장음표시 사용
301쪽
dicitur, quod consessio sit sertis, ut videlicet propter verecundiam non dimittatur. Sed quia poenitentia sumit initium in horrore turpitudinis peccati, ideo quoad
hoc,confessio debet esse verecunda de malis perpetratis. Non enim debet vereri confiteri illa, quantucuque enormia sint, clim Verecundia illa, partem remittatu poenae . Ex quibus patet, quod est duplex verecundia: qua clam est de turpi, & hareoperatur bonum: alia est ge bono, siue actu virtutis exercendo: & haec est mala, &diabolica. Diabolus enim clim inducit hominem ad peccandum, aufert verecundiam bonam: sed clim homo nititur couerti, conatur illi reddere verecundiam ma-- lam: de quibus Ecclesiastici. . Est confusio adducens peccatum, & coniusto addu-- . cens gloriam. Sexta conditio est,quod sit lachrymabilis, lachrymis saltem interi ribus, quae sunt tristitia sequens nolitionem,&detestationem peccati, cum extoriores non sint semper in potestate nostra. Septima conditio est, quod sit humilis, cum poenitentia terminetur in abiectione sui, ut videlicet se miserum, & peccatorex constratur. Ex propria Vero ratione actus virtutis poenitentiae est, quod consessio sit manisestativa,quae manisestatio ex quatuor impediri potest. Primo,per falsitate,& quantum ad hoc dicitur,quod sit fidelis, hoc est vera, ut videlicet non confite tur peccata quae non secit, nec abscondat quae secit. Et licet beatus Gregorius dicatruod bonarum mentium est,ibi culpam agnostere,ubi culpa non est,hoc intelligenum est quantum ad conditiones actus: quia iustus in actu, qui de se bonus videtur, Brmidat, ne in aliquo ex parte sua desecerit. Secundo impediri potest manisest tio propter obscuritatem verborum: & propter hoc subditur, quod sit nuda,hoc est clara, aperta, & mantasta, ut bene peccata,& circunstantiae intelligantur a conses sere. Tertio impeditur manisestatio, propter multiplicationem verborum, & per hoc ponitur decima conditio, videlicet quod sit simplex, ita quod non recitet nisi
ea,quae pertinent ad quantitatem peccati sui. Vndc cauendum est a peccato vaniloquij,cum immiscendo non necessaria,faciat irreuerentiam sacramento: & praecipue confitens debet cauere a narratione alienorum peccatorum, si propria sine alienis
possint sufficienter exprimi. Quarto impediri potest manisestatio per subtractione, ri maxime quando subtrahitur aliquid de his, quae necessario manisestanda sunt: & pro hoc ponitur undecima conditio, videlicet quod sit integra, ut nullum peccatu,
quod scitur, vel dubitatur xl, si mortale, dimittatur. Ex quo sequitur 9 non licet confitenti diuidere consessionem, sed integraliter omnia mortalia tenetur uni S cerdoti confiteri,ut dicitur in c. Omnis Vtriusnue sexus,ubi supra. Si autem poenitens habet casus reseruatos Episcopo, & prius vadat ad eum, confiteatur omnia: &absoluatur ab omnibus: si vero praelatus Vel Episcopus auditis reseruatis, non vult audire alia, sed abseluit a reseruatis, & quoad alia remittit ad curatum, tunc po nitens est excusatus, nec dimidiat consessionem, cum si paratus integre confiteri. Abselutio etiam Episcopi non est sacramentalis nec abseluit eum a peccatis sed so- tum ab obli gatione confitendi sibi, cum peccata quo ad remissionem sint connexa: licet possit aliquis ablatui ab una excommunicatione,manente alia,ut dicit Viguorius de sacramento poenitentiae,in suis institutionibus: abselutio tamen sacramentalis dimidiari non potest, sicut nec contritio . Si vero poenitens habens casus reseruatos prius vadit ad curatum,debet ei omnia confiteri etiam reseruata,& Sacerdos absoluit eum sacramentaliter ab omnibus peccatis, etiam reseruatis: sed non ab obligatione confitendi peccata reseruata superiori, cui confitendo dicta reseruata, non dimidiat consessionem, cum iam omnia peccata sint ei remissa: sed quia rema-
302쪽
IOInebat obligatus peccata reseruata confiteri superiori, & acceptare pro illis iniuncta sibi poenitentiam, ideo illa duntaxat confitetur. Si autem contingat casus in quo aliquis confiteri volens de aliquo crimine,non potest illud confiteri, nisi revelet alienam consessionem, vel aliam persona,& ex tali reuelatione probabiliter timeat periculum ruinae cosesseris, vel sutipsius,aut alterius,dicit dictus Viguerius,ubi supra,' debet petere licentiam alteri confitendi, vel ad superiorem recurrere, & de eius licentia alium sacerdotem incognitum adire,& illi confiteri. Sed dubium est,an te neatur confiteri circunstantias,Respondet de mente beati Thomae, quod allevia tes circunstantias confiteri non videtur laudabile, nisi ex taciturnitate earum iudicaretur mortale, quod est veniale. Circunstantias vero aggravantes confiteri