장음표시 사용
91쪽
praetoris esse officium tradit,ut,cum ab initio aperiedae sint tabulae,signatores conuenire cogat, & sigilla sua recognoscere,cui& sequentia capita tum agantur,ut Mad assentcs mittendae sint tabulae,ad i iaspiciendasgilla sua: Et hinc omne propὰ fundamentum esst communis sententiae. Verum cum haec inspectio inducta sit,ob DL. stalcm euitandam,& quo facilius suprema hominum iudicia , testium asi ueratione confirmata,cxi tum ii a L. et Abeant, i non videtur mihi id adeo stricte accipiendum,
negare. ut in voluntatis potitis perniciem tendat. Hodie enita s. quem- ex communi opinione,dum obtestis mortem aiunt tinnae testa. bulas concidere, quid aliud, quam extrema hominum. aperi elogia impediunt: Cum autem voluntas abunde appae Non in I. rere rotest,&ex selennibus nihil est omisium, cur non legata in- potius testamento , fauemust Nec enim ea sigillorum Atiliter. inspectio,formalem aliquam testamenti selennitatem ae lega. I. respicit, sed tantum voluntatis probationem; ea igitur j L Uars. aliunde probari cum possit, secudum ea, quae sirpra di- . eiu ximus,cur n5sustinemus defundi i iudiciumὶ nec enim L. testa. Iurecons dicunt,si unus aliquis mortuus non recogno-I Sali in I. scat,corruere illicdtestamentanam multa scimus prae fiu pertia cipi in iure,ut fiant, quae tamen omisia non continuolum text. Omnem actum subuertunt. SErgo ubi vivent existima- C. eleu. vim cognoscere testes cogendos, qvbd si erunt mortui, ex. perio. Videndum an aliunde fides sigillis uibscriptionibusque recit. I. seri queat: Nam &Accursius consessione venientium suum l. i. intestato Prodesse institutis haeredibus credidit. c.delam. Gicunt testamenti publicationem inuenta . irini. esse ob testimimortem, verum non est. Nam ne h D l. i. solenni scriptura amissa aliquo casu, proximi ab inte- γι L. i. Ceo. scriptis negotium sacessant,descriptum testamenti exemplum,in archivo olim reponebatur: Hodie notariorumvsa,publicationis antiquus mos pene est ab C r. ae A. α pontificia constitutio, quae communem de iust, . Opinionem adiuuat; cum mortuis intestamento inscri- d a. pristestibus,aperte ipsum infirmum esse dicat. Verum Ile alia adsunt adminicula suillorum, & quorundam - testium adhuc viventium;& minon subscriptiones tostium erant,sed inscriptiones; inter ouas &Bald.ydifferentiam facit, tametsi caeteri impruaenter confandata
92쪽
Ex his ergo apparet communem opionem dubio non carere: Nam & inspectione* sigillorum ego arbitror primum in praetorio testamento inductas ede, in quo non requirebantur obsignatorum subscriptiones constitutionibus deinde inuentae: Nam & de inspicien- in s. sed da subscriptione, quae certiorem fidem fac it,quam sigil cum haula, in hoc tractatu verbum nullum. Quod si vero mor- larim. ID. tuo aliquo ex testibus, qui agnoscere nequeat,alijscon eodem. iecturis sustulcire testamentum licebit, certe etsi quis mutus vel furiosus,vel seruus factus fuerit, eadem ratione testamentum exitum habere consequens erit. Haec hic v olui inserere,qub caeteris diligen tius ea de re cogitandi ans impraeberem;vel ob id lubentius, quod cum Phrysos meos antea tradiderim,' solennem scripti l n Sopita. stamenti formam adhuc obseruare,& illo quoque con- eou. .seed
sequenter iure eosdem uti animaduerterim,'uod nunc νηλγ . a nobis contra caeterorum sententiam, pluetibus verbis
defensiim est. Sic enim accepimus ab Hectore Hoxui rio, multis me hercl)virtutibus dotibusque praeter e actissimam literarum cognitionem,&generisvetustam nobilitatem viro clarissimo.Porrb cum principum constitutio in testamento in scriptis loquatur, dubium est, . an α in nuncupatiuo locum habeat, quod humanius 'videtiu;hic tamen cium nulla testimonij perhibiti in numenta permaneant, non ausim dicere mortuo teste sequalem ipsam executionem habituram. Sed tamen si seruus fuerit effectus,Faber ait valiturum adhuc in hac specie ei testimoniu,quod&ego benignius esse puto.Q o D . d. l. L
'S' , 'ςς ηψ' i , qui in potestate eius in .
est, item duo fratres, qui in eiusdem ' i , patris potestate sunt, utique testes in uno testamento fieri possunt;quia ni hil nocet, exuna domo plures testes alieno nego/tio adhiberiantestibus autem non debet ene Is, qui in potestate testatoris est:sed & si silius sanablias de castrensi peculio post missionem laciat te/ 'flamentum, nec pater eius recte adhibetur testis, nec is, qui in potestate eiusde patris est; reproba/tum enim est in ea re domesticum testimonium.
