장음표시 사용
421쪽
De noenusue gratias estieaeis ad bonum mora Deiendum. Ado. I. Donuin morale est actus humanus regulae D suae , hoc est Legi aeternae Dei , consentaneus. Quae lex si lumine naturali innotescit, actus erit naturalis ; si vero Iumine fidei, superitaturalis ceniasthitur. Atque ideo eum quaeritur, utrum gratia ad bonum morale facienduin nec saria sit , de utroque hono tum naturali , tum stapernaturali quaestio est. II. Sed bonum morale supernaturalis ordinis sine gratia fieri non posse, fide certum est. Id etaim contra Pelagianos tot Conciliis est definitum , et ex Scripturis manifeste constat. Ioan. XV. 5. Sine me, inquit Christus, nihil potestis facere: in quae verba Augustinus Tract. LXXXI. in Joan. Sipe ergo parum, sipe multiam sine illo feri non potest , sine quo nihiι feri Potest. Philip . II. II. Deus est qui ο'eratur in Mobis et pelle , et 'erseere etc. Imo cum contra Scinipelagianos Hox docuerimus, ne initium quidem honae voluntatis posse nos habere sine essicaci gratia; 'eo quod non sumus susscietates cogitare aliquid a nobis : multo magis hine Fequitur, neminem posse sine gratia bonum aliquod morale supernaturalis ordinis operari. Quis enim aliquid facit , nisi prius cogitaverit, esse faciendum luuaestio igitur restat de bono morali ordinis naturalis. III. Sed in bono morali duo sunt , objectum, et ris I .objectum est opus ipsum, quod Augustinus saepe appellat ossicium pirtutis, ex. o. operire nudum; fiuis vero est ratio, quae ad agendum movet, isqii e duplex
est, proximus qui etiam dic tur fuis o eris 3 ex.rmoperire nudum aὸ eum sublevandam; et remotus sive u
timus qui et is ο erantis dici potest isque Deus e
TV. hocuit autein Bajus, ut supra diximus . DuΙlum fieri posse opus moraliter Milum sine charitate ut constat ex Prop. XVI. luter damnatas ) hoe est sine gratia habitua i , ut ipse explicat. Lib. I. de Naturm pura cap. 6. ideoque omitia opera insidelisin, o peccato
422쪽
4sto Theolog. Instit. Lib. VII. Cap. XII.
rum vera esse peccata Prop. XXV. et XXXV. nius vero Lib. III. de Rat. lapsa ca'. I 8. et seq. et . Lib. IV. cast. I. seq. cui adhaesit Quesnellus, de quo etiam supra diximus, Decessarium esse docent fidei instixtim ad quodvis morale boIium. Fidei autem nomine intelligunt fidem Theologicam , qua Christiani sumus. V. Inter Catholicos triplex est TheoIogorum sentenrtia. I. ' Nonnulli doeent, ut Gregorius Ariminensis , Aorisius, aliique, .sine gratiae, non quidem habitualis, sed actualis auxilio millum fieri posse bonum mora eetiam naturalis ordinis persectum, idest non solum ex officio , sed etiam ex line ultimo , et circumstantiis.' a.' Alii ex adverso contendunt . posse hominem naturali virtute sine gratia omnia Decalogi praecepta servare naturali , eoque recto sine , ut Scottis , Durandus . Gabriel Biel in II. dist. 28. et in III. dist.
a . 3 - Alii denique mediam tenentes viam putant, Non adeo vitiatam esse naturam, ut non possit aliquod morale bonum perficere, si illud facile sit , uullaque animus tentationc pulsetur . Singularis est sententia Vasquea, qui novum quoddam comminiscitur Dei auxilium ordinis naturalis , quod dicit esse necessarium , ut bonum naturalis or)inis ad finem honEStum
Non est necessaria ad bonum morale naturalis ordinis, imo etiam supernaturaiis , persciendum charitas,
'sioe gratia sancti ans. Est Mei dogma.
