장음표시 사용
261쪽
De Saturno uitanibus quae scribuntur in Sibyllini
non est ut quemquam flendant. Cum per Saturnum Noe, ier Titanas intelligantur poster esus, qui turrim sunt moliti Babyloniam clarum est eo haec referri, ut o stendatur Graecorum fabellas non ex nihilo esse fictas sed veritatem earum contineri sacris literis,' quibus Satur num Janum & alios, non deos, sed homines suisse, a
niseste satis possit colligi. Sed neque hoc recte in Sibyllinis carpitur, quod dilutavi quadraginta tantum assignentur dies. Complures quippe ex antiquis sciunt locuti, reliquum tempus, quo pluviae ceu tunt, non attribuentes diluvio. o mons Ararat, in quo arca Oae quievit, Phrygiae
adscribatur ii Sibyllinis, & hoc quoque eomphites viri eruditi salsum est contendunt. . Sed quod pae ipsorum
dixerim, non succedunt eorum rationes. Non am quae ram rectene mons Arara Phrygiae fuerit attributus sus ficiet ostendisse, complures olim sic credidissse Luculentum huius rei est unonium possit exhibere nummus Apa menus ante paucos annos Romae Vulgatus a Falconrtio, in quo expimitur arca Noae. Ista autem Apamea praecipua post Ephesum majoris Phrygiae suit civitas. Sita erat
ad sontes Marsyae luminis Mons urbi huic vicinus, quod in eo arca seu Noae, seu Deucalionis, quievisse crede. retur ab Apamenis vel potius Iudaeis Apameae habitanti. hus, dictus fuit Ἀβω τις, cinde ad ipsam quoque urbem transiit appellatio. Eadem ratione idem hic mons voca. tus suit αρις, quia nempe haec Vox magnam domum, vel magnum significet navigium. Haebraeis est mna. Constat autem hanc vocem non Persis minus medis agyptiis usitatam fuisse, quam Hebraeis Hesychius; αώ, , γὸς, ὲρθριμον et οὐ Gpοδεν Sed antiquum illud bae navigium ΣωMes dictum fuisse, Veluti qua conservatum sit genus humanum, colligo ex codem Hesychio Σωβη
262쪽
OR A CAE L I S. 2F3 Ararat esse Armeniae montem, non Phrygiae. Audio qui dem sed sciendum a Phrygiae majoris partem in qua Apamea, olim Armeniae attributum fuisse,in sic sensisse Nicolaum D imascenum iocent eius verba Lib. I. a I V. apud Iosephum 'Eσι --ἡIυ Μιλυαμ υλα ει ν τοι τta
quod multum torsit virum doctum. Est autem Milyas Pamphyliae Pisidiaeque superior tractus Apameae huic vicinusin pene contiguus Bari oppidum memoratur a Ptolomaeo in hoc plo tractu. Vides autem quam haec Damasceni verba confirment ea quae diximus, quamque idem ne monte Ararat senserit quod Sibyllinorum scriptor. Porro Armenos olim Phrygibus suisse permixtos, cognoscas quoque ex Stephano, qui plus etiam dicit, cum
Plurimum quoque errant, cum reprehendunt quod Eu rotam prope Dodonam oriri cum Peneo con)ungi di xerit scriptor iste Sibyllinorum Eurotas enim non tantum est apud Laconas, sedis apud Thessalos, quem Homerus Titareson appellat, ut Strabo Malii testantur. Il lum ver cum Peneo conjungi, notum ex omnibus. Dodonae vero vicinum facit etiam Homerus. Ex Stygiat, lude profluere canit quoque Lucanus, Lib. I. Orcum ea de causa vocari, testatur Vibius equester. Quod attinet acrostichidem, quae occurrit Libro VIM, si quis illam assutam esse existimet, non adversabor; γque enim de ea intelligenda sunt Varronis miceronis
Quod passim Deus appelletur Σαβαωθ, ne hoc quidem recte reprehenditur, cum constet adjectiva mepitheta in
263쪽
Iudaeorum antiquis, in quibus vox haec eadem usurpata ratione passim conspicitur. Illa quae de Caesaribus reseruntur, cum manifeste constet non esse ejusdem auctoris, sed sero demum a Christianis Gnosticis addita esse videantur opus non est ut ad examen revocentur. Suffciat haere de iis dixisse Sibylli. nis, quae non ab aliis quam a Iudaeis, inuidem ante ad. Ventum Servatoris nostri, potuere conscribi. Addita. menta enim quae majorem horum librorum partem constituunt, ea a Christianis esse conficta, libenter cum Celso agnoscimus Clarum est itaque quantum fallantur ii, qui omnes istos Sibyllinos libros Adriani Caesaris aetate, aut etiam postea conscriptos fuisse, ausi sunt adfirmare. r.
roris eos convincere possint, non complura tantum quae
attulimus loca, sed Iosephus, qui ex Sibyllinis citat lo. cum de aedificatione turris Babylonicae, quem siquis cum Sibylla conserat verbis, ine extant haud longe ab initio libri tertii, facile agnoscet, non aliunde, quam ex his ipsis esse depromptum Sibyllinis,
CAP. IX. 1, altera Sibyssa Erythraea, cujus carmina non a
Diueis, sed ab Ethnicis fuere conficta.
