장음표시 사용
131쪽
iustissima vi amittat vituri 3 quo bsi vunoluit cu sine ulla posset disticultate si ταlen 3de aut visi scies recte no faciliami Drat scire quid rectum sitiet qui recte facere cumposset noluinamittat posse cis 3 velit; Naiant reuera omni peccanti anims duo ista pinalia tignorantia et dissicultas. Ezignorantia dehonestat error: ex disticulta F. Paracti te cruciatus amist. Sed approbare falsa τ veno ut erret inuit' et resistere a t* ων m.tradit. quere dolore carnalio vinculis no posse a li. hidinosso opibus teperaremo e natura imstituti bominio sed psna damnati. Cu aut Deli Bera volutate recte facitat loquimuri delilla sci in qua domo factus e loquimur.
cur adam et cua pecca tib tinos illius peccati penas ignorantiam sc3 et difficultate patimur: et uuali
do hsc duo propria peccata Min
n Ic occurrit illa qussito sca .XIX. h qua iter se murmurates homines rodere psueuenit: et quodlibet albud in peccando * se accusare parati sunt. Diciti em: Si ada et eua peccauerunt quid nos miseri fecimus: vi cu ignorantis cςci tates et dissicultati miciatib' nasceremunt ptimo erraren nescietes quid nobis esset faciendumcinde ubi nobis incipciet apirincepta ivlticis vellemus ea faceret et renite. te 'carnalio conoe piscentis nescio qua ii cessitate non valenetictuibuo breuiter rospodetur ut quiescit: et aduersus deu muramurare desistant.Necte et ii struasse queroretur si errovo et libidinis nullus hominu victor existeret: Cu es o ubiq3 sit planoiqui multio modio p creatura sibi duo seruien.
te aduersum vocet doceat credentel consoletur sperantes diligente exhortauriconantem adiuuet exaudiat deprecanter no tibi
ocputatur ad culpa 3 et inuitus ignoras stet negligis querere quod ignoras: nelii γlud et vulnerata membra no colligisl 0 et volente sanare contemnis: Ista tuarpuam peccata sunt, Rulli em homini ablatu3 est scire utiliter quod inutiliter ignoratur: Et humiliter coliteda esse imbecillitate: ut si/reri et conliteti ille subueniat qui nec errat du subuenit nec laborat.Nam illud quod ignoras qui in no recte facit: et quod recte voles facere no potest ideo dictatur pecca in qr de peccato illo liberς volutatis otione ductit. Illud tib pcedens meruit ista se, quina. Hi sicut lingua dicim' no sol si mobru q6 movemus in ore dii loqmur sed etiam illud q6 hui' mebs motu seqvie: id eforma tenorein verboru: fm que modii di/cis alio lingua Meca alia latina: sic no solii passi illud dic P q6xprie vocat pcrm:is bera em vocitate et ab sciae comitiis: sed etia illud quod ia de huius s lucio conse/qtiatur1llecessee. Si cena ipsa3 natura auta dicimus cu*prie loquimur natura do
minio iiii qua piimu in suo genere inculpabilis factus et aliter ista in qua ex illiχam/nati psita et mortales et ignari et canii sub diu nascimur:Iuxta que modii dicit apo stodio: fuimus cist isos naturaliter filii main,
le peccatuue cu peruo suta aptimio
tarentibus ad posteroa deriveri
uria diuersam de animarum orbsine opinionem: ca . .
Taute de illo mo coniugio et cu v ignorantialet cit dis illate et cum mortalitate nascamur: qin illi cum peccauissentiet in errordet in erumna et in morte pcipitati sunt. re* moderatoii summo deo iustissime placuit vi et in ortu bo minis ouginaliter aspareret iustitia punietis et inruectu misericordia liberatio:Noeth danato pnio bomini sic adempta e be/atitudo ut etia fmiditas adimeres. Potorat em et dexte eius luis carnali et morta/li aliq6 in suo genere fieri decus ornamennim terra*.Ii ovi meliores gigneret δipse esset moerat squiratisi sed expuersio/ne ad deli: τt vinceret quilin sulpis 3sq6ougo est ex auesione meruerat: no soliivolente no xbiberi sed etia adiuuari oporte bar: Cic em re* creator Ostoditiquata facilitate potuisset ho si uoluisset retinereo factus ercuyleo et' potuit euas sudare q6 natae. Deinde si una ala facta est ex qua omniti boim animς trahutur nascentium quis potest dicere no se peccasselae pum'lle peccauit Si aut singillatim flut in uno. quo. nasceimmo e puersu immo puemotissimu et ordiatissimu amaret: ut malu me/ritu plior ι natura sequetia sinet bonii me ritu sequetio natura ptioso st. Quid in nindignu si etia sic voluit creator Osredere:
usq3adeo excellere creaturio corporcio aiedignitatet ut ab eo gradu possit esse ortus
132쪽
alterius 1 ad quem alterius perductus est occasuo emam cum ad ignorantiam bitificultatem in peruenerit illa peccatri video p a recte dicitur ι quia melior ante hanepsiam fuit. Si ago altera talio esse cπirrnon solum ante peccatu sed ante omnj vi tam suam: qualio alia post vira culpabit facta est: no paruum bonu babet vli coii ditori suo gratiao agat: quia ipse ortuo esset inchoatio 1 quoulo profecto corpore est melior.Non em mediocria bona sunmon solii et anima est qua natura iam ostie cotipus prs cedit: sed etiam ut facultatem ba/her ut adiuuare creatore seipsam cicolat: et pio midio possit omnes acquirere et ca/pere viruirest per quas et a dissicultare cruciantes et ab ignorantia cς ante liberetur.
