장음표시 사용
311쪽
finaliter deputatus, sicut nec multi a Christo, & sanctis resuscitati. Nec etiam in- conuenit,cli peccata mortalia poena puniantur aeterna,cum dicat beatus Gregorius 1 . moralium, Quod iniqui voluissent sine fine vivere,ut potuissent sine fine peccare. De loco vero, ubi pueri non circuncisi Octauo die tempore quo erat necessaria circuncis o i qui line ulu rationis ante baptismum decedebant, cum danarentur , primi iuxta illud Gen. 17. Masculus cuius preputii caro circucisa non fuerit, det
bitur anima illius de populo suo:similiter & secundi per illud quod dicitur Ioan. 3. Nili quis renatus fuerit ex aqua & Spiritu sancto,no potest introire in regnum Dei dicam duntaxat, quod ponendus est sub purgatorio,cum illi qui sunt in purgatorio sint in gratia,& ut sic,eis digniores licet illi,qui sunt in purgatorio,magis aspiratur. Ideo ecclesia dicit animas expiandas esse in porta inferni,non quod sint in inserno, sed quia poena ignis cruciantur,sicut danait,licet differenter: quia isti perpetuo,illi
vero selum ad tempus. Dictum autem beati Thom .in . . dist. 2I .q. prima ar. primo , quod purgatorium est coniunctum inferno, intelligitur mediante limbo pii rorum . Ignis tamen non affligit eosdem,nec est instrumentum in eos diuinae iustitiae, cum caruerint actu proprio,nec delectati sint: ideo non patiuntur poenam se sus,sed dani sol im, quae multum distat a poena dant in danatis: quia illi ex culpa a tuali & propria Dei visione priuantur,quae est maxime amictilia: isti vero ex origianali,ex qua non tristantur. Quid istitur facient dicti paruuli in limbo Doctores comuniter tenent,quod speculainuatur naturalia: licci enim anima ,secundum Phil so. a. de Anima,a principio sui sit tanquam tabula nuda, in qua nihil depictum est: quia tamen Deus non deficit in necessariis, insuet tot species rerum in eorum intes- lectum, quot acquirere potuissent corporibus uniti, ne frustretur intellectus carii, cui dedit Deus potestatem continac quodam modo scilicet per similitudinem omnia,ut habetur sapientiar. I o. Et taliter, quod nullus philosophus unquam tanta cognouit de naturalibus, sicut animae paruulorum separatae. Ee animae non rogi intiuuari,neque liberari se stragijs vivorum, clan no sint in gratia,& sint spetuo da natae . Quidam tamen dicunt, quod post diem uniuersalis iudicii & earum resurrectionis, nainsulasunt perfunc mundum. Sed hoc solus Deus nouit. Nec auderε illud affirmare,nisi Ecclesiae auctoritas, aut sanctorum patrum consensiis ad id mercimp qterer &c De Limbo Patrum fatis prorumc dictum censeo de quo multae au-
'I' Μ ctoritates habentur in sacris literis .Ad quem limbuanima Chias diussi tali unita
post mortem descendit,quantum ad essentiam: ubi reiecit principum tenebrarum potestatem, iuxta illud ps. 2 3. superius annotatum. Attollite portas principes vestras, ubi glo. Principes auferte potestatem Vestram,qua hucus i homines in inse no detinuistis: clim in nomine Iesu omne genu flectatur: fuit etiam in aliiq insemipartibus,& illos qui erant proprie in inferno,de sua increpavit malitiairscipue Ii dam in luciferum ad mille annos ii auit: & cis qui erant in purgatorio spem dedit: paruulos qui erant in Limbo ut pie credituo ad gratiarum actiones inuitauit. Et secundum hoc,intelligitur quod dicit Apostolus ad Eph. . Descendit in inferiores partes terrae:& quod dicitur in symbolo,descendit aci inferos, hoc est in omnes partes,secundum animam,ita tamen ' solos iustos illuminauit: unde dicitur Ecclesia stici .eta. Penetrabo inseriores partes terrae & inseiciam omnes dormirer ς,' ill minabo omnes sperantes in Domino. In hoCLDrahae sinu mansit anima Christi per quadraginta horas,sive tribus diebus,& tribus noctibus,per synecdochen,accipiendo partem pro toto,quanto tempore mansit Ionas in vctre Cai: de quo Mati. I 2. In
312쪽
Io8 I r. In hoc eodem limbo fuit anima boni latronis. Tadem in die resurrectionis sue,vrimaTabbati diluculo,ortoJam sole secundum prophetiam Oscs. I 3.Ero mors tua o mors,& morsus tuus inferne, duxit omnes patres de lacu, ad Colloc . a. Spolians principatus, & potestates infernales,& tandem in caelum in die Ascensionis captiua duxit captiuitatem. Et ab eo tempore nullus in dicto fuit limbo: quia postqua porta paradisi aperta fuit nimae quae aliquid purgandum habet, facta purgatione cuο- Iant ad caelum cum Christo in aeternum victurae,& regnaturae,potestate detinendi
ipsis daemonibus ablata . Ad purgatorium autem ante iudicium Vniu rsnly Anci - tur tria genera animaru . Primo animae illorum. Qui moriuntur sine quacunq: culpa veniali aut mortali ,habent tamen reatu poenae alicuius peccati mortalis remissi. iSecudo illorum oui moriuntur cum solo peccato veniali, & nullum aliti poenae reatum habent. I ertio illorum qui habent viritia i scilice culpani v alem; ea tum peccatorum mortalium remissorum: ad quem locum nulla alia punienda d scendit anima.
