장음표시 사용
391쪽
ornat,&proxi. mum aedilicat. Matth.I. . Pa. a. Cur Dominus precaturos secretum cubiculi petere hortetur. Matth. 6.
PRUM o orare res est secundum se honesta iam ut tumia
amant tenebras, ita e diuerso honesta amant lucem sitii maυ. inquit Christus,=i lucem; m non venit ad lucem, υt novar unius '
rei Mur autem facit veritatem, venit ad lucem, mimani eniti o deis,qua in D suntfacta Mox publice orare non parum facit ad diuini cultus amplificationem proximique aedificationem; Certumen enim, quo plures ad publicam orationem conueniunt, eo diurnum cultum augustiorem populique deuotionem auctiorem reddi Neque etiamfrustra a Domino nostro dictum est: Sic luceat hi vesnu conum hominibus, i idest vera vestra bona,e glorificent Patrem frum,qua est in caelis Pertinet huc quoque illud Petri: Conuersationem vestram istergentes habentes bonam, ut ex bonis operibus vos coπ-merantes, glorificentigv M. Denique qui publice orant, ab erroris vel haeresis suspicione,inquam sorte deuenire poterant, sese vindicant. Quis enim eum de religione recte sentire diceret vel iudicaret, quem nulla re impeditum ad nullum unquam publicum orationis locum, nisi vi precepti forte adactum,prodire cerneret pH Ud1 hic potest,si in locis publicis orare res esset mala vel minus dona, per Spiritum suum nunquam suasurum fuisse,ut publica orationis loca non sine ingentibus sumptibus passim erigerenturo instituerentur. Illud autem Christit in Oraueris me. non condemnat eos, qui publice orant; condemnat autem insulsam phari orum ambitionem Consueuerant enim illi in Synagogis angulis platearum stantes orare, quo ab hominibus u derentur, piique ac religiosi vulgo haberentur, quod orandi studium,ut vanum Eanu plenum,Deo placere non potuit. Sed neque pnecepti quoquerim Christi dictum, inet, sed tantum consilis Ostendit enim firmis viam,per quam incedentes ab inani gloriavi turba inter precandum liberi esse queant Confutat lilia nihilominus quorundam paganorum errorem;putabant hi enim, D cuiquasi loco circumscriptum, in solis delubris supplicum preces audire, quod falsum cogitatu plane ineptum erat Mystice autem clauso ostio intra cubiculum orant, qui bicunque tandem orationi vacent, arruentibus malorum cogitationum turbis nullum locum pretestant, curas lite seculares, quicquid tandem feruenti orationUmpedimentum adferie potest, studiose eliminant. Ve
392쪽
D Horationis tempore, quae necessaria videbantur, exposita sunt iam ante: Quod si quid adhuc reliquum cst, illud,vbi de horis Canonicis seorsum disteretur,co modius explicabitur. Hic unum id solum monuerim, nempe, publica preces tempori,quod es
lege praefinitum, vel more receptum est, accommodari debere; priuatim autem orantes quavis diei hora orationi salubriter v
care posse. Fallutur enim, qui solis dominicis festis diebus ora In
dum putant; nam etsi dies illi peculiari quadam ratione pietati festis diebu, deuotioni nuncupati consecrati sint, caeteris tamen diebus ab randum est. oratione non est prorsus abstinendum. Sane qui mane, antequaordinarium opus adoriuntur, vesperi rursum, priusquam quieti sese dedunt,breui saltem oratione sese non muniunx illi Christiani hominis officium nimis supine Mnegligenter obeunt, magn2que ruina periculo sese exponunt. Dccorporis compositione stu caeteris i gestibus iaeremoniis, quaru cum in publicatum in priuata quoq; oratione usus est,sacrae liter nihil, quod prςcepti vim pre se ferat, tradun L. Scribit sane Paulus: Eois Nirosia omni loco orare te te puras manus. Et alio Timoti . a. loco: Rectogenus mea ad patre dommi nostri Iesu Christete. Sed neq; per phς a. hoc,ut inter oradum genua incurvemus, ncq per illud, ut manus sublevemus mandat.Uerum verbo&exeplo,uti castas humile q; 2 I preceS fundamus,tantum suadet. Sed neq; sacri quoq; Canones
aliud fere his de rebus decernunt, quam ut ad Euangeli lectione inter oranaum
stetur,ad nominis Iesu pronunciationem genu sectatur,ad versi :: et L,
culum, Gloria Patri silio c. assurgatur, ne ad comunem ora Canones paucationem inter Pascha&Petecosten genua cur uentur. Quamobre praetcribunt.