Prob. I. ex Script. Esech. XVIII. 3o. hortatur Dens pec tores ad poenitentiam, aliaque bona opera quibus ad iustificationem disponantur: conpertimini, inquit, agite poenitentiam ab omnibus iniqNitatibus oestris. Dan. IV. 24. Peccata tua eleem Unis redime, et iniquitates tuas misericordiis parapertim. Et Luc. XVIII. 14. Publicantis per humilem peccatorum conseSSionem, et ora tionem descendit justificatus in domum suam ; et Act.
a .Cornelius Centurio Per orationes . et euemosy--s dispositus est ad gratiam iustificationis, qiram ut
423쪽
De Gratia et Praedestinatione. re em nt. Sed si omnia opera ante' gratiam san clisa caniem facta Peccata essent, nec Deus peccatores ad illa hortaretur, nec per ipsa impii disponerent ad justificatioticin. Ergo est. Prob. II. ex definitionibus Ecclesiae. I. ' concilium Constantiense sess. XV. inter errores Ioannis Hus eam recenset propositionem; Sine gratia sancti cante nullum bonum opus sieri potest. 2. Tridentinum 'sess. Mican. 7. Si quis dixerit , ostera omnia, quae a Iou-atificationem fiant , quacumque ratione fucta sint, Mere esse peccata, pel odium Dei mereri , aut gruanto ν heementius quis nitidur se dis onere ad gratiam', sanis eum Maotas peccare, anathema sit Et Can. 8. Si quis dixerit, gehennae metiam , per quem ad misericordiam Dei de peccatis dol=do confugimus, petra Peccato asstinemus , Peccatum esse, aut Pescatores pejores facere , anathema sit. 3. ' Pius V. et Gregorius XIII. eas Baji propositiones damnarunt: μορ. 35.
Omne quod agit Peccator, Dei semus Peccati, Peccarum est ' Prop. 4o. In omnibus suis actibus pecca ror seroit domιnanli ctipiditati. Ergo etc. Prob. III. Sicut charitas dominans in anima justi no impedit, quominus cupiditate stimulante saepius' in peccata veniaIia Iahatur ; ita cupiditas in anima dominans peccatoris, non impedit, stilominus aliqua bona opera, Deo adjuvante perficiat. Dinc Augustinus Lissi
de Sp. et lis. cap. 28. Sicut non impediunt, , in ait, aesta aeterna jMStiam quaedam peccata Menialia, sine quitas pila haec non ducetur, sic ad pitam aeternam
nihil 'rosunt impio aliqua bona ορera, Sine quibus. disscillime otia cujuslibet pessimi hominis impenitur. Quio , inquit Cap. 27. non usque adeo in anima his,
mana immo Dei terrenorum asse tium labe detrita est ri ut nulla in ea peliati lineamenta extrema reman-εerint , unde merito dici possit, etiam in iργα impi gate pilae suae facere alii ua legis , rei fuere. SODuntur Objectiones.
424쪽
et a Theolog. Insta. Lib. VII. cap. XII.