Quod si ita est: no erit nascetibus animis ignorantia et difficultas supplicium pecca/tii sed pliciendi admonitio et perfectionis
exordium.Non erit ante omne meritu bo/ni operios parum est accspisse naturale i dictus quo lapicua preponat errori et qui/etem dissicultati: vi ad hanc no nascendoι sed studedo eveniat. Quod si agere nolu/entipeccari rea iure tenebituritan*qnon bene via sit ea facultate qua accspit. Est Φ eiu in ignoratia et difficultate nata sit: non tamen ad pinanendu in eo et nata est atri necessitate comprimis: Nem omnino potuit nisi deus omnipotes esse etiam i lium creator aianti qscino dilectuo ibe faciatici diligens eas reficiati et dilectus ipsepticiat:Qui et no existentib' hstat ut sint: et amantib' eum a d suntl prsstat ut beau L sint. Si eo in dei aliquo secreto ia existen tes anims mitIutur ad inspiranda et regenda corpora singillorii quorum: nascenti. um: ad hoc utim mittuntur osticiat ut codipus quod de ps ira peccati boc e mortalitare primi hominis natari bene administrando id est castigado o virtutes: et ordinatiosi me atq3 legitime seruituti subiiciendo:et ipsi comparent ordine aissi tempore Oxortum cslestis incorruptionis locum. Qus cum introeunt in banc vita subeuntq; ge standa inebra mortalia: subeant etiam notasse est et obliuione viis prioris et prssen tio laborei unde illa ignorantia et disticulatas consequituriq6 in primo nomine sup/pliciu3 mortalitatis filiis ad animi expen.
denda miseriam: in istis allic ianua min,
stera ad reparanda corporis incorruptio
n .mam hoc quom modo non dicuntur cista peccata: nisi quia caro dexpagine ve mens peccatorioi venientib' ad se animis hanc ignorantia et dissiculta ictu faciti quς nem dioinein creatori tan* culpanda Πυbuas. Dedit em ille et facultate bene oporandi in laboriosio officholet viam fidei in obliuionis cecitate. Iudiciu illud vel ma/xime ut anima onus et querendu esse comcedit quod inutiliter nescit:et pseueranter in osticiosis laborib' c utendu ι ad euince/dam recte satiendi difficultare: et ope a cre orore implorandas ut conantem adiuuet:
4 vel extrinsecuo legei urin intimio cordis allocutione conandii csse precepit: et pro parat ciuitati beatissimς gloria triumpbDtibus de illo qui primit homine ad istam miseriam perdunt victum pessima suasio nerquam miseriam isti suscipiunt ad eum vincendu optima fide: Non cili parue gloriς militia est diabolu vincere eodesus cppis supplicio iquo se homine victum itisse gloriatur. Eurisquis aute3 hoc istius
vire caprus amore negio erit:nullo pacto iuste flagitium desertiolo sue regis impe rio deputabiti sed erit potivo sub omnius domino in ciuo partibus ordinatus 1 cur turpe stipedua vi castra sua desciereti ad mavit.Si aute alibi aninis constitute non D mittuntur a deo sed sua sponte ad indabi/tanda corpora veniunt: facile in iam hoc videre quicquid ignorantis difficultatismsecutum merit earum xpriam voluntatet nullo modo creatore nincesse culpandu3rcui ad uide etia si eas ipse mihi lati quisbus etiam in ipsa ignorantia et difficulta/te liberam voluntate petendi et querendi et
conandi non abstulit daturus petetibuo demonstraturus queretibus t pulsantibus aperium: omnino Gm culpam edi. Dacelli ignorantiam et dissicultate studiosis et beniuolio euincenda ad corona gloriς πω lere prestaret: negligetibus autem et pec cara sua de infirmitate defendoe volenti
buo: no ipsam ignorantia difficultatem mpro crimine obiiceret: sed quia in eis poti us ymanaelcb midio querendi atm discodi et bumilitate confitendi atm orandii ad veritate ac facilitate puenire volueruli iu/sto suiplicio vindicaret.
133쪽
ones indefinite relina uendς sint:
Quantumve intersit de creatore et creaturio aliter in se res habet sentire: et quomodo diuinc auctorita
R Brum autem quattuor de animab sentetiaruι vim de propagule Te niat: an in singulis qtubulas nasce tibus nous fiant: an in corpora nascent,um iam alicubi existenteo vel mittant dυ uininis vel sua sponte labantur: nulla tomere affirmare oportebit. Hut enim nor
dum ista qusItio a divinorum libroruca stolicio tractatatibus p merito sus ob μsciaritatio et perplaitatis euoluta atm iblustrata est: Aut si iam factum est nodum in manus nostras huiuscemodi litters penuenerunt. Tm assit fides nihil de subitan tia creatorio falsum indignum m sentiem di: Ad illum enim tendimus itinere pieta tis. Si ergo aliud de illo senserimus* est intentio nostramo in beatitatei sed in τυ
nitate nos ire compellet. De creatura ve
ro si qd aliter in sese dabet senserimus: domodo non id pro cognito percepto* te neamusi nullum periculu est. Non em ad creaturam iubemur tendere ur efficiamur beati sed ad ipsum creatorem:de quo si aliud in oportet ac sese res habet nobis per suadeturi pnitio simino errore decipimur: Bd hoc em pergendo quod aut no est: aut si est non facit beatoo: ad beatam vita nullus peruenire potest. Sed ad contemplandam veritatis et itate ut ea perfrui timinbsrae valeamus: infirmitari nostis via de temporalibus procurara est: vi quan/rum itineri sufficit adsterna tendentium prςterita et futura credamus. Suς fidei diu sciplina ut auctoritate prspolicat diuina misericordia gubernatur. Prssentia vero quantum ad creaturam Ptinet in corporio et animi mobilitate et mutabilitates qua si transcuntia sentiunturi In quibus quic in quid non Q perimur cognitione qualicun ' is tenere non possumus. ectuscun* ergo nobis de quibuscunq3 creaturio vel prste rita vel sutura diuina auctoritate creden/da narrantur:Quis partim pilum ea sen
