Fr. Baconi de Verulamio Sermones fideles, ethici, politici, œconomici sive interiora rerum. Accedunt faber fortunæ, colores boni et mali, &c

151쪽

gnifica occumbentium in bello ; Coronae C, Vicae, Militares, singulis concessae; Nomen ipsum Imperatoris, quod postea Reges maximi i belli Ducibus mutuati sunt; Redeuntium Ducum, bellis prospere consectis , celebres Triumphi; Donativa atque largitiones ingentes in milites, sub Exercituum dimissionem: Haec inquam tot Sctanta suerunt, & tam insignisplabdore

ruscantia , ut pectoribus mortalium: iam maxime conglaciatis, igniculos sui dere, eaque ad bellum inflammare potuerint. Ante omnia vero, Mos ille Triumphandi , apud Romanos non res erat ex

pompa, aut spectaculum quoddam inane, sed inter prudentissima plane nobilissim que instituta, numerandus: Ut pote, qui in se haec tria haberet; Dueum decus & gloriam ; aerarii ex spoliis loeupletati

nem; δe Donativa militum. Verum honor Triumphi, fortasse Monarchiis non competit, praeterquam in personis Regum ipsorum , aut Filiorum Regum; Quod etiam, temporibus Imperatorum, Roma obtinuit:

qui honorem ipsum Triumphi , Sibi de F his suis, de bellis, quae praesentes ipsi confecerant, tanquam peculiarem reservarunt:

Usimenta autem solummodo. Sc insignia Triumphalia, aliis Ducibus indulserunt. .

Verum ν

152쪽

Verum , ut Sermones hos claudamus: .. Nemo est , ni testatur Sacra Scriptura, i. qua soli1cite cogitando. potest apponere ad lassaturam suam cubitum unum ; in pusillo scilicet corporis humani modulo : caeterum in magna Regnorum Rerump.

bliea Impisium amplificare, de fines proferre, penes & dominantes est. Nam prudenter introducendo Leges, Instituta, & Consuetudines, quales jam proposui, mus, & alias his similes, posteris, Sc secu- - lis suturis, Magnitudinis sementem fee runt.. Verum ista Consilia apud Principes raro tractantur, sed res fortunae plerunque

committitur.

XXX. DE REGINANE VALETUDINIS. IN Regimine Valetudinis , invenire est

quandam prudentiam , ultra Regulas Mossietna: Observatio cujusque propria, eorum quae nocent, eorum quae juvant, optima est Medicina ad sanitatem tuendam. Verum tutius est concludere ; Hος sensi mihi nocuisse,ergo eo non utar; quam isto modo; Hoc quo ensi,minime ossendit, ergρ eo uti licet. Etenim vigor juventutis, excessus plurimos tegit, qui tamen in se neci ute tandem velud debita exigentur, Considera. aetatem ingruentem , neqμe .

153쪽

as 4 Da Reto IMINE UALETUDINIp. confide eadem perpetuo continuare: Non enim bellum indicendum senectuti. Cavea subita aliqua mutatione . in Regiminis

parte quapiam principali 1 Quod si neces.sitas urgeat, caetera ad eam mutationem accommoda. Secretum enim est ,& Naturale, & Politicum ; Tutim mtilia mutare, quam unum magnum. Examini tamen subjicias consuetudines tuas; Diaetae, Somni, Exercitationis,Vestium,Mansionis, &similium: Et, si quid nocumento eme judices , experire illud paulatim

exuere; ita tamen, ut si ex mutatione no-ae unaenti aliquid perceperis, ad consueta redeas: Dissicile enim distinguere inter ea , quae toto genere sunt salubria , & ea quae corporis rui unici constitutioni conveniunt. Vacuo animo esse , & hilari, ad horas cibi, somni, & exercitationis, est ex optimis praeceptis, ad prolongandam vitam. Quatenus ad animi Passiones & Budia: De vita invidiam: metus anxios; irari intus cohibitam : subtiles & nodosas disquisitiones; gaudia, & exhilarationes im- 'modicas; tristitiam alte pressam , & non communicatam. Amplectere spes ἰ laetitiam potius quam gaudium; delectati