in publica oratione unusquilibet Ecclesiae suae ritum consuctudinem obseruet: in priuata autem id sequatur, quod in finem,in quem tendit, prae caeteris utilius fore arbitratur. Hi o o Victorinus de externis eiusmodi ritibus caeremotantis,scribit alicubi in hunc modum: Sunt quaedam in Ecclesia Sacramenta; in quibus etsi principaliter salus non consistit,tanae ex his salus augetur,inquatum deuotio exercetur. Et ex iis quaedam ' mox Cm constant ex rebus,qualia sunt aqua aspersiones, susceptio cineru, Ehtalium iliae benedictiosorum, cereorum,&huiusmodi Aliqua costant exta constant rebus.ctis; qualia sunt signaculi crucis, exumatio exorcietationis, expa meo sio manuum, incuruatio cituum,&huiusmodi. Aliqua costantin
393쪽
dietis,utTrinitatis inuocatio Signa proinde corporalia teque, quae in orationc adhibentur,suam quoq; significatione habent.
C suam vi ut in quavis oratione duo minimum se offerunt, unus nimirum, qui rogat, alter qui rogatur: ita orantium gestus duo designant. Alterum ex his pertinet ad Deum, qui inuocatur; Quare oriente alteru ad homine,qui inuocat.Ad Deum spectat vultus ad Orien
L. i. ' talis; tem couersio, Significatur hac enim, ut sol lux, quae inde oriun itur, quendam intersui ordinis res principatu obtinent,hec quidem inter corporeas qualitates, ille vero inter caetera cocti lumi naiia;ita Deum,ad quem oratio dirigitur, naturas Des procreatas immenso interuallo post se relinquere. Cum ad oratione stamus, Ub. de si ni scribit Augustinus,ad Orientem couertimur,unde coelum surgit, ' - -- non tanquam hic habitet Deus, quasi caeteras mundi partes deserenS, qui ubiq; locorum praesens est, non locorum actis,sed presentia maiestatis; sed ut admoneatur animus ad natura excellentiore sese conuertere, hoc est,ad Deum, cum ipsum corpus, quod terreum est,ad corpus coeleste excellentius conuertitur. Lib. V p. I. DAMAsCENus communi huic rationi addit quasdam alias:
Deus, scribit ille, paradisum non ad Occidentem,sed ad Oriente, ubi homine plasmauit,posuit quem inde quoq; propter trasereiasionem,expulit. Antiquam igitur patriam inquirentes,&oculum ad ipsum conuertentes,Deum adoramus. Moyse quoq; tabernaculum,velum,& propitiatorium Orientem versus habebat: Et in Salomonis templo porta Domini ad Orientem statuta erat Et Christus inerti Christus crucifixus ad Occidentem spectabat Et assumptus ad A iEm is,a' Orientem ferebatur,xsic illum Apostoli adoraueriit; ipsum igi-bit tur expectantes ad Orientem adoramus. Haec DamascenuS&alia quaedam in candem sententiam. Alia his potest, licet Deus ex aequo sit ubiq:, attamen quod De cibi magis recepto loquendi modo, ibi magis esse perhibeatur, ubi peculia- .euhi, u OPζratur, familiarius enim dicitur, esse in coelo,quam in in- ,- ' 'y' ferno, aut in alio quouis loco feri,ut certa quadam ratione magis censeatur esse in Oriente quam in Occidente: Quandoquidem in sublunari hoc orbe pleraque omnia per corporum coelestium motum, qui ex oriente coeli parte exordium facit, moderatur Lefficit. Ob hac igitur cfficiendi vim, quae in ea coeli regione euidentior existit, D a vi in Oriente collocamus, eundemq;
394쪽
tuo se incuruabant. . .. I AD DEi itaq; maiestatem designanda pertinet, quod contra Orientem adoramus es tera fere, ut sunt genuflexio, oratio, pectoris tunsio, manuum subleuatio vel coplicatio aliaq, eiusnodi complura, ad nos potiuSquam ad DEvΜ spectant. Sunt
ex eius odi remoniis est oriosa, tam Cisi Publico Onqu*um au. -M; wisint adhibendae, sed eae solum, quae remem me Ouendere queat te ora dum ad Alde e cipi orationis circumstantiis satis; si quae sunt aliae, eae hibenduibi commodius explicabuntur, ubi de efficaci orationis adminiculi, impedimentis peculiarem disputationem instituemus.
