장음표시 사용
61쪽
s. Cup. vi II. De Indulgent M. Lib. I.
per obseruantur. ut videlicet qui eas sciscipit,si peccat tum letalium conscientiam habeat,cor contritum gerae cum proposito confitendi suo tempore, eadem peccata sacerdoti;prlterea, preces fundat pro Ecclesia, pro summo Pontifice, pro alijs rebus in sorma indulgentiarum expressis ; denique, illa omnia perficiat, quae pro asi quenda indulgentia praescribuntur. SECUNDA obiectio: Non dicu itur propriὸ remitti , nisi δε-bita: nemo autem debisor es paenitentiae agendae, trotu vel sutem, vel plaribus certi mineri auum , nsi ea paenitentia a Sacerdotem Merit iniuncta igitur, cum induisti: ntiae rami: tot tres, Af*ιem, vel ρlures ann s paeniseηt te,de iniunct/sim estigenἀaesum, etiamsiμνιὸ nomen, D - aciti fuerit.R E SPONsi Ο Fateor equidem, formam condonandi certum numerum annorum,vel di
rum, vel quadragen rum poenitentia ex antiquo usu relictam esse: nam ideo certus numerus annorum, vel dimrum in indulget ijs exprimebatur,quia certus etiam n merus annorum , vel dierum poenitentibus iniungebatur, ut eo tempore se in bonis operibus, laboriosis,&poenalibus exercerent. Ceterum, hoc tempore, non iniungitur quidem poenitentia tam seuera, tamen ver e debitores sunt,qui peccata grauia commiserunt, poenitentiae agendae, multis vel annis,vel diebus, & ideo per indulgentias remittuntur hoc tempore poenitentiae cer torum annorum,vel dierum; id est, remittitur debitum
poenae,cui satisfecissent,si tot annis,uel diebus,poenitentiam egissent. TERTI A obiectio:Inuocotius III. in concilio Lateranti Aut habemus cap. cam ex eo. de paenit. remissi. refringit Epistor rum potestatem in indulgenti' eo ferendis, ad condonationem lanius
uiae iniunctis paenitenti is: AGA indulgentiae siecundum iura dari possient,ram de iniunms,quam de non inlauctu ; Pontifex restringens; sum indulgentias de iniunctis, inane decretum fecisset; voluis enim resecare indulgentias sues indiscreta per quassatisfactio priminentiatu, t ipse loquitur,meruatur: non autem resecasset, Dossent indulgentiae 4ari de non iniunctis,de quibus ipse nihil decreuit. ρuod si να ondeas,Pontificem,dum resecauit superfluas indulgentias de inisura
62쪽
p. VIII. De Indulgentiss. Lib. I. si
is uinis:contra obbrietur , quadgrauiores sint paenitentiae munctae, quum non iniunctae:quia ilia obstringunt coram Deo γ Ecclesia, istae autem coram Deo tantum I in c- tollantur xrauiora, non censentur
sublata etiam leuiora.R E SPONSI O .Primum dici posiet, iniunctas poenitentias escte grauiores aliquando, & Ω-cundum quid λ non iniunctas autem, ut plurimum,&simpliciter. potest enim accidere, ut alicui poenitemtia iniungatur, non quidem integra, & aequalis, sed tamen eiusmodi, ut plus poenae per eam expietur 'quam expiandum relinquatur : tamen, ut plurimum, longe plus est, quod expiandum restat,per non iniunctas po nitentias , quam quod expiatur per iniunctas. pari ratione, tanto minus est obstringi coram Deo, & coram Ecclesia ad agendam poenitentiam iniunctam leuissimam,& forte unius horae, . quam obstringi coram solo Deo,ad perferendum cruciatum acerrimum multorum