tire potuerimus prςterierint: partim non/dum in nostroo sensus peruenerint. tamequia plurimum valet ad roboranda spem nostram tete mouandam dilectionem: dunobis commendant per ordinatissim1 sortem temporum Φ non negligat libera/tionem nostram deuos sine ulla dubita tione credenda sunt. Sed quisquis error persona3 sibi divine auctoritatis assumit: ea maxime ratione refellitur si aut aliqua vel mutabilem speciem prster creaturam dei aut aliquam mutabilem speciem in substantia dci credere aut affirmare con/umcu : ea nam substatiam dei vel plus vel minus in trinitatem esse contendit: Cui trinitati pie sobriem intelligendς omnio excubat vigilantia oeristiana et ostiis eius
prouectus intenditur. De cuius trinita tio unitate et squalitates et singula iunii ea
personarum quadam a puctate non dic locus est disserendi:mam comemorare quς
dam de domino deo auctore1 et formato/re et ordinatore rerum omni ut qus ad la
luberrimam fidem pertineat: et quibus locleotatin terrenis in cflestia sese attollere incipiens utiliter adminiculetur intentio:
et factu facillimuieta pigrisq3 iam factum
est: Pertractare autem istam totam lat. ita versare quςstionem ut perspicus ratio ni quantum in hac vita daturi omnis hi, mana intelligata subiugetur: non modo
eloquio sed ne cogitatione quidei vel cub* hominu3 vel certe nobis satio expedituet facile aggrediendum videri potest.Nuc Cergo ut quod instituim' quantum adiimuamur et quantum sinimur peragamus: Quinim nobis quantu3 ad creatura per tulet vel narrantur prsterita vel prsnum ciantur futura qus ad comendanda valciant integram religionemi excirando nocad sincsrissimam dilectionem dei et proici mi sine dubitatione crededa sunt. Bduere suo incredulos autem hactenuo defendenda: vi vel mole auctorita infidelitas eo rum obteratur vel elo ostendatur quantii pol primo in non sit stilliu3 talia credere deinde in sit stultum talia no credae. Ue rutamen falsam doctrinam non ta de prs/tetitio et futurios Φ de presentibus1 et maγlcimede incommutabilibus oportet refel lere: et quantu datur perspicua ratione co/uincere. Sane in miseria temporalius inuisitioni prsteritorum tuturorum expecta tio prefereda est. Quandoquide etiam in diuinio libiis ea que prsterita narrantur
vel prsfiguratione futurorsit vel pollicita
134쪽
tioncin m testificatione pessentiu gerim
Et reveraquς ibio etiam qus ad banc vi ram pertinenti prosperis aduersisin rebus quid quisq3 fueritino satio curat. Iti id vom quod futum speraturi sese omnio cura/rum inus agglomerat: Nescio quo quip/pe intimo naturali. sensu ea si nobis ac cideruntiquonia transacta suisti sic haben/tur ad momentii *licitans et miseris i qua si nuncs accidisseiit. Quid igitur mini ob estissesseqst ceperim nescio ι cum esse me
nouerim mec rutum esse despere: Non rei in prςtenta me attendo ut tan* errorem pernitiosissimu verear si aliter de his sen
sero * fuerint: sed in dio quod futur' sumicussum dirigo duce misericordia condito ris mei. De hoc igitur quod futuruo sum et de illo apud quem futurus sum si aliter Φveritas sese babet credidero aut sensero ιvmementer cauedus est error ne mihi aut necessaria non preparem ad eum ipsum fi/nem propositi meimum aliud pro alio mi/D hi videturi peruenire non possim. obresicut ad comparanda3 veste nihil m ini ob/incti si prsteriis vremis oblitus cilam:ob esset autem si futurum frigus iminere non credere3: Ita nihil oberit anime mee si ob. lita est quid forte pertuleriti si modo dili
genter aduertat et teneat quo se deinceps parare moneat. Et sicuri verbi granai ro mam nauiganti inibit noceret si O cidisset animo a quo liuore navim solueret tu ta/me ab eo loco ubi csset non ignoraret quo prora dirigeretniihil autem prodesset me minisse littorio unde iter exorsuo e si de romano portu falsum aliqdexilli mansi sa/ni incidisset: Ita necd si non renuero initi/um temporis vite mes quic*m ibi obent scienti quo fine requiescam: nec prodes set aliquid illa siue memoria siue conieci ra inchoatς vite si de ipso deo qui unus laborum anime finis esti aliter * dignu cst
opinatust in scopulos errorum irruerem.
Nec iste sermo ad id valuerit ut quii nos
prohibere arbitretur: ut querant qui potuerint m scripturas diuinituo inspiratas utrum anima de anima propaget: an suo cuim animanti singule in ipso stant: an ad regendum animandum corpus diuino nutu alicunde mittantur vclopria volunta
te se insinuet: st vel alicuius expedi edd notassans qusmonio ratio stagitatula consi
derareat. discuteret uci a reb' magis nocinatas ocium ad lisc querenda et disserenda conceditur. Uerum ad id potius ista dixerim: ne quis in re tali vel temere succen stat es qui sus opinioni bum amore fortasese dubitatione non cedit: alit etia3 si quid binc certi qui sep et liquidi comphendenti ideo putet aliu3 spem pdidisse futuro*tqrpterita exorsa non recoliti
ci nihil us naturaliter icitam
mei deputari possit in reatu . et unignorantia excusen. G H.