u. Dut. min. Peccator, ut peccator , sive Secundum pravam eius voluntatem mala arbor Est, co/ic. Peccator spectatus in hasa sua natura, et actuali l ei auxilio adjutus , neg. Quemadmodum itaque justus , ut justus est , bon, ut quo arbor est, ideoque ait Ioannes L. Epist. Cay. III. 9. Omnis qui natus est ex Deo Pec Catum non facit . . . et non Potest Peccare , quatenus justus est ; et tamen hoα non impedit , quominus ex Vetustate remaneute peccare possit, et fructus malosi Producere; ita quamvis peccator arbor mala sit proin ter pravam ejus voluntatem, hoc tamen non impe it, quominus Deo ilIum illustrante, atque adjuvante, honos fructus sacere possit. Hinc Augustinus Lιb. I. coni. Iidian. cap. R. et Lib. IV. cap. 3. arborem mala ipsam intelligit voluntatem malam , sicut arborem bonam, voluntatem bonam ; ita ut sensus sit: in Ia vo Iunias non potest bonum sacere , uec bona voluntas
Objic. II. Ipse Deus protestatur, se reiicere sacrificia, oblationes, et orationes impiorum. Isaiae I. 13. Ne inera tis , inquit, ultra sacriscium frustra. Dcen sum abominatio est mihi. Neomeniam , et Sabatum et festioitates alias non feram. Iniqui sunt coetus De stri. Psal. CVIII. Oratio ejus fat in Peccatum. Ioau. IX. 3 i. Peccatores Deus non audit. Ergo omnia Pe
H. Disi. ant. Rejicit Deus sacrificia, et alia pia γων torum opera ex pravo sine hypocrisis, et vanae si riae sacta, cone. Facta ex ossicio religionis , aut alio. honesto sue , nex. Igitur Iudaei, quos Deus per Isstiat increpat, gens yeretrix , populus grapis iniquitate , aer i nequam, flii seelerali , putabant, Por OAteriora religionis officia se placere Deo, et Myliue sibi sutura scelera, et iniquitales, quibus pleni erant, et a quibu recedere 1λι bant. Falsam hanc uduciam redarguit Deus, dicens, bid. o. i5. Cum extenderitis mauus Mestras ,
Vertum oculos meos α νObis .... mseus enim oestrae
8anguine plenae sunt. Sed si opera illa secissent ad obtinendam a Deo gratiam conversionis , vel ex vero reli pionis impulsu non eos redarguisset, sed laudasset Deus. Uude in eodem Cap. dicit : S oenile oPyresso, judicα-
e evulo, degendite Miduam. Et εν fuerint
425쪽
De Gratia et Praedestinatione. 423 cata pestra sicut coccinum, quasi nix dealbabuntur. Eadem responsio te satisfiet verbis laudatis ex Psal. CVIV. ea ex CN. IX. Ioannis : nisi quod ad laudatum Ioannis Iocum addit Augustinus , verba illa , Deus Pe calores non audit , non esse Evangelistae, sed caecι nati , et nondum ide illuminati.. Inst. Peccator semper agit ex pravo fine, nempe ex cupiditate, quam radicem omnium malorum Apostolus appellat I. Tim. VI. Io. Nami inter charitatem , et cupiditatem nil medium est, unde Augustinus ait Enchir. cv. II 8. Regnat carnalis cuρiditas , ubi non est Dei charitas'; ac proinde cum peccator oliaritatemtion habeat, ex cupiditate agat, D esse est. Ergo. By. Neg. ant. ad cujus confirmationem Dial. t. Nihmedium est inter charitatcm, et cupiditatem quoad habitum, ita ut eui non dominatur charitas habitualis, dominetur habitualis cupiditas , cono. Quoad actum , neg. Ille enim , cui dominatur habitualis cupiditas, saepe actuali auxilio per Spiritum Sanctum moventem , et nondum inliabitantem, exercet pietatis opera,
per quae ad justisicationem disponitur. Obie. ΙΙΙ. Christus Ioan. XV. 4. : Sicut palmes non potest ferre fructum a semetipso, nisi manserit in
Mile : Sio necHoos, nisi in me manseritis. Ego sum pia