annorum et ut illud dici possit grauius secundum quid, hoc autem grauius simpliciter. Quare , qui restringit indulgentias de poenitentijs iniunctis, iurecens tur restringere etiam indulgentias de non iniunctis, si reuera modum ponere voluit indulgentijs. DEIN-D E, responderi potest breuius, &facilius; in decreto Innocentij duas restrictiones contineri ; Vnam, quo ad tempus, ut non liceat Episcopis excedere unum annum,in indulgentijs condonandis : alteram, quoad g nus, siue qualitatem, ut non liceat eisdem indulgentias concedere absolute, sed solum de iniunctis poenitent ijs: per hoc enim omnia, quae possunt fieri, argumenta cessant. Est autem hoc loco OBsERvΑ D v Μ, qudd quamuis non teneatur, qui indulgentias percipit, iniunctam poenitentiam explere,nisi fortὰ ii dulgentia minor sit,quam debitum ipsius, aut impletio poenitentiae iniunctae, sit una ex conditionibus expressis in litteris Pontificijs,pro indulgentia obtinenda: t men hortandi ac monendi sunt poenitentes, ut iniuncta poenitetiam diligenter deuote ue perficiant : tum quia poenitentia illa medicinalis, tum quia meritoria erit: tum quia fieri potest,ut indulgentia, quam se percept D rum
63쪽
1a Cap. VIII. De indulgentis. Lib. I
rum sperat, ob aliquod impedimentum, non vere percipiat. de qua re vide S.I homam in A. d. to. qu i. art. 3. q. I. ad 4. Panormitan uincap Quod autem, de poenit.& r miss Gabrielem in supplemento. .d. s. qH ar . proposti oneri. Angelum in summa,verbo, indu lgentia, nubet. Siluestrum,uerbo eodem,qu. 9.nu. 23.&Anton. Cordub. qu. io. de indulg. coroll. .
Ex his,quae hactenus dicta sunt,colligi potest integra
indulgentia D EFINITI Ο, quae talis erit. I NDvLGENTI A est absoluito iudicialis a reatu pernae Deo debiιae iηfors paenitentiario,extras scramentum data, per applicationem fati iacti trum, quae in thesauro Ecclesiae continentur Quod si quis definitimnem extendere velit ad indulgenti as,quae pro defunctis accipiantur,quae sunt indulgentiae per modum suffragi j non simpliciter,&absolute ; mutare poterit illud init tu, est absoluiis iudieialis a reatu;& dicere;est remissio paenae, GPorro, Caietani definitio: Indulgentia est absiolutio a pena imiuina,inforo paenitentia;quae habetur tracit. I s. p. r. partim videtur redundans, propter verbum,iniuncta, partim deficiens, propter omissam metionem thesauri. Definitio Dominicia Soto in A. d. zi. qu. i. ar. i. Indu gentia est relaxatis paenae peccato debitae,quae extra fac, inmentumst, nimium est diminutaAum neq; explicet,an indulgentia sit proprie abs lutio, neq; doceat a qua poena homine liberet, neq; thesauri mentionem faciat.
