장음표시 사용
341쪽
cratia actualis recte n5 Augustino Lit,. IV. Ad Bonis. cap. 5. defuitur ' inspiratio dilcctionis, ut cognita
sanCto amore saciamus ; hoc est, natura gratiae actualis sita est quidem in interiori mensis illustration . sed Praec ue in insyi- ratione caritalis actualis , saltem inchoatae, et imρerfectae Seu caelestis delectationis :Prob. n. Pars. I. ex Scriptara L. I T. 2. Populum, qui ambulabat in tenebris , oidit tracem magnum ; habita nimias in regione umbrae mi r A luae orta est eis. Et in Psiamis passim habemus Dumina oculos meos, re-νela oculos meos , illumina tenebras meus : Et Luc. I. 79. IIuminare his, qui in tenebris , et in umbm mor ris sedent. En mentis illustrationem. De inspiratione vero charitatis haech. XIXVI. 26. Dabo oobis cor no Gum , et sρiritum nοoum 'Ponant in medio oestri, et a e ram cor laρilleum de carne oestra, et dabo oobis cor casen eum etc. Et Ps. CXVIII. Inclina cor meum in testimo'nia tua. En inspirationem dilectionis. Ergo etc., Prob. II. ex PP. i. ' Augustinus Lib. u. d pec .
merit. et remin. cap. I'. observat, ideo homines s
cere nolle quod bonum est, vel quia latet, quid bonum sit, vel quia non delectat. llinc subdit : Ignorantia
ergo , et ius itas Mitia sunt, quae imPediunt Oolura a-tem , ne moWeatur ad faciendum bovum , pel ab o ere malo abstinendum'. tit autem innotescat quod latebat
et suus e fat quod non dolectabat, gratiae Dei est quae hominum adjuoat Ooluntates. Et Cap. i8 Ciam autem ab illo illius adjutqritam de recamur ad faciendam. Persciendantque Iu Stitiam, quid. aliud de 'reca nur, nisitit adaperiat quod lutebat, et suaoe fuit , quod no n d ἰρctabat 3 a.' Coelestilius I. Dist. Dd Ac. Gul. ca'. 8. Praeραratiar, inquit, poluntas a Domino, et ut bouἱolιquid agant, paternis insi irationibus suorum lyse tangit corda Idelitim. 3 Tridentiniim Sess. VI. Case. 3 operari , tangente Deo cor 'hominis per opiritus S. illuminatio'tem Ergo leto.
342쪽
Prob. 2 a. pars, nempe gratiam praecipue in inspiratione dilectionis esse sitam. Augustinus Lib. de cisat. Chr totus est , ut eviricat contra Pelagium , qui jam eam , gratiam , quae mentem illustrat, agnoscebat, debere eum confiteri gratiam non solum repelatur sapientia , perum etiam amatur ὸ Si Dult raon Sesum pocari, perum etiam esse Christianus. Inio suse probat ex Ap stolo in Epist ad Rom. legis cognitionem Sine insPiratione dilectionis valere potius vitio hominum ad legis ipsius praevaricationem. Verba Augustini non recitamus ; integer enim ille Iiber exscribendus esset, qui totus in hoc argumento Versatur. Ergo etc.
