quam Djusm di impii homines , qui in hac ct in altera vita poenas Iuunt. 6. Cum igitur satis a Deo puniti fuerint , Soluta Palintivitate , ad lia trium solum Iudaei rcvocaliuntur juxta divinas pollicitationcs. Ergo. ISI. R. N. A. Ad I. prob. D. Id est usque ad 3Icssiae adventum quem lex praefigurabat et ad quem v c lut pacilagogus ducebat, C. absolute Ν. Hinc sacpiu, Deusndmonct , veteri rescisso , novum ac aeternum foedus priori illo ac temporaneo longe praestantius scriendum esse cum Israelo fideli , ita Ierem. XXX. 3 i. ii Ecec dies Hrnient dicit Dominus , ct seriam domui Israel et domui Iuda seclus novum : non Secundum pactum qu0d lic pigi cum patrihus Porum . . . paetum quod irritum securunt i, clo. tum Is. LV. 3. Furiam vobiselim pactum sempiternum , misericordias David fidolos. IIccc testum populis dedi eum , ducem ac pracceptorum gentibus v cte. Ubi alici tum est scr-moncm csso dc Messia , ipsis latentibus Iudaeis sa) ac deguntibus in idem pactum adsciscendis. i5 I. Ex his responsio palut ad ea quae subnectuntur dolege musaica , iluae hoc sensu potost diui auturna , ε tale nus suum nili insiluinentum et persectionem in futuro Messia Cius illic regno ad silura crat ib). i53. Ad u. N. Imo larorsus Contrarium Constat ex Pr photarum os satis ilia ac adduximus, qui litis addi debet cx Osca c. I. 9. Ill. 4. ubi sub symbolo filii cui jubetur nomen indore u Non populus meus D ct sub symbolo mulictis λει nicariau diu expectantis exhibetur populus Israol absque Deo suo. Quae autem ullula sunt Ostendunt non foro pc
99쪽
s4 Tract. de Incamatione petuam reiectionem filiorum Israel , ac futurum aliquando tempus quo ad Deum ac missum ab eo Messiam ipsi convertantur , quod libenter damus imo et profitemur μ). Tunc Suum Complementum habebunt crebra illa vaticinia de filiis Israel et Iuda sub uno David rege suo pace fruituris φ),ae ceteris , quae ipsis promittuntur honis. t 54. Ad 3. D. I t practerea rejecti Messiac , ut inserius mox Ostendemus , C. quorumcumque peccatorum N. Nec enim Iovioribus olim peccatis Iudaei se contina laverant ut ex prophetis constat qui eis perpetuo exprobrant adulteria , furta , homicidia aliaque insanda lacinora , pra Sertim vero scelus adco sicquens atque commune idolol triae do quibus in praesentiarum vix accusantur; attamen Deus .numquam destitit ab eis speciali quadam providentia proSequendis, imo minas et promissa , poenas ac proemia adhibens , ostendit se peculiarem de iis curam gerere. Noquo ultra LXX. annos illos in captivitato detinuit , no interim certiores saepe eos secit de reditu , misit ad illos prophetas , qui cos solarentur, fidom miraculis ex citavit ac vaticiniis. Ex quo ucro iterum templum cum urbe Hierosolymorum eversum est , etsi sacpc jejuniis εο
comminationum acerbitatem temperat meliorum temporum Promissione. Quare it,. promittitur spiod post multos illos illes revertentur Judaei ad Dei cultum desertis supersi itiosis religionibus ac ritibus. et quidem submisso animo gratiam quaerent, se risque ac sincero studio Deum co lunt. Nullum vero dubium esse potest aliquando Iudaeos conversum
iri ad religionem christianam iuxta Apostoli piraedictionem Rom. X l. II. seqq- bὶ Quum desectio Israelitarum
a vero ac sincero cultu Dei conjuncta olim fuerit cum desectione a avide , rege divinitus instituto , ejusque familia IIII. Reg. XlI. 6. , ad emendationem illam, quae cit. loc. describitur, omnino perlinebat, ut hac eliam ex parte ad olli cium redirent ; liinc additur nN
moid res gem suum. Qua sermula innuitur, Israelitas coniunctos fore sub uno rege ex Davidis piosapia oriundo; auo MUSSiam spectari linita est dubitalio , ut pariter legitur Ezech.
XXX. 9. tunc chaldai zus Paraphrastus haec verba cum iis, quae P xime praecedunt ita reddidit: Quaerimi cultum Domini Dei sui, atque
obedient Messiae silio David, regi
suo, . Ac talis est unanimis Iudae rum omnium sentimtia. Cf. Rosen-
mulier in l. c. oseae, et EZech.
100쪽
Par. I. CV. II. de epoc. et sis. Prom. Mes. 9S macerent, preces enixas ad Deum sundant, pcccata confiteantur etc. non secus ae si Deo esscnt destituti , nullo solatio , nulla spe , nullo subsidio foventur. Rcstat proprterea invictum argumentum de scelero quo univcrsa gens
detinetur graviori ipsa idololatria , ob quod antiquum foedus vero abolitum est atque discissum sa).155. Ad 4. Si aguretur de singulis individuis ac poc-na amore mixta, C. si de tota multitudine , seu massa , ut
dicitur, N. Aliud nempe serendum est judicium de poena quae singula individua afficit , aliud de ca , quae totam
afficit multitudinem ac integram populi massam. Etsi Onim verum est interdum populum intcgrum puniri ob privatorum peccata , praesertim si ista frequentia ac publica sint, neque expiata , attamen ejusmodi poenae ut plurimum non sunt nisi partiales ac temporariae, imo et extraordinariac , cum juxta providentiae ordinariae ordinem in illos cadat poena qui delinquunt. Contra vero si punitio assiciat totam multitudinem et jugiter perseveret , ut ordinaria censori possit, dicendum, totam multitudinem aliquo crimine ten ri quod omnibus commune sit, sive quod delictum sit multiatudinis. Talis autem est punitio , quae totam iudaicam gentem afficit, spcctata praesertim publica et ordinaria providentia , quam Dcus erga hunc populum licet gravissimis no publicis criminibus idololatriae inprimis obstrictum por tot sucula ostendit. Hinc in tota illa tenu oris periodo quae nMoyse usque ad extremam Solymorum cladom intcrcessit licci spcctare correptionem patris animadvertentis in filios , cum toto illo tempore amor et gratia jugiter mitigaverint severitatem; ast in alia periodo, quae dianceps subsecuta est, Omnia spcctare licet signa Dei punientis reos ut judicis , quidquid do privata ac sccrcta ejus agendi ratione sit cum ejus
sal CL Derossi op. cit. c. II. collat. c. VI. in resp. ad tertium XXV. se ici. pag. 6 r. seqq. Scriptum Orobii P. 25 I. 5eqq.