장음표시 사용
101쪽
patre silo uero deis, et in Iesu Christo siluatore ereatura, ec in spiritu sancto utriusque inuo, quomodo spiritum sanctum ab ecclesia recipiet, qui nee dum remissionem peccatorum coinquutus est e Spiritus quine sanctus nisi mundam fidem non intolit, nee habitator eius templi essici ur, quod antistitem non Cur sili epi habet ueram fidem .Quud si hoc loco quaeras, quare baptizatis in ecclesia baptizatus,nis per manus epistopi no aemanus tm cipiat spiritum sanctum, disce hanc obseruatione exponunt, ut ea auctoritate descedere, quod post ascensum dominiaecipiat spi spiritus sanctus ad apostolos descendit, α multis inritum sinu locis idem fast latum reperimus. hactenus Hieronyaectum. mus. Cuius sententiae. cum alia multa scripturae loca subscribunt, tum ille multo clarissime, qui in actis Actorum apostolorum declarat, quod populus, qui ante baptimii. ratus est in Samaria, descedentibus ad eos Petro,ae
Ioanne, ac manus eis imponetibus, accepit spiritum inctum. Demiror igitur, quid in mentem Lutherouenerit, ut confirmationem pro ritu tantum,ac caera remonia contendat habendam, pro faciamento ues neget:quae non solum sanctorum testimonio doctorum,di totius ecclesiae fide,sed etia sacrae Dipturaeclarissimis locis ostenditur, uisibili sgno manus pontificiae non gratiam tantum .sed ec ipsum grata spis
ritum conferre. Desinat ergo Lutherus confirmatio nis sacramentum eontemnere, quod ministri digniatas, ecclesiae auctoritas. ec ipsus sinamenti commendat volitas
102쪽
ATRIMONI v M sacramentoriam M omnium primum inter primos homines celebratum, primo Christi miramio cohonestatum, quod propter sacrameti nomen, ipsum tamdiu tam religiose cultum est, Lutherus nuc demum ne eoniugalam fidem tanti quisquam putet impossiisum esse sacrametum ullum. Et quum alia sinametaue sustulerit, ut in uno negaret institutum fgnum , in alio negaret promissam gratum, in mastrimonio negat utrunymam negat promissam esse gratiam, negat uso insitutum esse pro signo. Vnde haec nouit Qim non initur, inquit. O rationem fortem, multarum haeresum parentem. Ex hoe sonte uenenum hausit Heluidius. Nullum sacramentum admittis,euius institutionem non legis in
libro Quem librum unipstripsit ille, qui instituit omnia r De quibusdam linquit oedo euangelistis . Christi. Cur ergo de quibusdam Christi non aedis
ecclesiae, quam Christus omnibus praeponit euanges Iulis,qui no nisi membra quaedam fuerunt ecclesiae rQiramobrem, si fidis uni, cur diffidis omnibus e Simembro tribuis tantum, cur toti nihil tribuis coisporis Ecclesia credit esse sacramentum, ecclesia credita deo institum, a Christo traditum, traditum ab apostolis, traditum a sanctis patribus, per minus dein ceps Mammos
103쪽
ora gentes. reps pro sacramento traditum ad nos peruenisse,pro sacramento per nos tradedum possetis ad finem uso saeculi, pro sacrameto uenerandum. Hoc ecclesia credit,cc quod Gedit, dicit. Hoc inquam tibi dicit ea sdem ecclesia quae tibi dicit eu elistas scripsisse euangelium t nam nisi ecclesia diceret euangelium Ioanranis, Ioannis esse, nescires esse Ioannis: no enim assedisti scribenti. Cur ergo no credis ecclesiae, quum diraeit haee Christum fecisse, haec sacramenta instituisse: haec apostolos tradidisse, quemadmodum credis ei, quum d:cit haec euangelistam scripstile e
erat apud antiquos patres erat apud Gentiles, ec lasmen apud neutros matrimonium erat sacrametum,
