Observationes in poëmata Homeri et Virgilii. E Gallico Latine redditae

91쪽

εῖ Observationes in Poemata Amphora coepitis tui, currente rota cur umceus exit PHomerus longe optime incipit, ut honorifice celebret Graecos ; nihil est in toto opere, quod non tendat ad eorum gloriam ; desinit vero in limnoribus Hectoris , cujus amissi jacturam tanta cum magnificentia lugeri facit R plorari. Nonne hoc est a scopo aberrare, & instituti sui oblivisci y nonne melius finitur AE-neis cum morte Τurni, quae terminat actionem y Virgilius, pedem ultra

non movet : noverat enim pecca

rurum se fuisse , nisi . istic consti tisset. Infinita adhuc observari possunt super reliquo corpore horum PDematum : inprimis vero super artifi*ciosa illa ac delicata concipiendi &cogitandi venere, qua excellit Virgiliu&, multisque spatiis ante Ho

92쪽

. Homeri Virgilii tymerum est , cujus fere conceptus ignorant delicias Quid enim ingeniose blandius vel cogitando fingi potest illa Anchisae Apotheosi, in quinto AEneidos libro, qua tantoperedemeretur Augustum populumque

Romanum per enumerationem generis, cujus divinitatem tanto cum

artificio asseritSp ut nihil dicam de illustrissimis Romanorum familiis . quas allegorice designat thaeertamunibus ejusdem libri , cujus rei mysteria & applicationes exposuit Pau- com

Quid habet Homerus. quod com lium. pont possit cum loco isto ex libro texto . qui mihi semper exquisitissima & delicatissimae urbanitatis visus est . ubi. Virgilius ingenii laudem Graecis relinquit , ut Romanis adstruat audioritatis & potentiae gloriam 3

93쪽

m Observariones in Foemata

edo equidem, s ducent de marmore vultus: Orabunt causas metius , coeli

., Tu regere imperio populos Ro-

imson e morem.

Quid dicam de illo e libro quarto, qLitora litoribus contraria,

qui tam stupendo successu occasio, nem j& causam suggerit bellorum a Romanis & Carthaginensibus gest rum 8 quid de imprccatione Didus, immensaque illa vindi ita cupiditate Θ

94쪽

Ubi sub nube & obscuritate temporis venturi designatur magnus Annibal, omnium, quos Roma unquam habuit hostium ferocissimus , & qui' Cum per tot annorum spatia luctata est de imperio orbis terrarum. MOIS Marcelli , in sexto libro , ejusdem est commatis, imo habet aliquid limatius & exquisitius , ut patuit ex Mibre quem profitebatur Augustus, ct clarius multo ex Octavia Marcelli matre, quam defecisse constat, aegreque refocillatam , postquam Virgithum coram Caesare recitantem au divisset.

Nihil dieam de illa Didonisque

stu, in quarto, qui toties lacrimas elicuit Beato Augustino, ut in Consessionum libris fatetur ipse. I amen Lib. m. nunquam ita ab Homero movetur, ς' 3'quem nullo alio elogio decoravit, quam

95쪽

91 Observationes in Poemata quam dulcis me vani. Profecto multo solidior est Virgilius; expres

sones facit multo magis Vivas; nun quam ita loquax est , imo ubi amores describit & amantium assectus, quod paene nusquam fit, quin sapiat aliquam vanitatem , nihil habet vanum, nihil affectatum. Omnia hic sana; verba ipsa res sunt; quae causa est, cur plus excitet & moveat lecto

rem.