Uoquo mo aut se istud habeat ruq Moinino omittandui siue nucdio ferendu et alia o cosiderandust seno tame questio no impedis quo minus aspareat integerrima et iustissima et incocussa arcu inco mutabili maiestate et subsutia creatorioisu Iplicia peccato x suop aias limereti epcra ut ia diu disserum inon nisi a prie voluntati eap tribueda sunt: nec vila ulterior peccatoς causaqucreda.ygno/rantia so et difficultas si naturalis ei inde incipit anima Nicerer et ad cognitione et reqiue donec in ea perlicias vita beata xmoueri. Que profectu in studiis optimis at in pietatetquorum facultas ri non negata estissopria volutate neglexerit: iuste i grauiorem que iam psialis est ignorantia difficultatenam precipi infidetatissimo et me nientissimo reru moderamine i inferiori ordinante. Non em et naturaliter nescit et naturaliter no potest hoc anime deputa in reatum sed et scire no studuit et et digna facilitan comparandς ad recte faciendum operam non dedit.Loquirili no nosse aram non posse infanti naturale e: Qus ignoratia difficultas 3 seminio non modo in culpabilis sub grammaticoru legibusi sed etiam humanio affectibus blanda et gratae No em ullo vitio ullam facultate com parare negligit . aut ullo vino qua comparauerat amisit.Itam si nobis in eloquen/tia ect beatitudo pItituta: atm ita crimini duceres cu peccat i lingue sonis iqueadmodu cu peccatur i actibus vire: nullus utiq3 argueretur infantisi et ab ea esset exorsus ad sequenda eloquentia: sed plane meri to damnaretur si sus volutatio puersitate vel ad eam recidisseti vel iea remansisset. Sic cria et nuc: si ignorantia veri et difficularao recti naturalis est dominis usi incipiat
135쪽
in sapientis quietiis beatitudine surgere
nullus banc ex initio naturali recte arguit. Sed si proficere nolueriti aut a xfectu retrorsum relabi volueriti iure meritoin pS nas luet. Creator eo est ubim laudat: vel crea ab ipsis exordiis adsumi boni capa citate instoauerit: vel et e fectum adiu uet: vel σ impleat Otaiente alae perliciat:
vel et peccare id est aut ab initiis suis sese
ad plactione attollere recusante3 aut ia ex .pfectu alid rciabentet mmmmadanalibex meritis ordinat. Mo em propterea mala creauit:qr nodu rata est quata ut Oficien
do esse posset ac pit: ae ei' exordio plecti ones ossico corporu longe inferioreo sinit dom in suo genere laudabiles ce iudicat 4squis de reb sanissime iudica Lear ὁ ignora ted sibi agedu sit ex eo est q6 nota atas pit: sed doc quom accipiet ι si hoc q6 accγpit bfi usa fuerit: Eccspit aute ut pie et diligenter strat si volet. Et q6 agnosces ed stibi agendum silmo.connuo valet implere hoc quom nodii accepit: Nessit em qusdapam ess sublimior ad sentiendu recte facti
bonii sed queda tardior arm carnalis non sequeter in lententia ducis:vt ex ipsa diseficultate admoneafetide implorare adi rorem pfectiois inique inchoationis seminrit a uctore:vt ex boc ei stat marior du nonsilio viribus sed cui' bonitate habet ut sit ei' misericordia subleuati vibra sit. ad to aute charior illi est a quo est tanto in eost ius acquiescit:et tanto uberius sterni late eius P stultiir. Si eib arboris nouella et rude virgultu3 nullo modo recte sterile dicimus: Quis aliquot estates sine micis
duo traiiciar ι donec opportuno tempore expromat seracitatem suam: cur no auctor
animς debita pietate laudetur si ci tale tribuit exordium ut studendo ac proliciendo ad frugem sapientis iusticism peruenia trrantulum illi prsstitit dignitatio 1 ut inessetiam potestate poneret si vellet ad beati.
oo cruciatus perferant cum ma limbit fecerin n. aut quare nascan
tur subito morituri: uuale de ipsis iudicium futurum : et quid ipsis nondum cognoscentibus prosis
baptismus:pecora insuper curta
ea patiantur incommodat cuc ni hil meruerunt mali nihil sperant
boni: ct quomodo omnis creatu remotus et speciest creatorio viii talem infirmat: G. III.
Uic autem disputationi obiici ab Hb imperitio solet qusdam calumnia
de mortibus paruulorulet de qui
husda cruciatibus corporis quibus cos sppe videm' amis. Dicut em :cid opus eratur nasceretur qui anteqi miret vllum viis meritum excessit e vita Put qualio in ruinturo iudicio deputabitur cui nem intersu stos locus est quonia nihil recte fecit: neminter malostqvonia nihil peccauit Quies responderi Bd uniuerstatio compleni et totius creaturςιvel P locos vel P tempora ordinatissima connexionem non posse siν perstuu creari qualem cum homine: ubi fo/lium arboris nultu superstilo crearer: Sed sane superfluo queri de mentio e qui nishil meruerit.Non essi metuendu est ne τυra esse potuerit media quedam inter recte factu atq3 peccaturi sententia iudicio modia esse non possit inter premiij at suppliciu. Quo loco etiam illud pscrutari bo. De G cmines solent: sacramentu baptisini oeusti μμ in ed paruulis a sit ι cu eo accepto pigrummmoriunturi prium ex eo qui ces cognosce re potuerui: Qua in re satis pie rectem creturxdesse paruulo eo* fide a quibus cori secrandus offertur: Et hoc ecclesis coincii/dat saluberrima auciorino: ut ex eo quisem sentiat quid sibi prosti stdeo sua quado
in alio* quo* benesciui quippriam nonindum habetipotest aliena comodari. iidem in stilo vidus xfuit sideo sua quam mmortuus non babebat: cui tame .psuit matris ut resurgeret Quato ergo pori' sides aliena potest consulere paruulo cui sua pii diano potest imputari. De cruciatib' aute ncorporis quibus affligunt paruuli: quorupetate nulla peccata suis statims quibus animaturino priusqj ipsi homineo essecpperun rimaior qrela et quasi misericors doponi solet cae dicis: Quid mali fecerunt ut ista pateretur Quasi possit esse innocene meritum antem quiso aliquid nocere pol sit. Cum aute boni aliquid operas deus in emendarioe maio* ι cu paruulo* suorum qui eis chari sui dolorib'ac mortib'stagel/lans:cur ista no stant qii cu trasserint pn5
factis enit in qui bracta siit: .ppter eo aut
136쪽
facta sunt aut melioreo cisit si tralib' incomodio emodati recte elegerint vivere:aurexcusationem i laturi iudicii supplicio nohabebuti si viis huilio angoribuo ad ster