ωjic. I. coni. 1m. et am. Para. Mare. 0. 45ι ait Christus : omnis qui aradiMit a Ratre et didicit , oenit ad me. Atqui audire, et discere ad doctrinam tantum , aut interiorem mentis illustrationem refereu-
v. Dist. min. Audire , et discere ab homine, cono. Audire, et discere a P tre, negi Haec gratia, inquit Augustinus Lib. de Gr. Oh. ca'. 23. si doctrina dicendia os , crete sic dicatur , ut ultius , et interius eam Deus cum ineffabili suacitate credatur infundere , non solum
Per eos, qui plantant, et rigant exterius sed etiam Per se*3unt, qui incrementum suum ministrat occultus, ita ut non ostendat tantummodo peritatem , sed etiam imρertiat charitatem. Inst. Humana voluntas caeca potentia dicitur,eo quod moveatur intellectu monurante viam , ac facem praeserente. Sufficit erso , intellectum luce veritatis per gratiam Dei perfuncii , . ut Volunt s sua vi moveatur ad
Β'. Dis . auri. In rebus naturalibus , conc. In supernaturalibus, neg. Sicut enim ipsa voluntas in ordine re-xum naturali, etiam intellectu praelucente , indiget generali , ac naturali Dei concursu , ut moveatur ; ita in ordine rerum supernaturali voluntas sana, ut Angelorum , et hominis innocentis , egebat supernaturali Dei seucursu , ut moveri posset i VoIuntas Vero iusirma , ac
343쪽
De alta et Peaedras 1alsone. δέ asanc Ia hominis lapsi validiori auxilio indiget, ut nota
solum velle possit , Verum etiam Velit. Soholion. I. Gratiam Dei non in sola mentis illustratione, se Feliam tu adjutorio voluntatis positam esse , dogma fidei est, contra Pelas talios in tot conciliis definitum. In cruo auteni in ud voluntatis adjut ovium sit ponendum , Theologi digputant.
H. Cum diximus, gratiam esse mentis illustrationem et inspirationem saltem imperfectae charitatis , duo expressimus ; nempe Principium , Sive causam gratiae esse-ctricem, et ipsam gymiae naturam. Principium quidem aliae est actio Dei, quae tutellectum illuminat, et voluntatem accendit, quae actio cum reipsa non distinguatur a Deo, ipse Deus est. Natura vero gratiae est ipsa charitas eum cognitione veritatis; ita ut cliaritam
actualis, sit actualis gratia ; cliaritas vero jugiter i haerens , sit gratia habitualis. III. Sed quia nomen effectus aliquando per metο miam causae tribuitur; hinc aliqiiundo Patres, et Theologi gratiam appeIlant ipsam Dei actionem, qua pratiam operatur. Hoc sensu Augustinus Eρ CLXXI VLal. CVI. ad Paulin. ait, gratiam Dei praevenire hominum voluntatem. et charitalein praecedere: Caelestiuus Io Epist. ad Ern cal. ait, omnes sanctas cogitreriones, Omnes motus bonae poluntatis, non tantum quoad incremen-
σαρ, sed etiam quoad eorum exordia referri debere ad Dei g ratimna , aua praeparatur Doluntas. Et S. Tliomas Q. XXIV. de Merit. art. I . ait, gratiam esse inlisericordiam Ddi , per quam motum mentis interius oper
tur. Vide Estium in II. Dist. XXI . S. I. IV. Atque ex his non est dissicile eomim Thom ista-rurn argumenta re sestere , qui gratiam a charitate di-ytinctam esse tenent. Aiunt 'enim Io. gratiam nec sSR-xiam esse ad actum charitatis eliciendum , ideoque ab eo distingui, ut causam ab essectu. a.' pratiam praevenire Charitnsem, ejusque esse supistria rivale principium: 3. 'esse ili ι minarionem, inspira innom, quae verba non iPSumnietilis motum. sed amilus illius impulsum , et causam
344쪽