His , pos palmites e qui manet in me , et ego in eo, hie fert fruorum multum : quia sine me nihil potestis facere..uic manifestum est, loqui Cluisium de gratia habituali , sine qua nullum sacri potest opus , quod vitam aeternam moreatur. Atqui verba illa: sine me nih id potestis facere , constanter adhibent Patres , praesertim 'Augustinus ad probandum , nihil omnino fieritu Me sine gratia Dei .HErgo sine gratia habituali nuruum seri potest opus bonum. U. Neg. Cons. Licet enim Christus de Fatia habituali principio loquatur, mox tamen generatim pronunciat: sine me nIhil potestis facere, quae verba , et habitu lem , et actualem grstiam complectuntur ; id uePatres illis uti intur ad probandam gratiae ac ualis ne-
Objic. IV. Augustinus Lib. de grat. Christi cap. Ubi non est dilectio, inquit, bonum opus non imm
426쪽
De Gratia et Praedestinatione. 423 ait, Delim Bornatiis ob eorum opera Iauduhnia tribui se
se, ut merced m tirronant, gloriam excellentissimi im, perii .m3.' S. 3 lioniae ua. Pae. Q. X. art. 4. Pe sertim , etiam infdelitatis , naturam totaliter non com mpit, alioquin peccator desineret esse homo. Unde non oportet, qMod in omni opere suo peccent ins δε-
Ies. Sieut enim habens fdom potest aliquod peccatum committere in eo , quod non refert od nem fidei ;ita etiam in iidelis potest aliquem actum boniam facere in eo . quod non refert ad snem infdelitatis sa). Prob. III. ex desinitionibus Sedis Apostolicae, quae has damnavit B i propositiones s muni. XXV. Omnia opera infidelium Sunt peccata, et Philosophorum olim tutes sunt pilis. Item has Quesitelli duas XLII. Sola gratia Christi reddit hominem vitim ad sacri- itim Mei . sine huc nihil, nisi impiaritas, nihil nisi
indignitas : Et XLVIII. ) Quid alitid esse posset
mus , nui tenebrae , nisi Merratis , nisi peccatum , sine.lumine idei , sine Christo, sine charitate ' Emso etcDiatiuntur objecta.
objic. I. Apostolus Rom. XIV. 23. Οἀne,' inquit, quod non est ex ide , precalum est. Et rit. I. IS. Omnia mundia mundis .... infidelibus au an nihil est mundrim. Ergo. s. Disti ant. Omne, quod non est ex fide, hoc est secundum conscientiae regulam Peccatum est, conc. Omne, quod non est ex fide Theologica; subdist. Quod non est ex fide sensu contrario, sive quod est contra fidem, cono. Quin non est ex fide sensu tantum negativo, it rum-Peccatum est, ut plurimum accidit, conc. Semper, neg. Itaque laudata Apostoli verba Rom. XIV. Chr)sostomus, oectimentus , Theopblactus, et Patres Concilii Lateranensis IV. intelligunt de conscientia , et
427쪽
i in Theolog. Instit. Lib. VII. Cap. XII.
quidem juxta Apostoli sensum , qui est ais litteram. Ait enim , eos, qui credebant, adhuc sub lege Christiana
vetitas esse escas illas, quae lege Mosaica vittabantur, peccare seinper , sive illis mala fide contra conscie tiam uterentur , sive iis ex superstitione abstinerent, ideoque inihil iis esse riuindunt. . Verum quia Atig ustinus . quem alii sequuntur Pa
tres , verba Apostoli de fide Theologica viterpretatur, quamvis alium Sensum non rejiciat i id , concedimur, Iomne quod non ex fide , hoc est contra fidei re-νulas agiti , Peccatum esse. omne, quod sit ab infideli, plerumque esse contra sidem, ideoque Pecca Ium , quia Plerumque ii sideles opera quantumvis ex. officio bona , malo sine agunt ; sed ope saltem actua Iis gratiae possunt aliquod bonum bene , et laudabiliter Iaccre , et sine actuali gratia possunt aliquid bovi agere, quod saltem proprie dici non porest peccatum, St. I. ' Omne opus, quod non ad Deum, tamquam .ultimum finem dirigitur, peccatum est, cum POD tuτrnaxityo illi, primoque mandato: . Diliges Domin m Deum tuum ex toto corde trio elo. Atqui id sine sidex fieri non potest: Ubi enim non erat fides, bonum Pu non erat. Bonum euim opus intentio facit, intentionem
oratem ides dirigit, inquit Augustinus in Psal. XXXI.