93쪽
Emancipatus silius an testis esse patri, t.
s Varius personas patrum honorari titulo; quae te stes tamen esse possunt. c his festionem erga testatorem hic non cosideran. 7 De domesticis persionis. a Domesticos testes alias repellendos, adtestimonia
testamentaria admitti, contra communem opinionem. a G. h c.
ouod de medacio facilius conspirare poterat, quae praesumtio in alieno negotio cessat; at ubi ψique de domo utilitas manet,ibi regulariter domestic' testis req-citur; qui&prouerbio notatur.' At cur no potest filius cin patris testamento testis esse3nam si haeres scribitur 'L γ res est clara,ps praeteritur,n5valet ς testametu,sed cum c Infri de exhaeredatur, lubitari potest: Et hic enim nulla coside exhaeίδ. rari collusio potest, cum nemo insitu danii ingeniosis Lllaxque esse soleat:Vnde apparet solius potestatis
ia: 'DIpxQhibixuςiust stimoniu,qua quaedavnitatis si inducitur;ratio verbn5 patitur, ut ide quasi pro . yis xςstimonixi perbibeat Quid ergo si erit eman inut:.m- cipat'ὶ&a c5trario sensu id illi hic Iicere costat sed Minpμ matris, vel aui materni test meto teste ipsum esse posse Uriis; nec emacipatu
ν uete , posse teste adhiberi, nec econtra id patris in emancipati tabulis idoneu esse testimonium,ctam in castrens psculio paterfamilias censeatur,ubi tame pater testis esse nequiti sed re*5deo,past amilias rantu cens re,via bitratusuo disponat; unitatis tamen vinculta manet:Na paxer disponere potest,cum stratersimilias,&tame
94쪽
IN TITVI. DE TEST . O IS. 'hitatis fictio impedit testimonius ubi itaq; ea cessar,
vel ob emancipationem , vel in matre, credo testimonium non impediri Erit ergo filius, legitimus testis in matris &aui materni testamento. Alij tamen omnes diuersum censent;sed mox osten dam, inter restimonium testamentarium,atque alia genera testimonioru mul- tiim interesse. Nam reuerentiae, debitum, officiumque ς ω
pietatis quo parentes&fiiij inuicem sibi prodesse stu
dent,circa testamenta cessat. Quaedam vero sunt aliae qper nae,quas propter qualemqualem id nos affectum, patris honoramus titulo, cum quibus tamen nobis est: alijs etiam causis mutuum testimonij dicendi ius ; et ni in Episcopi, parochique nobis ecclesiastici quidam patres ess es dicuntur,ob quos non temere quis peiera- g Arg. cap. re solet;& hos h ius pontificium maximὰ idoneos testes cum nun- reputat.Vocamus& nutrices matres nostras ; α patres, de te. eos, qui nos adhuc pueros educarunt, sed eoxum bene-h C. cum, seia facil) obliuiscimus; refertq; in secundo Rhetori- esses. exticorum Aristoteles,in puerum,quia non m minit, be- eodem. . neficium non esse collocandum. Idem in eo,qui nos de sacro fonte suscepit,i &in praeceptore, quem maior i mi. Ac. sancti voluere parentis esse loco,ut inquit Iuvenalis. iu stare
De castrensipeculiops mi Ionem Jilitear enim filius iride fest
testam entum facere nequi cum bona non habeat, α j I. M. C. testamentumst ordinatio de bonis nostris post mo utem, i ut nunc superfluum sit quaerere an testis esse poc moraud. sit pater;&infra latius exponetur, quoad modum ij Areth. iii familia, testari liceat. Ante missionem in expeditio- orelli. C. nem &castris,citra solennitatem etiam posui r testari; ΣLuc. eo. iunctio impeditur patercu e testis,ut Marcellus ''re' l f i. f. eo. spondit. Sed veterano sitioiamilias etsi testamcxi factio , L .isi ioconcessa est,necesse tame est,solennia obseruar*imi - sta eis Lliae itaque fauor unitatis vinculo potior est, cum 6 tamen illic legitimi testes interuenire dcbeant,*sequitur affectionem reuerentiamque solam, quae alia testumonia impedit, testamentarium non impedire; afs oeci enim tuc debet obstare, cii de lucro agitur, quod non est intestamentis,idem &ad alias fauorabiles t standi caussas licet extendere. In ea videtur itaque in liis caussis domesticula D test