significant , et coicia hujusmodi. Quao utique veraesulit, si loquamur de grutia , quoad ejus prineipium, et causam es utriecm ; quae eia ipse Deus i Dota Vcro si sermo sit de ipsa gratiae uatura Quod quidem clare ex- .Pon .et S. Thomas Ia. 2ae. Q. CX. ari. a. dicens: Laeo , qui dicisDr gratiam Dei habere, siMitycωMr cnσquidum esecitis graitiitae Dei coluntatis 6ssgria visus esistus in homine non est quesilas, sed in tias quidiam animae. Actias enim mos entia in moto Oemotus ut dicitur Lib. III. Physieor. V. Ex quibus resulata etiam manet gannesii , alio- eunus te Ttismistarum doctrina , qut cx Perii aleticae Philosophi ite pi iticipiis putatit, gratiam actualem essu
quali tui cui, stuc enitiatem , nescio quum, trans u Dic n , qui e bono, molus ait inii oporatur. Quam sententiam segregie refellit Ioan . Ganaalea et ipse non ignobilis Ihomi Micac Scholae Theolo us ControW. I. de Prat art. d. Corollarium. Quoniam natura gr. itiae actualis in illustratione inteIIeClus , et ii aspirat tono charitatis sita est ; gratia alitem actualis ulraliique complectitur speciem , scilicet efica-ccm , ct in m cacent. sooicientem dicimus; tranabequitur in qD ei iniq e. ac lucili gratia, sive emcax ea sit, sive Stini : Mis , esse aliquam illubuationem intellectus, et Bhq uasa voluiit: tis ni otionctii, sive dilectionis inspirati O-DVm. uuast huic ut . ed quanta sit haec dilectionis inspi-rutio in cilicaci gratia, quae vero in susticienti, insequel tibiis capitibus ii xpcudouduin est : incipiendo tameta Prius iab utriumlJe .gcytiust des titione, ac uatura.
Da natura , ae de illono gratiae Uscacis,. ει Iuspicientis.
Adμ. I.. a Ninquam nostram de natura gratiae cise i iaca ccia , ,ejusque discrimine a sufficienti, explicemus synsentiam ; Piid de ca docuerit Augrastinus ex P.M e . Operae pretium ist. Duplex ille disti osuit adju-
345쪽
De Gratia et Praedestinatione. 343rorium , Qthrum sine quo aliquid fieri non potest, ut Lib. I. Cap. 13. et Lib. Q Part. a. et 4- diximus ,
alterum quo aliquid fit. Prius comparat cum Hime iis , Posturius cum beatitudine. Nam sine alimentis , inquit, Lib. De Correst. et grat. R. o. nou POSSum pipere ; nec tamen cum adfuerint, eis si, ut riμαι, qui mori poluerit. Ergo adiutorium alimen rum est sine quo nou it, non quo si ut νινumus. Ac Mero beatitudo,
quam non habet homo, cum data fuerit, continuo te
beatus ' adjutorium emim est, non Solum Sine quo non
it, Merum etiam quo D propter quod datur. II. Hac distinctione posita , docet S.. Doctor, Angelis , et primo homini ante lamum satis fuisse adjut Eum sine quo. Tales enim , inquit, oires habebat ejus Moluntas, quae sine ullo fuerat instituta peccato, et nihil illi ex seipso concυρ iscentialiter resistebat, ut dignotantse bonitati . et bene agendi facilitati perseoerandi
committeretur arbitrium. At vero homini post lapsum infirmo opus esse non solum adjutorio sine quo nou PO set Velle, sed quo certissime velit. Nunc pero postea iquam magna illa, peccati merito , est amissa libertas ab omni concupiscentia) majoribus donis a Moanda re mansit infirmitas Nam si in tanta infrmit
te Mitae hujus ,I. . . . ipsis relinqueretur MOItimaa sua,
ut in adjutorio Dei, sine quo PerseMerare non POSFent, manerent si uellent, nec in ei Deus operaretur , ut Mellent inter tot, et tantas tentationes infirmitate sum Moluntas ipsa succumberet, et ideo Perseperare nori
possent, quia descientes infrmatate nec pereent, aut non ita pellent infrmitate ooluntatis ut possent. Sub Menitim est igitur infrmisit poluntatis humanae, ut di- ina gratia indeclinabiliter, et insuperabiliter ageretur, et ideo quam is infrma , non tamen desceret, nequaudoer itate aliqua uinceretur.