utile est,non autem semper necesse, nisi mutarent speciem peccati,& haberent specialem prohibitionem. De circunstantia numeri dicit idem beatus, ' tenetur numerum peccatorum suorum eo modo quo habet in memoria exprimere, certum, si sciat: Si vero ignoret dicat circuncirca .Confessio tamen secudum quod est pars sacrameti poenitentiae, concernit iudiciu sacerdotis.Vnde ponitur duodecima coditio,quae se tenet ex parte cofitentis, scilicet,quod sit accusans,sive quod dicat se male fecisse. Et in comparatione ad Ministru ponit,tertiadecima videlicet, si sit parere parata, quoad poenitentia iniungenda P sacerdote,acceptas enim ea, tenet sub poena peccati mortalis adimplere Quartadecima,& vltima est conditio,quod sit secreta:& hoc ex parte confessoris. Revelanti enim grauis a iure iniungitur poenitentia. Sigillum enim Theologice loquendo duplex est , scilicet consessionis , & secreti. Primum nihil aliud est, secundum beatum Thomam in. 3.parte.q. I I .ar. pri.q. 3. Quam debitum celandi peccata in consessione audita, & omnia alia per quae potest peccator,vel peccatum Gephendi: siue sacerdos absoluat, siue non: & hoc debitum consurgit, non modo iure humano, sed & diuino,ex ipso sacramento consessionis, in quo ea,quae interius fiunt,debent exterius significari. Et sic confessio est signu c tritionis & cum peccator confitetur peccatum suum, Deus tegit illud: prout dicit in pS. II. Beati quorum tecta sunt peccata: & ideo sicut Deus celat, & tegit,ita & sacerdos,cum Minister se conformare debet ei, cuius est Minister. De secundo dic tur in capite sequenti.
De sigillo secreti confessionis, & an confitens possit dare licentiam con-Κlimri,ut revelet c6sessionem sibi factam.Caput.X X X VIIII. Espondet Dominus Gabriel Biel. a I. quar. post Scotum, od non potest dare talem licentiam, cum celare peccatum, non sit tantum ius c fitentis, sed comunitatis: sequeret. n. ex tali reuelatione perturbatio in λ republica cum passim quilibet reputaret alium abominabilem. Ten
tur enim confessor triplici iure ad celandum sibi in consessione detecta, videlicet diuino,naturali, & positivo. Primo, iure diuino. Et ratio est: quia quilibet christianus
Iege diuina tenetur alteri non praebere occasionem, qua reuocetur ab obseruantia dicis legis: praeceptum autem de consessione facienda est de iure diuino, reuelans vero eandem dat occasionem,quantum in se est,proximo non confitendi. Secundo de iure naturali, lex enim naturae de fraterna charitate exprimit,ut quis faciat alijs, quaecunq;, secundum rectam ratione, vult sibi fieri, Mati. 7. & Luc. 6. alioqui quo- Bmodo diligeret proximum ξQuilibet vero secundum rectam rationem debet pro-
303쪽
priam diligere famam: & ex consequenti celationem sui secreti, ergo consessor de bet diligere famam confitentis, & Dc celare peccatum sibi in consessione detectum, per quod confitens diffamaretur. Quod autem quilibet debeat diligere famam P-priain, constat per illud quod dictum est Ecclesiastici. I. Curam habe de bono nomine. Per hanc etiam naturae legem, quilibet tenetur seruare fidelitatem proximo, c qua vellet, aut velle deberet, sibi seruari, & per consequens, confitcnti peccata. De hac fidelitate,habetur prouer.x. Qui fidelis est, seruat amici comissum. Nullus pro secto confiteretur peccatum alteri, nisi certo certius crederet,quod sua consessio esset secretissima. Forum enim istud est causarum, quae vertuntur inter Deum,& co stetem: ubi nullus alius admittitur: Dei enim solius est cognoscere secreta cordiu: ergo sacerdos, cui tanq. Vicario Dei peccata reuelantur, tenetur illi tang secreta celare. Postremo est de iure politivo siue ecclesiae. Vnde secundum iura antiqua, Vt
habetur in.c.Sacerdos,de poenitentia,dist. 6. Poena reuelantis consumonem es d
positio,& per totam vitam ignominiosa peregrinatio. Sed secundum decretalem, Omnis utriusq; sexus.*.caueat,de poenitentijs, & remis est dcpostio, & detrusio in monasterium ad perpetuam agendam poenitentiam. Ex quibus insere Biet,quod rouocare dicta iura non in in potestate confitentis, etiam quod introducta essent in fauorem eius. Si dicatur, quid facia confessor, si confitens petat peccatum suum ob D utilitatem aliquam per consessorem reuelari. Respondet Scotus, quod si confitens dicat peccatum suum extra consessionem rcuctandum certis personis, potest, dummodo non diceret ei illud in secreto: quia prodere secretum est contra ius naturae: confitens vero non potest tollere ius illud.Dubitatur etiam,an ea,quae extra conses sionem committuntur sub sigillo consessonis, claudantur sub illo. Respondet idem Sco.quod hoc mo comendatu alicui,cadit sub sigillo secreti,& no confessionis