UM supra monuerimus, fuisse Maheram Erythricam Sibyllam, quam sub Alexandro magno soruisse Strabo testatur jure aliquis existimet, huius esse versus qui apud Phlegontem extant Trallianum Scripto de longaeVis. Scribit is Sibyllam hanc vixisse armis pene mille id si sit, stultum fuerit uni aetati adscribere eam quar tam multis Vi ocerit aetatibus. Ipsa de se sic scribit; E, α
264쪽
Versus hos sic te concipiendos patet ex eo, quod Phlegon subjiciat Sibyllam hane unicuique attribuisse annos centum S decem Palam itaq; vixille annos pene milla, cum novem Mia conficiant annos nongentos nonaginta. Infeliciter admodum Nec accepitis corrigere conatur vir magnus in Solinianis. Subjungit postea haec Sibylla sese sp im di in is, id est carnibus assiclisis
senio pene deituentibus propter peritiam in arte vatici. nandi incursuram Apollinis invidiam, & ab eodem sagit. tis eonfossum iri Antiqua enim lectio fuit, σαρκyrum; λοῖ σαμ γεμῆαν, non σαρκοsrim, quod inepte de sagit. ta accipias Pergit dem eadem Sibylla, dicit, animam suam per aera dilapsam pervasuram alites,in sic suturum ut sint aptae auguriis. Insepultum Vero corpus permix. tum terrae producturum herbas, quas cum depascantur Pecora, ore ut extispiciis apta habeant viscera: Similia his de Delphica Sibylla ex Serapione Vel Sarapione pro, diderunt Plutarchus c Clemens Alexandrinus, Strom. lib. I. In sequentibus dein versibus eadem Sibylla monetino. manos ut ludi instituantur seculares, ut Iovi, Iunoni aliis diis sacra Sant in Campo Martio, qua Tibris est angustissimus, sic enim ore ut totius potiantur Italia'. Sed vero cum tempore Alexandri Magni, non tanta Romanorum apud Graecos fuerit ama, nec ipsi Romani scriptores hujus vaticinii faciant mentionem, satis verisimiliter conficitur, versus hos non posse istius esse Sibyllae, quae Alexandri floruerit tempore. Imo ne illo quidem extitisse tempore existimo, no Erythras missi a Romanis suere legati. Si nim extitissent, utiquein illosin mam deportassent. Sed vcro mille isti versus qui Romam allati
265쪽
as DE SIBYLLINI saltati suerunt, illi ab idiotis erant conscripti, a Iudaeis
nempe ut iam ante diximus , Siquis autem Graecos qui supersunt Iudaeorum consula verius, prorsus illos similes suisse inveniet, ac suere veterum tristianorum carmina, quae si unum Malterum excipias, istiusmodi sunt, ut Scaliger sibi in sterquilinio verIari videretur quotiescunque ad c legcnda 1 consurret ' At vero illi vorsus qui apud Phlegontem sub Erythraeae nomine reperiuntur Sibyllae, nihil minus quam idiotas habuere auctores cum puri legantes sint satis, ita ut non potuerint ab aliis quam a linguae Graecae peritis is ipsis, quorum continent ritus conscribi gentilibus. Non puto me male divinare si ipsum Phlegontem horum auctorem fuisse dixero. Complura carmina, oracula suis ille inseruit scriptis: ca siquis legatin eum his conserat, adeo gemella inveniet, ut vel ex ipsa similitudine unum eundemque omnium statim agnoscat parentem. Nec immerito quod de Diogene Laertio, idem quoque de Phlegonte dixeris, illum ostentandorum carminum gratia suos edidille libros Attamen quo minus elegantes isti Phlegontis sedeantur versus, non debent ostendere maculae aliquot quae in illis occurrunt, quas commode absterges ex osimi histor Lib. 11. Nam quo loco legitur πανLγνοις si ιις,
reducendum νI νοκ Parcae enim a nonnullis, ut a
Lycophrone, maris dictae sunt filiae. Qui paulo post se
quitur inquin alissimus verius sic reformandus αυο διγαίη Πλυλ 4 η Πιρος πι ηα υς ι λο λαπα. Ambar. vale enim intelligit Sacrificium . quo porca secunda,
gravida fieri conrueverat , Pro -- διχθω melius apud cosmum i σα-ιχθω. Denique postea scribe ;
266쪽
A P. X. JudaeorAm Alexandrinorion de rege venturo sententia. Q Uamvis in nonnullis non satis conveniat inter au
cstorem Sibyllinorum, qui sub Cumaeae, & alterum qui sub Erythraeae nomine Sibyllae sua edidere