II l. Nonnulli Sectatores Ludooici nolinae, qui co tendunt , non aliud nunc dari adjutorium ad bene agerem dum quam illud, quod Augustinus appellat sine quo,
ipsi Vero gratiam sussicietitem , ac versatilem , ne tam aperte Augustinum videantur contemnere, docetit, Myu- ωrium quo servatum infirmis post Adae Iapsum, ut invictissime quod honum est vellent, et hoc deserere in-
346쪽
.ictissime nossent, non esse actualem gratiam efficacem'. sed donum perseverantiae , in eo siti,in , quod Deus lao minem sive adultium , sive infantem eo tempore rapiat, quo est in statu gratiae : uno verbo esse aiaxilium , quo bene homo moriatur , non quo bene Vivat. Alii vero, inter vos ipse Petavius'Li b. de meres. Pelag. ca . 8. et 9 Decnampius Lib. DI. de haer. Iansen. ωρ. I si et Tournely Q. II. art. I. singunt, adjutorium sino quo esse gratiam, quae iIlustret tantummodo inteIlcctum, adjutorium Vro quo esse gratiam, quae det etiam ho-re voluntatis inspirationem , versa item tamen , et Ii- arbitrio subjectam. Haec igitur commenta prius explodenda sunt; mox gratiae e1ficacis germana notio Niculenter explicanda.
alutorium quo eae Augustino nori est tant m passio, P edam ρerseperantia, qua scilicet homo eo temPore moriatur, 'rιo est in graria, sed est Calussa esse- etrix tum 'erseoerantis in bono voluntatis , ' eum c juscumque operis boni stoe - est ipsa gratia essc . . prob. I a. pars. Adjutorium quo ex Augustino est auxilium , quo Deus in hominibus infirmis operatur , usvelint, quod auxilii inr Adamo innocenti datum non est sequia ejus voluntati robustae , ac sanag non erat ne essa
rium. Tantum quiρρe, inquit, Spiritu Sancto mccendi- , tur . Voluntas eorum , ut ideσ mssint, quia sic polunt, et ideo sic peltas, quia Deus in ess DPeratur , ut oe
relinquerelar solumas suo ,, inter tot, et tantas temta eriones insemita e sua oomnias succumberet
Subpentiam est igitαν infrmitati Ooluntatis humanae ut o diMina gratia indoelinisuiter , et insuperMiliter' 'eretur. Qui non videt hie describi auxilium , quo vo-Ιuntas ipsa sortiter movetur in bonum, et ei perseveranter adhaereat, caecus sit oportet. Ergo etc. Prob. aa. pars. Augustinus ideo infirmis servatum es .e Meet potentius auxilium, quo non eguit homo S e
347쪽
' nus, Maia ille in bonis erat , quae bonitate conditoris accesterat . . . . Sancti νero in hac pila , ad quos ρer linet liberationis haec gratia , in malis sunt, ex quibus elamant ad D tim : lib ra nos a malo .... Ille nora opus hiabebas eo a hutorio , quod imPlorant isti, cunis diciant: Mideo aliam legem in membris meis reptignant DL Iegi mentis meae, et capricantem me in lege Peccati. Atqui in toto hujus vitae cursu hanc luctam sancti e Periuntur, et in quocumque opere bono , ac salutari peragendo periclitantur, ne adversae cupiditati succumbam ; quia militia est pila hominis su er terram Iob. VII. I. Ergo adjutorium quo , gratia est, qua iis roto vitae cursu indiget homo infirmus ad quodvis homini opus salutare peragendum , seu est ipsa graii AesicaX.