sacra metalis: cum sic comendans, nsi confiteat secrametaliter: nec pacta priuatorta pose sunt ius diuinum statuere: Sigillum autem secreti secundum Paludanum dist. 2I. est superius ad sigillum confessionis: sigillum autem secreti est dcbitum seruandum, siue commissim sit peccatum,sive temporale negotium. Hoc debitum ex promissione consurgit: quando scilicet reuelans exigit ante reuelationem, Ut teneatur secretum, & is cui fit reuelatio promittit celare, tunc iure naturali, quo tenetur seruare promissum, tenetur seruare secretum. Est tamen dicta promissio, quas iuramentu: E quia per aliquod secramentum aliquo modo promittitur. Ideo qui promisit aliqua celare sub sigillo consessionis, reuelando,videtur magis peccare, quam si simpliciter promisisset seruare secretum. Et adhuc magis peccat, si promissionem confirmauit iuramento.Viguerius tamen in sitis institutionibus de sacramento poenitentiae in Gne secundae partis ciusdem, videlicet de consessione, addit ad I fata, Quod est maior obligatio iuris naturae, qua quis tenetur communitati, vel Deo, luam qua ten tur particulari persolis: ideo Vbi illud secretum vergeret in pernicie reipublicae te poralis, vel spiritualis, ut cum aliquis alicui secrete reuesat,9 vult prodere regnum,
vel comburere ciuitatem, aut haeresim seminare, non debet celare: imo tenetur reuelare his, qui prodesse possunt, maxime stante monitione Praelati sub sententia
cxcomunicationis: nec tenetur post priuatam monitionem expectare correctione, vel recidivit, clan mora esset in magnu piudiciii,si se no emendaret. Reuertendo ad
F principale Ppositu, An videlicet sacrametatis cossessio in casu aliquo reuelari possit. Respondet Biel ubi supra, de mente Alexandri,Tho.Bonauen. Ricardi, & Petri de
Paluderi sacerdos secure iurare potest , se nescire,quae nouit per confessione: qu
304쪽
niam illa non nouit ut homo, sed ut Deus: respondendo autem iudici, respondet ut homo: nam eadem persona uere affirmare potest aliquid in persona alterius loquens , quod uere negat in propria persona. Angelus enim loquens Moysi in persi ita Dei uere dixit, Ego sum Deus patris tui, Deus Abraam &c. Exo. 3. quod certe S uere negasset in persena propria loquens. Contra quos tamen de mete Scoti ide Gabriel Biel arguit,' confessor nouit,non ut Deus,seu ut homo,& minister Dei: sicut nec abseluit ex persena Dei,sed ministerialiter: & Deus principaliter. Vnde si
diceret auctoritate mea te abseluo principaliter mentiretur: verum tamen diceret,
si loqueretur in persona Dei,sicut uerum diceret, dicendo, Ego sum Deus tuus &c. GLoqui autem auctoritate alterius,est loqui in persona sua propria ex commissione illius. Vnde cosesser sepe dicit absoluendo. Ego auctoritate beatoru Petri & Pauli mihi commissa &c. quae falsa esset in persena Dei. Ideo concludit Biel. quae audit , & absoluit,facit in persona sua, sed ut minister Dei. Et ideo in casu,quo consessor
producitur in testem ,& iurat respondere ueritatem de interrogatis, si quaeratur de aliquo,quod non nouit nisi ex consessione, non debet respondere,nec scio,nec ignoro .Nec sic est transgresser iuramenti,cum iuramentum intelligi debeat de interr gatis,ad quae licite respondere potest. Si enim generaliter intelligeretur,esset temerarium: nec iudex potest aut debet ultra interrogare. Et si dicatur, st tacendo, ge- Hnerat suspicionem in animo audientium, ' talia commissa sint. Respondetur,quod tacere est signum de se indifferens ad consessum, & non consessum, ideo est signum de se claustuum: nec per consessionis taciturnitatem probari potest aliquid contra eum, contra quem producitur in teste. Et subdit Biel f si Tyrannus minaretur mortem consessori,nis reuelaret sibi consessa ,debet plus timere Deum, quam minas similiter & prius exponere se martyrio, quam transgredi legem Dei,naturae, & Ecclesiae,reuelando consessionem. Vnde si non potest confiteri nisi reuelando confeΩsionein sibi factam debet differre confessionem, quousq; habeat personam idonea. Sed dubium est,an persona tertia cum qua confitcns peccauit,sit a cofitente neces, Isario celanda, Respondet Ricar. de mecia uilla dist. 21. . sub distinctione, uidelicet, v aut est necessaria expresso talis persenae cum qua peccauit ad cognoscendugenus peccati ,ut, si frater concubuisset cum sorore,quae esset sibi unica, quςrendus esset consesser,cui dicta soror non esset nota. Aut si expresso personae non est necessaria ad exprimendum peccati quatitatem, est tamen utilis ad correctionem tertii, Vel praeseruationem a recidiva, tunc poenitens bene facit extra consessionem detegere,n possit corrigere: si etiam est utilis ad praeseruandum poenitetem, sic utile est