nam vitam desiderium conuertere nolue/Te origineale runt Quis aut nouit quid paruulis de quorum cruciatibus duritia maior si con/ -π' ' tunditur aut exercetur fides aut misericordia*batur ectulo ergo nouit qd ipsis paruulio in secreto ludicioru suo* bone com pensatiolo reseruet deuo Quonia Φm ni hil recte secerint tame nec peccateo aluidista ppessi sunt.Non em frustra cita infan/teo illoo qui cum dfio iesus christus necandus ab derode quereres. Occist sun li in bo/ nore martyru receptoo comendat ecclesia:
Qib isti calumniolis et taliu quinionu3 no studiosissimi examinatores id loqcissimi
venulatores: etiam de pecorum dolou
bus et laboribus i solet minus erudito; sol. C licitare iide cum dicunt: Quid etiam peco.d hi monν ravremeruerunI malis ut tanta patiantur tua. .i b. incomoda: vel sperat boni quia tantio ex
ercens incomodio Sed hμ dicunt vel sentiunt qr iniquissime de rebus cnstimantiqui eae summii bonus quod et quam sit aspicere nequeant: talia volunt esse othia quule putant esse sumissu bonu3:pter cili sum ma corpora quς cssellia suriri minuscd cor/ruptioni subiacentisummu bonu cogitare non possunt: ideo* inordinans lime sta γtanti ut nec morte nec ulla corrirptione patiantur corra bestia qua stilo sint mortalia cum sint infima: aut ideo mala sint qrsu φ cslestia meliora. Color aut que bellissentiunt anima* ctia bestialiu vim quam da in suo genere mirabile laudabile* commedat. Docipso em satis apparet in regendio animandiso suis corpori ιδ sint ap/votis 4dsit, petentes unitatio. ectu id est elli aliud do tormist quida sensu o diuisionis vel corru/ptionis impaties Uist luce clarius alparet Q sit illa anima in sui corporis uniuersita. te auida unitatio et tenax:qus nec libeter nec indiffereterised potius renitetcret reluctata inredis i ea passione corpis sui st quaci' vilitate at* integritate labefactari moleste accipit.No ergo aspareret qua cisaboribus creaturis animalibus esset a Ipcti unitatio nisi dolore bestia*.126 si no ap/pareret miles Q opus inci: admoneremurrin illa summaet testabili vilitare creatoris
esseola ista ruituta aureuerast pie ac dili Dgeter attedas: orbis creature laecico et motus di animi huani consideratione cadit eruditione nostia mea diuersio mones et affectionib' quasi in quada varietate liningua*: undissi clamIs atm increpus cognoscendu esse creatore.Nulla est, reo est earuque nec dolore nec voluptato sentiunti sino aliquavnitate dec pyrii generis assed. turivet omino naturs sus qualecutio stabι litate.Nulla ite res est ea* que vr doloris molestias ut bladitiassennui voluptatio quς non in eoipso et dolore fugiunt volit pratem oppetunt: dircmptione se fugeret mitisti unitat 3 alpetere fateat.Inm ipsis ratio. nalib'aitimisi omnis axetio cognitidiord illa natura istaturi et ad unitatem refertoine qd pcipitri in errore nihil fugit aliud Φincoprehensibili ambiguitate coiundi. Omne aute ambiguit ust molestii 3 eclinia
quia certa non habet unitate Et quo ap/paret omnia istiae cu offendui vel offendu/tur siue cum delectat vel delcctatur unitate insinuare atm pdicare creatoris. Si a te ignorantia et difficulta ola quibus istam vita necesse est iiicipemon sunt aio natura
leo :restat ut aut officio suscepis sinti aut irroga is supplicio.De qui Miam satis esse
Tn homo creatus sit lapies aut stultus: et quid stulticiatu uisper crestultus dici pollinin quo uterea homo antem sapies siti et post Q ia sapi eno lactu o est peccat: modi unam inter lapicimam et stulticiam esse conuincitur: La.XXIIII.
Ea propter ipse prim' homo quM Hq lio factus sit magis quςrcndu em*quo est posteritas xpagata siti Multum eiu sibi videmur acute xponere qus Ilione qui dicunt: Si lapico lactuo est prini homo cur seduc e Si aut stult' factus e quo non e deus auctor vitio*icii sit stulticia maximu vinu: Quasi eo natura
humana pler stultitia et sapietia nulla me dia recipiat affectione quς ncc stulticia nec lapidua dici possit.Tunc cari homo incipit aut stultus esse aut sapieno: ut alte* ως necessario aspelleturi cu id posset nisi negligeret habere sapietia ut vitiosς stulticis sit volutas rea. Non eici quiscs ita desipiti ut
stultu appellet infanta: Quia sit absurdior
137쪽
si velit appellare sapiente.Ut ergo infans nec stul tuo nec sapiens dici potests io tabo sinex quo asparet natura dominis reci pere aliqd mediu leto n em millicia necd sa pictia recte pol aspellaruita etia si 4sq, ta/li affectione aiatus esseti quale babet illi clper negligentia sapientia carent: nemo eustultu recte dicaci que non vino F natura tale videret. Est em stulticia rex as teda ruet virada pno stlibet sed vitiosa ignora tia . Est nem animal irrationale stultu di/cimus:quia non accςpit ut sapies esse pose set. P pellamus in plerum ex similitudine alied nosprier Nam et cecitas m maximuvitis sit oculorumo tu i catullio nascentib' vitium est i nec proprie cecitas dici potest. Si ergo ita factito e domo ut Quis sapies nodu esset: preceptu tame posset accipere: cui utim obreperare deberet. Nec illud iamin est et seduci potuit: nec illud iniustum
cr precepto no obtempcias pinas luit:nec creator eius auctor vinop est: quia no dia
here sapientia nondii erat vitili hominis si nondu ut habere posset accsperat: Sed tame dabebat aliquid quo si bst uti velletim ad id q6 non habebat ascederet .Hliud estem esse rationale aliud esse sapiente.viti/one fit cisin pcepti capax cui fide debeti viqopcipis faciat. Sicut aut natura ratiotisprsceptu capit i sic poepti obseruatio sapi enitar Cro est aute natura ad capiendum prsceptui hoc est volutas ad obseruandu. Et sicut ronalis natura ta b meritu est pcepti acipiendi: sic pcepti obseruatio meritu est acci pledς sapientis. Ex quo aut incipit homo pcepti esse capaxi ex illo incipit pos
se peccare.Duobus aure modis peccat an tem uat sapieno: Si aut se non accomodet ad accipiendu prsceptu: aut cu accepit no obseruet. Sapies aut peccati si se auerterita sapientia.Sicut em prsceptu no est ab st lo cui precipiti sed ab illo qui pcipit: sic sa/pieria non e ab illo qui illuminati sed ab illo qui illuminat. Quid stest vii no laudati.
