Institutionum medicinae practicae

81쪽

labe Di persilie r suppurari , quando inflammatio

tanta fuit, ut humor haerens , aut congeli US Coni coqui incipiat, purisque naturam pedetentim ac quirat, dc cavo veluti quodam coacer et ur, aut intra vasa ipsa colligatur: gangraena autem terminatur, quando, omni motu vitali, dc sensibili itate deficientibus, pars emoritur, vel ita spatinollonico strangulatur, ut omnis in ea vita pereat . Id autem postremum vel inflammationis vehemen-ltissimae quandoque effemis est, vel quod frequentior puto, malignae, dc venenatae quasi humorumi depravationis. Nam saepe, benignis , intontibusque humoribus existentibus, cum vehementissima licet inflammatione gangraena n*quaquam conjun- igitur ; dc contra non raro levissima febris, oc noni Inagna inflammatio transit in gangraenam , Ob icilicet peruicissam, dc deleteriam ejus caussam , iquae vires vitae prosternit, nervos, & fibras 1en- tu, motuque CX uit, aut partem, ut caustica, ci t se adurit, destruit, corrumpit. In scirrhum de naique abit, si locus ab impacta materie nec res cluta integre, nec suppurata induratur, sensu fer

me omni deperdito, quod in glandulosis praesertimi corporibus fieri consuevit. Omnium saluberrimai cit resolutis, discriminis plena suppuratio, niti ex teriora occupet; in scirrhum conversio vitae quidem parcit, sed alias, lentasque aerumnas post te relinquit, morte, ni eXtirpari possit, plerumque finiendas. Gavr aena demum, si interiora praecipue corruperit, lethalis omnino est.. LXIII. R esolutis sperari potest, si inflamma

tIO 1ecens, nec valde magna sit , si sanguis nec concitat illimo motu feratur, nec contra fatiscente

cordis vi pene 1 ubsistat ; si corpus bono habitu ,

oniique succis polleat, nec deni uin nimis, neunmus laxum , si malignitas, si putrida dissolutio , BURIER. Vor. I. e si

82쪽

si acrimonia insignis abfuerint ; tandem, si cito

opportuna adhibeatur curati O . Quocumque tamen modo se mathim offerat , resolutio quanto maximo possumus studio tentanda est . Quamobrem protinus ab initio Opori Ct uberiorem 1anguinis ad partem inflammatam in suxum imminuere, auctum motum vitalem tam ibi , quam alibi conspescere, acre quodcunque obtundere , re movere, educere. Itaque primum sanguis liberali manu, & pro re nata iterato etiam mitten

das est ; quousque videlicet phaeno ena inflammationis urgent , & pulsus durus , & validus morbi cruditatem, & nimiam circuitus vim osten dit ' . Neque id solusia fiat venarum , sed arte riarum etiam sectione ; nam has quoque ubi per loci conditionem licet, utiliter incidi, experientia

compertum est. Cauto tamen opus est , nec te

Jubent non nulli eo usque mitten rem sanguinem esse , donec crusta phlogistica penitus evanescat. Verum id nequa quam necesse es; imo interdum non innoxium . Sue uitia ma sanguinis misso crassiorem, renacioremque crustam exhibet , oe nihilo secius morbus cito resolvitur judica rur feliciter , quin iteretur phlebotomia. De hac prima quorumdam consuetudine querebatur sape BALLONIus' Epid

die demitur sanguis V m ultimum vas corrupi is o sanguia

ne i idest crusta inflammatoria , & albida tecto ) plenum

est , tum incitantur Medici ad iteratam; imo tertiam , quartam vena sectionem; is quo magis corruptionis pares ceps sanguis est, eo de secanda vena audacias cogitant, ex sic misere in humani generis sanguinem conrendisur ἀπ' fatMitur in

83쪽

linere si vires rea'se deficiant, aut malignitas , aut c0rruptionis indicta , aut putrida primarum viarum saburra sub sint , aut peculiare epidemica constitutionis ingenium obstet, aut nimia humores tenuitate peccent, aut praegessi morbi diuturnitas etegrum si egerit; nec temere, inquatri, si aliquid horum acciderit sanguis profundi debet . Minus etiam sanguinis detrahendum est, ubi inflammatio aedem nt Odes . LVIII.) Videatur , aut temperamentum pituitos uim fuerit, aut laga nimis solida

rum nartium Compage ' . .