; ACTEN vs de praecipuis orationis partibus, vulgatioribusque eiusdem circumstantiis disputatum est; nunc ordinis ratio postulat, ut de illius vi essica citate nonnulla quoque in medium adstram V ' Si visiquisui, esse leni cuiusque rei quidditatem consequitur sua Vis di opera natura suam
tio, unde de ipsius natura iudicium fieri queat. Nam qu 'ςςst
numquodq;,talia operatur,&Vice versa, tale est cuiusque Opus h ἡ quale est illius esse vel natura, unde dimanat orationis autem vis est tanta, ut vix ullus orationis modus eam consequi valeat. Neq; enim ullum malum extat tantum, quod orationis virtute Nonigari non possit; neq; ullum rursus bonum tam illustre, quod uisndem ope Madminiculo obtineri non queat. ORATIO enim,ut summatim vires illius ob oculo ponam, noxas sanat: Serve nequam omne debitum dimisi tibi, qui, rogUime,noMV Cap. t. Natth. sportua . te misereri conserui tui' Est hic sermo de noxarum, non depectiniarii debito. Oratio daemones fugat: Hocytuu lamniorsi non
395쪽
Iaeob. eiicitur,nisi in ieiunis e roratisve Oratio corporis languorestana D'matur quum vobis,inducat presbyteros Ecclesii et orent super eum efiiosi Ualuabit irmum eta alleviabit eum Dominus Oratio suesanrtit in caducam hanc vitam prorogat: Et oravit ad Dominum obia iis a. xit Obster Domine, si sequiitu: Audivi oratione tuam,ci vidi lac mas tuas, Ecce ego adiiciam super dies tuos quindecim annos. ORATI pacem Stranquillitatem conciliat: Otaero irimira
t: Oreo b hostibus inimicis liberat: -- H nru, et
d 'd 7 victoriam impetrat: Cum obes leuaret manus vince t Israel. De hoc ' in D tam Nemplorum vim suppeditant Machabaeorum ΙMob. s. libri ratio animi tristitiam aegritudinem sedat: satri altauis
in vobis,oret aequo animo, tar sent oratio soli ubertatem Siluuiam passibilis,et oratione orauit, ut non plueretDper terram, tar non pluit anuos tres,m inessessex. Et rursum rauit, tar caelum dedit,lutilam eta terra dedit
fructum suum. ORAT imparit sapientiam 4ntellectum: Si quis indigetsapientia,
posuist eam a Deo, qui dat omnibus affluenter, cir non improperat. Et alio 3. R PI. Oco: Quia postulasti verbum hoc et non petiuisti tibi dies multos nec diuitias, aut amma inimicorum tuorum se poni stibisapientium addiscernendum rudi in Ecce ieci tibisecundumsermones tuos, in dedi tibi cor sapiens tar inteligens in latum ut nustus ante tesimilis ualuerit, nec post tesurrecturussit. Gen 's. Oratio sterili utero foecunditatem impcimtti Deprecatus est Isaac Do-mmumpro uxore sua, e quod esse sterilis, qui audiuit eum eta dedit conce- .R. i. ιμ KeM m. Sic Anna Helcanae uxor Samuelem &alios liberos precibus a D Ei impetrat. Dani Lia ORATIO eruit probro horte, ut patet de Susanna, Sara Ra- o 3 guelis lilia aliis praeterea quam plurimis: Oratio iratum Deum, Plῆς-x,ς tu id in limanu ab intenta clade cohibet Cur Domine ira Icrturfuror tuus Outra populum tuum' sime cat ira tua; Est placabilissuper nequitiampopuli tui. Opticatus Iu Dominus, nefacere malum quod locu-L. . 'II μ μ 'ς Τμ pu tum suum. Oratio coelum paradisum ape Lutat, rit i. VissptiUt Ur rau apertum est coelum. Et infra mo-HI' E, mento mei, cum veneruiu regni nisi Dixilissi risus: emen
396쪽
ire tibi , hodie metum eris inparari se . Denique nihil ita est a
duum, nihil tam difficile, quod perorationem aut factum non sit, aut certe ieri non possit; stat enim immotum Usi verbum: auet ψni . M. cui tie petieruis in oratione credentes,accipietis.