De mediis,quibus liberantur anims a purgatorio. Caput. XLIIII. i Nimae in purgatorio existentes liberari eossunt ab eodem, aut per satio
factionem,quando poenam eisdem a diurna iustitia statutans tempora- Αlem sustinuerint:.tunc eadem Peracta,cum nullum impedimetum sub sit, statim caelum petunt beatificande Liberantur Priam ab eodem l eo per suffragia vitiorum ;& h quadrifariam se diu diuin beatiim Gregorium in Dialogorum,dicentem, Animae defunctorum Quatuor soluuntur modis videlicet oblationibus sacerdotum,praecibus sanctorum,charoriam cleemosynis , aut ieiunio cognatorum: Qui modi ad duos reduci Possunt scilicet ad modii meriti in ad mota
dum suffragii qui iunt diuersi,eo quod meritum innititur iustitiae, sustragium vero
liberalitati. Per modum meriti, suffragia vivorum prosunt animabus defunctoru, vel ad praemium accidentale,iuxta illud ps. II 8. Particeps ego sum omnium timetium te: quo etiam modo prosunt cinctis in caelo cXistentibus, qui gaudent de bonis vitiorum, iuxta illud Luc. a Gaudium est angelis in caelo ni per uno peccatore si poenitentiam agente. Vel quantum ad satisfactioneni.seu Expiatione poenae,& hoc contingit,quando per intentionem Opera poenalia Viuorum existentium in gratia applicantur illis,cima per applicationem illam, vivorum opera e sciantur defuncto
in Christo mysticum. Vnde sicut corpus naturale habet multa membra,quoria unusuffragatur alteri,ita omnes fideles per gratiam & charitatem uniuntur Christo capiti,& aliis fidelibus Christo unitis,noc est in gratia existentibus. Ideo sicut membrum corporale suffragatur & subuenit aliis membris per applicationem sic unus fi cdelis alij. Applicatio autem spiritualis fit per intentionem. Animae vero purgato-
diuina ad cuius imitationem iustitia humana est cXemplata, non est rigorosior hu- .mana, sed videmus, quod si aliquis sit captus pro debito, alio pro eo satisfaciente, liberatur.Ideo si existens in gratia ieiunat dat eleemosynam,aut aliquod opus facit satisfactorium pro eo,qui agit in purgatorio, satisfacit,& expiat poenam ab eo,sicut faceret pro se,si opus illud alteri non applicaret. Nec refert,an vitietes sint, aut mortui illi, quibus applicatur: dummodo sint vesti in charitate,quq nunquam excidit,
313쪽
ut habetur pri. cor. I 3. Applicatio autem sipiritualis non requirit propinquitatem locorum: coniunctio enim charitatis maiorem facit propinquitatem,quam localis. Sciendum etiam, quod non modo suffragia secta ab his, qui sitiat in charitate,prosunt destinctis, verum & suffragia ecclesiae fieri solita ab his,qui sunt in gratia,etiam si expediantur per existentes in mortali :non quidem inquantum sunt peccatorum, applicantur, sed ut sunt ministrorum ecclesiae,cuius personam gerunt,ut sacerdotes in celebrando,vel vigilias,& exequias defunctorum, ac alia spiritualia charisinata persoluendo, cum ille intelligatur facere ,in cuius nomine faciunt,ut inquit beatus Dionvsus in libro de ecclesiastica Hierar. Peccatu enim serui ex domini praecepto eleemosynam facientis, non impedit meritum domini in charitate praecipientis. Suffratia etiam fidelium Prodesse possunt aliisivivis & defunctis per modum suffra-gI; soc cli per modum otimonis,& stupplicationis,ultra illum conatum,& poenalitatem,quae est in oratione,quae pertinet ad meritum ,& applicari potest, sicut alia opera poenalia: sed ultra illum conatum ,& poenalitate, cima orationis impetratio plus innitatur liberalitati dantis, quam poenalitati orantis, potest aliquis orando Deli, iuuare alios. Et sic per hunc modum suffiagij, animae purgatoris possunt liberari, tam per indulgentias, quam per orationes sanctorum, qui sunt in patria,& uiuorti. Et licet sancti in patria non sintin statu merendi nec sibi nec aliis, nec satisfaciendi. pro illis, cum non possint pati sunt tamen in statu impetrandi ex merito praecedet
ς te. Nam dum erant Viatores, meruerunt Ut corum Orationes exaudirentur, climesinat comprehensores. Ex quibus tamen non sequitur quod animae expiandae parum in purgatorio maneant, licet habeant tot angelos,sanctos Martyres consess res,ac virgines,qui eoruin indigentias cognoscent , orent pro ipsis, corumq; ora- . . tiones exaudiantur, cum sint in charitate: quia dicti comprehensores clare vident
faciliter opitulari,ideo dirigunt ad nos affectum suum ,ut suffragemur cis,quod nos in lacere debemus, ex diuersis causis, & rationibus nos mouentibus, quas breuitatis
cause praetermitto. Sed queritur an cultus exequiarusrosit de iunctis, ctim nonnia l-li haeretici praesentis icmporis, irrideant huiusmodῖnostrum cultum. Respondetur quod cultus & solennitas sepulturae,iam in antiquo,quam nouo testamento, cCmmedatur, ut patet de sepultura Sarra quam sepeliuit Abraham in magnifico sepulchro,&Gen. et s. de sepultura Abrahae,&q9. de sepulchro Iacob,& Deut. 2 . de sepultura Moysi,& . a. rez.a. Laudauit David viros Iabes de sepultura Saul, & T biae . 12. Laudatur a Raphaele sepultura defiinctorum .Et quo ad nouum, Mati. 27. Marci. I 6. Luc. 2 3. & Ioan. I9. explicatur solenitas sepulturae Christi,secta a Nic
