장음표시 사용
491쪽
reseratur ad Deum, clim non sint facienda mala, ut veniant bona. De istis tanguntur multa in tractatu de praeceptis.capite. I 4. & y s. & hoc est quod dicunt Doctores. Non debemus euangelirare,ut manducemus,ita manducare sit finis principalis, sed manducare,ut euangeligemus. Nota etiam,s nos tenemur illos actus referre ad Deu,quoru sumus domini ex rationis imperio,Vt est maducare,cogitare,eligere,& similia:& non inobedientes rationi,vi sunt actus, nutritiuae, respirativa & hmoLD E CIM V Miconsiliu est de conserinitate operis ad doctrinam. Istud consiliu tangitur Mati. a 3.ubi dicit, Alligant. n.onera grauia,& importabilia, digito aut suo nolui ea mouere,& Matt.7. Hypocrita cijce prius trabem de oculo tuo &c.Pro quo notandum,' aliquando in pnrdicatione asserit veritas generaliter, videlicet de his,p quae spectant ad statum salutis,& sic tenetur facere praedicator,quod dicit, cum asserit ad hoc teneri omnes. Aliquando vero asserit secundum statum perfectionis, utpote religionis,& hoc modo non tenetur,nisi persectionem ipsam ipse voverit.Si q-ratur an malus peccet pr dicando, Respondetur,' existens in peccato mortali notorio peccat praedicando,siue hoc faciat ex officij necessitate,siue ex voluntate, quia standaligat. Existens autem in peccato occulto,si praedicat,& non studet ex concio-. ne sua compugi, adhuc videtur peccare,cu videatur contenere.
UNDECIM VM Consilium est de vitanda solicitudine. De hoc consilio dicitur , Mati .6. Nolite soliciti esse animae vestrae, quid manducetis ,&c . Et rursum, G Nolite cog itare de crastino. Pro quo stiendum, quod triplex est selicitudo. Prima laudabilis, ut prouidentiae spiritualis,de qua pri .cor.7.Qui sine uxore est, solicitus est quae Dei sunt, quomodo placeat Deo: & ad Rom. I a. de Praelatis dicitur. Qui praeest in solicitudine. Secunda est tolerabilis, & est solicitudo quo ad corporis
necessaria: de qua Luc. I o. Martha, Martha solicita es, & turbaris erga plurima.Tertia est danabilis, quae est superfluae thesaurigationis quo ad auaritia, Ecclesiastici. a. Peccatori autem dedit Deus assiictionem pessimam, ut addat, & congreget: & haec est vanitas,& cassa mentis solicitudo. Solicitudo prima praecipitur, Secunda toler tur, Tertia prohibetur. 'Vltimum consilium est staternae correptionis. De quo Saluator Mail. I 8. dicit beato Petro.Si peccauerit in te frater tuus &c.Pro quo notandum P fratrem corripere: quandoq; est consilium t quando corripitur super venialibus: quandoq; est praec plum,ut corripere eum de mortalibus. Hoc secundo modo ad omnes pertinet,& n6 oblinat semper,sed pro loco,& tempore,quando scilicet videt, quod utilis sit correctio. o quo sciendum,quod triplex est dicta correctio,videlicet amoris timoris,&pudoris, hunc ordine staternae correctionis docet Dominus ubi supra. Primo enim innuit fratrem reuocadum esse amore,cum iubet eum singulariter corripere, dices: corripe eum inter te,& ipsum solum. Sed si hoc non valet, docet eum esse reuocandum timore, ubi ait. Si te non audierit, adhibe unum,uel duos tecum. Et si adhuc se non correxerit,docet eum esse reuocandum pudore,ubi ait. Si nec illos audieri dic ecclesiae. Si autem ccclesiam non audierit, sit tibi sicut Ethni is,& publicanus, idest excomunicari debet,&euitari. Sane praedictus ordo staternae correptionis intelligitur tantum de criminibus, quia de culpis communibus, solent claustrales se in suis capitulis accusare, non praemissa admonitione. Verutamen accusans alium caueat
dilictenter,ne hoc faciat ad dissamandum, sed ad corrigendum: quoniam si quis mdeliseratione contrarium faceret, mortaliter peccaret: & haec suffciant pro notitia consiliorum habenda. Supradictis
492쪽
- supradictis addere volui duo capita de permissionibus ad habendam plena
notitia nonnullarum sententiarum in supradictis tractatibus
Apientissimus Deus prudentissime hominum genus gubernandu duXit, . non soliun praeceptis, & consilijs, verum & permissionibus, quibus sane 'multa aut tolerat, aut indulget, aut de seueritate remittendo dispensat aliter,si ius comune exigit.Permittere igitur est tolerare,sive no impedire. Deus enim,& si prohibuerit mala, praeceperit bona, consuluerit meliora: multa tamen misericorditer, plura longanimiter, nonnulla aegre & non sine magna indignatione permittit. Pro quo notandum, quod Augustinus de sipiritu & litera.c. 3 3. Infideles contra voluntate Dei faciunt,cum eius euangelio non credunt:multa itaq; fiunt contra praeceptum,vel prohibitionem Dei, quae tamen non fiunt