num varietatem magis quam satietatems admiratione a , & propterea novitaress

studia quae ad inum replent splendid is de

154쪽

illustribus objectis; veluti, Historias, Fabulas, Peragrationes Naturae. Meditati. . nem si omnino fugias, valetudine mens 'bona, corpori ingratior aecedet, eum necessitas ingruerit. Eidemci nimium assuescas , detrahet de viribus & esseaeia ejus quando morbus advenerit. Probo potius malvi quasdam, ad certa tempora, quam usum medieamentorum frequentem ; nisi iampridem transierit in consuetudinem. Diata enim hujusmodi alterant eorpus magis, perturbant minus. Ne eontemnas accidens aliquod in corpore tuo novum de insuetum , sed consilium Medicorum .eirea illud adhibe. Dum aegrotas, valetudinem tuam eura maxime ; dum vales, corpore tuo utere, nee sis nimis delieatus: Qus enim, dum valet, eorpori tolerantiam imperat i in morbis compluribus. qui se ilicet non sunt aeuti. Diata sola, Meorporis paulo exquisitiore, curari possit absque multa Medicatione, Ceiasm monitum illud suum numquam part xisset ut Mediem, nisi una suisset vir prudens. In praxeptis dat, tanquam orea aram tuendae valetudinis. & prologandae .vitae; ut quis contraria alternet, & subinde mutet . sed eum inclinatione in extremum benignius. Nempe ; Victu utere

parciore,' planiore, sed pleniore saepium: . G ε Vigia

155쪽

iues DE REGIMINE UALETUDINI s.

Vigiliis, Se somno largiori, insuescas, sed

somno magis: Quietem & motum sive exercitium, repetas; sed frequentius morum ι & similia. Ita enim Natura simul Sesovebitur: de robur acquiret. Ex Medicis aliqui, erga aegrum, & ejus desideria, tam sunt indulgentes, ut morbi curam legiti-naam non urgeant; Alii contra, tam regulares & rigidi, in procedendo secundum

Artem, circa curam morbi, ut aegri conditionem Se naturam non satis respiciant. Med cum elige temperaturae mediae: vel si hoc ad votum . in uno aliquo Medico. non cesserit, adhibe ex utroque genere unum: atque memor sis advocare cum corporis tui gnarum non minus, quam in Arte sua spectatum. .

XXXI.

Sripiciones inter cogitationes , sunt ut

inter aves Vespertiliones: Nunquam volitant, nisi luce crepera. 'Reprimendae certe sunt, aut saltem caute custodiendaee Mentem enim obnubilant; amicos alienant. & negotia interpellant; ita ut nec alacriter, nec constanter, peragi possinr. Reges inclinant ad tyrannidem ; Maritos ad et elotypiam ; etiam Prudentes ad animi vacillatiouem, & melancholiam. Sunt au-

156쪽

ε, D E S. v s P I C I o N E. IIItem Susticiones, desectus, non tam cordis quam cerebri: locum enim reperiunt etiam in sortissimis animis; Exemplo esse, poterit Henriciu Septimus, Rex Anglis: . quo non suit alter suspicacior , nec ramen animosior. In ejusmodi vero temperatura minus nocent e plerunque enim non admittuntur, nisi prius discutiantur, utrum probabiles sint. annon. Verum In meticulosis ingeniis nimio plus praevalent. Nihil certe aeque facit hominem multa -- sicari, ae parum scire. Itaque rectissime adhibetur remedium , ad Sussiciones, ut qu is inquisitionem urgeat. Fumo enim &tenebris aluntur Sussieiones. Quid sibi

tandem volunt homines ' Existimantne, cunctos,quorum opera utuntuν, quibus cum versantur, Angelos ese, aut Sanctost

Nesciuntne, idos ad suos pro risi fines assi rare, is unumquemque proximiorem esse*bi , quam aheri y Nullus itaque est modus moderandis Sussicaonibata aptior, quam remedia parare,ac si Sussiciones verae; iis vero fraena injicere, ae si essent falsael Eatenus enim Sussiciones usui esse poterunt, ut ita nos comparemus, quod quamvis verum seret . quod suspicamur, noceia tamen non possit Sussieiones , quas ex semens colligit, nil sunt nisi inanes boinbi Quae vero externo artificio aluntur, ad

157쪽

is3 DE svs PICION F. misque hominum instillantur susurronum& famigeratorum sermonibus,aculeos ha- abent. Optima certe ratio,expediendi nos, ex impedita hae Suspicionum sylva, est libera quaedam & aperta illarum declaratio. apud eos , quos suspectos habemus: hine enim fieri non potest, quin plus cognosca

mus, utrum verae sint, nec ne, quam antea.

Hoc simul reddet eum quem sussectum

habemus, cautum magis & circumspe-num , ne novam praebeat Sussicionis ansam. Sed hoe fieri non operiet cum hominibus pravae indolis & degeneris: hi enim, ubi se inel se sussectos sentiant, fideles postmodum nunquam evadent. Di verbium habetur apud Italos. Supello licentia seda. Quasi Suspieio fidei missionem daret: cum potius fidem accendere deberet , ut seip iam liberaret.