demo & Ioseph ab Arimathia,qui in sindone munda, & centum libris aromatum, in sepulchro nouo de petra exciso, sepelierut ipsum, Et Mati. 2 6.Christus laudauit Magdalenam, quod via uentum praetiosum seruasset ad sepeliendum eum. Beatusti etiam Dionysius in.c. vltimo Ecclesiasticae Hierar. recitat solenem cultum sepultu- rae,quem seruabant Apostoli. Nos itaq; ritum antiqui & noui testamenti sequetes, laudamus cultum sepulturq,non absq; causis,& rationibus a sanctis patribus obse uatum. Vnde diuus Auetustinus in libro de cura agenda pro mortuis , dicit. Quod solennitas pultiiratosteruata est propter vivos ii Inuia modo quadru- plici ratione. Prima naturali, ne oculi eorum ex turpitudine cadauerum ostendan- tur, &
314쪽
Iosti δε corpora istoribus inficiantur. Secunda ad instruendam, & protestandam fidem resurrectionis. Antiqui enim & sancti patres, ut iidem & spem resiminiorus, quam habebant,ostenderent,& protestarentur, curabant diligenter,ut debito h nore sepelirentur fideles, sicut quis curat,& notat locum rei,quam se reaccepturum putat. Vnde gustinus pri. de civi. Dei,inquit, Quod Iacob,& Ioseph filii; presvoluerunPlepelirijmina promulionis, ubi credebant Chriuum nasciturum,cuius resurrectio resurrectionis nostrae est causa. Tertia ad honoranda instrumenta diu, nae misericordiar & Spiritus sancti,ex quo corpora sanctorum fuerunt vala,& inlisu- δmenta eiusdem Spiritus in bonum. O uarta propter spiritualem utilitatem vive tium,qui habent occasionem accedendi ad monumentum, quod interpretatur mo . nens mentem, ut inquit beatus Augustinus. Videns enim viator quempiam momitium,inde sumit occasionem cogitandi, quod & ipse mortalis sit, cum statutum sit homini semel mori. Vnde Eccleuastici . 38. Mihi heri,& tibi hodie. Ex fructibus et sepulturae pauperes fructum capiunt,& Ecclesiae decorantur,sic enim sepultura inter carteras eleemosynas & opera pietatis computatur. Vnde Damasce. in sermone de Linnocentibus inducit verba Athanasij dicentis, Licet in arca,qui in pietate colummatus est,positus fuerit, ne renuas oleum & ceras Deum inuocantes in sepulchro. Accepta enim stat ista Deo,& multam ab eo recipientia retributionem. Secundutamen Viguerium ubi supra,circa sepulturas notata sunt aliqua. Primum quod si
pulturae locus est ecclesia vel coemeterium c.nullus,&.c.nonaestimem . I 3.q.2 .S
cundum,quod non debet vendi,vel aliquid exigi pro ea, siue pro actu & officio es ricorum,qui sepeliunt,propter vitandam simoniam: grata tamen oblata recipi possunt. Licet locus sepulchri,sicut & calix consecratus materialiter possint vendi, nihil tamen pro benedictione,aut consecratione recipi fas est. Unde Abraham emit Magrum speluncae duplicis in possessionem sepulchri, Gen. 23. Tertium est, quod ius sepeliendi vel sepulturae conuenit ecclesiis parochialibus, licet ex priuilegiis conu niat ecclesiis siue coemeteriis religiosorum mendicantium,ut habetur in Clem.D dum,de sepulturis. Quartum notandum Quod Quilibet tam masculus quam tamina non professus religionini habens liberum arbitrium,& debitam aetatem,quae in masculo est. Iq. & in scemina . I a. annus, potest sibi eligere sepulturam: etiam uxor risine consensu viri,& filius & filia pubes sine consensu patris aut matris,ut habetur in .c.licet, de sepulturis in sexto . Religiosus autem,& seruus,fiiij & filis impuberes no possunt sibi eligere sepulturam,sed Dominus & pater eligut eis: etiam si post annos pubertatis moriatur,si ipsi non elegerint. Maritus etiam eligit uxori, si ipsa non sibi
elegerit,non tamen e conuerso.Et si maritus praemortuus fuerit,& VXOr no elegerit,
sepelitur in sepulchro viri ultimi,si plures habuerit:& fiiij in sepulchro patris. Pr batio autem electionis fieri solet non sollim per testes,sed & per signa, ut si pater de sua sepultura non fecit mentionem,eligendo sepulturam pro filio tuo, censetur etiaclegisse pro se. Idem de marito qui elegit sepulturam uxori,aut si qdificauit sepul- onamenta,aut alia,quae sequuntur ad exequiarum cultum,ut sunt oblationes panis,&vini,atq; alia suistagia facienda ,si postmodum mutet sepultura non mutato testabent sepeliri in loco sacro ,nec mortui in torneamentis,aut desperati, vel raptores,
315쪽
susipesua vero,aut aliter iustitiati ,si no moriantur impoenitentes, de licentia iudicis pollunt sepeliri: leprosi christiani de cosuetudine sepeliuntur in coemeterio separa-ro ,benedieto tamen.Excommunicati vero,donec obtinuerint absolutionem,in terra profana sunt sepeliendi, post adeptam vero absolutionem, sunt transferendi ,&r in loco sacro,aut benedicto sepeliendi.