contra sempiternam eius voluntatem: multa etiam fiunt praeter dei voluntatem,quae ipse est: qtamen non fiunt praeter illius permissionem, quae ipse no est, ut hominum peccata. Quae teste Augustino super ps. I 6.fiunt praeter eius voluntatem scilicet sempiterna, quae semper emcax est, & omnipotens,ut fiat omne quod velit,& nihil fiat quod no- Blit. De qua verum est,t semper impletur, aut a nobis,aut de nobis: a nobis quidem, uando bonum facimus:ideo enim facimus,quia deo placere scimus. De nobis qua o peccamus siquidem etiam de hoc operatur deus, quod vult. Nam vult peccante corrigi,vult poenitenti parcere, vult perseueranti in bono gloria dare,vult & in peccatis persistetem puniri, iudicari,& danari. Totum itaq; hoc ad misericordiae, & iustitiae simul suae ostentionem vult. Quia igitur mali secerunt contra praeceptum dei, quod voluntas eius appellatur, licet improprie: non autem fecerunt contra beneplacitum det,quod propie eius voluntas est. Hoc enim facere non Potuerunt propter eius omnipotentiam:illud vero valuerunt propter permissione ipsius.Et ita per hoc, quod fecerunt contra voluntatem dei, hoc est preceptum, de ipsis facta cst uoluntas
eius, hoc est impleta est sempiterna ipsius dispositio,qua tales damnare uoluit. Quotuplex sit permissio. Caput ultimum. Ico,' aliquando permitti dicitur id, od non punitur,et si malu sit.Sar- .pe enim mala dissmulantur,& sine punitione relinquuntur,ut maius ma 'lum cultetur. Vnde in cap. Duo mala,dist. I 2. Licet omne malum sit vitandum,tame si periculi necessitas unum ex duobus perpetrari compulerit , id debet sumi, quod minori nexu noscitur obligare. De hac permissione to quitur Saluator Mail. I9. Moyses ad duritiam cordis vestri permisit vobis dimittere uxores vestras: ab initio autem non sic. Dimidium mali permisit, ne totum perderet bonum. Hac ratione permisit Iudeos dare libellum repudij: quia melius iudi cauit permittente lege matrimonia solui, quam odio compellete homicidium fieri. Permisit eis facere mala,ne facerent peiora: haec Chrysostomus: idem beatus Hier nymus in commentariis seper Mati. eade verba Saluatoris interpretando. Alio mo Bdicitur permitti, quia cum possit impediri ne fiat,non impeditur. Na &si ad Rom. . non sint facienda mala, ut eueniant bona, tamen bene possunt mala non impediri, ut maius bonum inde eliciatur, quam esset illius mali prohibitio. Unde Gregorius
in quadam epistola ad Paschasium Episcopum Neapolitanum. Deus enim permittit
493쪽
multa mala a sceleratis hominibus fieri quia illa non impedit,iae fiantiquantiis id facillime efficere posset. In his igitur non ideo inala permittere dicitur, quia Inulta relinquit,sed quia ex illis bonum multo maius elicere statuit,quam esset illius mali , V hibitio.Et Augustinus in Enchi. cap.xi.Deus omnipotens,cui rerum est summa potestas,diim sit lumine bonus,nullo modo sineret aliquid mali esse in o pibus suis: nisivsq; adeo csset omnipotens, & bonus,ut bene faceret et de malo. Quod intelligitur, quia Deus pro sua immensa bonitate, ex illis malis capta occasione, facit bona, quae nisi mala praecessissent,nsi fuisset facturus. Hoc modo Iudith dicit.c. I 3.de se.Non ymisit me Deus Ancillam suam coinquinari: quia impedivit Holofernem,ne cum illa misecretur.Et ad Rom.pri.Tradidit illos Deus in desideria cordis eorum,co 9 impeD dire noluit eorum desideria. Tertio modo aliquid dicitur permitti, quia cocessum: siue id comuni lege omnibus concedatur: siue priuilegio particulari contra comune omnium legem sit alicui particulari cocessum: de quo modo loquit Tullius. q.Rla toricorum ad Herennium,dicens. Permissio est,cum ostendimus in dicendo nos ali- quam rem totam tradere, & concedere alicuius voluntati,sic. Quoniam omnibus rebus ereptis,soltim mihi susest animus & corpus, hac ipsis,quae mihi de multa substantia relicta sunt, vobis & vestrae condono potestati. Luc.etia 8.Rogabant Dominum d mones, ut permitteret eos in porcos ingredi, & rmisit illis. Hoc modo Apolstolus concessit nuptias. I .cor.7. non quia malas, sed quia nullo iure diuino prohibitas: imo potius per indui entiam concessas. Hoc modo Gregorius Papa Anglis ῖ- E misit qui tunc nouiter ad Christi fidem fuerant conuersi ut intra quartum consanguinitatis gradum matrimonia contraheret: vi patet P eius cpistolam,quam Augustino Anglorum episcopo de hac re scripsit. De primis duobus modis loquit Inia cen .in.c.cum iam dudum,de praebendis & di nitatibus.Multa inquit ille per pati tiam tolerantur, qua si deducta essent in iudicium exigente iustitia, non dcberet tolerari.