95쪽
DL : cae pςrii lxxi, qui sensus aperto iure reprobo
h tur.Regulariter enim traditum est, nec in testamentis,
o L siis c ς Rsii domestici testimonij fidem recipi
is η Domesticae tamen personae in Leonis constitutione 7, ' nominatae sere omnes evanuerunt; nec enim vel se
t uos vel libertos vel adscriptitios colonos habemus,nist quis sic interpretari velit colonos, qui hodie apud ali late dier
f nem retinent. Inter domesticas autem personas recen- sentur&eoniuges,psue pro marito uxor,sue pro ore . testis esse velit: Item concubinae: Item homi-i j nes liberi,qui operas suas nobis mercede locant, quiq; Π ς 0 aliqua ex causia ob imperium V nostrum possunt a fide νὴ iust tu maximeque ij, quia manibus ac pedibus no-c e x t term sunt, aliaque viliora ossicia substinent. Secus jucomitibus &Iurisperitis,asi es ribusque,qui Praesidem vel Episcopum coiiiij aut honoris caussa sequutur. Sed in re b c etsi viliores famuli de domo nostra recesserunt, iterum 4 L- noti testimonij dicendi ius recuperabunt quasi sublata la 'N DI hibitionis caussa, si modo ea in re dolus argui non pos hi ac Ver- sit. - Animadvertendum tamen sorid non sine quodam R
tem, supradictas personas a testimonijs testamentarijs Ita f-qμα excludere; cum longe alia sit ratio in alijs testimonsis,' ex quibus lucri aliquid accedere ei potest, cuius reii estinem- rentia vel obsequio,veritatem celare Mectet . In test u L. Vel ne metis Verd haud aequd probabilem prohibitionis caucgare U- sam video: Neque enim hoc testimonio aliquid acquia Di mod. ritur defuncto,sed tantum voluntas eius exitum conserest ane. sequitur, cui leges V fauere,minimeque hic probandix L. quoni- cultatem anguitare selent; haeredis verb potissimum cm. C. de causa agitur, Nec verum est, eas persenas,quae in iudi-h. ret. chs prohibentur,&a testamento semper Acer climina L. quit infamibus damnatisque id procedat, non in alijs pe sani. f. eii senis perse alias idoneis, & ob lamasseetionem qui. ν eo. spectis, quae intestameti causam neutiqua cadit. Quin Pam- usu admonemur in testametis codedis amicos fere aniphilo. beri solere, easq; personas, quae nobis sunt charissimae. propo H7. Inscitd itaq; conderut testimonia,quae in testamentis
Az i. Ehibentur,cu alijs quae ipsarationianifeste distinguit.
96쪽
Quam ol rem existimo, &maritum in uxoris testam totest esse posses&fratrem in fratris, &patronum in liberti, simodb nulla alia ratio impediat : Denique domesticum testimonium tantum reprobari hic rationepatriae potestatis : Et sic ego interpretor verbum in
textu nostro: IN EA REDOM EsTICUM TESTIM OVM REPROBAT vM EssE. Domum enim pro
familia saepe accipimus,ut & inloc eodem textu de eadem domo vocantur testes pater&filius,potestatis,no cohabitationis respectu: Sic & suos Rhaeredes,instaIustinianus domesticos esse haeredes est. Soluta igitur po- 9 testate,nihil obstat quin & emancipatus sit leuis,ut su- .pra asseruimus; mult6que magis alij,qui in eisdem aediabus habitat; cuius etiam argumentum est in Theophia
non ex cognatione,sed ex unione,quae per patriam potestatem c5tingit,domestia eum hic testimonium accipi.Suspectius autem habet libi Imperatori' coniunctas domesticasque personas, hsed eum sibi aliquid attribuere student. At in testamento & erga mortuum cessat omnis affectio& si qua est assectio , ea potius tendit ad coseruationem voluntatis, quam subuersionem. Domesticas autem personas hic vocamus respectu testatoris;an vero domestici haeredis repellantur,sequEntisparagraphi materia est.