Postremo de indulgentijs,quibus satisfit poenis in purgatorio debitis, & unde
sumantur, ac robur habeant. Caput. X L V. Ominus noster Iesus Christus,sicut ab Aligust. in psal. 61. & 86. traditum legimus, unus est homo cum capite, & corpore suo, saluator corporis, & mcmbrorum cius, duo in carne una, Voce una, & in passione Vna,& cum transierit iniquitas, in requie una. Passones itaq; Christi non in
solo Christo: imo passiones Christi non nisi in Christo. Si autem Christum intelligas caput & corpus,passiones Christi non nisi in christo. Si autem christum intelli gas caput tantum, passiones christi non in solo christo. Si enim passones christi in solo christo, siue in solo capite, Quare dicit Paulus, ad Colossenses, primo, ut suppleam quae desunt passionum christi in carne mea 3 Nunquid aliquid passionum deerat in Christo capite Θ an non passus est, quicquid pati debuit Θ Non nedixit Ioannis. I9. Consummatu est ξ quibus verbis sionificauit, iam de nausura passestonuin tuarum nihil deeile, quia omnia quae dicta de sc fuerant, completa erant.
a Nihil ergo deerat passionibus christi, quatenus caput est: sed restabat adhuc passones christi in eo corpore, de quo beatus Paulus pri Cor. Ia .Vos estis corpus Christi membra de membro. In huius ergo corporis membris, hoc est in pijs hominibus, otan i caput semel passus est, passis est saepe,& patitur Christus: sic patiebatur a Paulo, quando dixit ci aet. 9. Saule, saule, quid me persequcris ξ membra persequebat Ir,& tamen se in membris suis pati Christus interptabatur.Quomodo solet dicere
lingua, calcato pede, calcas me: linguam nullus teti3it, compassione clamat, non
attritione: ita Christus, si quis membro suo faciat iniuria, sibi fieri quicquid illi fit,
imputat. Nam sicut vivit Christus in membris suis,ita patitur in eisde:hoc est,quod dicit Paulus, adimplere se, i desunt Christi passionum,in carne sua: non quod con-nertes Christi passionum. quas tanouam caput pertulit, non fuerit sufficiens ad G lutionem poenarum, quae totius ecclesiae peccatis debebantur, sed quod multa pars passionum eius adhuc corpori eius, quod est ecclesia, deest, prius si persecutionum Christi sit finis: quia usq; in finem seculi patitur Christus in suis membris. Hinc col- ligere licet, ' meritum passionis & mortis christi, & sanctorum eius,in quibus patitur & patietur christus usq; ad cosummationem seculi, multo fuerit &sit abundatius,u suerint, sint,& esse possint omnia totius orbis flagitia ad illa abluenda,pro Obus una gutta sanguinis sui sufficere poterat. Ex hac igitur superabundatia merit rem satissectionum christi, & sua torum cius , hoc est capitis & corporis , pendet & constat indulgentiarum thesaurus, cuius dispensatio ad summum Pont pcipue pertinet, qui totius ecclesis sub christo capite, caput est, Cui christus ipse peculiariter chiues regni caeloru commisit, Mati. 16. Hoc est,quod dicit Apostolus pri. cor. q. Sic nos existimet homo ut ministros christi, & dispensatores ministeriorum A Dei, & pri. cor. 9. Dispensatio mihi credita est, & secunde cor. a. Nam & eao quodia donam, si quid donaui, propter vos in persona christi. Fructus emorindutilentiaisi hic est
316쪽
VNCTIONIS . . Hohic est, quod per eas illius satisfactionis, quae fit per opera poenItentiar, & per face
dotem alicui iniungitur, & pcipitur, fit remissio, siue condonatio. Quoniam vero per iniunctam fatisfactionem,quam vere poenitens exequitur, soluitur, & aufertur PCena temporalis, quq peccato patrato, ex diuina iustitia debetur: consequens est per indulgentias,veluti per satisfactorias poenas tantum enim valent, modo digne ac recte administrentur) tantum remitti poenae temporalis apud iustitiam diuinam, qaantum apud eam ipsae, quas aliquis accipit, valent indulgentiae. Vnde Origenes honi l.X. in lib. numerorum,inquit.Quod Dominus noster Iesus Christus venerit, Vt tolleret peccatum mundi, & morte a peccata nostra deleret, nullus,qui christo credit, ignorat. Quomodo autem & fiiij eius auferant peccata, idest Apostoli, &martyres,ex scripturis probare intendimus. Audi primo Paulum dicentem,Libenter enim expendam, & expendar pro animabus vestris: & alibi, Ego enim iam d libor tempus meae resolutionis instat: hostia autem cum immolatur, ad hoc fit, Vt eorum,pro quibus iugulatur,peccata purgentur. De Marturibus beatus Ioannes Ein Apocalypsi,ait.Quod animς eorum, qui iugulati sunt Ppter nomen Dornini I se, assistant altari, ouenditur cas fungi sacerdotis osscio, noc est pro populi supplicare peccatis. Et in eodem lib. homil. et .sed in his omnibus,inquit,est unus agnus, qui totius mundi potuit auferre peccatum: & ideo cessauerunt ceterae hostiae, quia talis fuit hec hostia,ut una sola sussceret pro totius mundi salute: c teri enim preciabus peccata, hic solus potestate dimisit. Detrahere itaq; meritis sanctorum, est detrahere Xpi meritis.Christus.n.vivit in illis,patit in illis,meretur in illis: cuius seso ptioso sanguine fit, ut illorii quoq; fusus P christo sanguis valeat nobis ad remissone& satisfactionem peccatorum,quantiis haec remisso per alium non detur, quam per