&c. De tertio & specialiter de libero arbitrio, quod Deus nobis hoc modo dedit,& posuit in nostra potestate, habetur Gen. .de quo dicitur.Sub te erit appetitus tu',& tu dominaberis illius.Et Ecclesiast ici. II .Deus ab initio costituit homine,& reliquit illum in manu consilij sui. Adiecit mandata, & pcepta sua: si volueris ma- data conseruare, conservabunt te. Apposuit tibi aquam & ignem: ad quod volueris p'πige manu tuam. Ante hominem vita & mors: bonum & malum, quod placuerit ei,dabitur illi. Et hoc liberum arbitrium deus contulit nobis, Ut eo bene uteremur. Quod licet per Adae peccatum fuerit attenuatu, non tamen extinctum: cum P illud vere possimus nostrae cooperari saluti. Et post puenientem habita gratiam, quae ostprimum requisitum ad nostram iustificationem,ut dictum est in tractatu de Symb lo,articulo. I a. cuius licet deus sit causa effectiva, & pijssimus Iesus meritoria,& gragratum faciens causa Qrmalis liberum tamen arbitrium cocurrit, Vt causa pparatilia,sive dispositiva ad eandem. Post vero adepta iustificationem,liberum ipsum arbitrium una cum charitate, siue gratia praefata gratum faciente,facit opera diana de condigno vita aeterna: ad qua nos rducat ille, qui sine fine vivit & regnat in s cula seculorum. Amen.
Finis Consiliorum Euangelicorum, & permissionum.
494쪽
DE concilio cecumenico, hoc prςcipue tempore, quo pro componendis rebus ad religionem spectantibus, & pro imponendo fine tot litibus ab impiis in ea
excitatis illud congregasse necesse fuit, nonulla sub compendio tum Romano Pontifici, tum patribus ad illud profectis,tum demum ipsimet concilio necessaria postremo scribere proposui: ut luce clarius pateat, quantum a veritatis tramite aberrent, qui aliter, quam veritas ipsa expostulet, somniantes,confundentes J; vnia
uersa, in Christi corporis mystici praeiudicium continue oblatranti corpori quide, quod capiti conuenit, ascribendo: patribusq; & concilio multo plus, quam eisiem
ex Apostolorum traditionibus, aut a iure vel sacris litteris permissum sit Arib
Caput Primum. S T autem Cociliorum antiquum omnino inuentum, neq; tam diuine, Aquam humanae institutionis: recta ratione euideter dictante, res dubias a pluribus, hisd; prudentibus, usuq; peritis, in commune cosultantibus, quam ab uno aliquo,discuti, tractari j; rectius:plus enim vident oculi,qoculiis. Ita l . Vt agendarum rerum auctoritatem summam,eadem duce magistraq; natura viii committendam esse: ita de rebus dubiis consultandum cum pluribus,&fecta ratio dacuit,& usus comprobauix . . . . . . -
Pnciliorum quae sit propria praxis, ipsia nomini S lndicat ratio,nepe co- Cap. 24ultare, consiliaq; conferre. Proinde si omnes ab initio conuentus hominum ciuilesq; societates percurreris,diligenter. cosideraucris Mo- Bnarchias, RUna, Imperia, Respublicas, libera comunitates uniue
fas inuenies semper negotiorum publicorum consultationem 'Iisse penes multos numero tamen mediocri ac definito, ingenio usu 'l; rerum praestantes: at rei gerendae auctoritatem summam penes Vnum,& ab uno felicius geri, quam a
multis. Idq; eo escacius,quo est unitas absolutior. Qua re ipsa edocti Romani illi quondam rerum domini, quoties Vis aliqua externa Vrgeret republicam,& insigne aliquod immineret periculum, publice utilitati prouide consulentes,ad unius semper confugerunt Imperium,Vni dictatori summam potestatem liberam deserentes, etiam in Romanorum ciuium capita,a qua nulla esset prouocatio.' Onciliis itaq; ex propria sua ratione,non aliud quam consultare,delibet rare,& quid melius, utiliusve sit inuenire,couenit. Agendi vero & exeia Cap. tquendi ea, quae deliberando,consultandoq; a concilio inuenta sunt,p l testas ad summam in republica auctoritatem pertinet: cui adesse quide, non autem preesse concilia, in omni bene instituta Monarchia, certum est. Cuius & in nobis eiusdem est naturae eXemplum cernere, in quibus est etiam rooni cuiusdam absolutam quandam videre imaginem. In quo voluntas reru omniu Atummam,regiam, ,3ρ liberam quandam potestatem obtinet, cui caeterae potentiae seruiunt . Ac ratio senatus cuiusdam, liberiq; consili j locum tenens, illi consultando monstrandoq; , quae recta sunt & utilia,adest sedulo: sed exequendi ea,quae salubria & utilia visa iunt, nullam potestatem habet: sed ad Regiam illa voluntatis auctoriratem pertinet cui si placent rationis consilia,ea exequitur,si displicent coni nit: & qa anuis ipsem rationis consiliis obtemperare conueniat,eius tamen est libora absolutad; auctoritas .