XXXII. DE DIs CURSU SERMONUM. 'SUor qui in Sermonibus assectant potius ingenii laudem , qua in quamcunque partem disputare possint, quam judicii. in

eritate enucleanda: ae si laudabile esset,

invenire quid diei possit, non quid taceri debeat. Sunt qui in promptu habent Locos aliquos Communes, & Themata , in quibus luxuriantur . eaetera steriles & jejuni; QvQd penuriae genus plerumque taedio

158쪽

Dr DIaeva. sv SERMONUM. Issascit, & quamprimum notam subierit. in ridieulum evadit. Pars Sermonis honoratior , hare est; ansam Sermonis praebere; du rursiis eidem moderari, ae ad alia transire; nunc enim quis Choream durit. Bonum sane, in conversatione & colloquiis fami- .liaribus subinde variare; & Sermo nes eirca res praesentes eum disputationibus; Na rationes eum argumentis ; Quaestiones cum positivis; locosa cum seriis, immisc

re:Satietatem siquidem & sastidium parit, in aliquo Su ego diutius haerere. .antum ad Iocos, Sunt quaedam , quae a Ioco, veluti privilegio. eximi debent; Religio, negotia Reipublieae, persenae sublimes,

i Privatorum negotia majoris momenti, denique casus omnis miserabilis. Nonnuulos tamen reperies,quibus ingenia sua ob . dormiscere videbuntur, nisi acutum aliquem dc mordacem Sareasinum in quempiam contorserint. Ille Habitus omnino

.coercendus;

- Parea Puersimulis, ortius utere loris. In summa , Discrimen servandum , inter falsa, de Certe,qui Satricam am- plectitur venam, sicut aliis metum injieit ab ingenio suo, ita ab aliorum memoria Frnetuere debet. Qui interrosat multum, α addistet multa , & placebit in multin

eries*rim si quaestiones sitas ad raptum de

159쪽

Dx Dis evasu SER lo Ny M. peritiam Respondentis adaptet; siquidem occasionem ei praebebit scientiam suam ostentandi οῦ ipse autem novis coόtinuo scientiae augmentis dotabitur. Molestae autem ne sint Quaestiones; Id Examin

toriconvenit. Etiam quiSermonis familia- .ris dignitatem tueri cupit, aliis vices loquendi relinquat. Qui 3c, si qui adsilit, 'qui dominati in Sermonibus & tempus universam oecupare studeant, illos arte quadam abrumpere sciat, & alios ad loquendum inducere ; Sieut Tibicines moderari solent saltantibus. Scientiam si quandoque dissimiles eorum quae scire existimaris. putaberis alias ea scire , quae nescis. Sermo alicujus de se ipso, rarus esse debet, & cum judicio. Novi quendam, cui saepe in ore erat, per Ironiam oportet hunc egregies pientem esse, ita musta de se ipso loquitui . Vix occurrit casus aliquis , . in quo se laudare quis decore possit. praeter unum: : Is est, si virtutem alterius lauder,Sed eam i telligo virtutem ,ad quam ipse aspirat.Semrmo alios pungens Si vellicans, parce utei - .dus tu Etenim Sermonas familiares debent

esse instar eampi aperti, in quo spatiati l

cet; notaviae regiae, quae deducit domum. Noveram Nobiis duos; ad partem Anglia Occidentalem ; quorum alter Scommatiatasatiatio rius uidulgebat, sed hospitalis

160쪽

Dς IrsevRsu Sa Mid Nu M. I 6Iadmod in erat; aIter autem iluaerere selebat,a convivis illius prioris; Dusiris .an-nonScomma aliquod intercesser i in quem jactum p Cui Conviva sorte; Tale aiiquid contigit. At ille, utpote alterius. aemulus, Saιὼ sciebam, eum prandiu' bonum malis eqvdimentis corrupturum. Semmo cum discretiona praestat Eloquentiae; Et apte loqui, & accommodate, ad persor nam cum qua colloquimur, esseae ius est. quam Ornamenta verborum aut Methodi, captare. Continuata oratio bona , absque interlocutione bona, tarditatem monstrat: At replicatio.& interlocutio bona, absque secultate Orationem eontinuandi. penuriam vicientiam minime fundatam, pro

dit: Quemadmodum in Animalibus videmus, quae Lursu minus valent,flexu misi me agilia esse: Ut fit inter Leporarium, Leporem, Cireumstantii nimio pluribu Grationem vestire . antequam rem ipsam artiugas, tardium parit; iiciem penitus e rere, abruptum quiddam est, & ingratum. XXXIII.

DE. PLANTATIONIBUS i

Colonia eminent inter Antiqua & FIGroica opera. Mundus,eum adhue j venis esset, plures progenuit liberos; nune