Christu. Vide plura ad hoc in libro cosessionis catholicae fidei Reueredits Diti Cardinatis V Variniensis, & haec sufficiant pro sacramento poenitentiq. De Extrema Vnctione. Cap. XLVI. RAE SUPPONO tanquerissimum, extremam unctionem esse secramentum noue legis, ut costat ex determinatione Ecclesiae in Concilio Tridentino sessione quinta, titulo de sacramentis,canone primo. Si dicatur,2 Magister. 2 3. list. . videtur male ordinare hoc sacramentur quia cum inter omnia sacramenta ultimo detur, propter quod& cxtrema unctio nuncupatur, deberet ultimo loco poni. Respondet Sanctus Bonaventura dist. pra dicta in dubijs circa literam. Quod sacramentorum, quaedam respiciunt personam: quedam communiter ipsam Ecclesiam. unde sicut in naturalibus qusdam sunt vires ordinate ad conseruationem indiuidui, & qusdam ad conseruationem speciei: ita in spiritualibus sacramenta quinque sunt ad conseruandam, & promouendam gratiam, vel consummanda circa eadem personam, sed ordo & coniugium ad c lummandam ipsam ecclesiam. Et ideo quia multitudinem respiciunt, sicut multi ludo sequitur unitatem, sic duo praedicta sacramenta consequuntur alia quinq;: im ter que extrema unctio ultimum locum tenet. In lege veteri secundum Dominum Franciscum de Mayro. a 3. quar.q.pri.quatuor inungebatur,videlicet Vasa sanctu rij, Exo. 3o. Pontifices & sacerdotes, Exo. 2 9. Reges & Principes,Vt patet pri.r .X.
in Saule,& Samuele: postremo propheis, sicut Elias unxit Eliscum,terlij reg. 19. In nouo vero testamento inunguntur uniuersaliter fideles, qui gerunt Upum omnium istorum
317쪽
istorum i sunt enim vasa contentitia spiritualium gratiarum, clim sint vasa in honorem, de quibus Apostolus ad Rom. 9. Vt ostenderet diuitias gloriae suae in vasa. Merentur etiam esse Pontifices, Apoc. pri. secit nos Deo nostro reges & sacerdotes: sunt & reges, quia omnes regnabunt, de quibus & prycedetibus dicitur pri. Petri.2. Vos estis genus electum, & regale sacerdotium: similiter & prophete,ctim fides iio-c stra no modo sit de pteritis,sed & de suturis, sicut est articulus de iudicio futuro &c. Dicitur extrema,quia quatuor vicibus inunguntur fideles. Primo in baptisino ratione catechismi: unde pueri puro tunc inunguntur oleo. Secundo in Confirmatione. Tertio in sacramento ordinis. Quarto in hoc sacramento, quς ideo extrema dicit unctio, quia in fine datur. Et quanuis inter istas non sit ordo essentialis nisi respectu eius, quae fit in baptismo, ctim aliquis posset sumere hoc sacramentum, anteil co firmaretur , nec est necesse, ' omnes fideles habeant unctionem,quae in susceptione ordinum est: Magister tamen in litera dicit,Vnctione quq fit in chrismate esse pri cipalem , & hoc quadruplici ratione, ut inquit diuus Bona.ubi supra. Primo a loco, quia in fronte, quae est pars nobilior in corpore. Secudo a ministro, cum fiat ab Episcopo. Tertio ab Hemeto siue materia, quia de oleo misto cum balsamo. Postremo ab essectu, propter abundantiam gratiae, clim ibi Spiritus sanctus in magna trad tur abundantia, ut patuit in Apostolis. Mediator enim Dei & hominum non solum Iesus eo quod ipse saluum facturus esset populum a peccatis eorum, Mati. pri. &cum no sit aliud nomen sub caelo datum hominibus, in quo nos fieri saluos oporteat E a 2. verum & Christus vocari voluit: & hoc,quia regia simul & sacerdotali dignitate fungeretur. Vninus enim erat non ab hominibus,sed ab ipso Deo,non oleo usuali, sed Spiritu sancto, de quo Propheta,Esa.6I .c. Spiritus Domini super me, eo unxerit me. Neq; solum Christus nominari voluit, quia unctus ipse ca etia quod unctionis gratiam in alios diffissurus esset. Legimus David regem tribus vicibus p unctum esse. Primo in domo Patris sui,primi reg. I 6. quq unctio typus erat illius, qui fit in baptismo, que &ipsa signum est futuros nos regni illius participes, quod expectamus, regni sempiterni, regni cuius non erit finis, regni quod parauit nobis a constitutione mundi. Secundo unctus est in hebron, ut regnaret sup domu Iuda. a.