495쪽
B hoc rationis naturalis inuento, Conciliorum usum translatum con ' silat ad regnum inter nos, Christi,hoc est christinam ecclesiam, ccxnsi mante quidem eundem,atq; eius utilitate,Sacrosancto Spiritu: & illud, quod Pctro ut ecclesiasticae Hierarchiae Presidi, sua Oratione impctra
uit Christus,non quidem impeccabilitatis Adindclactibilis fidei ori uilegium,eidem dicens: Rogaui pro te Petre, ut non deficiat fides tua. Dicta tamen concilia licet nullam in sacris literis a Christo specialem institutionem habeant: non est tamen dubitandum quin sint ex Apostolorum traditionibus, Spiritus sancti aflatu instituta. Vnde si Brinam,occasionem,& ratione primi illius concilij ab Apostolis celebrati inspicias,in illo plane videbis eam originem', eamq; eoru conciliorurationem,quam supra explicauimus. Nam cum non leuis Antiochiae suborta csset dubitatio,quae uniuersam illam ad seditionem usq; conturbabat ecclesiam , docentibus quibusdam,etiam gentes conuersas ad Christum,legem Moysi una cum Euangelio seruare oportere: contradicentibus autem Paulo,'& Barnaba, cum inuic cinconcordari non possient,miserunt Hierosolymam ad Apostolos,& seniores,idest Sacerdotes,consultatum super hac controuema. Quibus conuenientibus in concit tu, clim diligens fieret conquisitio,quibusiam hanc, quibusdam illam partem tuentibus, surgens Petrus ecclesiasticae Hierarchiae, ato; illi etiam Concilio praesidens, P- tulit veritatis sententiam, qua gentes ab omni illa Mosaycae legis seruitute liberas pronuntiat: cui a Iacobo in fluorem sibi commissae circuncisionis ecclesiae paucula quaedam addenda visa sunt: quae & ipsa placuere concilio, cuius nomine Antiochenis responderunt super quaestione nroposita, scribentes,& sibi ea visa esse & Spiritui sancto. Hoc primum fuit ecclesiasticorum conciliorum omnium. ni aetermissis,quae tetigi in uniuersum de generalibus conciliis, ecclesiasticorum csiciliorum,ut omnem rationem enucleatius explicemus: ca pri-
γ mum partiri in sua genera,deinde definire,& ex ipsa rei evidentia ecclesiasticaeq; traditionis obseruatione,cuiq; generi quid proprie coueniat ouid quodq; egerit: quam auctoritatem exercuerit:quis eisdcin iure praesidere habeat: cui ulci; auctoritate congregentur: quidq; postremo in ipsis probauerit,aut agnouerit uniuersia Christi ecclesia, demonstrare conabor . Conciliorum quatuor sunt genera secundum Innocentiu in Cap. Grave de praebendis. Primum oecumenicum siue generale,in quo praeest Papa,aut eius legatus. Alterum prouinciale cui prςest Archiepiscopus,Patriarcha, vel Primas.Tertium synodale,quod facit Episcopus cum Practatis, & clericis suae dioecesis. Quartum est religiosorum, quod capitulum vocatur, de quo in cap. In singulis,de statu Monachorum. Glo. in cap. I. dist. II. dicit, quod generale concilium in quo Papa praesidet, originem traxit a primo concilio per beatum Petrum cum Apostolis celebrato, Act. Is . Prouinciale,quod celebrat te atus in prouincia,Primas,aut Metropolitanus, traxit originem a concilio ,quod celebrauit beatus Paulus in Mileto congregatis maioribus natu prouinciae Ephesinae. Aet. ro. Episcopale ab illo, quod celebrauit beatus Iacobus Hierosolymis. Act.2 I. Sed nota,quod sicut prouincialia non possunt celebrari sine auctoritate Metropolitani. I 8. dist.cap.pri .Et Epistopalia sine auctoritate Episcopi,ibidem cap. finali quando videlicet, habent in eisdem condi canones. Sic nec generalia sine auctoritate Papae,dist. I7. c. pri. .Concilia
496쪽
. Benet alibus , Ut inquit beatus Augustinus de Baptismo paruulorum contra donatistas,lib. 2.cap. 3.Concilia quae o CRP'si'
tingulas regiones, vel prouincias fiunt plenariorii, idest oecumenicoruconciliorum auctoritati,que fiunt,ex uniuerso orbe christiano, sine ullis δε - ambagibus cedere debent. Legitur enim dist. I 8.cap. I. st concilia Episcoporu,quae videlicet psentiam Papae non habent, aut eius auctoritate congreo atanon sunt,ad definiendii,& constituendii aliquid nihil roboris habet: ubi glosa ino tquod de Prouincialibus loquit Gratianus, in quibus generaliter nihil constitui potvit mersam ecclellain,& fidei negotiti tangens. Quae verba diametraliter pugnant cot' ' eo ' i nationale concilium expetunt,in quo de fidei controuersijs constituatur aliquides unis generis concilia plane sunt inualida, & conuenticula, conciliabulati; dpotius,si concilia dici merentur.Siquidem fides,quam profitemur, tholica est nec ad una gentem, sed ad oes pertinet, qui christiani sunt.Quaobrem seorsum aliquid . m gente quapiam a reliquo christiano populo constituere velle, quid aliud est, G ab ecclesia,fideqi catholica se velle segregare Huc itaq; respexit Gratianus,cum dixir, Episicoporu concilia ad definiendii esse inualida: non ' non aliquid in illis definiri, & constitui possit, ted quod iuxta morem in ecclesia Dei a temporibus Apostolorusemper obleniatu de maioribus causis fidei praesertim,ad sedem Apostolica, aut ad