Mille alios locos pulcerrimos sciens praetereo, qualis est ille in secundo AEneidoS, Idaei cineres, Uflamma extrema meorum,

Qui solus Igneam ab omni omnino ignaviae suspicione tueri potest. Omitto miserabilem illam Elisae

mortem , quae ab hoc versu incipit,

96쪽

Homeri S Virgilii. 93

trepida, si, coeptis immanibus effera Dido;

Epitomen historiae Romanae in es Peo caelatam in octavo; fata Imperii Romani ab Iove explicata in primo; vidiorias Augusti, cui dedicatum est opus, in sexto, ubi admirabile Imperatoris elogium. De vir Eic in , &c. Omitto omnem illam inusitatam&stupendam artem, qua se tam ingeniose lectorum animis insinuat, iisque motus suos &assectus inspirat.& genii sui vim per omnia extendit; quae sane totidem Artis miraeula censeri debent, neque a mediocribus ingeniis capi possunt. Nam majoris est acuminis &judicii illa in . magno opere videre , quae bona sunt& excellentia , quam quae minus perfecta & vitiosa: quia manifestius oculos

97쪽

observationes in Poemata

oculos percellunt naevi, quam Virtutes , quae levi negotio fallunt plebejas mentes, neque percipiuntur, nisi abbremaribus. i Cum autem sepra omnia emineat

in Virgilio pulcerrima illa descriptio amoris AEneae & Didus , sacere

non potium . quila attentius eam 3c circum spectius examinem. asseverare ausim, nunquam ipsam Eloquentiam usurpas, quicquid habet artificii & ornatus, vel majore ingenio vel successu feliciore. Omnes gradus violentissimi affectus, omnes motus nascentis hujus Cupidinis, &grandis illa sequioris sexus fragilitas, ea explicantur ratione,quae stuporem incutiat sagacissimo cuique: quanto autem quisque sagacior , tanto aptior est qui perspi at excellentiam hujus laci , omnesque ejus partes admiretur. Nihil non expolitum, delicatum, S tenerum in tota historia ; neque nasci puto quicquam

98쪽

ω, Homeri U Virgilii. M posse magis absolutum omnibus at

Habet sorte Torquatus rassus quaedam argutiora & comtiora, qua que oculos ritu fulguris citius seriant , qualis est historia Gncredi Be Clorindar: eam vero si ab omni partexecte consideres; videbis non omnes Proportiones cum actione prineipali tam religiose esse servatas , ut in Elisa Maroniana. Acriter nihilominus objicitur Vi gilio, quodi corruperit ac deteriorem

fecerit characterem Didus naturalem , cui tam immensum adscribat amorem : constat enim ex historiarum monumentis foeminam suisse

pudicissimam. Id vero ipsum artificiosissime & ingeniosissime excogi tatum est a Vitgilio; qui: Mut deprimeret gentem invisissimam nomini Romano atque odiosissimam, non dubitavit deprimere virtutem Reginae conditricis cr diditquelaoneste

99쪽

s6 Observationes in Poemata eam immolari posse gloriae patriae

suae, non aequo animo laturae, si de- bitas ejus laudes ex historica veritate celebrasset. Uti autem hoc artificium solis placere Romanis debebat, quos Poeta quamvis ut rerum dominosi agnosceret, & ad quorum sudicium reliquae gentes sua submittere vel certe formare necesse haberent ; tamen cautissime & circum spectissime agit in obscuranda hac veritate. Machinam adhibet admodum i perite , quo melius res

succedat ; Cupidinem immiscet& Venerem. Eos quoque nullo Mon dolo uti facit, ut eludat id, quod adstruebat annalium fides. Unde Iuno queritur , R increpat Venerem, quo facilius agnoscas incubuisse duos Deos inducendae &' sallendae

Didoni; Egregiam vero laudem,)spolia

100쪽

Homeri S Virgilii. 97 que puerque tuus , magnum Smemorabile nomen,

Una dolo Divum Daemina victa

duorum est. Charactet Sinonis in secundo Alnei dos, & Megentii in octavo & decimo , non minus sunt perfecti. Verum est , habere Homerum multo plures , & multo magis varios ac diversos : illi autem, quos tangere libuit Virgilio, multo sunt convens entiores & signatiores. Constat nihilominus, Homeri inventiones esse tacundiores, & opulentiores , & erectioris naturae; versus pulcriores, genus dicendi splendidius , sonum quoque Verborum rotundiorem , & magis canorum,

quique sit aptior poesi , & plus impleat aures, quod in Demosthene desiderabat Cicero: qui, inque eo , inquit , di tales ae morosi fumus , ut nobis non satisfaciat

In Bruto.