in confessione exprimere. Si autem neutro modo est utilis,non debet rcuelare.Du- bitatur vltimo, an audita in consessione,& alias scita extra consessionem,cadat sub
sigillo consessionis. Respondent sancti Tho.& Bonauen. q, scitum in consessione, nullo modo, ut tale,reuelandum cst: sed potest simpliciter dicere,illud uidi,audiui,
seu noui ita esse,quod extra consessionem vidit,aut nouit: confitens enim cum non
sit eius praelatus,non potest sibi in talibus imponere silentium. De satisfactione, quae est tertia & vltima poenitentiae pars. Cap. XL. Atisfactio quae est poenitentiae pars,regulariter fit per ieiunium,eleem synas,& orationes,siue alia pia opera,no quidem pro poena aeterna, quae δε
per sacramentum,siue sacrameti votum, una cum culpa remittitur: sed
pro temporali, quae non tota semper,ut in baptisino dimittitur illis, qui gratiae
305쪽
gratiae Dei, quam acceperunt,ingrati,Spiritum sanctum contristaverunt, & temptu Dei violarunt. Vnde Damascenus libro. .c.X. suae theologiar. Iure laboriosum b x ptisimum vocat poenitentiam. Iustum itaque est, ut ipse a se peccati poenas exigat, ut illud deui. as. impleatur. Pro mensura delicti, erit & pla3arum modus: similiter & illud Apoc. I 8. Quantum se glorificauit,& in deliciis hali, tantum date illi de tormentis. Chryso. etiam homil. 2 a. ad populum Antiochenum. Si magnus est lapsus tuus, maior sit lachrymarum tuarum torrens. Et Theodoretus in libello, qu cm inscripsit diuinorum decretorum .c. de poenitentia,inquit, Sunt ergo medicabilia, quae post baptismum fiunt uulnera: medicabilia,non ut olim per solam fide data remissione Ad per multas lachrymas,fietus, luctus,ieiunium,Orationem,& laborem facti peccati quantitati accommodatum. Fit autem eiusdem satisfactio, noy ad culpam, vel poenam aeternam expiandam haec enim satisfactio soli Christo tribuenda est,solus enim ille factus est propitiatio pro peccatis nostris, & totius mudi, solus ille mortem moriendo destruxit,per eam pro peccatis nostris abunde satisfecit,per eam patri suo caelesti nos reconciliauit sed de ea loquitur satisfactione, quae in his maxime poenitentiae fructibus consistit, quos iustitiae nomine Christus dignatur,in ieiunio,oratione,& eleemosyna,sive a nobis ea suscepta lue per earochos nostros, sacramentorumq; dispensatores nobis iniuncta sit: quae cum ex fide, & charitate peragitur, peccatorum causas excindit,siue diruit, peccati reliquiis medetur, ac temporalem poenam vel tollit,uel mitigat,denique & in exemplum adhibetur. C Satisfactio nostra quid prodest nobis ξ Non aliter principaliter,nisi Virtute,merito,& cfficacia Christi passionis: quae sens & fundamentum omnium bonorum Operum nostrorum est, quae non nostra magis sunt,quam eius,qui vivit in nobis,Christi,qui
operatur in nobis. De quo Ese. 26. Domine omnia opera operatus es nobis. Hunc
itaque passionis,crucis,& sanguinis Christi fructum habemus,quod quaeq; opera nostra quamlibet in speciem bona,nihil antea nobis fuerunt profutura ad vitam arternam capessiendam: ea postqua Christi sanguine tincta sunt, prodesse nobis incipi ut ad placandam ira Dei,& ad satisfaciendum pro peccatis nostris. Noluit enu' Chri D stus passionem & mortem suam operculum esse turpitudinis, & asylum iniquitatis nostrae: ut quoniam ille satissecit pro nobis, licere nobis existimcinus, ut deinceps ventri iam libere serviamus,atque omnia,quae libido nostra scri,faciamus. Satisfactionem vocamus exhibere membra nostra seruire iustitiae in sanctificatione, sicut antea exhibuimus ea seruire immunditiae, & iniquitati ad iniquitatem. Talis fuit satisfactio Lachaei, qui uere, & ex animo poenitens. dixit, Luc. I9. Ecce dimidium honorum meorum &c. Ad hac satisfactionem nos inuitat Ambrosius sermone. 13. dices. Nos quoq; si tam graue suerit peccatu, ut minimc solis fletibus abluatur , addamus misericordiae oleum, acrimoniamo; ieiunij: Nullum enim tam graue deli-μ ctum est, quod non purgetur abstinentia, eleemosynis extinguatur: Ecclesiastici. 3. Sicut.aqua extinguit ignem,ita&eleemosyna peccatum. Basilius etiam in prima oratione de laudiibus ieiunij. Per ieiunium,inquit, satisfacite: quod esse de iure diuino minime dubitamus,licet tempus sit ab ecclesia determinatum. Fructus etiam poenitentiar,ad quos nos hortatur Ioannes, Math. I. non aliud significant,quam satisfactionem . Dignos fructus poenitentiae facimus,ait Chryso. cum commissis peccatis, aduersa facimus . Aliena rapuisti, incipias donare propria; longo tempore sornicatus es,a legitimo quoq; coniugij usu sulpendere; iniuria vel opere quenquam,
x vel sermone affecisti sier benedictionis verba. Cyprianus quoq; lapsos, tracta. y.