quum tamen apud utro a inatrimoniu fuerit aeque uerum, atque apud nos. De patribus, qui sub lege erant,ec ante legem, no accedo Luthcro, immo plasne censeo matrimonium fuisse illis sacranientum, stacut fuit et circuncisio. De gentibus alia quaestio est, quarum coniugium totum pendebat a motibus, ae legibus cuius is populi, eo qs talia erant apud alias logitima coniugia, qualia haberentur alibi perabsurda. anquam non desunt, qui contra Lutherum serustiant, etiam Gentium con ugium sacram ctum esse: nam cc beatus Augustinus ait, quod sacramentum coniugii omnibus gentibus commune est, sutictitas autem sacramenti non est, nisi in ciuitate dei nosiri, a monte sinita eius. in quam sententiam, qui voa
104쪽
let, Hugonem ae sincto Victore perlegat. Quans
si coniugium infidelium faciametum non esset, nosequeretur tamen, quod Lutherus infert, ut ideo ne fidelium quidem coniugium sacramentum M. Pospulus enim dei in matrimonio quiddam habet umoctius, habuit u semper, ec quum primum institues retur, α quum datis a deo legibus honestaretur. Porro apud gentes, quoniam huinana tantum res ages batur .asciscere sibi coiuges, ac reiicere, pactis, ac legis bus humanis solabant. In dei populo iunctos conα
iugio non licuit olim diuelli. Nam quod per Moyssem deus permisit Hebraeis libellum repudii, Chrissius fatetur indultum propter duritiam populi tali
quin uxores animo suo non satis commodas intervis inuri: nam ab initio inquit Christus non erat seoChristianos uero Christus ad pristrina reuocauit saniactitatem, consecrans matrimonium indissolubili uinculo societatis,excepta sornicationis causa inter eos, quos non humanus error, scd deus rite coniunxit. Non sequitur igitur, ut si coniugium non fuerit uacramentum gentibuS, iccirco sacramesum aut nunc
non si christianis, aut non fuerit pilleis olim paulabus: nam quod ad christianos pertinet, etia si nu legeretur, ecclesiae fitis iussiceret. Et tamen unus ille
locus ex apostolo, quem Lutheius cauillo conatur eludere, manifeste docet matrimonium non nune
tantum , sed ec olim quoque in generis humani piis mordiis institutum pro sacramento. Quod nemini opinora
s. Victore: Ratio cur fideliu coniugium potius sit fas
105쪽
tius t quem totum placuit inserere, propterea quod nullius interpretatione poterit res elucere clarius, iis ipsis uerbis apostoli, qui tam aperte quod sensi, e plieuit, ut in iis Lutheri calumniis nullum reliquearit laeum. ait enim et Mutines uiris sitis subditae sint. sicut domino et quoniam uir caput est mulieris ,sicut Christus raput est ecclesiae.ipse tauator corporis eius. Sed sicut elaesa subiecti est Christo, ita ec mulieres uiris suis in omnibus . viri diligite uxores uestras, sicut er Christus dilexit ecclesiam, et semetipsum tris didit pro ea, ut illam sanctificaret, mundans eam lasuam aquae in uribo uitae, ut exhiberet ipse sibi do iriosam ecclesiam non habentem maculi , aut rus
gam, aut aliquid huiusinodi, sed ut sit santi, et immaculata. Ita ec viri debent diligere uxores suas, ut corpora saa. Qui sitam uxorem dilet, seipssim ditagit. Nemo enim uns earnem sitam odio habuit. Ita nutrit, ec seuet eam,seut ec Christus reclesiam tquia membra semus corporis eius, ec de earne eius. ec de ossibus eius. Propter hoc resinquet homo paσtrem suum, ec matre sitam, et adhaerebit uxori simiec erunt duo in earne una. Sacramentum hoc masgnum est . ego autem dico in Christo, α ecclesia. VIDETIS ut beatus Apostolus matrimos nium uiri, dc uxoris docet undiqs sacrametum esse,
quod repraesentat coniunctionem chrissi eum eccles
106쪽