Vusimus, etiam in adjutorio sine quo non solum is- lustrationem intellectus, sed etiam inUirationem bonae Moluntatis agno oit; persatilem tamen, et a libero coluntatis arbitrio deferminandam, Prob. i. ' Nihil est magis Augustinianae doctrinae contrarium , quam Deum eam creaturae dedisse voluntatem, quae bona , et mala esse posset, creaturam vero dedisse sibi suis viribus voluntatem bonam : ex eo enim Segiae
retur, melius esse quod creatura sibi ipsa sine Dei adjutorio dedisset , quam quod accepisset a Creatore. Quod principium Augustinus saepe inculcat. Atqui ita Prorsus res se haheret. si per adjutorium sine quo solus tuisset illustratus intellectus , non adjuta voluntas. Emoete . a.' Conceptis verbis docet .augustinus , non solumini elicetum Adae Iace veritatis illustratum sed etiam Voluntatem gratia Dei accensam, ut amaret bonum. Ait enim Lab. XIV. de Cio. Cay. I 3. Si Doluntas Adae in in amore stiperioris immutabilis boni, a quNΠωStrabatur , ut rideret, et accendebatur , ut amoret, ει-uis permaneret, non inde ad sibi placendum aMerte-
348쪽
346 Theor. Instit. Lum. VII. Gρ. VIL
retur , et ex hoc intenebresceret, et frig scersi. Quia Harius y Ergo. Dices cum Totirnely. Augustinus Lib. de Nat. et grat. cap. 15. Si iste , inquit, qui hunc librum scripsiι Pelagius ) de illa natura loqueretur , quae Primininculpata , et salsea condita est, iliciamque acceptia restin hoc dictiam. Atqui Pelagius Solam agnovit metiti, il-Iustrationem. Ergo fatetur Augustinus , in homine sano solam meritis illustrationem suisse 'necessariam. U. Dist. min. Solam agnovit Pelagius mentis illustrationem ad facilius operandum, conc. omnino necessariam , subdist. Et non erat de hoc quaestio in citato. Augustini loco, trans. De hoc erat quaestio, neg. irue absurdum est, Augustinum affirmasse , Pelagianam trinam ita statu innocentiae habuisse locum , cum P Dotia gratiam . quam tandem agnovit , in illustratione mensis ad facilius operandum dari dixerit: Augustinias Vero, et homini, ct A ngelis ita nccessariam fuisse gratiam doceat, ut si eis illa dcfuisset, non utique sua culpa cecidissetit ; defuisset enim adjutorium , Sine quo Per- . semerare non possent. Ita lue Pelvii doctrina, quam Aiagustinus in statu ii nocentiae victimque acceytari posse dicit, non erat quam fiaso supponunt adversarii, nemr quod sola mentis illustratio naturam gratiae constituit; no i enim ibi de hoc agit Augustinus sed quod hum mamae naturae data sit a Deo possibilitas non precandi Pinna doctrinam ait Augustiuus , utcumque acceptar Posse, si Pelogius de homine Sano loqueretur. L.
mira eocax recte definitur: Aettiale Dei aiaxilium, quo voluntra actu utili, et Operatur bonum cer-ιiMime , et insuperabiliter , libere ιamen,
Prob. I. ex ipris Augustini verbis Lib. de cor. recrat. caP. I a. Subcentum ςst igitur infirmitatis Oolun- et is humanae , iat di ina gratia indeclinabilιler , . ee insuperabitiser ageretur, et ideo quamvis Infirmia,
349쪽
De Gratia et Praedestinatione. 347 non tamen desceret, nciliae ad orsitate aliqua pince-
Pros. II. et eaeplicatur dynitio. Dicitur i. ' gratia es- sicax actuale auxiliatim , quod est Positu in , loco generis, tu tuo convenit clim gratia illa, quam post T lioni istas pii ixos Theologi sus ieientein , alii vero in Lycacem , Augustitius Paroiam , et incalidum appellat. Dicitur 2. quo Moluntas actu puli, et O Peratur, c piae verba indicaut disserentiam gratiae susncientis , auiue essicacis et illa euim dat posse, ista velle , et velle perlectum. Dicitur 3.' certissime , et insuPerabiliter , ut ostendistur modus operaudi , quem esticax gratia ex seipsa , non cX Couseusu voluntatis, habetiin quo differt a gratia Adae iunocenti concessa. Dicitur 4. ' liber' tamen, eensu Cecessario , tum ad praecavendum errorem , in quem ex verbis illis certissime , et insuperabiliter posset ali quis itiduci , tum ut clare explicetur, gratiam essicacem, utpote omnis meriti principium, non destruere Iiberum Voluulatis arbitrium , sine quo viatoribus in statu naturae lapsae meritum titillum est.