oracula in . pluribus tamen eos conspirasse satis ex iis quae hactenus diximus, clare potest intelligi. Cum in multis aliis, tum quoque in tempore adventus magni regis unum senusse videntur, cum illum assuturum dixerunt, si quando AEgypto potirentur Romani Versus Erythraeae Sibyllae, quibus hoc continetur, supra adduximus . Similiter sen lisse Cumaeam colligo ex Lucano Iib. 8. ad equidem immerito Cumaeae earmine vatis Cautum, ne Nili Pelusia tangeret ora Hesperius miles. Idem quoque habet Cicero in epistola ad Lentulum, nec non Dio & alii, cum scribunt magno futurum malo Reip. si cum imperio Romani AEgyptum adirent. Magnum istud malum ex iisdem Si dinis Cicero interpreta tu magnum regem, cujus vel ipium nomen quam formidabile visum fuerit Rei p. amantibus satis declarat, cum
iubet ut sacerdotes isti, qui x praescripto Sibyllae regem
Romanis minantur, qui is 'tius excidis hiris, quam regem proferant quem Romae o haec nec dii, nec homines
esse satientur. Licet vero Veritatem hujus vaticinii exi. tus docuerit, mirum tamen poterat videri Romanis, quod
cum Alexandrim A AEgyptii, alios salvos est possie nega rent, nisi regem admitterent; ipsa tamen regium impς- L l rium
267쪽
χs DE SIBYLLINIS rium Masces consularesin omnem pompam nollent ad mittere, regem Videlicet expectantes pacificum sine pompa sane causa suberat politica Non Ciceronis tantum aetate, sed & sub Caesaribus, quam libertatis fuerint amantes Alexandrini, vel Gallieni docet iactum, qui cum Theodoto vellet imperium procotisulare decernere, a sacerdotibus est prohibitus, dicentibus, foces consularesi re Alexandriam Mn licere, ut testatur' te lius Pollio in Emiliano Quin & ad minas usque progressi vetus addebant oraculum, tum demum liberam fore E. gyptum, si quando in eam venirent fasces in praetexta Romanorum. Sane constat AEgyptios excussis augum
Romanum postquam Christianismus invaluit, 'AEgyptus cessit in praedam monachis. Quod passim alibi fieri solet, ut ubicunque hoc hominum genus pedem figit, ibi protinus cessent principum magistratuum jura, id ipsum in pro landa, id est, superiori praecipue contigit AEgypto. Tanta
ibi sui monachorum copia, ut praeter eo qui In eremo
habitarent, pis quoque urbes adeo iis fuerint repletae,
ut plures in illis monachi quam laici numerarentur. In sola Oxyrynchi civitate praeter decem monachorum milialia viginti sacratarum virginum memorantur habitasse mil.
Ea ipsam vero quod attinet Alexandriam, quandocunque ea propriis uti legibus permittebatur,in linguae constaret libertas, in immensum semper crescebat; adeo quidem ut temporibus Augusti ipsam quoque Romam incolarum
numero siperare crederetur. Displicebat quidem princi.ibus Romanis pati in suo regno Rempublicam, displice at Alexandrina ne ipsis quidem parcens principibus i.
cacitas; sed compensabant emolumenta, cum bla Nevandria in tributi vectigalibus tantundem conferret quam tota Gallia, Exter annonam quae singulis annis ad quadrimestre urbi suisceret Romanae uriam aegre istam
linguae impuritatem tulerit rasenus, princeps alias op-umus, satis colligas ex Panegyrico Plinii Percresuerat
268쪽
quidem populum, pasceret tamen quodque in salo sumine, in suis natilus, vel abundantia osra, vel fames esset. Cum vero sterilitas intercessissetis AEgyptii penuria laborarent, remisit rajaous annonam suam Egyptiis. Ideo mox subjungit Refudimus Nilo suas copias recepit frumenta qua miserat, deportat que messes revexit. Discat igitur tus, redatque experimento, non alimenta se nolis, sed tributa praestare sciat se non esse populo Romano necessariam, S tamen serviat i Libenter itaque credo Trajanum irritatum evertilis Alexandrinorum Remp. ripiendo huic aura immunitates quibus fruebatur, neque enim sine cauti est, quod in Hieronymi legitur Chronico Adrianum Alexandriam a Romanis subversam publicis instaurasse impensis Hic tamen, non minus quam Traganus, ingeniosam istam Alexandrinorum oderat dicacitatem, ut ipse in epistola ad Servianum satis declarat. Sed intelligebat Vir prudens, perire respublicas, si sermonis auseratur licentia, pro nihilo haberi quaecunque in populos suos conserunt beneficia. principes, si simul quoque in linguas Velint exercere turannidem. Quamvis itaque iniquo animo, patiebatur amen, S utilitate suadente concoquebat quacunque cin ipsumis in Antinoum ab A. lexandrinis spargerentur dicteria. Quam diversa fuerit Antonini Car.icalia ratio, & quam immani caede bellua ista Ausonia, ut vere de eo pronunciarat oraculum, multarit Alexandrinos, ex historiis notum.