LXIV. Quonam vero ex loco mitti sanguinem magis expediat, stoli una ; eademque omnibus sententia est. Quidam enim secandas primum vehas praecipiunt, quae a parte affecta quam maxime di stant; alii vero quam maxime proximas. Prima ratione avocari sanguinem, avertique dicunt alior

sum utiliter; altera ex ipsa statim inflammata par te detrahi, vimque reliqui subsequentis in 6bstruia

ista augeri, dirigique, ut reserentur : obstructio hem enim in inflammatione semper praesto esse opinantur. Illam redulsiondm vocant , hanc deri vationem. Verum rarissime quae propius fit labo ranti loco venarum sectio, veram deridations m e fascit, hec, si1 efiiceret, eadem vere opus esset ;nulla plerumque existente vasorum obstructioste ut supra pluribus demonstratum est. Vigente ergo inflammatione semper revulsiohe utendum est, ut scilicet vehementior sanguinis concursus, in quo

inflammationis natura posita videtur, retundatur; aliorsum quodammodo avocatus. aevis fionem vero eo majorem obtineri quo propiores venae se

tentur, quam si dissitae & remotiores, dummodo' illa: cum arteriis, in quibus insanam alio iii si dethontinuae nequaquam sint , luculentissime demoti stravν argumentis ab anatome in primis depromm

84쪽

ptix Cl. PLACENTINUs a ) confirmavitque i in mortalis HALLERUS b) innumerabilibus in civis animalibus factis periculis. Hinc profecto manate Αimiae utilitatis laus illa , qua experientia convicti clinicorum princi 29 extulerunt sanguinis e propioribus VeniS emissionem . Attamen tibi sui ma vasorum plenitudo cum morbo conjungitur nec morbus adhuc multum invaluit , tutissimum nobis videtur re uisionem moliri paullatim sectis nempe primum VeniS, quae procul absunt, deinde iis, quae propius e istunt, ne repente ad partem affectam, iacto in Viciniam impetu, exuberans sanguinis copia irruat. Praeterea quo majores V nae inciduntur, quo amplius vulnus infligitur, eo certiorem, promptioremque reou k m fieri, 'cr berrimae, inana O quotidianae evinCunt Observatio

LXI. Q aamquam Vero revulsioni primum demus, & plerumque eam quoque sanguinis mimaonem revellere , quae proxime e loco assecto leva cuationem praestat, credamus; non tamen ii sumus qui omnem derivationem numquam possibilem aut semper su per vaca neam judicemus . Namque imminuta sanguinis copia , avocatoque aliorsum ejus impetu, si nihilominus inflammationis effecta

pertiliant, cur non erit derivatio tentanda, ut ei 1 usus sanguiS, actu ei rQre Evagatus in propria Va-ia revocetur, aut Congestus, haerensque loco dim9veatur Z Quod si nullae venae, quae continuas sint

Dissertat. de vena , quae in morb. particular. pari. corp. sit salutarius incidenda. Propos. s. R Seq. Mem ire fur te mouvement da sana, S Suries eiastis de la sajgnee, sese. VII.

85쪽

vim titte, ut loquuntur, cum arteriis, in quibus inflammationis sedes est, pateant extrinsecus , ut secari possint derivationis caus a, non alia suppe tit derivandi ratio, quam scarificatio ipsius mei insana matre partis, si manui subjacet , aut hirudi num suctio, quibus vasa extemplo liberentur, de

tumescant, laxentur, humorumque circuitus, qui videlicet videbatur sus flaminari , redintegretur . Scarificationem saepissime in tonsillarum, columeliae, faucium, palati, linguae , palpebrarum, conjunctivae oculorum, musculorum intercostalium inflammationibus provectioribus magno Cum emolli mento adhibitam recordamur ; hirudines tum maxime profui illa, ubi scarificationem aut partis na itura, & constitutio , aut aegrotantis timor , dc da versatio prohibuit. LXVI. Praeter revulsionem, In qua praecipuum curandae inflammationis extat auxilium, illud e litam sanguinis missio praestat beneficii , ut parsialiqua caussae inflammationem efficientis , nemped acris , atque irritantis principii detrahatur, & mi muta sanguinis quantitate amplius in vasis majori-:bus spatium paretur, minor nat pressio, atque at tritus, calor temperetur ', vasta laxentur, revivi

scat eorum elastica vis, irritabilitas, & sensibili-

tas mitigetur, sanguis rarescat, attenuetur, recta magis procurrat, minus ab aYi divergat , secre-itiones , excretionesque felicius peragantur : quae omnia

Calorem ex sanguinis missone misui , quocunque id modo proletur, experimentis rite institutis evicit Cl. ΑΝ- DNI Us MARTIM anno I 76s. Vid. Acta Acad. Reg. scient-Suecie. an. I 67. Vol. XXVIII. p. I 6 s. itemque Commen .