306쪽
lapsos ad satissectionem inuitat, his verbis, Confiteantur singuli quaeso delicta sua, dum adhuc qui deliquit in seculo est dum admitti consessio eius potest,dum satisfactio,&remimo facta per sacerdotem,apud Dominum grata est: Convertamur ad Dominum tota mente,& poenitentiam criminis veris doloribus exprimentes Dei misericordiam deprecemur.
Exempla multa habemus in seripturis, quod remissis peccatis non sentremita poenae temporales. Caput. XLI. Eccatum enim diffidentiae remissum est Moysi,& Aaron,non tamen me ana temporalis,neque ingressi sunt terram promissionis. Hoc de reliquo
populo Israel: hoc de Maria sorore Moysi :hoc de Dauid factu legimus,
quibus omnibus remissis peccatis, non sunt remisse poenae temporales: quas effugere nobis licet, quando ieiunio,oratione, eleemosyna, Deum nobis placatum reddere conamur: sicut Niniuitas,sicut Ezechiam, sicut Achab secisse legimus. Vnde David post conuersionem audire meruit, Dominus transtulit peccatutuum .2. reg. I 2. & tamen multis post cruciatibus afflictus,reatum quem perpetrauerat excitat. Vnde beatus Ambrosius ad virginem lapsam .c.8. super illud,Quod si nosmetipsos diiudicaremus,non utiq; iudicaremur: ita demum fore,inquit,Vt no- sbis parcat Deus, si nobis ipsis non pepercerimus. Et Tertullianus libro de poenitentia inquit.Inquantum non peperceris tibi, intantum tibi Deus, crede, parcet. Et Ausustinus.c. a. de poenitentiae medicina. In hac,inquit,poenitentia maiorem in se severitatem unusquisq; debet exercere,ut a seipso iudicatus,no iudicetur a Deo. Et Chryse.de Lazaro,concione tertia,inquit,Vides quomodo hic inflicta poena, liberat a poena, quae illic est. Et dissusus homil. sequenti dicit. Vt igitur neq; puniamur, neq; poenas demus, in suam quisq; conscientiam ingrediatur, vitamq; c plicet, cunctisq; commissis diligenter excussis,condenet animam, quae haec patrauit, puniatiatq; cogitationem asiligat, crucietq; suain ipsius mente, suppliciuq; a seipso exigat pro peccatis,per condenationem,per diligenter actam poenitentiam,per lachrymas,per consessionem,per ieiunium ,per eleemosynam, per continentiam, per charitatem,ut possimus omnes omni modo hic depositis peccatis, multa cum fiducia illuc proficisci. Idem Bernardus in serm. S. super cantica. Iudicabo,inquit,mala mea,iudicabo & bona,mala melioribus curabo corrigere actibus,diluere lachrymis,punire ieiuniis,caeterisq; sanctae laboribus disciplinae: in bonis,de me humiliter sentiam ,& iuxta praeceptum Domini, seruum me inutilem reputabo, qui quod facere debui,tanitim feci. Dabo operam,nec lolia pro granis,nec paleas cum granis, offerre. ει his omnibus colligere licet, remissa culpa, superesse adhuc reatum ad
poenam teporalem. Athanasius in libro de Blasphemia in Spiritum sanctum,dicit, VHoc interesse inter baptismum & poenitentiam, quod cum poenitet homo, cessat
quidem a peccando, sed habet vulnerum cicatriccs.Caeterum qui baptiratur vel rem quidem hominem exuit,renouatur autem,ut denuo renatus sit per spiritus gratiam. Et Basilius in homil. de poenitentia, est spes post peccatum,cst fanatio etiam post vicus, sed manet cicatrix. Idem Origenes homil. 8. in leuiticum. Et Cypri nus sermone primo de eleemosyna, Quam necessaria,quam benima est diuina clementia,quae cum sciat non deesse quadam postmodum vulnera, dedit sanandis cu- radisq; denuo remedia salutaria. Gregorius Naesamenus idem dicit in oratione,
307쪽
qua ad baptismum cohortatur, praesertim cum alia non detur regeneratio, neo; in V pristinum statum restitutio, licet eam maximis gemitibus, & lachrymis ex quibus ut ego sentio,atq; statuo,ViX cicatricis obductio sequitur inquiramus . Neq; vcro tantum in viventibus, verum etiam in vita functis manent & cicatrices quaedam ac maculae peccatorum per ignem purgadae:& poenae,per quas peccatis satisfit veni V libus tantum, pro quibus debita poenitentia in hoc seculo peracta non est. Constat enim,quod ecclesia triumphantium cum Christo,sicut Apostolus ad Ephe. s .ies latur sene macula est, & ruga. De qua Apoc. 21. Non intrabit in eam aliquid coinquinatum. Quamobrem necesse est purgare cicatrices & maculas peccatorum priusquam ad patriam ire liceat. Vnde Augustinus libro .ao. de civi. Dei .c. a F.ex scia' tentia,Esa. q. dicentis, Abluet Dominus sordes filiarum Syon &c.Et ex verbis Ma Iachiae . 