Eo neque narres scriptus, neque is, qui in potestate eius est, neque pater eiuS, qui eum habet in potestate, neque sta. tres, qui in eiusde patris potestate sunt, testes adhiberi possunt. Gia hoc totum nego, tium, quod agitur,testamenti ordinandi gratia, creditur hodie in testatorem dc haeredem agi. Licet autem totum ius tale csiturhatum fuerat, re veteres quidem familis emptorem,& eos, qui per potestatem ei coluncti fuerant,concedebant
testimonia in testamentis pretestare licet ij, qui id permittebant, hoc iure minime: uti eos
97쪽
COMMENT. VIGIII, debere suadebant) tamen nos eandem obser,
uationem corrigentes Ec quod is illis suasum est,in legis necessitatem transserentes ad imitas itionem pristini familiae emptoris merito nectio, redi, qui limaginem vetustiisimi familiae empto ris obtinet, neque alijs personis, quae ei vidυdium est)coniunctae sunt, licentiam concedimus,
sibi quodammodo testimonia praestare, idebque nec eiusmodi veteres constitutiones nostro C ' dici inseri permisimus.
i Compilatores in Iuraco ultorum responsis quae' dam immuta se a Veteris differentiae ratio inter hae redem '
3 . n emancipatus filius haeredis,testis esse posiis.
. 6 e n monachm testis eepsit instituto monasterio
e Testimonij restamentarij facultatem nimium ab doctoribus esse restriciam. . c Agendi σ rei vocabula generalia esse.
I Ndicati Iustinianus ante sua tempora haeredem p a tuisse in testamento perhibere testimonium,cum ta-i . men ex Vlpiani Rresponso veteri Iureconsaetate iam
μ' prohibitum id fuisse satis colligere liceanne sua, a/u ' Vlpianus, sed simpliciter tenem essedon posset . I e. haeredem Gerit: Verisimile tamen est compilatorum at thoritate pleraquesuisse immutata, ac ad nouissimi iuris obseruationem accommodata. Sed quae potuit :veteris iuris esse ratio, ut familiae emptor excluaereti a testimonio,non item haeres Z & siquidem de haerede . accipimus in testameto, quod calatis comitijs fiebat, I De disserentior ratio; α quans iura quam in his speciebus Accursus intelligat; tamen id . ego arbitror no possesubsistere,cum ea testamenta dii dum in desuetumneminerint. Qubdhapredem itaque: etere
98쪽
veteres testem esse sinebant, melius conuenit intesta mento in scriptis,ouod olim hecruentissimum erat, ac pen) lum obtineolt;& ratio else poterat, quodpi runque ipse se institutum ignoraret,*cum latere eum cL.haeecApoterant,quae in tabulis serviantur; sed tamen cum su- μωσι - binde resciscere posset,suadebant, ut abstineret a testi- ma. c. monio, ne suspicione de se praeberet; quod Iustinianus speciali constitutione in legis necessitatem vertit.Perti' culosum est enim haeredi permittere, ut ad sustinedum 'testamentu ipse sit testis,cuipsius institutio testameticaput &fundamentuq sit,&de suo comodo pcipuEM E anteh-gatur,quod & ad colunctas illi per potestatem perse- redis. ins nas extenditur. i Sed an emacipatus narredis filius, vel de.leg. stater non existens in eisdem potestate, vel alia per naalibi prohibita hic admittaturr quod mihi quidem via
detur: Namsi veteres id haeredi concedebant,&c5ium i
his per potestate personis, ac antiquum ius in illis tantum est correctu,cur in caeteris stare' prohibeturὶ cita eL praeciad legatarijsi id concedatur lvi modicam assectionem pimus. C. non impedire testimonium constet &a contrario sen- de appel- suid hic colligatur: QNnquam autem aliqua affecti la. nis suspicio sit,ca tamen non penitus testem rehcit,eti- ff. sequeti. am si aliquid fidei detrahat: Nec hic omni exceptione maiores testes requirimus,cu ob id numerus amplior si constitutus, ut eo pacto suppleretur, si quid fortet stis conditio suspicionis induceretvulgatumq; carmen 'est: Et quae non prosunt singula,multa iuuantii Hirae ego aduersus f Qiorumsententiam monachum quoq; testem esse posse arbitror in hac caussa, etias monast in , p.ri yi institutum est, mouetetiam mein primis causue q's' 'fietas;sne qua adhuc idem per se defendi potest, etiam 'i haereditatium id lucrum in singulorum conuertatur c5modum; veluti si ex volutate testatoris annuuii de I, Bart. investiarium monachis praebendum st: Adhuc enim sin- Distatim