86쪽

omnia pro recito maxima sunt ad inflammationem discutiendam resolvendamque a iumenta. . LXVII. Revullionis genus quoddam etiam faciunt ea, quae alvum molliter ducunt; sed blanda sint oportet, talia tamen , quae humores attingant , dc solvant, dc leniter ad intestina alliciant , atque ano de imbent . Quo nomine commendan tur iubacida, oc refrigerantia, quae nimirum nec sanguinem exagitant, neque admodum solidas pars es irritant, neque motum adaugent , 1ed potius sedant , & compescunt calorem , uti Tamarin-di, 1 erum lacti* , Cremor tartari, Cassa, Maia na, atque his similia. Hur spectant clysteres egiis parati, quae molliunt, temperant, dc laXant . Hi enim tutissimi semper habentur, modo acrita te calida, irritandique potestate careant. Si quid stimuli iis adjiciendum sit , mel , nitrum , cassia1atis erunt. Cathartica ergo vera, acria, validio r itemque emetica, ut n3Yia, vitari debent ;& , si quando accidat , ut peculiaris epide mica constitutio, in qua mi alma putridum, aut Venenatum pii inas vias invaserit, aut morbi semes abile corrupta, aut exuberante, aut a cacochylia quacunque originem ducat emesim e flagitet, tunc mitioribus, temperatisque medicamentis ea leniter cietur, dc quidem post solutam per venae 1ectianem vasorum plenitudinem. Ab omnibus tamen hisce revulsionum generibus cavendum om-pino est, si ventriculus ipse, aut intestina, aut viscera his contigua , dc communicantia inflammatione e Xaldescant. Tum enim, si quid purgationem indicet, solis clysteribus, aut aqua tepenti, aut oleo, aut sero lactis simplici, aut simili alio lenissimo pharmaco eam praestat moliri. Pax et quippe, tunc revulsionis genuS, quod contrarium revulsioni effcctum pareret , tuto adhiberi

minime posse. LXVIII.

87쪽

LXVIII. Revellendi pariter indicationi inserviunt balnea tepida manuum, & pedum, fomenta eYtrinsecus calide admota, utpote quae . Iab ISSnimium rigentes, aut spasmo contractas, nimi mairritabiles egregie molliunt, relZYant, atque adeo stimulis minus idoneas percipiendis reddunt, san guinisque cursum , dc copiam, ampliatis canalium spatiis, aliorsum proliciunt. Aliorsum etiam, eX-trorsumque επι ree Din Varii generis pio valia morbi sede, modo remotis, modo proXimis partibus extrinsecus opportune imposita morbs dum humorem revocant , revellunt , educuntque , teste experientia optima etiam in rebus medicis magistra. Inter haec excellunt cantharideS , euphψrbium, sinapi fermento panis CXcepta , acetoque aut vini spiritu subacta, aut aliter in cataplaImat is, ena plastri, cerati, aut unguenti formam re

dacta. Alia uid etiam in sanguinem ista, praesertim sit cantharides habeant , immittunt , quod languentem Inervorum , ct Dbrarum vim , & actionem sollicitet, & nimiam humorum ad coeundum propensionem , aut lentorem , si quis est , tollat, aut solvat, aut incidat . Sed quoniam acri quodam volatilique principio id exequuntur ;cavendum ab eorum usu es , ubi 1olidae partes labmis' Risum, o stomacum =novent nuperrimorum non nulli, qui uno, val altero fallaci experimento con si protinus d cernere non dubitant, a cantharidibus ι anguinem , humoresque reliquos condensari , non die ἡ υi. R petant , qua i Z , ua experi/nenta , adhibeantque eari in periclitando prudentiam , animique attentio iem , quε ph cos decet Deri si 'dicio , is spero fore , ut, nisi sponte deli are velint , errorem facile detegaue tuum , is essentur . Qui uero o η'

88쪽

mis aridae, atque C suCC e rigent, aut ner Tea senii brutas Jar excedit, aut Vasa adhuc nimis tum gerat, aut humores ii imio motu concitantur, aud cit i , illi S , Uigiliae , spasmi urgent, aut urinali amni ea, aut sanguiniS au ales Cens tenuitas adversantur.

LXIX.

nus , qua aut scripta, aut tentata hactonus sunt de natura, virious, usuque contharidum , scire cu is , perisgae

impiam , cui titulus : Disquisitio Medica cantharidum hi storiam naturalem, Chemiram , & medicam exhibens, Auctore Rudolpho Forsten M. D. Argentorati l 776. Spec rim vero de usu earum in i ammationibus 9 ωογbis acu ris logenda es: Commentatio de usu vescantium in fibri bus acutis , & speciatim in sananda pleuritide accuratius determinando , Auctore B. L. Tralles . Uratis 1ν 8.