sa. Docet enim eonsecratum a deo matrimisnlum, ut esset Christi tum ecclesia coniunm sacrametum atque ideo uirum comparat Christo, uxorem eccleαsiae.virum eaput esse dicit eius eorporis, quod unum facit eum scemina: Christum caput esse dicit eius corporis, quod unum facit tum reclesia. Praecipuam causam facit, cur uir uxorem diligat non aliam, quam ne dissimile signum sit Christi, quem repraesentat techane potiorem causam facit, quam communem masculi, ec scemellae naturam, quae es ipsa potuisset inclatare ad diligendum. Mulierem uero, ut uirum tis
meat, aereuereatur, eodem exeplo prouocat, nempe
quod illa reserat ecclesiam obedientem Christo. ἄκquum iterum, atque iterum multis uerbis inculcassset, nequis hane uiri cum Christo, α uxoris cum ecfesta eollationem, putaret similitudinem esse quamopiam duntaxat exhortandi gratia desumptam,ossendit rem esse ueram, uerum esse sacramentum a prora phetarum omnium primo, prim6v eius ipsius uaticinio, orbe iam tum recens condito praenuciatum. nam quum dixisset i Qin suam uxorem diligit, set psum diligit. Nemo enim carne suam odio habuit, sed nutrit,ec lauet eam,sicut α Chiissus ecclesiam tquia membra sumus inquit corporis eius, ec de carne eius, eg de ossibus eius. Quae uerba dixit apostostus, ut nos in memoria duceret eorum uerborum,
quae uerbis istis similia dixit Adam, quum in conras 'u eius primum adducta est Eua: Hoc nune os
Matam nil sacramatum assertu ex Pauli
107쪽
Reiicitur eius argutia Prima ratio probas Paulum ad
ex ossibus raro de cai e mea. Et ut euidentius ostederet apostolus ad Christi copulam cum ecisclesia pertinere lacramctum coniunctionis Atax cum Eua, Adae uerba ipsa subiunxit et Propterea relinquet homo patrem matrem, ec adhaerebit uxori s recerunt duo in carne una . Hoc sacramen tu in inquit apostolus magnum est in Christo, Iecclesia. Quos modo potuisset apostolus euidentius refell.sie Luthearum, quam his ipsis uerbis, quae Lutherus inepte conatur eluderes qui ex eo, quod apostolus dixit, sacramentum hoc magnu esse in Christo, es ecclesia, contendit apostolum abstulisse sacramtium a matrj mos nio uiri, ec uxoris, tanquam siquis ita loqueretur: Sacramentum baptismi magnum est in ablutione animae, negaret baptismum corporis esse sacramentum. aut siquis dicereti Sacra metum eucharistiae magnum
esse in ipso Christi corpore, negaret panis, α umi speries esse sacramentum raut si dicat, ita sacramentum
esse magnum in Christi corpore mystico, sacramentum detraheret corpori, quod sumpsit de Virgine Quis unquam uidit quenquam tam nugace glosses mate, tanta se eum glorja iactantem Nam h aposstolus hoc sensisset, α sic uoluisset accipi, ut hoc laci amentum magnum esset duntaxat in Christo, ec reucicua, neq3 pertineret quicqssi ad uiri, ec uxoris matrimonium, imminuisset robur, ec pondus illorum osmnium, quibus illa comparatione duarum coniunuctionum commedauerat ante coniugium . Quin alia
108쪽
qub p ratiorie noeuisset causae, quam sust erat, si ilata Protoplasti uerba, quae per se posita uidebatur tos
iuges in mutuit amore trahere, sic traxisset ad Chrisstum ec ecclesia, ut nihil pertinere doceret ad uiru, ecuxore. Verba illa Adae, fuisse uaticinium de Christo α ecclesia docet apostolus, ec omnes doctores sincti confirmant, ec ipsa res ostendit . Nam ad primum Euae conspeetum protulit ea uerba , quibus patri ecmatri praeferebat uxorem, quum ipse neq3 patre has huisset neu matrem, neu adhuc praeceptum procreandi liberos, ut parentum ec libetotu collatione cos gnosceret, quid pater esset, aut mater . Quod si illa protoplasti uerba suerunt uaticiniu de Christo ec e cesta, tunc aut nihil pertinuisse uidetur ad matrimonium, quod agebatur, α de quo dici uidebantur, aut illud ipsum matrimonium , velut illius colunctionis idoneum signum, ab ipso deo,cuius spiritu formabatur Adae loquentis os, lacramentum instituebatur: ut eadem uerba possent, ec in id, quod agebatur, ec in id etia, quod praenunciabatur, hoc est in hominum