Quaeres. Quid ergo signiscat in donisione oox illa
insuperat iliter lv. Non illud significare, voluntatem non posse gra 63e resistere , sed voluitiat cm gratia esicaci motam nullis posse tentationibus superari. Disi ipsa velit , quod Propter voti nictitem rerum caelcstium amorem , quo a Spiritu Sancto accenditur, numquam eveniet. Sita arcem IIisulterabilem dicimus , cum ea nullis hostium
machinis, nulla vi superari potest, licet possit duKhostibus arcem dedere. S.Iι untur Objectiones. obis. Si consensus voluntatis in ipsa desinitione ei scacis fratiae ponitur , consequens est , gratiae essicaci resisti non posse. Atqui hoc damnatum est a Tridentino Sem. VI. can. 4 inter errores Lutheri, et Calvinibis verbis: Si quis dixerit, libertim arbitrium a Deo
motum , et eaecitatum non posse dissentire , SAFelit . . . . anathema sil : imo hoc in ipsa desiui tioue atam lux, ubi additur libere tamen, et non ne
350쪽
3 8 Theol. Instit. Lib. cap. VII. ca . VI.
necessario. Urgo falsa est nostra gratiae essi racis iles nitio, et contradictionem involvit. Prob. seq. maj. Quod iis ipsa definitione ponitur , rei ipsius naturam constitui ideoque repugnat , rem illam concipi sine ea proprietate , quae in definitione posita est : sicut repugnat mento concipere hominem sine anima rationali Ergo si sensus voluntatis in ipsa definitione gratiae efficacis
tamquam ejus disserentia specisca ponitur , repugnat gratiae essicax sine voluntatis consensu , ideoque gratiae estiesci resisti non potest. Ad im. Neg. seq. maj. Ad am. Dist. ant. Quod ponitur in ipsa rei desinitione tamquam naturalis , at-
ue ioyma rei proprietas , sicut anima rationalis iraesinitione hominis, cono. Quod ponitur in ipsa rei definitione tamquam terminus exterior , ad quem res ipsarcsertur, neg. In rebus enim relativis , ut docent Phi- losophi, non ipse terminus , sed ordo ad terminum re- Iationis naturam constituit , quamvis ordo ille explicari non possit, nisi ipse terminus in definitione exr,riniatur. sic cum medicus desinitur qui aegrotos curat, tumquid aegroti constituunt medici naturam ' Porro Voluntatis consensus liber, et non necessarius in definitione gratiae efficacis est positus, non tamquam intinia gratiae efficacis proprietas, sed tamquam exterior terminus, ad quem gratia et sicax resertur, qui quidem termitius etsi certissime, libere tamen ponitur. Qua Propter nec contradictionem involvit desinitio nostra nec Tridentitio adVersatur. Inst. i.- Contritum est in Scholis vetustate prover-hium ; Possibili posito in aetu, nihil sequitur absurdi. Atqui nostra definitione posita, absurdum est poni in actu voluntatis dissensum sub gratia efficaci , quin
gratia es cax est, qua Voluntas actu vult , et tamen tune Volutitas actu nollet. Ergo non constat nostrae
definitionis veritas. Dis . mai. P 1 sibili 'osito in actu eo modo , quo possibile est , nihil sequitur absurdi, cons. Alio modo, Π g. Porro possibile est , siti, gratia es scaci, voluntatem
dissentire in .sensu dioiso , hoc est Potentia sutincta ab G tu non vero in sensu composito , hoe est potentia oonjuncta cum actu. Sic cum Petrus Iibere currit, P