concilium Cecumenicu illius auctoritate congregatum,referre sit neccsse. Oll positis alijs conciliorum generibus: de oecumenico duntaxat in praei ien tiarii a , & psuppono, P concilium Cecumenicum est constre- Cap. iam et O.maioru praelatorum ecclesiae, auctoritate Romani Pontificis coa- l . aa ad aliquid comum intentione solenniter tracta tu, Papa in eadem. praesident vel aliO,loco illius.Quo psupposito,dico,in causae conore an
dorum cociliorum debent esse grauissimae dirimo, cta congre andorum
concilioru est,It super tractandis&disponendis in viaritersali ecclesia,maturius&sennius consilium habeatur 'bi enim multa sunt consilia ,Prouer. II. ibi salus. Et hoc praecipue obseruatum est a Patribus in materia fidei, esim in hac perniciosismiae ut Inquit beatus Augu .pra.de tri.) erretur. Vide pro hac assertione Magistrum scia dist.2 .primi.Hanc causam tagit beatus Cyprianus in quada epistola, quam una cum siv- nodo sici ibit ad Stephanum Episcopii dicens. Ad quaedam disiponenda,& cocilii comunas examinatione lunanda,necesse habemus conuenientibus in unu plurimis si cerdotibus,cogere, & congregare concilium. Secundo,ad sbienniorem, & abundati aie auctoritatem reprobationis heresum, & codemnationis hereticorti: Qua decapolimine septem principalia concilia coacta leguntur. In quoru primo Nicaeno vide. IV u co 'natu se ui ponebat patrem maiorem,filium mino rem,& Spiritum sanctu creaturam. In Secudo quod fuit Costantinopolitanu primis. Iso. I atrii,error Maced ij Episcopi danatur asserentis, Spiritu sanctum non esse Dcum. Ini tertio Ephesino primo. 3oo. Patrum, Nestorij impietas reprobatur dicetis,beata Virgine non Dei,sed latii in hominis genitricem: vel aliam personam carnis, alia diuinitatis. In quarto scilicet Calcedones. mo. Patria, error Eutichis exploditur asserentis,Christu post assimplacame, n6 ex duabus naturis existere,sed sola Cillulna m eo manere naturam. In quinto videlicet Costantinopolitano. a . perfidia multoru hercticoru codemnat, maxime Theodori Mosollioni, qui affirmabat aliue se verbum, & alium Christum: negabat quoq; Sanctam Maria Dei genitrice fiuisse. Iii Sexto,quod fuit Costantinopolitanu teritu. IIo. Patrum, stultitia Macharij
497쪽
EFGHILMEpiscopi,& sociorum, qui unam tantum voluntate,& operatione in Christo astru bant,confiitatur.In Septimo,quod fuit Nic num.a. 3 67 .Patrum,haeresis execrantiu imagines sanctorum in ecclesia abrasa est. Tertio concilia leguntur cogregata, gratia schismatis extirpandi: sicut fuit octauum concilium. 3oo.Patrum Constatinopoli celebratum, in quo schisma de depositione Ignatij, & ordinatione Focij ortum extirpatur ,Focio anathematizato,& Ignatio restituto. Quarto ad confutatione ha reticorum per viam disputationis: qua de causa tempore, & cosensu beati Siluestri Papae,iussu Constantini Imperatoris dicitur Romae conuenisse magnum Episcopori Tum conuentum, ut cum Iud is disputaretur, an christianorum fides legi iudeoruesset praeferenda. Vnde concluso pro christianorum fide, Augusta Helena cum tribus millibus iudsorum ad fidem Christi conuersa, baptismum suscepit. Quinto, quando ecclesia habet potentes hostes,& perturbatores: qua de causa Grcgorius tertius, cum Imperatorem Leonem tertium haereticum incorrigibilem repurisset super depositione imaginum Christi, beatae Virginis,& sanctorum, quas omnes in cendi fecerat in urbe Constantinopolitana,congregato cocilio Romae quasi . IODO. Episcoporum, Romam & Italiam totam ab eius obedientia, & potestate discedere
fecit,& vectigalia interdixit,illum anathematizans,venerationemq; imaginum com firmauit. Hac eadem causa Innocentius quartus,Imperatorem Fridericum secundum ecclesiae hostem, rebellem, contumacem, & incorrigibilem comperiens, con