Piri si sane haec sola effectuum orationis enumeratiosacteque a Quia sui sponsionis allegatio, sat esse ad persuadendum de euincendum admirabiles esse sanctarum precum vireS: Verum quod Deutiens admodum cum in scholis tum in publicis requens men-
quoque concionibus hac de re incidere sileat menti O, quod tu Vi ibit, is publi. ad excitandum orantium studium non parum valeat exploratum is concionibus. habere, quantae pilorationis si ut facultates,in rem fore existimavi, si aliquanto latius de ordinatius de orationis efficacia hoc loco disserer m. CAETER v cum variae precum sint sormae variaeq; earundem effectiones; prout ex variis fontibus nascuntur, vel ad varios fines reseruntur, ad nostru tamen institutum quod attinet, commode onmes ad tria capita reduci possunt Certum est, omnem omnis omnino omnino orationem undecunque prosectam, ves ad quemcunque Oraxi aut viva finem relatam, aut vitiam csse, aut mortuam, aut mortiferam. Vi uitabilis α 'uam dicimus, qua nascitur ex charitate; mortuam, quae ex bono virium naturalium usu dimanat, no tamen ex gratia; morti seram,
quae intrinsece noxam aliquam includit, qualis est, quae sertur in rem secundum se illicitam ut si quis petat re vel uxore aliena potiri, aut inimicum occidere, aut aliud quodcunque flagitium designare. Ei quia qualis est oratio, talis est orator vel contra verius qualis orator,talis est oratio, sequitur,triplex orantium genus L se. Alii enim sunt iusti, alij peccatores, alij peccantes; peccante Triplex peccato fundunt orationem mortiferam; peccatores mortuam iusti vi ru Πῖς. v uam: siue pro se illam fundant, siue pro aliis. Nam etsi non pari fructu pro se quis oret pro altero, attamen cuiuscunq; tandem conditionis peccator extiterit, ut pro se ita pro altero quoq; Orare potest. Nihilominus quod charitatis ordo suadeat, di naturarquoque lex doceat, prius propriae, quam alienae, salutis rationem habendam esse iubemur enim proximum diligere non ante no aut supra nos, sed secundum vel iuxta nos,vel sicut nos ipsos; ita vina odus proxiuia diligendi petendus sit ex modo, quo nos ipsos
397쪽
diligere obligamur prius explicandum est, quid oratio con se suo auctori,quam quid alteri,pro quo forte depromitur oratioq8nefa ' ετ autem dici, orationem eneratim in
riau 'ς semiactionis, per modum impetrationi. noti
rita. Max liberalitate. Sic etiam non omnis oratio meritoria &siatic
si mi ς PyQP est impetratoria;&viceversa, non om etratoria semper quoque est meritoria vel satisfactoria d 0mnit Omnino orationis Ductus, qui latisiime alioqui a
tentiae est Quicquid boni oratio de se fundit, hoc totum pertinet
'D autem iustorum oratio sempiternae vitae sit merit m prolixa probatione no indiget Etenim si omnis omnino se ma virtutis actus ccescitis gloriae est meritorius, ut fatenturo thodoxi irines, quanto magis iustorum oratio, ouae o cr
sima Virtutis, nempe latriae vel religioni opus: as zi h -
inh ias is SN λδ tibvr liqu eiusdem promission sicut reliqua o tolla. Opera meritoratacharitas enun4 stratuita sp ,nso sim civ dant illis vitam&pondus. Quod si alterutrum si si Γ
enim illuci Apolioli: ι tradidera corpus meum, ita in ardeam eburi ερ Ha
o, constituondam plonam meriti rationem deposcuntur Solum
398쪽
alitem Ostendere volui,iustorum orationem vitet aeternae esse meritoriam. hoc autem meritum pendere ex tribus capitibus.