r .a .quq unctio figurabat unctionem in sacramento confirmationis,per quam n
bis condirtur diuinus Spiritus ad resistendum diaboli tutationibus, qui nos per omne vite nostrae tempus grauiter oppugnare nunq. desistit: adeo, ut nihil aliud sit vita hominis super terram, quam militia,Iob.7. Tertio iterum unctus est in regem super totum Israel. a. reg. F. postquam unctionem in pace regnauit: & haec significabat unctionem istam extremam, quae superatis bostibus diuino beneficio nobis datur, ut in Regno illo pace fritamur sempiterna. Vnde cum calcaneo nostro serpens caulidissimus maxime insidietur, neq; ullo alio tepore nos oppugnet grauius, quam cum hac vita mi randum est: quod eam etiam ob causam Agon Vocatur, quod tum pugna validissima, tum certamen instat grauissimum, noluit Christus in extremo periculo nostro sua nos ope destitutos esse: verum sacramentum hoc Extreme un-ri ctionis instituit, quod secundum Scotum. 2 3. dist.quar. Est unctio hominis infirmi V poenitentis, facta in determinatis partibus corporis,cum oleo cosecrato ab Epist po, ministrata a Sacerdote simul verba certa cum intentione debita proserente, ex institutione diuina effraciter significans curationem finalem venialium. Ηqc ratio non est in se salsa,& ex consequenti bona. 7 .metaph.c. IT .nulla enim pars eiuS repugnat alteri: unde dicitur primo, quod est unctio: hoc enim signu sensibile congruit essectui
318쪽
effectui, scilicet interiori unctioni. Subditur hominis infirmi: non . n. conferri de- tibet sano,nec qualitercuq; exposito periculo mortis: quia non ei, cui imminet mors ex periculo extrinsecae violentiae,ut armorti, submersonis, vel huiusmodi: nec qua litercuq; infirmo,sed cui probabiliter immineat exitus de statu viatoris ad terminum . Dicitur, poenitentis,clim nullus sit digne capax huius sacramenti, nisi existat ingratia: hoc enim sacramentum non est regulariter acquirendi gratiam remediu, sed baptismus,& poenitentia,a quo excluduntur paruuli,& qui non habent unde devenialibus poeniteant, ut persecte innocentes: similiter & fhriosi ac amentes, nisi pvoluntatem expressam praecedentem, presuinantur illud velle. Additur, in deter- 1 minatis partibus. Ear partes sunt organa sensuum,per quarum operationem peccatur frequenter venialiter. Et hoc aliquando respectu eiusdem sensus, vel potentiae geminatae,ut organa potentiae visivae,ut sunt duo oculi: auditiuae,ut duae aures: Ol- factivae,ut duae nares: & potentiae tactili ut manus. Et sic istis praedictis,sicut geminantur organa, ita & Vnctiones. Organum gustus est lingua, in qua non fit propter abominationem tollendam unctio: scd cxterius super os . Propter etiam organum
potentiae generativae,fit unctio ad tubos, iuxta illud beati Gregorij super illud, Luc. 12. Sint lumbi vestri praecincti &c. Viris inquit luxuria in lumbis est .Propter organum motiuae,quantum ad progressiuam,fit duplex in unctio, videlicet in duobus pedibus,tanquam organis aci illum motum Ordinatis: alia motio,'ua frequenter peccatur, est linguae, iuxta illud Iacobi .F. Qui non offendit verbo, hic persectus est: &contra illud, est peccatum oris, ita quod ipsa est remedium contra duplex peccatu veniale,sicut lingua congruit in duobus naturae operibus . a. de anima. t.c. 88.In gustu scilicet & loquela. Erunt ergo septem unctiones principales,licet sint plures par tiales: quinque in organis quinque sensuum. Sexta in organo principali potentiae motiuae progressuae. Settima in organo principali generatiuae. Sequitur, cu oleo. Pro quo notandum, quod non oportet ibi esse aliquid consectum ex oleo & balsa- Lmo,ut in confirmatione: quia confirmatio est ad consessionem ,& confirmationem fidei: ideo in confirmato non modo requiritur puritas constientiae significata per oleum,sed odor bonae famae significatus per balsamum: hic vero, quia aeger habet exire in breui de vita ad terminum,sulficit conscientia pura. Consecratio aute Episcopalis in hoc requirit materiam aptam, quia communiter in sacramentis consistentibus in usu,sbius baptismus non requirit materiam specialiter consecrata: quia Christus tactu mundissimae carnis suae,quando voluit a Ioanne bapti Zari, tota aqua consecrauit, hoc est in usum istum dedicauit. Sequitur, ministrata a sacerdote,per quod