Ergo a deles seni per peccant, vel peccato commis oloΠD, OPerantes scilicet cx pravo fine, vel peccato smi risuis , Noti operantes ex ultimo , ac debito sine V. Neg. min. Possunt enim infideles, .vel solo natu Tali lumine., ut supra diximus, vel saltem actuali Dei auxilio adjuti, verum Deum cognoscere, cum invisibilia Psius a creatura mundi per ea, quae lacta sum, inleslecta Conspiciantur, Rom. I. ao. atque ita aliquod opus bo Tum ad ejus cultum . Deo etiam adiuvante, referre-Quod autem ait Aiaxustinus , intentionem boni operis
iidem dirigere, id ititelligendum de opere, quod Virum
Reternam mereatur : quo sensu ait Apostolas Heb. XL6- Sine fide impossibile est placere Deo. Augu ti nus ibi non solain fidem ad intentionem honi operis re quirit , sed etiam charitawm. Ait euim : Disce et M xqui non fucis opera bona, bona imentione ei bo geshqς eat eius , quae per duectionem operatur, totum θ'
428쪽
De Cresia et Praedesilaatione. 4et
si eorpus illud, ε tiod Deluti Drembris operibus constat, tenebrosum rase, hoc est Plenum nigredine Peccatoriam. Vult er o , elim , qui sidcm, et cliori latenI Don habet, ut insidetis, vel qui sola in charitatem non habet . ut sdelis pecetitor , I ' nullum sacere opus, quo alternam Vitam Diereatur , a.' nisi adjuvetur actuali Dei auxi
lio , in ipsis ol)eribus ex ossicio hortis peccare, vel ob finem pravum , vel ob desectum ultimi ac debili finis, qui Dcus est, qui quidem desectus non vilium operis est , sed oporantis. Non negat autem , infideles aliquaudo hoc auxilio moveri , licet id raro accidat. st. a. Fides , ut supra di imus , est prima gratia. Ergo absurdum est agnoscere in infidelibus aliquod auxilium Dei moventii ad bona opera H. Dist. ant. Fides 3ccepta pro qualibet mentis su pereaturali illustratioue, qua innotescit Deus, vel movetur mens ad ea contemplanda , quae ejus gloriam , divinitatem, virtuti m , justitiam Daturaliter narrant, eone. Fides Theologica', et Cliristiana, nex. Falemur, infideles hanc fidem non habere , sed Deghmus , eos speciali Dei auxilio habere non posse alteram , ex Scripturis constet, ipsum Nabuchodonosor, aliosque
reges idololatras aliquando Verum Deum cognovisse , licet eum postea non sicut Deum gloris caverint. Inst. Augustinus Lib. O . coni. Iulian. cαρ. 3. interroganti Iuliano : dii rentilis nudum Operuerit, niamin. id quia non est ex inde, peccatum est y respondet: Prorsus, quantum non est ex fde, Peccatiam esia
Ergo vel eo solo, quod side c aret ii fidelis , Mullum
opus sacere potest moraliter holium. N. Nex. cons. Verba enim Augustini in quantum non est ex Me, intelligenda sunt sensu contrario, hoc
est in qiinutum sit sine fidei contrario ; subdit enim : Zon quia per se ipsum factum , quod est nudum operire , peccatum eat, aed quia de tali opere in se, et non in Domino εἰςriari , solus imρius Προι ut eau peccorum,
429쪽
Si absolute loquamur, potest infid iis, et peccator sindgratia facere aliquod opus moraliter bonum, nou solum ex objecto, sed etiam: ex fine proxiὐo
sed in praxi numquam fere id accidit. Prob. Ial. yam. Quod possit sine gratia fieri opus mo