Explicuimus hactenus de indulgent ijs , an sint, &quid sint; unc quales sint, paucis expediemus : Nihil enim aliud circa indulgentiarum qualitatem quaeri posse video , nisi quae sit indulgentiarum varietas. Inuemo autem: indulgeotias quinque modis consueui Dse concedi: Interdum enim conceduntur aliquot dies, vel anni indulgentiarum. Interdum quadragenae dierit; modo tertia,vel quarta, vel alia peccatorum pars : alias
indulgentia plenatia : Tandem indulgentia plena, pim
64쪽
Cap. IX. De Indulgent'. Lb. I. unior,& plenissima in forma Iubilei,& rursus, haec omnia vel conceduntur in vita, vel in articulo mortis: &deniq;,vel sunt indulgentiae temporariae, vel perpetuae. F t quidem indulgentia tot dierum, vel annorum, secundum veriorem sentetiam, significat remissionem poenitentiae,quae peragenda fuisset tot diebus,vel annis, secudum Ecclesiae ritum. Constat enim ex Tertulliano in libro de poenitentia.& apertius ex Concilio Triburiensi Can .s .&ex lib I . Burchardi, poenitentibus multa suisse imperata; multa etiam interdicta, ut exempli gratia; imperabatur ieiunium feria ι. .& s. interdicebatur sus balnei,equitationis, uxoris etiam interdum, & potissimum sacrae communionis. INIγ v L GENTi A Qv A D R A G A N A E sigirificat remissionem poenitentiae, quae quadraginta continuatis diebus. in ieiunijs, alijsque laboriosis operibus agenda fuisset . quae quadragena, quando imperabatur acrior, ita ut solo pane,& aqua contenti esse deberent, qui eana peragebant,carena dici solebat, quod videlicet carentiam omnium fere ciborum contineret. Eiusmodi carenam praemitti solitam ante septennem poenitentiam, testantur Concilium Triburiense,& Burchardus, locis notatis. Porro,cum indulgentia condonat aliquana par- . tem,ut tertiam,vel quartam peccatorum , nihil signi ε-catur aliud, nisi remitti poenitentiam, quae pro tanta parte poenae peccatis debitae expianda necessaria fuisset. Indulgentia vero plenaria totum poenae reatum tollit, qui post culpam remissam forte remansit. Denique indulgentia plenior . vel plenissi ina etiam in Ilibi leo, reuera non differt a plenaria, simpliciter , &absoluid concessa : neque solida est illa quorundam distinctio, quod plena referatur ad solam poenam peccatis mortalibus debitam; plenior addat remissionem poenae debitam peccatis venialibus; plenissima adiungat absolutionem non sol im a poena, sed etiam a culpa, saltem V niali. Posset tamen fieri,ut Bonifacius VIII. qui ine trauaganti, Antiquorum , primus usus est illis vocibus, istud eas plen largiorem,m; retulerit plena
65쪽
T Cap. II. De indulgentiis. Lib. I.
ad remisionem totius poenitentis iniuncta :pleniorem, siue largiorem,ad remistionem totius poenitentiae, quae secundum Canones iniungi debuisset: plenissimam,adremictionem totius poenitentiae, quae a diuino iudicio
posset exigi. Vide de hac tota re Ioannem de Turrecremata in commentario distinctionis r. de poenitentia, super illud, Item in Leuitico, qu. . Nauarrum in tract. de 1ubi leo. notab. 9.& 3i.& Antonium Cordubensem,q.3r.
de indulgent ijs. Existit autem hoc loen dubitatio: nam indulgentia aliquot dierum, vel annorum huius vitae, respondeat in
purgatorio relaxatio poenae totidem dierum vel annorumλEt quidem omnes conueniunt, cum per indulgentias condonantur poenitentiae aliquot dierum,uel annorum,consequeter etiam remitti poenam purgatorij quae poenitentiae condonatae respondet. Sed utrum poenitentia unius diei, vel unius anni in hac vita tantum reatos poenae coram Deo expiare valeat, quantum expiaret Vnus dies, vel annus in purgatorio exactus, quaestio est: Nam Dominicus asoto in . dist. M. q. 2. a r. r. contendit poenam purgatori), tantb esse acriorem poenis huius vitae, ut Unus dies in purgatorio exactus, multo amplius de reatu poenae, peccatis debitae, detrahat, quam multi anni vitae praesentis in poenitentia seuerissime agenda consumpti;ex quo ipse colligit, neminem, quantumuis insignem peccatorem, in purgatorio poenas daturum ad viginti annos , & fortasse ad decem, vel pauciores.