cilium congregauit Lugduni, ubi illum Imperio priuauit. Sexto congreganda sunt concilia, clan magna imminet christianae reipublicae necessitas,aut persecutio, cui non nisi a totius ecclesiae auxilio subueniri potest:qua de causa Vrbanus secun dus, audiens Hierusalem ab infidelibus captam,conciliu generale conuocat in Claramonte Alverniae, ubi in stibsidium illius passagium transmarinum ordinatur. S ptimo ad maiorem firmitatem fidei,& acceptationem plenariam constitutionum , di definitionum in praecedentibus conciliis. Vnde post Nicenam synodum cogregatum est Romae per beatum Siluestrum generale concilium . 277. Patrum, in quo roborata est fides concilij Nicaeni,& Arrius condemnatus est. Octauo congregantur gratia inciuirendae veritatis super suspicione haeresis orta de Romano Pontifice, quo mocio congregatum legitur concilium tam tempore Symmachi Papae, citempore Marcellini,qui sacrificauit Idolis. Nono legitur congregatum canonicae purgationis gratia,quam Papa voluit facet e, ut quia infamia fuerat publica, purgatio quoq; omnibus innotesceret. Hoc modo Damasius Papa,& Leo. .& Sixtus Romani Pontifices,honae famae suae consulere volentes,ad sedandum scandalum cocialia congregasse leguntur:in quibus omnibus patefacta fiuit eorum innocentia. Decimo celebrantur concilia generalia, quando vehemens dubitatio curreret de iure electionis alicuius in summum Pontificem, qua de causa tribus contendentibus de Papatu, videlicet Benedicto. I 3. Gregorio. II. & Ioanne. 2 3. Synodus congrcgata est Constantiar,in qua uno Videlicet Gregorio renutiantc,si quid iuris habebat, aliis duobus depositis,data est pax ecclesiae,per electionem Martini .F. Ultimo co-cilia celebrantur quandoq; rationabiliter,ad efficaciorem, & solenniorem ecclesiae resormationem. Hoc modo synodum illam singularem Gregorius. 7. Romae celebrauit pro dicta ecclesiae resermatione,in qua anathematigauit simoniacos: clericis uxorem habentibus,interdixit diuinar laicis corum missas audire prohibuit: et inuestituras ne a laicis susciperent sententiam excommunicationis adhibuit. Cauendum
498쪽
. Cauendum est a multis in Concilio. Cap. VIII. Rimum, a quo cauendum,est malitia siue prauitas assectionis, ut ad id . hortatur Imperator Basilius in principio octavae synodi. Est enim exclu denda omnis sinistra,& vitiosa astertio a patribus:& dirigeda omnis eorum intentio ad honorem & gloriam Dei,& ad status Apostolici dignitatem, & auctoritatem conseruandam: similiter & ad quietem & pacem fidelium,& non ad turbationem bonorumquale fuit concilium contra beatum Stephanum: χde quo act. 6. Concurrentes rapuerunt Stephanum, & adduxerunt in concilium,&statuerunt falsos testes,&c.Cogregatis vero in nomine C hristi, diuinitatis siue promittitur assistentia. Mati. I 8. Vbi duo vel tres congregati fuerint in nomine meo, in medio eorum sum. Secundum,quod cauendum,est negligentia circa bonum comune, ut omni studio publicis commodis intendant patres, praetermissis priuatis, ex quibus error . a. Ephesinae synodi originem traxit. Vndereo Papa ad Theodosum Imperatorem scribens, inquit, dum priuatae causa rcligionis obtentu,eXercc-tur,commissum est impietate paucorum,quod uniuersam ecclesiam vulnerat. Tertium cauendum, est timiditas : ne videlicet aliquis propter timorcm cuiuscunq; P- B timescat dicere veritatem de liis, quae pertinent ad decorem domus Dei. Vnde Augustinus ad Casulanum,ut habetur .xi. q. 3. Quisquis metu alicuius potestatiS Veritatem occultat ram Dei super sic prouocat:quia magis timet hominem ,2 Deum. Quartum cauendum,est amor vanae gloriae,seu vanitatis: ne scilicet patres ad ostentationem sui tempus salubribus rcbus deputatum in vanitate contumant: contra
suos propheta. kon sedi cum concilio vanitatis, & cum iniqua gerentibus non introibo. Quintum,est dissolutiome scilicet in concilio,vbi cuncta cla timore Dei, CS grauitate perageda sunt,dissolutionibus & carnalibus sblatiis vacetur. Tale itaq;
concilium abominatur Hieremias, dicens. Non sedi in concilio ludentium, Hier. I S. Sextum,sunt tumultus,disceptationes, & distension me eorum cog regationes sint, de quibus Apostolus. I .cor.xi. Conuenientibus vobis,audio inter vos scis bras esse. Septimum,est tepida correctio circa praeteritas culpas,& maxime in domo domini commissas. Heli enim sacerdos, quia filios suos tepide correxit, liuino iudicio de sede cadens,stactis ceruicibus,cxpirauit . i. Reg. q. Octauum cauendum, est per secutio aliorum: ne videlicet aliqui odio alios in concilio persequatur. Odio enim
ut inquit beatus Gregorius in . c. Quatuor .X i. q. 3. pernertitur omne humanum
iudicium. Nonum,est ne innitentes quibusdam phantasiis & semniis, incertil* reuelationibus,siquid disponant in ecclesia. Sensus cnim lane torum Patrum, & sensectarum scripturaru in regulis formari debent. Decimum,cst error in proponcito materias: ne scilicet parua magnis, temporalia spiritualibus anteponant. Vnde in ge- r.