EST eadem quoque satisfactoria Quandoquidem generali NI' t
quadun ratione omne omnino viatoris opuS Vere proprie me tis storia initiis
ritorium simul quoq; solet esse satisfactorium: e diuerso omne orsi nomis μOpus proprie & de rigore iustitiae satisfactorium, gratia: gloriae consueuit esse meritorium. Neque enim audiendi videntur, qui ad iustitiae amussim per opera mortuam a satisfieri posse contendunt, tametsi is pro sua benignitate insignique liberalitate
eiusmodi opera frequenter in solutum admittat, iustaque me cede pentare soleat. Decet namque summam illius clementiam, ut peccatores ad se confugiente recipiat, eorundemque opera moraliter bona,etsi vitae sipiritu destituta, aliquo etia loco & precio habeat; interim istiusmodi opera non sunt proprie satisfactoria, multo vero minus meritoria. Quare si Dis scilla in poenarum condonationem no admitteret, peccator inique secum agi, iure conqueri non posset hoc autem posset, si proprie & de lege saltia factoria forent, ut notum est satis. Aim Ata ut opus aliquod apud D vi sit satisfactorium, sat est, si ex charitate sit ortum, carnisque sensui sua natura molestum.Vtrumque autem comperitur in iustorum oratione.Neque enim ullus omnino potest esse iustus gratia destitutus. QuΡd autem orare, carni eiusdemq; sensui sit molestum, praeter certam ora I si σεε
experientiam ratio mani sta demonstrat. Etenim cum ardens natura carni est
Oratio mentem adDΕvisubleuet, sensus autem rationem ad ima Tl. I trahatmempe ad ea,que carni sunt suavia, necessario inter sensum utatui rationem intestina quaedam pugna exurgit; haec vero, quod ratio, dum serui de oratur, victoriam obtineat, carnem naturaliter atri igit. Rursum quicunque orationi serio incumbunt, hinc suam inopiam, miseriam, infirmitatem, ingratitudinem,aliaque eiu modi inde vero Dia maiestatem, gloriam, potentiam, caeterasque ciusdem perfectiones expendunt; at utriusque rei consideratio animo tristitiam in generat Siquidem miseria conci-Piuntur Vt praesenteS, vivere quoque praesenteS sunt, D Eis aut: m, qui solus hisce mederi potest, ut absens Denique piorum cratio includit cordis compunctionem, o I super omnia di
399쪽
Allegarem in hunc locum scripturas & veteres patre vertim cum eandem satisfaciendi vim tribuant orationi, quam ieiuniri eleemosimae, de quibus fias supra actum est, superuacaiiciunduco. Est tuaque oratio non solum vitae sempiternae meritoria sed poenarum quoque expiatoria. V et eadem tandem impetratoria:Haec assertio cum ex mutatis V Domini promissis multisque exemplis & scripturarum cstimoniis paulo ante allatis,4 quae in rem praesentem si opus id foret, adlam adhuc possent, sit mani sesta, accuratio rein
probationem nullam postulat. Solum monuerim, ut non omnis oratio impetratoria simul etiam est meritoria aut satisfactoria constat namq; Diuos in coelo multa nobis impetrare, qui tamen nullum meritum colligunt neque ullum rursum domesticumcebitum exoluunt; sic quoque iniusti&peccatores DE v enixὁm uocantes eiusdemque opem. misericordiam submisie implorantes, perispe votorum compotes evadunt,qui tamen, quod NAhmh;, styxWδymyrinoque merentur, neque proprie quoqueto lao,uito sim tibi Ciunt ita non Omnem quoque orationcm meritoriam aut per quoque est satisfactoriaminemper etiam impetratoriam esse. Causa huius est mmmori quia non omnes iusti eas conditiones adhibent, quae oratio petratoria deposcit. Quae autem istae sint, id postea explicabitur