Sed communis sententia contrarium docet, ut videre est apud Paludanum in . d. ro. qu. . Hadrianum in tract. de indulgen. g. Petet fortasse.Nauarrum de Iubileo, notab. II. nu.22 Cordubensemq3 a.de indulgen. proposit. 3.& alios,quos citat Siluester in summa,verbo,indulgen. nu. 3. Quamuis enim poena purgator ij sit acrior omnibus poenis,quas in hac vita experti sumus, ut docent Ss. Patres, Augustinus in psel.3 .Gregorius in psalm 3. poenitentialem,Beda in eundem psalmum, Anselmus in commentario capitis 3. prioris Epistolae ad Cor. &Berna diis in serm. de obitu Humberti Monachi.tamen, ad e piam
66쪽
Cap. I A. De I agem ys. Lib. I. upiandum reatum poenae , efficacior est poena voluntaria huius vitae,quam poena acrior purgatorij:quoniam, hoc est tempus misericordiar,illud, iustitiae. Itaque, in hac vita non est debitum ullum poenae tam grande,quod non possit uno die,vel etiam una hora, per martyrium omnino dissolui, pro quo tamen soluendo in purgat rio,vix multi anni sufficerent. sic enim loquitur S. C
prianus lib. . Epist. a. Allia est longo dolore pro peccatis cruci tum emundari,in purgari diu igne; aliud ρeccata omniapassisne ρη
rasse. Quod quidem de vehementis ima contritione dici potest,de qua re multa extant exempla in historijs: sed illud unum hoc loco sufficiet, quod se praesente contigisse narrat Ioan. Climacus, in libro suo de scala Par
dis,grad. . scribit enim, latronem quendam omni genere scelerum coopertum, tanto ardore animi peccati sua publice patefecisse, ut reuelatum sit sanctis aliquibus viris, eaomnia continub illa satisfactione purgata fuisse, atq; deleta. Constat praeterea ex venerabili Beda Iib. . historiae Anglicanae, cap. 13. alijsque probatis a ctoribus, plurimas animas in purgatorio usque ad diem iudicij,id est,per multas annorum centurias cruciandas: cum tamen nulla sit multitudo , vel grauitas peccat xum, quae non possit in hac vita per poenitentiam dei
ri,non inlum quoad culpam, sed etiam quoad poenam. Denique, legimus in auctoribus grauissimis, viros alia
quos sanctos ob unum solum peccatum non paruo tempore in purgatorio cruciatos,ut patet de Pascasio Card. Romano apud S. Gregorium lib. . dialogorum,ca. 4o. α
de Seuerino Coloniensi Episcopo,apud S. Petru Damiani in Epist. de miraculis sui temporis,ad Desiderium,&de sancta quadam virgin apud Gregoriu Turon. lib. de gloria confessorinc. s.In praesenti autem vita, eiusmodi Peccata,leui,ac breui poenitentia dilui potuissent. SE DCONTRA Obijci potest, qubd aliqui homines rei sunt poenae luendi multis annorum millibus:quod probatur ex indulgentijs,quae interdum continent codonationem Poenitentiae quindecim,vel viginti millium annorahat si
longiori tepore reatuspoene expj iur in purgatorio,&
67쪽
ron potius tempore, longe, ac longe breuiore, quam in hac Vita, sequitur omnin b, multa peccata post diem iii dicij inexpiata mansura. RE SPONSI O. Non desunt, qui negent, indulgentias illas, quae continent condon tionem poenitentiae multorum millium annorum , esseh Pontificibus datas, sed a quaestuarijs confictas dicant.