stis Ephcsinae synodi habetur, quod Telasius Episcopus sic dixit. Piissimus & Christianissinus Imperator desiderans fidem,quae hactenus est, inconcussam manere, p-cipit,nil aliud nec dicere,nec agere in sancta synodo,nisi prius de fide statuas. Vnde
omnia nunc negotia vacentiquae sunt interim de fide,in medium proferatur. Vndecimum in conciliis cauendum,est leuitas,& praecipitatio in consulendo,siue concludendo . Celeritas enim ut dicit Diogenes maxime inimicatur consilio, clim scriptum sit. 6. Eth. c.X. Consulta exequi velociter oportet, consiliari tarde. Ultimuest violentia:libertas enim maxime requiritur in consulendouta ut ubi libertas non
est, synodus esse non possit. Unde de violentia facta in.a. sydodo Ephesina,quidam
499쪽
Episcopi orientales dixerunt. Nullus consensit,violentia facta est: minabatur nobis danatio, mille exilia tendebantur: milites cum stadiis & fustibus instabant: tim
bantur fustes,& gladij.Vbi gladij&fustes, qualis synodus quasi dicerent, nulla.
Conciliorum celebratio maxime valet ad quinque. Cap. IX. Rimo celebratio conciliorum valet ad conseruandam veram religione in unitate fidei, quae primum vinculum ess societatis , christianae. Hanc utilitatem conciliorum assignat beatus Isidorus in .c. canones. IS. disto dicens,Canones generalium conciliorum a temporibus Costantini Imperatoris carperunt. Vnde ante eum persecutione saeuiente, congrcgandi concilia
minime dabatur facultas. Quare christianitas in diuersas haereses scissa est: quia noerat eis licentia conueniendi in unum. Secundo valet ad faciliorem & firmiorem illucidationem veritatis in dubiis: faciliorem quidem,quia quod a pluribus sapientibus quaeritur, facilius inuenitur,ut ait Innoc. in.c: de quibus, dist. 2 o. firmiorem , quia tanto grauius, & firmius est iudicium,quanto plurium sententiis confirmatur,& approbatur assensu,ut idem dicit in.c. Extra conicientiam dist. 6 . Integrum i dictum est, quod plurimorum sententiis confirmatur. Vnde beatus Augustinus lib. . I. cap. 7. de Baptisimo contra donatistas, inquit, Patres fluctuasse in fide, quousqi
totius orbis concilio firmarentur. Tertio utilis est ad culturam agri Dominici, ut dicit Canon concilij Constanticia. Sunt quidem patres in concilio congregati, ministri,operarij,asricolae,de quo dominus Ioan. I I .Pater meus Agricola est, quoruministrorum officium est,errorum vepres de agro Dominico euellere, platare fide, B & euulsis vitiorum radicibus,virtutes inserere. Quarto ad refrenandum exorbit tias quorundam Pontificum, qui munus suum, aut spretis sanctorum patrum regu Iis,pro voluntate exercet,aut simoniaca prauitate dehonestant,aut seculi vanitate,& vita scandalosa confundunt. Huius causa congregatum legitur concilium Episcoporum Italie,Romae,per Imperatorem contra Ioannem Papam.xij. qui venator lubricus publicus erat,& incorrigibilis. Vltimo valet ad omnium scandalorum, quae suscitantur in ecclesia, extinctionem. Istud enim est ultimum restigium ecclesiae in omnibus angustiis suis. Vnde Romano Pontifici dicitur mystice, illud Esa. I 6. Ini consilium,scilicet cum sapientibus: coge concilium,idest congrega,ut exponit Lyranus: quasi diceret Spiritus sanctus Romano Pontifici. Imminentibus grauissimis periculis in ecclesia,Ini consilium, & coge,idest congrega uniuersale conciliu . Quia si in medio duorum vel trium in nomine Christi c6gregatorum,ipse est,ut spirator, doctor, & auditor. Mati. 18. multo magis,ubi sanctorum Patrum multorum societas in nomine conuenerit Iesu Christi, maxime pro rebus tangentibus totam Christianitatem, intererit. Conuocandis ad cecumenica concilia quatuor sunt necessaria. Cap. X. Apientia primo est necessaria et,qui ad oecumenicum concilium Vocandus est. Unde Tullius libro de senectute, Magnς res non viribus geruntur , sed consilio & auctoritate. Vnde cum in eisdem de rebus maximis tractandum Veniat,Viros oportet esse multa sapientia praestantes.Quato