Ris addenda sunt bina alia s quentes Di errationes e I. CAROLI CHRISTIAN. ENGEL. de explicandis generalibus v 1icantium este tibus, eorumque speciali in inflammationibus usu. Halae d. II. Nov. I 774. Extat hRc in clar. BALDIM-GERI sylloge seIectior. opus utor. v l. IV. pag. I 25 ' TOCRARsoru de Cantharidum hi taria, operatione, & usu

Edjmburgi r 7 5 Extar in Sylloge modo cit, eod. vol. IV p. 18o Auctor CULLEri II discipulus putat canIharsis arere ut stimulante, evacuante, o antispasmodica. Cui uidsit de Nus opinionibus, vescantium usum in Syno his in flammatoriis in Typhis, sebribusque lentis, nervosis, sufebre putrIda , in variolis, in apoplexia, in paralysii &c. satis docte de nare conten sit. Consuli etiam potest Diss. de tuto, & eximio vesipatoriorum usu in aetatis ρ si .cLU GEL. auct. J. H. SI RI; VE Gola IN S I 763. Qua porro loca vesicantibus accommodata snt, eruditis Me ostendit Tu oo. GER H. ZIMMERMAN, θ' GΠIL. LUD. Hos Icκs in Dis rde V sconiium ocis . RADI. I 77 I. ubi usus vesicantis au locum UecDim antetrotor siserisur , quam et M o c id

89쪽

L XIX. Ut porro motus quicunque vitalis auctus compescatur , & quodvis stimuli, atque acri tatis genus contemperetur , dimoveatur , dc e X-tra corpus excernatur , in primis aqua affatim potui danda est . Haec diluit egregie , calorem , dc motum , dc attritum minuit , irritabilitatem demulcet , acrimoniam enervat , crassa, dc densa solvit , secretiones , dc excretiones adjuvat, uno verbo post sanguinis missionem fere sola reliquam curationem perficit , atque absolvit . Ubi fervecni mihim sanguis , atque ad raresceo sum ine linat ;ortas juvenilis , temperamentum cholericum, re gio calida , tempestas aestiva est ; aut humorum tenuitas erysipelato des deprebenditur , actu frigida praesertur ubi vero laxandum magiS , molliendum , solvendumque est , aut ad vias sudo ris, aut sputi ducendum; calida, aut saltem ege lida convenientior es e consuevit . A quos O potui, ut facilius s angui ni , reliquisque humoribu S, Pra 'sertim oleosis , aut pinguibus naisceatur , faciliusque irritabilitatem cordis refringat , igneum

elementum arripiat , aut ejus evolutionem coerceat , alicalescentiae , ut vocant, a nimio motu ,

aut attritu ortae obsistat , indeque pendenti dissolutioni froenum injiciat , aut phlogisticam dia-

thesim sangu nis emendet , sive id concresci hi-lis dc fibrosae partis cum rubra mixtionem adjuvando , sive ejus copiam , lentoremque imminuendo , attenuandoque praestet, adjici solent ace- centia, acida, saponacea, refrigerantia, farinos a mellita.

LXX.

90쪽

LXX. Uinc laudatur aqua succo mali medici .eit rei, a ura Πt i i, dc sacchari , aut mellis tantillo ad gratum 1aporem condita ; aut aceto , aut spiritibus acidis leviter , prudenterque imbuta , aut e X pane triticeo allio , hordeo, avena, fruitibus subacidis, vel herbis refrigerantibus gramine , circhoreo, solacho, borragine, tragopogone, in tu' bo decocta, itemque emulsa eκ seminibus frigidis ita dictis. Quibus nitrum, o Xymel, defruta, siVerob . baccarum sambuci, ribesioruna, herberum , rubi idaei, oc fructuum similium, subinde parca, dc

prudenti manu pro rerum circumstantium ratione ad mlscentur. Si haec non suffecerit, quod lentus , tenaxque humor exuberet , coacervatusque alicubi haereat , viresque cordis excitandae etiam sint ad morbum penitus extirpandum, solvendum 'que, tum camphora quoque , Kermes minerale ,

radix polygalae virginianae , stipites dulcamarae , herba Geneei , sive absynthium alpinum incanum fore chamae meli ; alique hujus generis in auxilium

vocantur. Sed non haec promticue, dc indiscriminatim usurpari licet ; cum rotionalem, oc thera petatices legum, dc praeceptorum apprime mCmo

rem eorum usus ex pustulet.

LXXI. Intor lum vero dolor ita ingravescit , saevitque, ut nervorum distentio prope timeri inde postit. Tunc ille aliquantulum leniri debet ano dynis medicamentis , iiique etiam , quae Opium habent , quidquid temere his utentes , aut non

satis opportune experti , contra opinentur. Praeterea parti, quae jnflammatione vexatur, e X trinsecus admovenda pro re nata sunt modo ea, quae

molliunt , modo quae leniter reprimunt , modo quae humectant, modo quae bla Ade siccant, ec discutiunt, prout tensio, dolorque, aut fervor, laxitatque, aut siccitas, aut humida te peries, ilis