AK obiter hactenus exposita sunt, ea planum faciunt, quantum cuiusq; rationis oratio priuatim pro se funa prosit, prodesse ue possit Etenim vitia, gratia 4 gloriae est meritoria, poenarumque temporalium cxpiatoria Impetratoria autem non est semper, sed tum demum, cum coditionibus, quae ad rem petitam certo impetrandam habentur necessariae, est ornata. Morti sera autem neque temporaria in neque spiritalem vitam, neque ullam etiam promeritarum poenarum relaxationem promeretur; sed mortem tantum S maiorem conderia nationem. Sed neque de
lege quoque postulata impetrat quod si quandoque impetrat, inno ae&pcenae augmentum impetrat. Concedit enim D Eus ali-
qm in xςrdum iratus, quod negat placatus Oratio tandem mom,. his tua, i eque de iustitia est meritoria, neque de lege est satisfactonarum debit ma Est tamen utrumque nonnunquam ex gratia. Est autem ciuia
nodi oratio saepenumero impetratoria.Audit enim oc sieccato Ies
400쪽
tatores frequentet1 Iibenter, dum ad salutem utilia vel necelssi via humili fer petunt Patet id de Magdalena, Pubdicano, Zachara, Latrone in cruce, aliis pene innumeris, quo&Scriptura in ex
pluin nobii proponunt. etiam mortua oratio suas vires suosque fructus devBS habet, eosque varios Disponit enim ad gratiam &Peccatorum remissionem Impetrat bona temporaria&magna inter Iniustonini ore dum imperia;Impedit peccatum si erat precepta, Ialias debita; ' μ' in Cenerat bonos habitus, vitiisque cum aliis, tum iiSPraecipue, quae totum bonorfiipsi magis aduertantur, ut sunt sirperbia, inanis gloria,&alia eius is caua. Odi,potetcrobitat; Retinet Angelorum custodiam; Excitat d uorum Interccssionem Deniq; tam multa bona procreat in petrat, ut nunquam ab ea desisteΠdum sit, utcunque tandem homo sese assectum inueniat Haec de valore orationis pro se fusae
Qv1D porro vitium oratio pro aliis sua habeat, id ex illorum statu qualitate praecipue spectari debet, pro quibus funditur. Continentur hi autem sub quadruplici discrimine Etenim ho ininuo homi.
minum alij etiamnum versentur in hoc seculo;aliscum CHRIs To nisi genera qu
triumphat incoeIO; Iij expiantur in purgatorio; alii tandem pro πί uti
pter scelera ira pIectuntur in inferno; a quibus eos non diuello, qui detinentur in puerorum limbo, esto hi selisitis poenae expertes vivant. PRAEGAEI pro illis sesiae,quos ceris constat, coelesti beatitudia pro ii, quos re=ne iam donatos, non sunt cordata nequeo Diciolae; sed stulta , se beatosess.c5.
illi pro quibus funduntur, quadantenus iniuriosae Iniuria enim sta' in ' η' facit martyri, ut est apud Augustinum, qui pro martyre orat Astidem iudicium est de martyre, de quouis alio, ad clarara DEI visionem admisso Quamobrem, qui pro infantibus post lusceptum Baptismi Sacramentum extinctis orant, aut pro illarum 1alute sacra fert curant, non modo inutilem opetam nauant, sed certo quoq; errore sese detineri declarant. Quod si vero officium illud ei praestatur,quem coe insitum esse certo, hoc est, per ludiacium Ecclesiae non constat,opera non perditur; Nam Praeterm ' ritum, quod oranti hinc obuenit,ipsi quoque beato,pro quo Oratur aliquod accide niarium gaudi inde prouenit Gaudent enim Macta, cum intelligunt,amicos vel domesti os suos pio quodam cc esse