sapientiae lumine fulgere debeant patres ad concilia generalia conuocandi, qui &
500쪽
doctrinae lumen, & normam vitae caeteris daturi sunt,beatus Dionysius docet,dices. Eos, qui alios seperuehere munus habent, oportet doctrinae claritatis esse repletos,
ct aliorum esse doctores. I .q.7.c.Conuenientibus. Secundo pollere debent vitae s ctitate, ut veraciter eorum conuentus sanctorum Patrum concilium vocari possit, '& vocandus Deo cum propheta dicere possit. Confitebor tibi Domine in toto coro in concilio iustorum,& congregatione. Vnde beatus Ambrosius in libro de officiis,inquit.Talis esse debet consiliarius, qui nihil nebulosum habeat,nihil Ellax, nihil simulatum, quod vitam eius, atq; mores resellat. Tertio vocandi debent esse perit,maxime in illis,in quibus quaerendum est consilium,quia unusquisq; in ea re, quam profitetur,aptius consulere potest . de Valerius Max. Sine artis,inquit, Vnu Quenq; & auctorem & disputatorem optimum esse non dubitamus. Ex quibus in ditur aperte, quam digne reprehendendi veniant, qui ad oecumenica concilia homines inhabiles,sine scientia,sine moribus,sine experientia,sine auctoritate admi tunt,& maxime ad voces definitivas cum Episcopis.Qui error in Basiliensi concilio magna scandala peperit in populo christiano. Quarto vocandi sunt habentes zeludomus Dei,ut sint de numero eoru, de quibus in psalmo .68. dicitur. Zelus domus tuae comedit me. Siquidem debent habere zelum ad resermationem mom,ad correctionem vitiorum, & ad augmentum diuini cultus: de quo exemplum habemus in filiis Israel,qui ut dicitur Iudic. eto. congregati quatuor millia dixerunt, noredirent domum,donec ulciscerentur scelus comissum in uxorem leuitae in Gabaa. Caput. XI.
Oncilium Oecumenicum legitime congregatum,hoc est in quo cum ec- Aclesiae patribus Romanus Pontifex eoru caput, & princeps unanimi co- sensu,& auctoritate concurrit,Ecclesiam catholicam reprssentat: qua-οbiem quod ab illo statuitur, ab ecclesia sancta catholica statuitur: cui sententiae Augustinus lib. I. cap. I 8. de baptismo paruulorum contra donatistas,se subscribit,cum plenarij concilij sententiam totius ecclesiae consensionem vocat. Et ante eum Athanasius in epistola de synodis Arimini,& Seleuciae cogregatis. Ea, i quit,causia fuit, cur uniuersuS Orbis in concilium coiret. Vniuersum orbem vocat 3 18. Patres in Niceno concilio congregatos. Et in octaua synodo, quae quarta fuit Constantinopolitana,actione. y .Bahanis Photium sic allocutus legitur: loquere domine Photi,totus mundus hic est: totum mundum vocans synodum cecumenicam. Licet omnes de vulgo non conueniant ad concilium,non propter hoc
sequitur,quin repr sentet ecclesiam Catholicam. Cap. XII. Atis itaq; semper fuit extimatum,si quos oportet de salute esse selicitos, κhi ex uniuerso orbe christiano ad concilium essent conuocandi. Sic Leo magnus epistola. 24.& . 26. Canonum Nicsae habitorum decreta quo. 3I8. tantu conuenerant Episcopi totius mundi sacerdotibus dicit esse constituta. El.ita se habeat, manifestum est ex scripturis. Vnde. 3.reg. 2. Legitur,s congregati sunt omnes maiores natu Israel ad Salomonem in Hierusalem, ut deserrent Arcam isderis domini de ciuitate David,conuertit , Rex faciem suam,&benedixit omni ecclesiae:omnis autem ecclesia israel stabat: ubi patet,' I, ecclesiam
maiores natu, Principes tribuum,& Duco familiarum tantum commemorauit.
Vnde Augustinus lib. I .de Baptismo paruulorum contra Donatistas,cap. I 8. ut dictum