3. Ecce venit, dicit Dominus omnipotens,& quis sustinebit diem introitus eius ξ Et simul ex illis verbis ,Mati. I a. Peccatum in Spiritum sanctum non dimitti neq; in hoc,neq; in Pturo seculo, docet esse quaedam peccata,quae si non in isto, tamen remittantur in iuturo seculo: quod non ta de poena peccati, quam de ipso pc cato recte intelligi potest. Cuius etiam sententiae simul cum Augustino est Grego rius . . dialog.c. 39. Beda in .c. 3. Marci, Bernardus homil. 66. super cantica, atq; alii quam plures. Remittit itaq; Deus poenam aeternam pro sita misericordia, sed exigit temporalem pro sua iustitia,ne sit malu proris impunitu. Restat igitur post ' hanc vitam poena ignis purgatorii,qua rapiantur leuiora peccata eorum, qui dum viverent ipsas poenas de illis semere conati non sunt. Si volumus igitur poenas cfi gere temporales, vel in hoc,vel in suturo sicculo pro peccatis nostris nobis instigendas, opus est,ut ipsi nos iudicemus,ut ipsi iupplicium de nobis sumamus,ut per ieiu-ti nium: orationem,& eleemosynam peccata nostra expiantes,Deum nobis placatum H reddamus:& haec est satisfactionis ratio, quae inter partes poenitentiae numeratur, quae tollitur nonnunquam per indulgentias. Purgatorium esse multis probatur scripturae diuinae auctoritatibus. Cap. XLII. Eatus Augustinus de verbis Apostoli sermone. 3 2. inquit. Quod orationibus Sanctae Ecclesiae, & sacrificio altaris, & eleemosynis, quae pro
spiritibus deiunctorum crogantur, non est dubitandum mortuos adiu uari,ut cum eis misericordius agatur a Domino, quam eorum peccata meruerui. Hoc enim a patribus traditum Vniuersa obseruat ecclesia: nec omnino
ainbigendu est, omnia supradicta prodesse deiunctis,praecipue talibus,qui ita vix runt ante mortem,Vt pomni esse haec eis Vtilia post mortem. Nam qui sine fide, auar er dilectionem operatur,eiusq; sacramentis,de hoc corpore exierunt, frustra illisa suis, huiusmodi pietatis impenduntur ossicia. Antequam uero videamus quoinodo eisdem seifragia & indulgcntiaeppitulentur: videndum est de loco deiunctorum, qui erit multiplex,sicut decedentium ex hac Vita nodum expiatorum,multiplex est differentia. O uaerendum est Primo de loco soluendi poenas peccaris actuali huς debitas. Et dicendum, quod est mundus iste, in quo viatorcs plene possitiat reclipere sacramentum poenitentiae. Verum quia contingit aliquando, quod existens in gra H lia obnoxius reatibus poenarum temporalium pro peccatis praeteritis moritur ante
expiationem, & non potest ingredi ciuitatem Hicrusalem supernam, in quam nihil coinquinatu ingreditur, Apoc. , 1 adeo necessario ponendus cst locus,vbi post mot
308쪽
tem expient,aliter fieret iniuria diuinς iustitiae:quia si no expiarentur,sequeretur,s, aliquis in gratia existens, priuaretur vita aeterna absq; novo peccato,quod est erro neu . Hunc locum Ecclesia & Doctores vocant purgatorium: quod iirmissime cile ecclesia in pluribus conciliis oecumenicis determinauit,& praecipue in Floretino,&Agatheshquar concilia plurima in sacris literis habent super huiusmodi sundamen ta . Primum ex Malachia .c. 3. ubi dicitur.Ipse enim quasi ignis conflans, & quasi herba fullonum,& sedebit conssans, & emundans argentum,& purgabit filios levi: per diem domini intellexit Malachias mortem,in qua venit Dominus ad iudican-cium,iuxta illud,statutum est homini semel mori. Et post hoc iudicisi scilicet mo
tis,si qui sint,qui non fuerint plene purgati, purgabuntur igne. Ad hunc modii bea. Paulus dicit, fundamentum aliud nemo potest ponere,pncter id quod posituin est , quod est Christus Iesus, siue fides Iesu Christicharitate formata, secundum glo