ita sentiunt Ioan . Gerson in tract. de absolutione sacramentali,&Dominicus a Soto in η. dist. 2I q. 2 ar. I. Ponti fices enim non solebant indulgentias concedere nisi tot annorum , quot annorum poenitentiae iniungebantur x poenitentiae vero non solebant iniungi, nisi unius, dum rum,trium,quinque , septem decem. viginti annorum,
aut ad summum, per tota in vitam, quae ultra centum annos porrigi non solet. Sed quicquid de hoc sit, non videtur negandum, posse aliquos teos fieri poenitentia agendae secundum Canones, por spatium aliquot milliu iannorum : nam, si peccatis mortiferis singulis debetur secundum Canones,pq nitentia,trium,vel septem ann rum , quis enumeret annos poenitentiae, qui secundum
Canones praescribi deberent ijs, qui consuetudinem habent peierandi, vel blasphemandi ad singula prope momenta , & frequentissime homicidia surta, sacrilegia, adulteria perpetrant;ac denique,ut legimus in lib. Iob. cap. 1 .bibunt quasi aquam iniquitatem λ atque huc sine dubio respexerunt summi Pontifices, si qui sunt, qui r uera indulgentias dederint,decem. vel viginti millium alinorum. Sed,quemadmodum in hac vita, poenitentia multorum annorum potest una hora persolui, si poenitentes temporis diuturnitatem vehementia caritatis,&extensionem poenitentiae,intensione compensent:sic etiafieri potest, ut in purgatorio diutius quidem crucientur, quam in hac vita,qui cum tam ingenti debito dececserint:tamen ibi quoque acerbitatis vehementia faciat, ut debitum viginti millium annorum, andis trecentis, vel quadringentis expiari queat. Iam verb,de alia variet te,qua dicebamua, Indui e
fias concedi in vitquel in mortis articulo: nonnulla quaestio es
se potest,quid intelligendum sit per mortis *rticulum: i sed
68쪽
Cap. IX. De Indulgentiis. Lib. I. I sed responsio facilis est: nam si in litteris Pontificijse
primatur mortμ articu us --,tunc sine dubio non asi qui
tur indulgentiam illam, nisi qui reuera paullo poli a
ceptam absolutionem moritur,Si vero non exprimatur, sed generatina dicatur,inmorsu articulo,tum sentetia communior est, indulgentiam obtineri etiam in mortis articulo praesumpto, quamuis reuera mors non sequatiar. An autem qui indulgentiam consecutus est in mortis articulo praesumpto possit rursus eande assequi . cum it rum veniet ad n 'rtis articulum: Doctores dissentiunt,
sed i stae quaestione ut plurimum, ex inspectione litterarum dis lui possitnt. Vide Nauarrum de Iubileo, no
tab. 3o nu. 3. .& s.& Cordubensem qu. 39. de indulg. Pestat ultima varietas de indulgentiis temporarijs, vel perpetuis. Dicuntur enim temporari , quae conceduntur definito
spacio temporia, quo indulgentia percipi potest, ut cum definiuntur et . horae,vel una,aut altera hebdomada, vel integer annus ut in iubileis. Popetuae verb dicuntur, quae sunt alligatae certis in locis, ut Ecclesijs, vel altaribus, vel etiam rebus mobilibus, ut rosarijs,vel granis benedictis, sine ulla temporis determinatione, quales fuerunt,quas conces erunt Leo III.& sergius II. ut ann tauimus supr capH.
Vtilem esse indulgentiam omni homi-
IAm veri , de utilitate indulgentiae breuiter disserendum est, ut ad illam etiam quaestionem respondeamus, propter quid, sue,cuius rei gratia indulgentia detur,vel accipiatur:Sed de caussa, cur indui entia detur,disputandum erit paullopbst, cum explicabimus, quid requiratur in eo,qui indulgentiam concedit. Ost dimus enim requiri duo, auctoritatem legitimam, cicaussam piam. Nunc soldm de caussa, cur indulgentiae quaerantur & accipiantur,dicendum est. Et quidem, du-D bitari
69쪽
Ir Cap. X. De Indulgenti f. Lib. Lbitari non potest,quin poti silma caussa sit remistio poenae temporalis. hic enim est fructus,haec praecipua utili
tas indulgentiae, de qua re id solum quaeri potest, an sit