exprimitur minister idoneus,qui non modo licite exerccat, sed qui solus hoc sacramentum ministrare potest: si enim non sacerdos attentaret,nihil faceret. D terminatio huius ministri habetur per illud Iacobi . . Inducant presbyteros &c. Illa uero, quae sequutur,videlicet verba debita simul cum intentione proferente,pertinent ad sermam huius sacramenti, & simultatem eius cum materia & intentione Nministri. Forma autem haec septupla ad septem unctiones principales est ,per istam sanctam unctionem, & suam piissimam misericordiam parcat tibi Dominus, quicquid narium, linguae, tactus, vel huiusmodi, vitio deliquisti. Ratio autem praefata completa est,quia continet susceptiuum, hominem scilicet poenitentem infirmum& hoc in partibus determinatis prius expressis: materiam remotam ,videlicet oleuconsecratum ab Episeopo,vel proximam,ipsam scilicet unctionem factam cu oleo, septenariam principalem. Continet etiam formam, quia certa verba,scilicet septeorationes
319쪽
, orationes a sacerdote cum septem unctionibus principalibus proferendas. Conti-U net & ministru,quia ζacerdotem &c. Materia propria huius sacramenti, teste beato Iacobo,est oleum ,& no nisi olivarum, quod est linitiuum,& penetrativum,similiter & diffusiuaum. Voluit enim Saluator noster eligere pro materia oleum magis,
quam vinum,quo etiam vulnera sanantur; quia vinum sanat mordendo,oleum voro liniendo.Et clim omnis ericacia sacramentorum descendat a Christo,illa sacramenta,quibus ipse usus est, habent escaciam ex ipse usu suo: sicut tactu suae carnis vim regenerativam, modo supradicto, contulit aquis. Ideo benedictio aquae non est de essentia baptilini: Christus enim non in ulus hoc sacramento,nec corpora' ri li unctione ad hoc ordinata. Ideo in omnibus unctionibus de necessitate sacrameti in requiritur sanctificatio,seu cosecratio materia quia effectus non causatur ex natu rati proprietate materiae ,sed a Christo,a quo effectus destendit mediantibus min, stris,scilicet sacerdotibus ,& in ministros inferiores,mediantibus ministris superiO- ribus,qui materiam sanctificat per benedictionem,& cosecrationem. Vnde in omnibus sacramentis,quae indiget materia sanctificata,sanctificatio materiae fit per Epi scopuin,& usus quandoq; per sacerdotem. Nec obstat ,' in Eucharistia non requiritur necessario,' materia sit benedicta: quia Eucharistiae sacramentum consistit in ipsius materiae consecratione &c. Forma autem, qua ex traditione Apostoloru uti tur Ecclesia Romana,est oratio deprecativa, de qua in praecedentibus , videlicet per istam sanctam unctionem,&suam piissimam misericordia indulgeat tibi Deus Q quicquid narium,lingus, tactus &c. vitio deliquisti. Haec autem oratio sumitur P iforma duplici causa .Prima, quia inungendus est propriis viribus destitutus, ideo indiget sublevamine orationis. Secuda,quia datur exeuntibus, qui ia desinunt esse de foro ecclesiae,& in solius Dei manu requiescunt: unde ei per orationem commi tuntur . In dicta Qrma exprimitur effectuSorincipalis: non autem corporalis sanitas, licet quandoq; sequatur. De usu dicti sacramenti fit mentio Mar.6.ubi dicitur, quod Apostoli ungebant infirmos, quod non secissent, nisi Christus ordinasset. Nec dicendum est,' Christus reliquerit hoc sacramentum instituendum Apost lis, cum eis non contulerit potestatem excellentiar, ad quam pertinet instituere sa-iR cramenta,sed Qtam publicationem huius,& confirmationis,commisit. Ipse uero Pseipsum ea,quae erant maioris difficultatis,promulgavit. Sacramenta enim ad sundamenta legis pertinent, ideo ad legislatorem spectat institutio. Hoc sacramentunon datur contra desectus, quibus vita spiritualis tollitur, stilicet contra peccatuoriginale, vel mortale, sed principaliter est contra peccatum veniale, & morbos il-Ios, quibus homo spiritualiter infirmatur, ut non habeat persectum vigorem vitae
gratiar,vel gloria: .Qui quidem desectus est quaedam debilitas,& ineptitudo, que in nobis relinquitur ex actuali,vel originali peccato ,& qui desectus dicuntur reliquiae