Si quis autem seperaedificat super fundamentum hoc,aurum, argentum, lapides tiosos, ligna,stinum,& stipula, uniuscuiusq; opus manisestum erit: dies autem Domini,scilicet ad Iudicium,declarabit: quia in igne reuelabitur,& uniuscuiusq; opus quale sit, ignis probabit: si cuius opus manserit,quod superaedificauit,veluti aurum argentum,lapides pretiosi, quibus ignis non nocet: sic illi, qui in hora mortis non habebunt nisi bona opera, mercedem statim accipient: si cuius vero opus arserit, puta quia ex lignis,foeno,& stipula,quibus ignis nocet,quae tria repraesentant peccata venialia,& reatus peccatorum, detrimentum patietur,ipse tamen saluus erit,sci licet propter fundamentum,sic tamen quasi per ignem, videlicet ,purgatus. Et praefati loquuntur de igne reali, in quo cruciantur post mortem animae,quae habent ali quid ligni ,fheni,& stipular,ut inquit beatus Augustinus in sermone. q. de comm
moratione animarum, & beatuS Gregorius,in . . Dialog. c. 39. cum glo. ordinaria . Cuius sententiar videlicet in animae post mortem iuunt Poenas igniS, sunt om- rines antiqui doctores, a quibus poterunt liberari, ut declarauit Iudas uacsabaeus, qui collatione facta,misit hieroselyma offerri. Ia .millia drachmas argenti pro peccatis mortuorum,iuste & religiose de resurrectione cogitans. Et in fine concludit. Sancta erilo & salubris est cogitatio pro defunctis exorare Vt a peccatis soluatur. a. Macha. I a. LiSer enim Macnabarorum,& s; non sit de canone hebraeorum,est tamede canone ecclesiae catholicae quanuis sit incerti auctoris & inter canonicos diuus Augustinus,& Hieronymus numerarunt: idem facit concilium Tridentinum. Cae- sterum Dominus dixit Mati. Ir. Si quis dixerit verbum contra Spiritum sanetiam, non remittetur ei, nec in hoc seculo, nec in futuro. Ex quo loco omnes expositores eliciunt, quod in laturo seculo aliqua remittantur peccata, & a sortiori poena temporalis: aliter Christus Dominus noster frustra dixisset,nec in iuturo seculo: quod eblasphemum. Peccata aute mortalia non ibi remittuntur,ri dicitur primae Ioan. s. Est peccatum ad mortem, non pro illo dico,Vt roget quis. Restat Vt peccata dut xat venialia, vel reatus poenarum temporalium,quae secum compatiuntur gratiam, remittantur ibidem Apocalipsis. I. etiam dicitur. O uod beatus Ioanes post Christi ascensionem vidit subtus terram animas benedicentes Deum: hoc autem no p stest verificari de damnatis,de quibus dicit David in ps.7 3. Superbia eorum, qui te oderunt,ascendit semper: nec de antiquis patribus,qui iam cu Christo in die Ase sionis ascenderant,qui ex consequenti non erant subtus terram: nec potest intelligide pueris decedentibus sine baptismo,& ante vim rationis,cum ignorent Christusedentem super thronum ,que vidit Ioannes laudari & benedici. Restat ergo quod intelligatur
309쪽
in intelligatur de existentibus in gratia, habentibus aliquid purgandum. Solennitas etiam sepulturaru ,& cultus exequiarum ab Apostolis,& sanciis patribus osterua tus,non frustra fiebat: de quo beatus Dionysius dicit ritum fuisse Apostoloru in si pultura christianorum, subdens quod Apostoli orabant pro defunctis, & quod ab eis ordinatum fuit, ut in qualibet missa fieret commemoratio defunctorum. Vnde Damascenus in sermone de sessen iis eorundem inquit, Ministerium conscij disci puli Saluatoris in tremendis uiuilicis mysterijs memoriam fieri eorum,qui fideliter
De Animarum nondum purgatarum post morte receptaculis.Cap. XLIII.
D cuius euidentiam, Supponendum est secundum omnes catholicos,& praecipue diuum Bernardum in lib.de Imagine mundi,4 Infernus dicitur quasi inferius, & sic subtus terra est postus. Et Beatus Augustinus in lib. retractationum,inquit,quod infernus sub terris est. Unde Ese. 7. dicitur locus prosundus per sequentia uerba.Pete tibi a Domino signum in profundum inferni. Sanctus vero Hieronymus super illud Mati. I a. Sicut suit Ionas in ve-tre ceti tribus diebus, & tribus noctibus, sic filius hominis erit in corde terrae,inqt, Sicut cor est in medio animalis, sic infernus in medio terrae. Et de Domino nostro dicitur in Symbolo,Descendit ad inferos. Ex quibus sermali consentientia sequitur.