269쪽
Tertullium c Pseph de christo testimonia indicantur.
MUlta quidem de Sibyllis earumque scriptis dicenda
superessent, si animus siet ea quoque excutere, quae passim de his memorantur sed cum nobis propositum suerit non de iis agere Sibyllis aut Sibyllinis, quibus ritus & eremoniae continebantur gentilium, sed illa , tum pertexere, quae propagandae dei Christianae plurimum prosueres lusticiat ostendisse, longe alius generis illa suisse oracula, quae Christi praecessere natales, quaeque Erythris Cumis Asiaticis Romam fuere allata ac suo rint priora illa quae una cum Capitolio conflagrarunt aut item ista uete postmodum a gnosticis conficta, aliisque suere assuta. Desinant itaque hodierni Christiani vete ribus illudere Christianis, eorumque sugillare credulitatem. Si illos rideamus, merit quoque ipsos rideamus prophetas, E quorum libris pleraque haec deprompta fuere oracula. Sed profecto nullos religio Christiana insensio. res habet hostes, quam ipsos Christianos, cum vix ullum apud antiquos de Christo aut vaticinium, aut testimo nium invenias, quod non complures etiam doctissimi viri labefactare aut cliam penitus evertere fuerint conari. Ar- sumento sint non ea tantum quae de Sibyllis QSibyl linis ex Cicerone, Virgilio, Suetonio aliisque attulimus loca sedis quotquot alibi de Christo occurrunt loca, de illa eludere 6c salsis interpretamentis enervare conati sunt, ac si illa ipsa, quam profitentur, odio iis fuisset rea ligio. Exemplo sit locus Tertulliani in Apologetico cap. s. Talerius ergo, cujus tempore nomen Christianum in secatam introivit, adnuntiata Mi ex stria Palesima quae illi veri
270쪽
eum praerogativa suffragii sui. Senatus, uia non ipse pro
baverat, respuit. Caesar in sententia mansit, comminatus periculum accusatorilus Christianorum. Tertulliane hujus loci mentio fit apud Eusebium in historia Ecclesiastica ubi tamen non satis bene Graece redditur. Sed neque Geor gius Syncellus, aut alii e Graecis, recte haec intellexere. Ut autem haec verba ablurditatis convincent, quid non comminiscuntur quid non moliuntur viri doctio Sensus attamen est manifestissimus. Dicit enim Tertullianus, cum miracula quae in Syria Palaestina edidisset Christus nuntiata essent Tiberio, eum persuasum de hujus divinitate, voluisse Christum divorum adscribere numero, hancque voluntatem suam ad senatum detulisse cum praerogativa suffragii sui. Senatum vero servili adulatione, o quod ipse Tiberius recusisset Divus appellari, noluisse Christum,
exoticum numen, inter divos admittere Tiberium nihilo minus in sententia, ut Christus diis accenseretur, persti tisie comminatum esse periculum accusatoribus Chri
Ecquid vero illustrius Iosephi Hebraei de Christo testimo
ni, Vix tamen aliquem inter nostri seculi invenias Christia nos, cui id non spurium ladulterinum videatur. Dixi. mus de eo nonnulla alibi di ut vero omnis prorsus tollatur dubitatio , aliud quoque iseram firmissimum argumentum, unde liquido cognoscatur, etiamsi verba illa de Chri csto apud Iosephum non exstarent, illum tamen de serva. tore nostro ita sensisse, ut eum verum Messiam esse creadiderit. Hoc sic conficio. Iosephus, ubi de Daniele agit Propheta, non ita de illo sentit, quemadmodum vulgo Iudaei, qui negant illum fuisse prophetam, adeoque vel
nullo vel certe ultimo inter prophetas collocandum sentiunt loco sed vero ille disertis verbis a stirmat, Danielem suisse prophetam summum, caeteri majorem, ut