duo sit hominio creator: Eonu citem aluqo homo et meliuo * pecus ex eo et est poepti capax: Et hoc melius cupreceptu iam cspit: Nursus doc melius cum kcepto pa ruit: Et his omnibus meliuolae fremo limine sapientie beatuo est.rpeccatu autem malu est in negligentias vel ad capicndum
prsceptui vel ad obseruandu vel ad custo
dienda contemplatione sapientis. Ex qu intelligitur etiam si sapies pinnus homo factus est potuit tame seduci: Quod pecicatum es tilat in libero arbitrio iusta diui ita lege psnam cosecuta est. Ita dicit etiaapostolus paulus: Diceres se esse sapiemteo stulti facti sunt. Superbia em auertita sapientia:Puersone aute stultitia consequitur. Stultitia quispe cecitas qusda est: sciit idem bicit: Et obscuratum est insipi/ Ibi .ens cor eo*. Unde aut N'c obIcu ratio in9sie auersione a lumineta pren tiee Tautem Esc auertio ι nili dum ille cui bonii est deus sibi ipe vult esse bonusuu sicuti sibi est deus: Itam ad meipsum inquit turba ta est anima mea: Eli Eustate et enu siaudii.Turbat aute consideranteo et itaquγ Crunt: Stultitia ne primus homo recessit adcoi an recedendo milius factus es Quia si responderio eu stultitia recessisse a sapi/entia: videbitur stultus fuisse ante* rece deret a sapietia: ut stulticia illi causa esset recedendi. Ite si responderio seu recededomittu esse facili: qusrunt utrum stultet an sapienter lacerit et recesserit. Si cui sapiemta fecit recte fecit nibilin peccauit: Di stultellam erat inquiunt in eo stultitia qua factum est vi recedera: Non em stulte ali clasine stultitia facere poterat. Ex quo appa retesse quodda medium quo ad stulticia3a sapientia transitur: quod nem stulte ne sapienta tactu dici potest: quod ab ho/minibus in hac vita constitutio no nisi ex
contrario datur intelligi.Sicut em nullus
mortallu fit sapieno nisi a stulticia ad sapi entia transeat: ipse aute transituo si stultetit non utim bene sit:quod dementissima est dicere:si autem sapieta fit iam erat sa/pientia in domine antel transiret ad sapuentia3: quod iubilominus absurdii est. Ex iquo inrelligitur esse mediiii quod neutru3 dici possit: Ita et ex arce lapictis ut ad stulticia primus domo transiret: nec stult'nec sapiens trasitus ille fuit. Velut in somno et vigilii o nem id e dormire quod obdo misceremem id e vigilare quod expcigilat sed transimo quida ex altero in alte*.Ue rum hoc interest et sine voluntate plerilam ista fiunt: illa autem nun*i nisi pavo/luntatem: unde iustillinis retributiones
138쪽
. non moueri: in eius tamen polo zubiacet asit sensui corpio qus SQ corpostate situm est assentire vel dissen/ rea. Ut alite in continiatione sumnis sapitim et quo obiecto motus pecca usique uti panimus non e: na inconiuuit diabolus qui hominem sedu/ rabilis esticita 3 seipsum d est comutabilis itinet quanta sit pulchritudo lucis anim' intueat: et sibi ipse quodam odo vo- creme: capi. V. niarimentes no fit nisi duinctia qua noe .n Ed quia voluntate non allicit ad qo deuo: et tame ali id est q6 possit placeres faciedu q6libet nisi aliqo visum: post deu. Melior est aut cu obliuiscis sui stqd aute quis 3 vrsumat vel respu- charitate incomutabilis dei vel seipsit pe/ at e in potestate: sed quo viso tangati nul/ nitus in illius compatione contemnit. Pili potestas ei fatendae et exsuperiori aeri aute tan* obui' placet sibi ad puersei mi/ --
inferioribus visio animu tangis ut ratio/ randa deus ut potessiate sua frui velit: tan natio substatia ex utrem sumat q6 volue/ to sit minori quanto se cupit esse maior E. rinet ex merito sum di vel miseria vcl bea/ Et hoc ein initiij othis peccati supbis: et ini m. i. b. titas subsequar. Velut ui paradiso visum nu supbis hominis apostatare a deo. Eu exsupioribus prsceptii dei: visum ex infe/ perbis aute diaboli accessit maliuolentissirioriae suggestio serpetio: Nanem ed si/ mainuidia: ut hac supbia homini psuade/ di pcipera a duos licet quid a serpete sug/ retio qua seriebat se esse damnatu. Elfi fa geretur fulti hominio potestate. sit an crurit ut psna domine susciperet emeda, te libe*let ab omnibus dissicultatio vincii toria portuo in interfectoria: ut cui se dia/lio expedituli ipsa sapietie sanitate consti/ bolus ad imitatione supbie pbuerat: ci se tuto no cedere visio inferioris illecebrsius ons ad imitatione humilitatio prςberet sthinc intelligi pot: et etia stulti ea superant quem nobis sterna vitarini uinir: ut pro ad sapientia transituri: eria cumolestiaca rogato nobis christinguine post laboreo 'rendi pernitiosa; consuetudinu pestilen/ miseriasin ineffabiles tanta charitate