S peccati: & ita contra hanc debilitatem ex peccatis prouenientcm homo roboratur per hoc sacramentum. Sanctus Tho. in .q.dist.2 3.q. a. subdit.Sed quia hoc robur gratia facit, quq secum non compatitur peccatum, ideo ex consequenti, si inuenit peccatum aliquod,vel mortale,Vel veniale, quoad culpam tollit illud , dummo do non ponatur obex ex parte recipientis. Minister huius sacramenti,ut dictum est supra, est sacerdos. Nec obstat,quod oratio laicorum sit nonnunquam magis Deo accepta, quam ea,que fit a presbytero,quia hoc est verum secundum se, inquantum
T laicus est in maiori gratia,& fit in persona propria: sed presbyter in hoc sacramen to orat,vi persona publica,& in persona Ecclesie,que est sponsa Christi dilectissima:
320쪽
quod laicus, qui est persona priuata, facere non potest. Et licet legatur de aliquibus laicis & mulieribus, quod ungebant infirmos,&sanabant, illae orationes noerant sacrametales. sed ex quadam deuotione recipientium,vel mittentium oleum, consequebantur ectetum sanitatis corporalis per gratiam gratis datam sanitatum,& non per gratiam sacramentalem. Caeterum secundum Fraciscum de May.in.2 3. v dist. q. Quatuor sunt actus,qui ordinate fieri debent in periculo mortis. Primus est consessionis. Secundus sacrae communionis. Tertius cxtremae unctionis. Quartus finalis recomendationis. Vnde sicut in via periculosa pcregrino necessarium cst, quod ab oneribus sit alleviatus, quod habeat solamen& viaticum unde possi r Creari,quod propter timorem inimicorum sit munitus,& armatus,& 9 sit bene associatus: lic in periculoso exitu animae ex corpore ,oportet quod alleuietur peccat rum deprimentium onere per consessionem, quod sumat viaticum communionis, sicut Elias qui ambulauit in Brtitudine cibi illius usq; ad monte Dei oreb. q. reg. 3. quod contra hostes armentur singula membra per sacram unctionem,qua anima recipit dispositionem,ut sit magis tuta contra hostes. Postremo contra insidias c
mendatur Christo & angelis,ac animabus sanctis. Sed quaeritur,an Christus in pro xpria persona adueniat in mortem fidelium, videtur, sic: quia Ioannis. I . dicitur, Iterum venio, & accipiam vos ad meipsum: & rursus, qua hora non putatis, filius hominis veniet. Vnde beatus Ausustinus super Ioannem videtur dicerem sic. Si iterum quaeratur, an mox in egrestu anima habeat suum iudicium, Respondet be tus Augustinus lib. ro. de ciui.Des,quod particulare iudicium tunc habet : Vniuersale erit in ultimo iudicio .In libello, quem secit de die iudicij, in quo qumcunque inuenerit suus nouissimus dies,in hoc eum comprehendet mundi nouissimus dies, Yquoniam qualis in die illo quis moritur,talis in die illo iudicabitur. Signa, quibus homo potest confidere de salute morientis, dictus Dominus Franciscus de mente sancti Anselmi ubi supra,inquit,' sunt sex. Primum,si credit ea omnia,quae sunt fidei christianae, quantum ad omnia determinata ab ecclesia. Secundum, si gaudet:& istatur,quia moritur,in fide Christi. Tertium ,si cognoscit se Deum grauiter ἡ-fendisse. Quartum, si dolet eum ossendisse. Quintum, si proponat, si superuixerit
abstinere a peccatis,maxime mortalibus. Sextus,si credat,& spcret,se saluari meriatis Christi. Postmodum dicatur sibi,si obiiciat aliquis tibi scilicet peccata tua,opponas merita Christi inter te & ipsum: his peractis dicit Anselmus, saluabitur. Dicit getiam sanctus Thomas ubi supra .q. a .ad. a. v ad cisectum huius sacramenti perci piendum, plurimum valet dcuotio suscipientis,& personale meritum conserentiu ,& generale totius ecclesiae: quod patet ex hoc,'uia per modum deprecationis se ma huius sacramenti confertur: & ideo illiS,qui non possint recognoscere, & cum deuotione suscipere hoc sacramentum,dari secundum eum non debet, & pnecipue fitriosis,& amentibus,qui possunt irreuerentiam per aliquam immunditiam sacramento facere, nisi haberent lucida interualla,in quibus sacramenta recognosceret. Dicit etiam ad quartum,' nullum sacramentum,quod habet effectum perpetuum, debet iterari:quia ostenderetur sacramentum no filisse efficax ad causandum illum effectum:& sic fieret iniuria. illi sacramento. Quod autem habet essectum non pe Ietuum,iterari potest sine iniuria,ut effectus deperditus iterato recuperetur. Et qa initas corporalis & mentis, quae sunt essectus huius sacrameli,possunt amitti,pos, quam fuerint per sacramentum collati, ideo hoc sacramemtum sine sui iniuria it
rari potest. Vbi etiam est oratio fidei modo ne quid ea res a rotantis animae saluti ossiciat,