guli legatariis magis similes exist ut, cdmuniuersitas hae .iuiuerredis titulusustineat, s & legatarios non prohiberi s .stias.' ἀ-.quens textus osteditan silmina no latum in testametis, o. eruetiam aliis in causus interpretu opinionibus pro- bationu facultas nimiu est angustata;cum tame regula-
omnibus testimonij dicedi ius si quibus id no est
99쪽
do COMMENT VIGII Ii L. r. s. t. express) ademptum. Peticulosumque est ob rationis j detest- ouanda similitudinem extensioliem inducere, cum ea Nota i cepe non aeque magna in una specie sit atq; in iis, &aut. testamenti peculiariter fauoraditis siti cauit 1. action. C. AgiJ4 Hoc generalissimum 'esse verbum,notatAc- deSS.Ec. cursius, cuius etiam diuersas significationes uno teta l L. in te - sticho Martialis expressit: starum j Semper agis caui , in res agis, Attale, emper de re. iuri Esi,non est, Mod agas: Attale, semper agis: in Glossis Si resincaussae desint,agis Attale, muta :per eris Attale,ne,quod agas,desit,agas animam: i. Eodem modo & rei ' significatio latissimE pater,n LI Usivi&apud Graecos Ursicinar itaque agendi verbucerter hierect ieis conuenit, quam quodvis aliud. Verba enimo L- Verb- e5traxeruntQ&gesserunt,adtςstandi ius no pertinent, 'ntraxe respiciamus ad testamentum,quod per aes&libram dc Verbq fiebat, in quo quaedam contractus species erat. - EGATAR iis autem&lideicommissa
riis,quia non iuris successores sunt, M. aliis personis eis coniundiis testimo nium no denegamus; imb in quadam
nostra constitutione, Ec hoc 'ecialiter eis con cessimus; δ multo magis iis, qui in eorum po/testate sunt; vel qui eos habent in potestatrih iusmodi licentiam damus. SUMMEA GIUM.1 Differentiae Ῥeteres inter legatas fideicommessi. a Iustiman. iuuenum caussa legata V lGommisiis 3 L. I.de legat. r.enodata. dbtinxisse. 6 Haeredes iuris legatarios corporum principaliter
s ob interpretum pertinaciam σ calumntam ne cesse ei e nonnunquam eandem rem sepius im
100쪽
IN TITVI. DE TEST . O I R. cir Legatari posse testem esse in testimento,esin
8 rariae rationesecialitatis, tandem quas ipsi reconsul. tradiderint. in nuncupatiuo testamento legatarij testes esse posirit. ro legata recte exi posint. Nai De Pauli Castrensis singulari opkione. 1 e Geicommis Us J Etsi olim legata a
fideicomminis distinguebantur,'in hoc tamenc a f. sed nosv credo nullam fuisse dimerentiam, quae ex eo fere est e n. in se. nata, quod in illis, ut maior diligentia devexborum se- Mestulennitas, Vsic si ritderant concepta, amplius Uberiusq; ΓPatet Derprosequedi ius erat;haecvero citraaliquam Verboruob- omnia auseruationein nuda testatorum voluntateς consistebat, liquae dif atque ob id minorem habebant emcaciami multasque ferentiae species recensuit in Institutionibus suisT.Caius, Jquas eae dilaaccurath etiam Accursus' annotauit, in quibus veterie et iure legata a fidei commissis differebant. fHinc&tit
si in hoc libro diuersi, & qumlam in eos differentiae se rirelatae, quasi&hodie obtineant; verum Iustiniani constituti e exaequata inter Ssecsse clarum est; de quam Aquam titulis sint distincta,&differentiae quaedam interea hoc ipse libro relatae, non tame ideo vetus ius adhuc Lobtinere concedemus, cum studio id a se factum ob iuuenum lastrui onem Iustinianus profiteaturivinati ra,inquit, utriusq; iuris cognita,ncilὰ possint permi tionem eorum eruditi subtilioribus auribus accipere. ZQjamobre Boeoticas lutest in prouerbio aures habeat - , qui hoc non animaduertentes zristinam no- portet, qui hoc non animaduertentes, pristinam no- μ3 bas renouant differentiam. i Obijciat tame hic aliquis, suetus omnis distinetio Iustiniani eonstitutione fuit S I
abrogata, quomodo interpretabimur primum caputde nu in Pandectis; ubi eiusdem sententiaeVlpianus 'mulidantiquiorcitatur autor, qui&ipsuroponit per i . omnia legata fideicommissis exaequata esse ξ&omissis alijsselutionibus, quae ipsis inuentoribus earum non satis placuerunt,hocpersuasissimum semper habui,pria