libeosa dulcedine. Queri aut hoc loco porcae ratori nostro adb eamuo: et tanta eius in si homini presto fuerunt ex utram Pte vi/ eum claritate rapiamuri ut nulla nos visala: unu ex precepto dei alte* ex suggestio ex inserioribus a conspectu supiore detor/ne serpentio: vu ipsi diabolo suggestu siti queant:*Φ et si aliquid huic intenoni no/oppetende impietatio consilium ι quo de ins suggaera ab aspetitu inferio* sempisublimibus sedibus laberetur. Si eiu nul/ terna nos diaboli da natio cruciatusin re loviso tangereturino cligeret facere quod uocaret.Tantae aut pulcnritudo iusticis fecit:Nam si non ei aliquid vcnisset in me tanta iucuditas lucio sterias hoc e incomutem nullo modo intentione conuertisset i tabilis sitatis atq; sapiate: ut etia si non nefas: Ust igitur venit in mente quicquid liceret ampli' i ea manere * vni' dici mo/illud e quod venit in mentes ut ea molire ra: ppter hoc solii inumerabiles anni hui'tur qui blio bono angelo diabolus sic viis pleni delitiis et circuit uentia toaltu boret Qui em vult xfecto aliquid vult: q6 no* reae merit 3 menerent.Non in lal vlli nisi aut extrinsecus p sensum corporis ad/ so aut puo affectu dictu e: cam melior edi moneatur: aut occultio modi si mente vo es viri atriis tuis suo milia:*Φ et alio sen- ο niati velle no potest.Discemoda igitur sili su posset intelligi: ut milia di i toto mu/generavi so*:quoriim ynu in quod Mil i rabilitate intelligans: vnius aut dici nole intur a volutate suadetis: quale illud dia/ incomutabilitas stemitatio voceLNescio bolii cui homo colanti edo peccauit:Sit me aliquid piemusisset quod ex nostra ro a subiacetibus reb' us intentioni animi ur sponsione quantu dsio pbere dignatus ei sensibus corporis.Interioni animi subia/ tuto interrogationiblio desit: et sitiuscet excepta incommutabilitate trinitatior aliquid occurrit:moduo libri nos Pin fine uide non subiaceti sed eminet poti saceret et ab bac dupuratione reqescere αυuo. Subiacet ergo intentioni animi prius quando compellit.
ipse an 'ivii nos etia vivere sentini': ν
139쪽
Diui aureiij augustini hipponeta episcopi ii libros degeneri ad
uersus manicheos ex libro retra crationu Argumentum
i mutabile creatore esse Oim mutabiliu na turarur nec ulla esse natura mala siue sub
stantia inq; rei natura e at 3 substantia: ad uersus manicheoo nsa inuigilaret interio: .degra. btra isti tu dua libri aptissime aduersus eoo mih Re '' n in deferesione veterio legis qua 'bemtii studio vesani errori ospugnat. In priore.r... mo libro ab eo qo scriptu e .In pncipio si est de' cstu et terra:donec septe pagans di eo ubi legit dehedeuisse i die septimo. In secudo aute ab eo q6 scptu e: Dic liberae arurs mi et tens: donec ada et mulier est di. misit sui de paradiso: et cultodia posita est de ligno viisDeinde i fine libri terrori ma/nicbeoru fide catholice ilitatis o suli dira illi dicati et ed nos dicam' brcuiter aptem tra coplectes. ε26 eo dixi: Illud aut lume no irrationabiliu aialtu oculos pastiti s pura corda eoru qui deo credunt et ab amore vi. sibiliu rem et temporalia se ad eius siceptantis da timpleda couemini: qb Oeo dotes possunt
si velintino existimet noui h etici pelagi/ani fin eoo esse diau.Um est elli omnino omnes homineo hoc posse si velinti sed st/paratur volutas a dfio: et tantii auges munere charitatio ut possint. Quod dic ideo C diast non e: quonia sisenti non erat neces 1. εAE. pira sariu questioni. Quod vero ibi legit debenedictione dei qua dictu in Crescite et mul EAE. t.b. tiplicamini: in carnalem Rcunditate post peccatu conuersam esse crededam: si no pom. videri test alio modo dictat inuenitimisi ut pute
tur illi homineo non babituri fuisse filios D bomineo nisi peccassent omino no appro. bo Illud etia non e consequest ut ideo imi, i, di '' telligas in allegoria tili modo esse accipi e du et berbs virides et ligna fructifera om/ni generi bestia* et auibus omnibus et omnibus serpetibus in libro genseoo ditur κω ii ad cibum quia sunt et quadrupedia et volatilia quς solis carnibus vivere videantur. fieri eui posse ut aleretur ab hominibus etiam de fructibus tens: si xpter obedien/tiam ι qua ipsi homines deo sine ulla inb
quitate seruiret mereretur osties bestias et aveo omi modo habere sentieteo. Ite ino uere pol i quo dixerim de oeso istaei adhuc corporali circumcisione et sacrificiisi tan*in mari gentiu populvo ille legi seruiebat: Quandoquide apud geteo sacrificare nopoterant:sicut eoo et nuc videmus sine sa/crificiis remansisse i nisi sorte et per pascis immolant ouei hoc in sacrisi cito deputes.