coniugium, ec Christi cum ecclesia copulam competere,cc tanq3 unum sacrametu ex re sicratissima, eceiusdem rei sacro ec congruentesigno, comprehendere. Praeterea, ut liquido patere possit, Lutherum nishil dicere, n5 hoe agit apostolus in illo loco ad epheusios, ut doceret ex illis uerbis, P magnum esset sacramentum, Christus coniunctus m ecclesia sed ut moneret coniunctos matrimonio, ut se sic mutuo gere ii o rent, ut
109쪽
Lutherus ridicule ridet ecclesiam .rent, ut ipsorum coniugium, rei tam sacrae, cuius si sciamentum erat, idoneum ae q3 simillimu sicia metu redderent. Lutherus igitur hoc in loco, uel oscitat is pse, aris indiligenter ec inconsulte legit illum locum aut quod lectione comperit, impietate dissimulat , quum hunc intellectum, quem attulimus, et quos modo intelligit ecclesia, respondet esse magnae oscira tantiae, ec intelligentis, inconsultaeq3 lectionis. Ergo Augustinus oscitanter legit apostolum oscitanter legit Hieronymus oscitanter omnes, praeter unu
Lutherum e qui uigilantia sua deprehendit Paulu ipsum non scripsisseticramentum Ad mysterium ' O hominem oculatum, qui uiderit totam ecclesiam laxtinam perperam uocare sacramentum, id quod apostolus, dum graece scriberet, appellet mysterium non sacramentu. quasi ideo latini errarent, qui re esserant latine, quia Paulus in lingua graeca, no utatur latino uocabulo. od si, non suramentu sed mysterium
uertisset interpres, es graecam uocem reliquisset intes gram, non abstulisset tamen argumentum, quo ex eo loco apostoli cocluditur, matrimonium esse sacramentu, quum id ita esse rei totius doceat circunstantia. Na ut maxime torqueat mysterii uerbu,nun tamen efiiciet, ut et si non statuat sacramentu, ideo tollat ac neget sacra metum: neq3 male aut sentire dicetur, aut loqui, qui se loquatur: Eucharistia magnuest mysterium .s,amobrem, quum nullum sit e sacramentis, quodno idem si mysteriu, utpote, quod
110쪽
sub visibili signo complectitur archanam di inuisibilem gratiam et interpres animaduertens in illis Pauli uerbis ad Ephesos, totius loci seriem declarare planissime id mysterii genus apostolii describere, quod uere sit sinamentum, ac praeterea uidens ecclesiam to tam matrimonium obseruare pro sacrameto, mysterium illie, ut debuit, uertit sacramentum . Qui, si uerbum non recte uertillet, neq3 tam oscitantes erant lectores, aut Hieronymus, aut Augustinus, ut uinetis
errorem no depraehederent: neq3 tam proni si utores coniugii, ut depraehensum sequerentur potius, q3 casigarent, praescitim quum Angustinus graecarum literarum peritia no cederet Luthero, ec Hieronymus eius linguae sine controuersia doctissimus, adeo uirginitati fauerit, ut apud multos matrimonio paruquus fuisse uideretur. Quamobre, ut omnes facilius intelligant,no eos tantum, quos per conteptum uocat sententiarios, a Lumero nunc appellari lectores oscitantes, sed ueteres etiam ecclesae patres optimos.
α doctissimos, audiamus quid ait beatissimus Augustinus: Non tantu inquit saecunditas, cuius fructus in prole est, nee tantum pudicitia, cuius uinculum est fides, uerum etiam sacramentum nuptiarum
mendatur fidelibus coiugatis. Vnde dicit apostolust Viri diligite uxores uestras , sicut ec Chrisus dilexit ecclesiam . Augustinus igitur sacramentum uocat, quem ne dicat Lutherus oscitanter , ec indiligenter legisse locum, iterum ais iterum, aliis atq3 aliis operibus D ensus iterprcs si myserium uerterit sau