utilis omni hominum generi remissio poenae temporalisλLutherus enim, praeter alios errores suos, id etiam docuit, indulgentias non esse utiles,nisi publicis, & sce-Iestissimis ex atoribus,ut perspicuum est ex affert. art. 13. sed apud Catholicos res certi sima est, indulgentias omnibus esse utiles,& ab ijs etiam, qui perfectioni dant operam, recte quaeri,& suscipi posie. Nam omnibus tile est liberari ab ijs rebus, quae retardare possunt ad
ptionem summi boni talis autem est reatus poenae term .poralis,cum quo ii quis ex hac vita migrauerit, non poterit contiatio pertingere ad vitam aeternam, sed expiare debebit eum reatum in locis purgatorijs. Praeterea,
indulgentiae non solum expediunt ab impedimento iam dicto, sed etiam contra non impediunt ullum bonum
meritum,aut ullum maius bonum : neque enim prohibentur, qui suscipiunt indulgentiis, operam dare ieiuniis,eleemosynis, precibus, alijsque operibus bonis. inare, nulla ratio est cur non sint dicendae utiles,& δε-
Iutares omni hominum generi. SED OBIICIvNTali-. u Perfectarum bominam non es s erepaenas, sede,polim quaere. rcitum ob exercitium patientiae, tum ob initiamnem Christi ρatientiuchristiu enim passus est pro nabis, relinquens nobis exemplum tθ' quimur vestigiae-.i Petri z. R E S P o N SI O . Perfectorum
est non fugere poenas , quae iuuant ad promerendum Deum, &promouent ad salutem citi iis acquirendam, quale est martyrium,& aliae poenae sponte susceptae; ataque ad eiusmodi poenas libenter perferendas s. Petrus adhortatur. Est tamen perfectorum fugere debitu poenae,chin per illud impediantur,& retardentur, ut diximus,ab ingressu patriae caelestis. imb propterea quaerue poenas huius vitae,& seueram poenitentiam agunt, ut liberentur a reatu illo,& non cogantur post m 'rtem,dii eius in purgatorio poenas dare. Quare libentissime propter eandem caussam suscipiunt indulgentias, yt tantis facilius a reatu illo expediantur.
70쪽
Cap. X. De Indulgent'. Tib. I. 1
OBIICIVNT RURSUS: Indulgentia non est um meriισ-riumsed soli fatisfactorium,non igitur utilis estperfectis, qui mο-dica et nulla satisfactione indigent. RESPONSIO. Indulgentia per se non est meritoria, sed satisfactoria. tamen moritoria etiam esse potest,ratione operis iniuncti. Si quis enim ex charitate Dei, iniuncta opera exequatur, ieiunia,eleemosynas,preces, &s milia:sinc dubio, per hae opera ex charitate facta,meritum non exiguum sibi parabit. Ipsa quoque suscepcio indulgentiae meritoria rit,si quis eam ex amore Dei suscipiat,ut expeditus re
tu illo poens,liberius ad ipsum Deum videndum,& perpetuo laudandum,euolare possit,& quamuis viri pers dii modica satisfactione egeant; tamen rari sunt,qui non aliqua egeant,ac per hoc , non sint illis etiam utiles indulgentiae. DENI QV E OBIICIVNT: Ex communisententia utiliuι esset rosteroprijs operibiu satisfacere, quam alienam satisfactionem quaerere.RES PONS I o.Vtilius quidem est & tutius, pro
se satisfacere,quam indulgentias quaerere: sed utroque utilius est, illud facere, &istud non omittere. Et hoc est,quod boni auctores consulunt, ut qui suscipiunt indulgentiam, non cessent a poenitentiae fructibus producendis, qui meritorij, & medicinales plerunque esse so- lent:&utilius est,duobus pedibus iter facere, quam
Praeter hanc utilitatem , sunt etiam aliae adiunctit; quando in forma iubilei,indulgentiae publicantur: nam& datur facultas eligendi consessarium, ex approbatis tamen, iuxta decretum Concilij Tridentini. sestsi3. cap. 1s. nam alioqui non iudicantur idonei consessarij, α sinimus Pontifex in iubileis non permittit facultatem non idoneos eligendi. Item, datur auctoritas confessarijs absoluendi a multis casibus reseruatis,multisq; censuris Ecclesiasticis,nec non vot nonnulla in alia pia opera commutandi, atque alia id genus, qua notissima