In secundo etia libro illud quod posui: nomine pabuli significare posse vitam: cum mestorio interptationis codices no habe ant pabuluis *nu: no satis apte dictu τυ detur: No et ii reruits i nole significatiovius quomodo pabuli.Ite videor no reae appellasse sbaa phetica quib' scriptum e: Quid Hobit terra et cinio qr no in eius ibbro legit que certi inuo aspellasse esse νηpbeta. Nec illud apostolis ubi adbibet nosti momu degenesi dices: facius epulisada in anima viventei sicut ille voluiti in
tellexi cu exponere q 6 scptu et Insum auit
deus in facie eius statu vite:et factus e bo ianima vivat vel in aiam vivente.HNoemad boc adbibuit illud testimoni ui ut a ba rei corpus esse aiale: ego aute hinc putaui hoc eine monstrandu animale factu prius minei no corpus dolo sol u. Euiod autedixi: N ulli naturς nocere pad nisi sua: ibo diti: qm iusto qui nocet non ei vere noceri etsi quide etia mercede ci' auget in css: Si/bi aute peccando vere noceti qr Ppter ipsa voluntatem nocendi recipiet id quod no/cuit. 'Dossunt sane pelagiam ad suu3 do ma nubere ista sentetia: et ibo dicere parauulis aliena no nocuisse paJ:qr diu nullinarurs nocere pcta nisi sua: no i meteo ioopuulos 4 vrim prinet ad humana natura trabere originale peccatu:qr i simis boniseni blaatura bumana peccauit: ac 2 hoc na/turς humans nulla nocuere paa nisi sua. Per unu dspe bolem in si oeo pecciueriit pam intrauit i mudu:No em nulli hos sed nulli naturς diu pcta nocere nisi sua. Ite in eo q6 paulo post dixi: Nullii esse malunaturaicipiit strere simile latebra: nisi boc dictu ad natura tale referas stlio sineritio
tura holo dicit.Trassato aut sbo vnniurivi natura dicam'etia diis nascis do. Sc63 qua locutione dixit apso: fuim' eiu et nos
aliquado natura filii usi sicut et siteri.
140쪽
Annotatio capsorii iuber primus
capitulorum libri primi de ge/
nesii contra manicheos sancti a gustini recollecta annotatio.
i Quare aduersus manici cossimplicio/ri stilo disputauerit. a In st pncipio de ' cssu et terra 'diderita et de voluta et dei ca no inqui reda. 3 Quomodo terra inuisibilis a deo sito ora:et de diuini luminis a corpo/rali differentia
4 Q renchrs nidii sint. s ciso suo aquas ferebat spus:et quid
aquς nole importes let quare. 6 Quare ex informi facta materia crea ra asserant ex nidito. Quare cstam vocatu sit et terra inforrnio adhuc materia: cur etia variis sit ipsa materia vocata noibus.s Qualiter deo placeant opera sua:quo mea mirari dici possit. s Quomodo tenebras de' τr tecerit vel
io m a mane usin ad mane dies voces. u De aquio supra firmamentu quid sentiendum. ra De aquarii in unu cogregatione. i3 Quare mira borrida in terra nascatur
Quo accipiendi treo dies et incipiem di sint ante solis creatione:et de in iis psidentia noctibus. usare aerea ct alalia ex ado nasci aseseratiet 6 more olvmpo l macedola. Quo pnitiosa ena noibus aiatia ad pulchritudine prineat uniuersi.
Sconi quid lactus domo sit ad imaγginem decDe potestate boim in bestias terrς pisces mans et wli volatilia. De eo et homo iubetur crescere et mistiplicari. Spiritalis expositio potestatio dua/ns i bestiast pisces et aves: et de ani malium cscis. enuare singula creata bona dicat aciatura* aut unius itas bona valde. Qualit reqcuisse deu itelligi debeat. De correspodetia mutua septe dieru3crcationis ad septe states mundi et hominis. . Quid dece generatioeo in primis duabus et quatuordecim in tribuo se
quenti se statib' significent. De septe diebus in bonis oppost Diui aurelii augustini hipponesis episcopii de gruesi contra maenicheos liber primus icipit. ouare aduersus manicheos simpliciori stilo disputauerit.
manichei quos deci pos rent: eligeremus et nos
verba qb' eis respodoremus:tavero illi et do/ctos litteris et indoctos errore suo Psequansiet cv xmitrui venta tei a pirate conant averteremo ornato po/ra sermone sed rebus mantinis couinest vanitas eorum. placuit em mihi quorunda vere christianoru3 sentenasquicu sint eruditi liberatim' litteris:m alios li/bros nostros quos aduersus manici eos ς didimus cu legissenti videriit eos ab in peritiorib' aut no aut disticile itelligiuet me beniuolentissime monuerativi comune lo/quedi cosuetudine no desereret si errores iulos ta mitiosos ab animio etia impento*expellae cogitare.Ducem sermone usita tu et simplice etia docti intelli tallu auteldocti no intelligui.Solet g manicdci stria K intit .
iustare:et ea vir anoe in os et paruulosnfosmo lumieres quo sibi ructati irridere mili rimorum est 5 dxi Rug suo IIIuminan
R .u contra mani meos ciori franciscino apud eos et illam sic colligunnir. v rima marois stores non intelligunt lacile esti nuua scri sive veritatis ideo diuina Puiden alit facile possit re-- mammeos in tia multos durem er/ ai. Et a bria Tuidoma civium.
roris hereticos essest mittitivi cu3 insultat
nobis et interrogant bis et interrogant no. sic excutiamus pigru i siripturas scire cu/cias et diuuias scriptu piamus . Ex quo dictoras nosse cupiamus. acci inmur duo tra
dicit:oportet nillas qua doctrina ignorant hereseo esse ut ibati faciliter rephendunt ear