Tale ex obfecto bonum . nemo limquam negavit. Quod autem fieri possit opus bonum etiam ex fine proximo honesto. ex. pr. sperire nudum ad ejus miseriam subIe-Vacidam . eaere parentes ex grati animi ossicio, reddere depositum x fidelitate , sic ostenditur. I.' Finis proximus natural Is , et honestus est rationali naturae eo sentanens. a.' aliquando est adeo facile, ut in issum ipsa natura , Iicet depravata , propendent, et naturaIi quadam iuclinationς leratur , ut filiis alimenta praebere ad eorum vitam sustentandam. 3. ' Non usque adeo do
trita est in homine per . peccatum imago Dei , ut nul-Ia in ea lineaincnta remanserint , per quae possit fine aliquo proximo honesto , et facili moveri. Ergo etc. '' ' Prob. 2 a. paret. ' Concupiscentia, quae velutiat
ra in homine natura inolevit, adsidue illum impellit, . ut opus etiam ex objecto honum ad pravum vel superbiae , vel inanis gloriae , vel alterius vitii finem res
Tat: et quidem eo vehementius , quo opus magis est 'egregium, ut advertit Augustinus Lib. coni. Iul. e . 3. Ergo ν' i gmatia Dei praesto sit, pravus finis etiam proximi ici opus ipsum inficiet. ' ἡ a.' Exempla Gentilium, qui cum maxime omnium factis egregiis inclaruerint, ea pravo sine Medorunt. s iis ostendunt, quam raro Gentiles etiam bonum bene saciant. Νam ut comittamus Epicureos , qui virtutcs aliquo ado coIuerunt, ut servirent volaptati , ipsi Stolei Tirtutes Oolendas docuerunL propter seipsas, hoc est pro- Pter superbiam , inanemque gloriam , ut advertit Augustinus Lib. XIX. de Cis. μιρ. 25. Virtutes cum ad se-issas referuntur , nec 'πter aliud .expetiamur etiam tunc in satae , et stiperbae sunt , et ideo non sirtutes,
a d Pilia judicanda sunt. Et Lib. V. de Cis. cap. IS.
430쪽
De Gratiα et medestinatione. osset re . Os idit omnes Romanorum virtutes Camim , brieti ete. inanis gloriae cnpiditate et sine vitiatas Iraee sunt, inquit, duo illa, libertas, et cupiditas laudis hiat ianae quae ad facta compulere miranda Roma-
Nemo potest tine gratia acturii diligere Deum etiam Mauctorem naIurae, nec totam SemGre u turae legem, etiam quoad solam operum SMstantiam. λ
, Prob. a. pars. contra Scotum, Durandum, et 'DID m, qui contendunt, uaturae Viribus posse Deum , ut auctorem naturae diligi super omnia; nec non contra Estium, et Sylvium, qui putant, salte vi posse diligi imperfecte. et non Super omnia. l. Scriptur te aperte docent, amorem Dei ex Deo esse. Rom. V . 5. Cnaritas Dei die sa est in cordibus nostris per Sytritum Sanc um I. Ioari. IV. 7. Charitas ex Deo est. Atqui generale hoc. effatum omnia praecludit effugia adversarioriam , qui haec loca Scripturae de amore Dei auctoris donorum stupernaturalium explicant. Ait ei ii in August. Lib. II tid Bonis cap. 9. Si cuaritas ex Deo est , μω -- his ex Deo est. Ergo etc. Prob. H. ex Conciliis. I.' AIausicanrim , Proratis, inquit, Dei donum est diligere Deum. a. v Ndem definiverat Mileuitanum Cast II . Utrumque Dei donum est, et scire quid vere debeamus , et ditigere vi faciamu . Ergo. Prob. III. ex Augustino , qui Epist. ad Vitalem, L berum, inquit , arbitrium ad diligendum D, iam primi peecini granditore perdidimus. Et Lib. IV. eoni. I
- ..3. Amor Dei, quo Perpenitur ad Deum, non est, nisi a Deo. Per hunc amorem Creatoris bene quisque tititiar creatraris: sine hoc amore Creatoris, nemo bene utitur crearuris: ubi vides, loqui S. Doctorem de amore Creatoris, hoc est Dei, ut naturae auctoris. Item Lib. de grat, et lib. arb. cap. 17. Qui istam quampis ρ--m dare coeperit charitatem, si qui Araeparat potantatem p Iino Cap. ιε. huc redire ait totam cum Pela statim Diqiti eo by Corale