terram circa centrum este concauam, Ubi esse aicutur quatuor ordinata reccptaci
Ia,unum super aliud ad modum sphqraru . Ansima enim exuta a corpore in itatu est recipiendi finalcm retributionem: & hoc,ves quantum ad bonum.Et sic post Chri sti alcensionem est Paradisus, & ante suam resurrectionem erat sinus Abrahae, sive 'limbus patrum: cum tunc reatus peccati originalis aditum ad caelum impediret. In descensu vero Christi ad inferos, impedimetum hoc sublatum est, iuxta illud ps. 2 3. Tollite portas principes vestras,hoc est potestatem detinedi animas. Si vero quoad malum, aut hoc ratione culpae mortalis, & sic est infernus, qui est locus profundissi mus, de quo beatus Iob in persona reproborum, In pi ofundissimum insernum desce' 'det anima mea: hic locus a loco beatorum est remotissimus, iuxta illud Psal. 118. Longe a peccatoribus salus: & est in centro terrae, vel in circuitu eius. Aut ratione culpae originalis: & sic est limbus puerorum absq; baptismo decedentium. Si autem anima sit in statu in quo impeditur a finali: retributione cosequenda: vel hoc est P-pter defectum personae: & sic est purgatorium,in quo detinetur donec satisfecerit Pvenialibus, & P poena temporali. Superior igitur pars inferni circulariter comprohendens alias partes dicitur limbus,siue loc us puerorum, eo quod circulariter comprehendat infernum. Locus vcro satisfactionis siue expiationis, licet purgatoriu dicatur, propter dictam tame rationem, potest etiam dici limbus. Vnde proprie limbus dicitur fasciola, qua extremitas vestis ornatur, sed extenso vocabulo, omnis extremitas circularis rei, limbus dicitur, &c. Insernus vero locus danatorum non sic limbus dici potest, cum sit immediate circa centrum terrae: in quo usq; ad dicm iudicij cruciabuntur animae, in mortali peccato decedentium, & post iudicium anime,& corpora simul cum demonibus. Hic locus a nonnullis dicitur Achcron, quasi sine Iaudio. Damnati in eo loco regulariter deputati triplici puniuntur ante vitia uersale iudicium poena. Prima damni, qua priuantur bono infinito,& clara visone
Dei, in qua salte initiatiue consistit beatituao: ad quam sequitur tristitia, quae ines labiliter
310쪽
Io7fabiliter cruciat animas. Secunda sensias non quod animae habeant ibi potentias sensitium, sed quia ab extrinseco videlicetisne, qui eli instrumcntum diuinae tuli tire, imprimitur in eis non calor, cuius no sunt capaces, sed quaedam qualitas assii- ctiva, secundum quantitatem peccati ex parte couersionis, ut inquit Vigue rus, ubi suora. Tertia dicitur Vermis scilicet spiritualis, vel remortus conscientiae nupti nabiliter PylaTicut vermis corporaeis pungir,& dorrodit, sic remortus conseientia pungit, lacerat, & afni3it. Hic autem remorsus est de quolibet peccato, ta ex parte aversionis ab incomutabili bono, quam ex parte conuersionis ad coinutabile: & et ex parte negligentiae, cum potuerint sibi facillime per poenitentia recuperare sum- simum bonum amissum, quod per negligentiam contempserunt. De Via qua anim ad insernu perferant,loquitur Cassiodorus sup ps.88.dices, Quod quoad ingressum animarum non requiritur porta,quia corporalia non impediunt spiritum,qui absq; medij pertransitione potest localiter moueri:&sic in instanti mortis per daemones pertrahuntur mali in infernum. Daemones post iudicium,& si maiori essentiali poena non punientur, accidentali tamen grauiori plectentur: eo quod omnes,qui in do sunt in aere caliginoso ad exercitium iustorum, detrudentur in infernum, ubi perpetuo manebunt,quod cedet in illorum 'rauem poenam: ex quo priuati erunt potestate nocendi hominibus, quod valde desiderant. Vnde dicitur Mail. 8. Quod iniquae voluntatis suae in homines. Et Lucae.8. Rogauerunt illum,ne imperaret eis,
ut in Abyssium irent, sed ut apud Mati. Legimus in gregem porcorum. Quando
etiam animae corporibus erunt reunitae tempore iudicij uniuersalis, maiores patientur poenas,quam nunc secundum beatum Augustinum in sermone plurimoria martyrum,icentem, laiores poenas passuri sunt,cum resurrexerint in quarum comparatione tales sunt istae, quas patiuntur,qui mortui sunt mali homines, quales sunt poenae eorum,qui torquentur in somnis. Et ratio est,quia licet sola voluntate peccauerint,corpus tamen eorum instrumentaliter cooperatu est,cum actiones sint su
positorum: & ideo consequens cst, ut corpora malorum puniantur,sicut & corpora honorum praemiabuntur. Et licet danati resurgent incorruptibiles, non tamen immutabiles , pri. cor. I . Punietur enim in singulis sensibus sicut ex diuersis scripturae locis probari posset, quod breuitatis caula omitto. Beatus tamen Greetorius in moralibus sub breui compendio omnes danatorum cruciatus tangit dicens . In insertio est frigus insuperabile,ignis inextinguibilis,vermis immortalis,foetor intoIl rabilis,lenebrae palpabiles, flagella caedentium, horrida daemonum visio, confusio peccatorum,det eratio omnium bonorum . Iob quoq;.2 4. de eisdem ita loquitur. Transibunt ab aquis niuium ad calorem nimium: usi nulla est redemptio. Et si adducatur historia 'i ratam,quam narrat Damascenus in quodam sermone, dicens. Quod beatus Gregorius videns iustitiam Traiani de filio suo, qui equitando occiderat filium viduae,orationem pro eo iudit,& audiuit vocem sibi diuinitus dicente, Vocem tuam audiui,&Traiano veniam do: cuius rei gestae teste eodem Damasceno ubi supra testis est omnis oriens,& occidens: qui tamen erat de numero danatorum, cum esset idolola Ira,& multorum martarum interfector: dolpinus Viuuerius ubi supra de mente beati Ho. dueliciter respondet. Primo quoc rotatil, uter credi potest, ' orationibus beati Gregorij ad vitam Aerit reuocatus: & ita per x poenitentiam&baptisinum gratiam consecutus. Secundo, 'non erat in inferno
